सल्यान — गत पुस दोस्रो साता सल्यानको कालिमाटी गाउँपालिका–६, ७ र सुर्खेतको सिमानामा गरी पाटे बाघले तीन जनाको ज्यान लियो ।

बाघले मान्छेको ज्यान लिए लगत्तै वडा ७ को घुईयाबारी आसपासका क्षेत्रमा दैनिकजसो किसानका पशुचौपाया मार्यो । तीन जनाको ज्यान लिएको बाघ बस्तीनजिकैको जंगलमा देखिन थालेपछि कालिमाटी गाउँपालिका–७ घुईयावारी आसपास, ६ र ५ दम्दवाली, हात्तीदमारका बासिन्दा त्रसित बनेका छन्।

तीन वडाका जंगलनजिकै बस्ती भएका स्थानीयको ज्यान उच्च जोखिममा परेपछि वन कार्यालयले बाघ नियन्त्रणमा लिन तथा मार्न बाँके राष्ट्रिय निकुन्जलाई पत्र लेख्यो । निकुन्जबाट खटिएका सुरक्षकर्मीले हिंस्रक बाघको खोजी गरे । सुरक्षाकर्मीले न नियन्त्रणमा लिन सकेको छ न मार्न नै । बाघ अहिले पनि उक्त क्षेत्रका बस्तीनजिकको जंगलमा बेलाबेलामा देखिने गरेको छ । बाघको आतंकका कारण अहिले पनि स्थानीय घरबाट एक्लै निस्कन सकेका छैनन् ।  

बाघको आतंकका कारण ज्यान उच्च जोखिममा परेपछि घुईयावारी, दम्दवाली, हात्तीदमार, हात्तीढुंगाका स्थानीयले आन्दोलन गरे । निकुन्ज खारेजी तथा निकन्ज आसपासमा भएका बस्ती स्थानान्तरणको माग राखे । स्थानीयको मागको कुनै सुनवाई भएन ।

आफुहरुले राखेको मागको सुनुवाई नभएपछि फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधिसभा निर्वाचनको प्रचारप्रसारमा गएका राजनीतिक दल, उमेदवारसँग कालिमाटी गा ५ दम्दवाली, हात्तीदमार, ७ घुईयावारी, ६ हात्तीढुंगालगायत जंगल आसपास भएका बस्तीका बासिन्दाले बाँके राष्ट्रिय निकुन्ज खारेजी वा निकुन्ज आसपासमा भएका बस्ती स्थानान्तरणको पहल गरिदिन माग राख्दै आएका छन् । 

बाघको डरले कामकाजका लागि घरबाट बाहिर निस्कन समेत गाह्रो भएको र एक्लै कतै जान नसकिने अवस्था भएपछि तीन वडाका स्थानीयले उमेदवारसँग निकुन्ज खारेजी वा बस्ती स्थानान्तरणको पहल गर्न माग राखेका हुन् । 

निकुन्जबाट छिरेका बाघका कारण सर्वसाधारणलाई सास्ती मात्र नभई घरायसी कामकाज सबै प्रभावित भएको छ भने बालबालिका डराउँदै विद्यालय जान बाध्य भएका छ । कालिमाटी ५, ६ र ७ का स्थानीयले आफ्नो माग पूरा गर्नेलाई निर्वाचनमा सघाउने भन्दै शर्त राखन थालेका छन् । 

स्थानीय रातो बस्नेतले सम्बन्धित निकायमा बारम्बार धाउने मात्र नभई आन्दोलन नै गरे पनि कुनै चासो नदिएपछि उम्मेदवारलाई पहल गरिदिन माग राख्नु परेको बताए । ‘बाघको आतंकका कारण झन्डै एक महिनादेखि घरबाट बाहिर निस्कन सकेका छैनौं । घाँसदाउराका लागि घरनजिकैको जंगलमा जान चटक्क छुटेको छ । सबैजसो कामकाज प्रभावित भएको छ । रातिको समयमा कोही विरामी भएमा स्वास्थ्यसंस्था पुर्याउन पनि समस्या हुने गरेको छ,’ उनले भने, ‘घरबाट बाहिरी काममा निस्कदा छ, सात जनाको समूह बनाउनु पर्छ । यिनै उम्मेदवारले सघाउँछन् कि भन्ने आशा लागेको छ ।’ 

यता कालिमाटी गाउँपालिका ५ का चन्द्रबहादुर गाहा मगरले अन्य विकास निर्माण भन्दा नरभक्षी बाघको आक्रमणबाट कसरी सुरक्षित हुने बढी महत्व भएकाले निकुन्ज खारेजी वा बस्ती स्थानान्तरण व्यवस्थाका लागि पहल गरिदिन माग गर्नुपरेको बताए । उनका अनुसार बाघ आतंकका कारण वडा ७ का निकुन्जको सिमा क्षेत्रमा भएका दुई/तीन बस्तका सबै विस्थापित भएपछि बस्ती सुनसान भएका छन् । 

जंगलनजिकै घरभएकी हरिकला गाहाले बाघबाट बचाउन सक्रियताका साथ लाग्नेलाई नै निर्वाचनमा सहयोग गर्ने बताएकी छिन् । घरनजिकैको जंगलमा कहिले बाघको पाइला देखिने, कहिले दिउँसै कराउने गर्दा र कहिले रातिको समयमा गोठमै छिरेर चौपाया मारेर खान थालेपछि धेरै असुरक्षित महशुष गरेको उनले बताइन् । 
कालिमाटी गाउँपालिका ५ का वडाध्यक्ष टोपबहादुर कार्कीले सरकारले सर्वसाधारणको ज्यान भन्दा बाघलाई बढी महत्व दिँदा जंगल आसपास बसोबास गर्दै आएका सर्वसाधारणको ज्यान उच्च जोखिममा परेकाले सबै वडाबासीले निकुन्ज खारेजी नभए बस्ती स्थानान्तरण र त्यो पनि नसकिए निकुन्ज आसपासको क्षेत्रमा घेरबारको पहल गरिदिन माग राखिएको बताए ।