नेपालगन्ज — बाँकेको नेपालगन्ज उपमहानगरपालिका–७ निवासी उत्तमसिंह पञ्जाबीको घर गत वर्षको भदौमा परेको अविरल वर्षाले भत्कियो । दुःख गरेर बनाएको घर क्षतिग्रस्त भएपछि उनको परिवार निकै तनावमा थियो ।

परिवारका सबै सदस्यले भागेर ज्यान जोगाएका थिए । साथमा साना बालबालिका थिए । त्यसमाथि फेरि घर बनाउन आर्थिक जोहो कसरी गर्ने भन्ने चिन्ता थियो । घर कसरी बनाउने भन्ने चिन्तामा रहेका उत्तमसिंहलाई नेपालगन्ज उपमहानगरपालिकाले लागू गरेको आवास बिमा कार्यक्रम सारथि बन्यो ।

राष्ट्रिय बिमा कम्पनीमार्फत गरिएको बिमाअन्तर्गत दुई लाख ३२ हजार ९ सय रुपैयाँ दाबी भुक्तानी पाएपछि पञ्जाबीको घर फेरि ठडिएको छ । बिमा रकम पाएपछि पञ्जाबी परिवारले खुसी व्यक्त गरे । ‘पहिले घरको बिमा किन गरिरहनुपर्‍यो र भन्ने लागेको थियो । घर भत्किएपछि पो थाहा पाइयो बिमाको महत्त्व । हाल त्यही बिमाका कारण ओत लाग्ने अवस्था बनेको छ । आवास बिमा कार्यक्रम विपद्को समयमा गरिब तथा न्यून आय भएका परिवारका लागि त ठूलो सहारा हुँदो रहेछ ।’

उनीलाई दुई लाख ३२ हजार ९ सयको चेक हस्तान्तरण गरिएको हो । राष्ट्रिय बिमा कम्पनी नेपालगन्ज शाखा प्रमुख नवीन पौडेलले नगर प्रमुख विष्टलाई चेक हस्तान्तरण गरेपछि नगरप्रमुख प्रशान्त विष्टले पहिलो लाभग्राहीका रूपमा उत्तमसिंह पञ्जाबीलाई चेक हस्तान्तरण गरे । देशमै पहिलो पटक आवास बिमा कार्यक्रमअन्तर्गत पहिलो बिमा दाबी भुक्तानी हस्तान्तरण गरिएको हो ।

नगरप्रमुख विष्टले दुई वडाबाट सुरु गरिएको कार्यक्रम हाल वडा नं ८ र ११ मा पनि विस्तार गरिएको र आगामी दिनमा सबै वडाका जोखिमयुक्त परिवारलाई यसमा समेट्ने योजना रहेको जानकारी दिए ।

नेपालगन्ज उपमहानगरपालिकाले विपद्जन्य जोखिम न्यूनीकरणका लागि वडा नं ३ र ७ मा आवास बिमा कार्यक्रम लागू गरेको छ । जोखिमयुक्त परिवारलाई लक्षित गर्दै सञ्चालन गरिएको कार्यक्रमअन्तर्गत हालसम्म एक सय ८४ परिवार यसमा आबद्ध भएका छन् । नगरप्रमुख विष्टले विपद् आएपछि राहत वितरण गर्नुभन्दा विपद् आउनुअघि नै सुरक्षाको आधार तयार गर्ने उद्देश्यसहित आवास बिमा कार्यक्रम लागू गरिएकामा हाल प्रभावकारी बन्दै गएको बताए ।

नेपालगन्जले सुरु गरेको यस्तो कार्यक्रमबाट प्रभावित हुँदै नरैनापुर गाउँपालिका, कोहलपुर नगरपालिका र खजुरा गाउँपालिकाले यसै आर्थिक वर्षदेखि कार्यान्वयन गर्ने तयारी गरेका छन् ।

विपद् फोकल पर्सन दीपेन्द्र श्रेष्ठका अनुसार प्राकृतिक विपद्, आगलागी, बाढी तथा अन्य जोखिमका कारण उच्च जोखिममा रहेका घरहरूको पहिचान गरी बिमा गरिएको हो । 'हामीले विशेष गरी जोखिमयुक्त क्षेत्रमा रहेका घरहरूलाई प्राथमिकतामा राखेर बिमा गरेका छौं, ताकि विपद् पर्दा स्थानीय बासिन्दाले आर्थिक राहत पाउन सकून्,' श्रेष्ठले भने, 'पहिला नागरिकले बिमा भनेपछि झन्झट मान्थे । हाल लाभ पाउन थालेपछि समुदायमा विश्वास बढ्दै गएको छ ।'