पोखरा — पोखरा महानगरपालिकाले आफ्नो ६७ औं स्थापना दिवसको अवसरमा विभिन्न क्षेत्रमा उत्कृष्ट योगदान पुर्‍याएका ९ जना व्यक्तित्वलाई ‘पोखरेली नवरत्न सम्मान–२०८२’ ले सम्मान गरेको छ । स्थापना दिवस मूल समारोहका अवसरमा बुधबार महानगरले उनीहरूलाई जनही २ लाख २ हजार २ सय, तक्मा र ताम्रपत्रले सम्मान गरेको हो ।

नवरत्न सम्मान प्राप्त गर्नेमा नेपथ्य ब्यान्डका गायक अमृत गुरुङ, वरिष्ठ साहित्यकार तीर्थ श्रेष्ठ, स्वास्थ्य क्षेत्रबाट डा.बुद्धिबहादुर थापा रहेका छन् । पत्रकारिता क्षेत्रबाट तीलकमान गुभाजु, महिला उद्यमशीलता तथा सशक्तीकरणबाट रामकली खड्का र पुम्दीकोटमा विशाल महादेवको मूर्ति निर्माणका परिकल्पनाकार एवं उद्योगी चन्द्रकान्त बराललाई पनि नवरत्न सम्मान प्रदान गरिएको छ । महानगरले खेलकुद र शिक्षा क्षेत्रमा पुर्‍याएको योगदानका लागि वीरेन्द्रसिंह गुरुङ, समाजसेवा र उद्यमबाट चन्द्रकृष्ण कर्माचार्य तथा शिक्षा र उद्योग क्षेत्रबाट हरि पाण्डेलाई नवरत्न सम्मान प्रदान गरेको छ । गण्डकी प्रदेशका मुख्यमन्त्री सुरेन्द्रराज पाण्डे, महानगर प्रमुख धनराज आचार्य, छनोट समितिका संयोजक कलाकार दुर्गा बराल ‘वात्स्यायन’ लगायतले सम्मान प्रदान गरे । वीरेन्द्रसिंह गुरुङ उपचारका क्रममा अमेरिका रहेकाले सम्मान समारोहमा उपस्थित हुन सकेनन् ।

विगत २३ वर्षदेखि अवरुद्ध रहेको यो सम्मानलाई महानगरले नयाँ कार्यविधि बनाएर पुनः संस्थागत रूपमा निरन्तरता दिएको हो । पोखरेली नवरत्न सम्मान पहिलोपल्ट ०५५ मा तत्कालीन पोखरा उपमहानगरपालिका प्रमुख कृष्ण थापाको सक्रियतामा सुरु भएको थियो । पहिलोपल्ट केशवराज पराजुली, झलकमान गन्धर्व, क्या.मीनबहादुर गुरुङ, झलक थापा, बुद्धिबहादुर श्रेष्ठ, अमृतप्रसाद शेरचन, डा.कुमार शम्सेर राणा, डा.भुवनरत्न स्थापित र अली मियाँलाई सम्मान गरिएको थियो । दोस्रोपल्ट ०५९ मा हरिध्वज तुलाचन, हेमबहादुर प्रधान, रञ्जित गुरुङ, सपना मल्ल, दुर्गा बराल, जर्ज जोन, कृष्णप्रसाद श्रेष्ठ, धर्मराज थापा र प्रज्ञारत्न बज्राचार्यलाई यो सम्मान प्रदान गरिएको थियो ।

०७२ मा पोखरा रत्नको रूपमा भाषाविद् मुकुन्दशरण उपाध्याय, साहित्यकार सरुभक्त र लोक गायिका हरिदेवी कोइरालालाई महानगरले सम्मान गरेको थियो । पोखरालाई नेपालको पर्यटन राजधानी घोषणा समारोहमा पर्यटन प्रवर्द्धन योगदानका लागि डा.हर्क गुरुङ र संगीतकार प्रेमप्रकाश मल्ललाई मरणोपरान्त र साहित्यकार मुकुन्दशरण उपाध्यायलाई विशेष योगदान सम्मान प्रदान गरिएको थियो ।

पोखरा महानगरपालिकाले स्थानीय सरकार सञ्चालन ऐन, २०७४ को दफा १०२ बमोजिम पोखरेली नवरत्न सम्मान कार्यविधि–२०८२ तयार गरी लागू गरेको महानगर प्रमुख धनराज आचार्यले बताए । उक्त कार्यविधि २५ मंसिरमा स्थानीय राजपत्रमा प्रकाशित भएको थियो । छनोट समितिका सदस्य दीपेन्द्र श्रेष्ठका अनुसार पोखरा महानगरमा स्थायी ठेगाना भएका र महानगरभित्र मतदाता नामावलीमा नाम भएका व्यक्तिलाई मात्र सम्मानका लागि योग्य मानिएको छ । सम्मानका लागि फौजदारी अभियोगमा कसुरदार नठहरिएको, उच्च नैतिक चरित्र भएको, पोखरामा बसोबास गरी स्थानीय, राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय क्षेत्रमा प्रतिभा प्रदर्शन गरेको र पोखराको पहिचान अभिवृद्धि गरेको हुनुपर्ने व्यवस्था छ ।

नगर कार्यपालिकाको निर्णयअनुसार पूर्व सम्मानित कलाकार दुर्गा बराल ‘वात्स्यायन’को संयोजकत्वमा छनोट समिति गठन भएको थियो । समितिका अन्य सदस्यमा लेखक तथा अध्येता विश्व सिग्देल, प्राज्ञिक व्यक्तित्व नीता ताम्राकार, पत्रकार दीपेन्द्र श्रेष्ठ र महानगरपालिकाका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत मुक्तिराम अर्याल रहेका थिए । समितिले विभिन्न विधागत समावेशी हुने गरी छनोट गरी सिफारिस गरेको नामलाई १ पुसमा बसेको नगर कार्यपालिका बैठकले पारित गरेको थियो ।

पोखरा महानगरपालिकाले यसअघि २७ फागुनमा स्थापना दिवस मनाउँदै आएको थियो । तर, पोखरा नगरपालिकाका संस्थापक वडा अध्यक्ष रमेश सिग्देलको घरमा भेटिएको नेपाल गजेट भाग ४ मा प्रकाशित सामग्रीअनुसार पोखरा नगरपालिकाको स्थापना २ पुस ०१६ मा भएको पाइएकोले यसलाई आधार मानेर पहिलोपल्ट वास्तविक स्थापना मितिमा स्थापना दिवस मनाइएको महानगर प्रमुख आचार्यले बताए ।

नगरसभाद्वारा पारित नीति तथा कार्यक्रम एवम् पोखरेली नवरत्न सम्मान कार्यविधि–२०८२ अनुसार यस सम्मान अबदेखि प्रत्येक निर्वाचित कार्यकालमा एकपल्ट अर्थात् पाँच वर्षमा एकपल्ट प्रदान गर्ने व्यवस्था गरिएको उनले जानकारी दिए । उनले भने, ‘महानगरपालिकाले यो सम्मानलाई पालिकाको सर्वोच्च सम्मानको रूपमा विकास गर्ने र यसलाई पहिलेको गोर्खा दक्षिणबाहु वा अहिलेको ‘नेपाल रत्न’ जत्तिकै महत्त्वपूर्ण र गौरवमय विभूषणको रूपमा स्थापित गर्ने लक्ष्य राखेको छ ।’