पर्वत — सदरमुकाम कुश्मामा बसपार्क निर्माण सम्पन्न भएको वर्ष दिन भइसकेको छ । संघीय सरकार अन्तर्गत सघन सहरी विकास तथा भवन निर्माण कार्यालयले कुश्मा बसपार्क निर्माण सम्पन्न गरेर कुश्मा नगरपालिकालाई हस्तान्तरण गरेको पनि ६ महिना भइसकेको छ ।
कुश्मा नगरपालिका–६ स्थित बान्द्रेबेडीको नवनिर्मित बसपार्क सञ्चालनमा आउने दिन कुरेर बसेका स्थानीय र यातायात व्यवसायीहरु यतिबेला निराश बनेका छन् ।
‘बस सडकमै पार्किङ गर्नुपर्ने बाध्यता छ । अन्त कतै ठाउँ छैनन् । सडकमा गाडी राख्दा तोडफोडदेखि चोरीसम्म हुने गरेको छ,’ यातायात व्यवसायी राम नेपालीले भने, ‘बसपार्क नबन्दा बरु खाली ठाउँ भएकाले त्यहिँ राख्न सहज थियो । अहिले बसपार्क त बनेको छ, तर बस नै राख्न पाइएको छैन ।’
विसं २०४८ मा पोखरा–बागलुङ सडक विस्तार भए पनि कुश्मामा आधुनिक बसपार्क निर्माण हुन सकेको थिएन । बसपार्कका लागि शिवालय धार्मिक विकास गुठीले करिब १२ रोपनी १२ आना क्षेत्रफलको जग्गा छुट्याएको दुई दशक बढी भइसकेको थियो । राजनीतिक दलका नेताहरुले चुनावमा बसपार्क निर्माणलाई नारा बनाएर मतदातासम्म पुग्ने गरे पनि बसपार्क निर्माणले गति लिन सकेको थिएन ।
बल्लतल्ल २०७९ सालमा आएर अघि बढेको बसपार्कको निर्माण कार्य एक वर्षमा सम्पन्न भएको थियो । नगरपालिकाले सघन सहरी विकास तथा भवन निर्माण कार्यालयबाट भवनसहितको नवनिर्मित आधुनिक बसपार्क आफ्नो जिम्मामा ल्याएर पनि सञ्चालनमा ल्याउन सकेको छैन ।
प्रभावकारी रेखदेख नहुँदा अहिले बसपार्कको यात्रीकक्ष भत्किन थालेको छ । शौचालयका झ्याल र ढोकामा राखिएका सिसा फोडिएका छन् । बिजुलीका बल्ब पनि फुटाइएका छन् भने भित्ताको रंग पनि उड्न लागेको छ । यतिबेला बसपार्क दिउँसो सवारी सिक्ने र रातिको समयमा लागुऔषध सेवनकर्ताहरुको जमघट गर्ने थलो बनेको छ ।
कुश्मा नगरपालिकाले अबको केही समयभित्र नै बसपार्क सञ्चालनमा आउने दाबी गरेको छ । कार्यपालिकाको बैठक बसेर बसपार्क निजी कम्पनीलाई सञ्चालनन गर्न दिने सहमति र निर्णय भएको प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत नेत्रप्रसाद पौडेलले बताए । ‘अबको दुईचार दिनमै दररेट सार्वजनिक गरेर ठेक्का प्रक्रियामा जान्छौं’, उनले भने, ‘वर्षको निश्चित भाडा तोकेका छौं, त्यो भन्दा माथिको रकममा जसले ठेक्का लिन चाहनुहुन्छ, उहाँहरुलाई नै बसपार्कको जिम्मा दिन्छौं ।’
६ करोड ६६ लाख ३ हजार २ सय ५० रुपैयाँमा बनेको बसपार्क हाताभित्र दुई ठाउँमा सवारीसाधन पार्किङको व्यस्था मिलाइएको छ । दुईतले भवनसहित टिकट काउन्टर, यात्रु प्रतिक्षालय, शौचालय र व्यवसायिक प्रयोजनका लागि आधादर्जन संख्यामा सटरसहितको कोठा निर्माण गरिएको छ ।
बसपार्कबाट उठाइने कर र सटरभाडाको शुल्कबाट नगरपालिकाको आन्तरिक राजश्वमा वृद्धि हुने, बसपार्क वरपरका होटल, रेस्टुरेन्ट, पसल लगायतका व्यवसायहरु फस्टाउने र रोजगारीको सिर्जना हुने नगरपालिकाको विश्वास छ । तर समयमै बसपार्क सञ्चालन नहुँदा नगरपालिकाले आफ्नो आम्दानीसमेत गुमाउनु परेको छ ।
बसपार्क नहुँदा ट्राफिक व्यवस्थापनमा पनि समस्या भएको जिल्ला ट्राफिक प्रहरी कार्यालय पर्वतका ट्रफिक प्रहरी प्रमुख बलबहादुर गुरुङ बताउँछन् । ‘बसपार्क सञ्चालनमा आउने हो भने सडकमा जथाभावी पार्किङ गर्नेहरुलाई कारबाही गर्न सजिलो हुन्थ्यो,’, उनी भन्छन्, ‘अहिले यहाँ राख, त्यहाँ राख भन्न पनि मिलेन । विकल्प दिन नसकेपछि सडकबाट गाडी हटाऊ भन्दा विवाद मात्र हुन्छ ।’
उनले नवनिर्मित बसपार्कमा ट्राफिक प्रहरीको कार्यालय राख्न सकेमा बसपार्कको संरक्षण र सवारीसाधनहरुको सुरक्षाका लागि सहज हुने बताउँछन् । यस्तै सदरमुकाम कुश्मास्थित शिवालय चोकका सडकहरुमा नै सवारीसाधन पार्किङ गरेर यात्रु पर्खनुपर्ने बाध्यता यातायात व्यवसायीहरुको रहेको छ । यहाँबाट काठमाडौं, पोखरा, सुनौली, विराटनगर, भैरहवा, नेपालगञ्ज, काँकडभित्तालगायतका सहरहरुमा सार्वजनिक सवारीसाधन छुट्ने गर्छन् ।
