भारतमा कोरोनाको अर्को रेकर्ड : एकैदिन ३ लाख ३२ हजारभन्दा बढीलाई संक्रमण, २२६३ को मृत्यु- विश्व - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

भारतमा कोरोनाको अर्को रेकर्ड : एकैदिन ३ लाख ३२ हजारभन्दा बढीलाई संक्रमण, २२६३ को मृत्यु

रेम्डेसिभिरलगायतका अत्यावश्यक औषधि, अक्सिजन र बेडको चरम अभाव 
सुरेशराज न्यौपाने

नयाँदिल्ली — भारतमा कोरोना संक्रमणले प्रत्येक दिन नयाँ रेकर्ड बनाउन थालेको छ । भारतको स्वास्थ्य तथा परिवार कल्याण मन्त्रालयका अनुसार पछिल्लो २४ घण्टामा थप ३ लाख ३२ हजार ७ सय ३० जनामा संक्रमण पुष्टि भएको छ । यो विश्वको कुनै पनि देशमा एकै दिन संक्रमित हुनेको हालसम्मकै बढी हो । 

दिल्लीस्थित लोकनायक जयप्रकाश नारायण अस्पताल(एलएनजेपी) बाहिर अक्सिजन मास्क लगाएर बसेका बिरामी तस्बिर : रोयटर्स

त्यसैगरी पछिल्लो एक दिनमा २ हजार २ सय ६३ जनाको संक्रमणका कारण मृत्यु भएको मन्त्रालयले जनाएको छ । विश्वमा उच्च संक्रमण भएका मुलुकमध्ये भारत अमेरिकापछि दोस्रो नम्बरमा छ । भारतमा अहिलेसम्म १ करोड ६२ लाख ६३ हजार ६ सय ९५ जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि भएको छ । त्यस्तै अहिलेसम्म कोरोनाका कारण मृत्यु हुनेको संख्या १ लाख ८६ हजार ९ सय २० पुगेको छ भने १ करोड ३६ लाखभन्दा बढी संक्रमणमुक्त भएका छन् । भारतमा अहिले २४ लाख २८ हजारभन्दा बढी सक्रिय संक्रमित रहेका छन् । त्यस्तै भारतले अहिलेसम्म १३ करोड ५४ लाख ७८ हजार ४ सय २० डोज कोरोना खोप लगाइसकेको छ ।

पछिल्लो दुई सातायता भारतमा महामारीको फैलने क्रम तीव्र बनेको छ । विज्ञहरूले यसलाई महामारीको दोस्रो चरण दाबी गरेका छन् । कोरोनाको दोस्रो लहर सुरु भएसँगै भारतको पूरै स्वास्थ्य क्षेत्र धर्मराएको छ । रेम्डेसिभिरजस्ता अत्यावश्यक औषधि मात्र नभएर अक्सिजन र बेडको चरम अभाव सुरु भएको छ ।

सामाजिक सञ्जालहरू आफन्तका लाागि अक्सिजन र बेडका लागि गुहार लगाएका सन्देशहरूले भरिएका छन् । समयमा अक्सिजन नपाएर मृत्यु हुनेको संख्या बढ्दो छ । राजधानी दिल्लीमै अक्सिजन र बेडको हाहाकार मच्चिएपछि केन्द्र सरकारले चासो देखाए पनि अवस्थामा खासै सुधार आएको छैन । बिहीबार पनि दिल्लीका कतिपय अस्पतालका प्रमुखहरूले अक्सिजन केही बेरका लागि मात्र भएको भन्दै सरकारसँग गुहार लगाइरहेका छन् ।

दिल्लीको शान्ति मुकुन्द अस्पतालका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत सुनील सग्गर त भारतीय समाचार एजेन्सी एएनआईसँग कुरा गर्दै गर्दा एक्कासि भक्कानिए । ‘यो अवस्था दुर्भाग्यपूर्ण हो । हामी डाक्टर र अस्पतालले बिरामीलाई अक्सिजनसमेत दिन सक्दैनौं भने कस्तो अवस्था होला बिरामी मर्छन्,’ उनले भनेका छन् ।

दिल्लीबाहिरको अवस्था झनै दारुण छ । कैयन् राज्यमा अस्पतालहरूले अक्सिजन सकिएपछि सिकिस्त बिरामीहरूलाई अन्य अस्पताल पठाउन थालेका छन् । अक्सिजनको चरम अभावलाई लिएर केन्द्र सरकारको तीव्र आलोचना सुरु भएको छ । यस्तो परिस्थिति सिर्जना हुनुमा दोस्रो लहरप्रति बेवास्ता र आवश्यक पूर्वतयारीको अभावलाई नै प्रमुख कारण ठानिएको छ ।

केन्द्र सरकारले स्वास्थ्य क्षेत्रमा देखिएको विकराल अवस्थालाई सुधार्न पहल गरे पनि पर्याप्त देखिएको छैन । अक्सिजन ढुवानीसमेत सहज बन्न सकेको छैन । अझै पनि अक्सिजन ढुवानीमा अवरोध कायमै छ । कतिपय राज्यमा अक्सिजन बोकेका गाडीहरूलाई अन्य राज्यमा जान अवरोध गर्दै आएका छन् ।

अक्सिजन ढुवानी चाँडो गराउन सरकारले रेल्वेमा ग्रिन लाइन सेवा सुरु गरे पनि त्यो प्रभावकारी देखिएको छैन । अक्सिजन ढुवानीमा अवरोध नहुन दिन केन्द्रीय गृह मन्त्रालयले बिहीबार एक आदेश जारी गर्दै त्यस्तो नगर्न चेतावनी दिएको छ । मन्त्रालयले अक्सिजनको अन्तरराज्य ढुवानीमा कुनै अवरोध नपुर्‍याउन भनेको छ । यदि अवरोध पुगेको खण्डमा सम्बन्धित जिल्लाका प्रहरी अधिकारीमाथि कडा कारबाही गर्ने चेतावनीसमेत मन्त्रालयले जनाएको छ । कोरोना संक्रमण फैलने क्रम एकाएक बढेपछि हरियाणा, राजस्थानलगायतका राज्यमा अक्सिजन बोकेका ट्यांकर र ट्रक रोकिएका खबरहरू सार्वजनिक भएको थियो ।

स्वास्थ्य क्षेत्रमा देखिएको पछिल्लो अवस्थाका सम्बन्धमा अदालतले पनि गम्भीर चासो प्रकट गर्दै सरकारले महामारीलाई गम्भीरतापूर्वक नलिएको भन्दै केन्द्र उसप्रति तिखो टिप्पणी गरेको छ । दिल्ली उच्च अदालतले बिहीबार केन्द्र सरकारलाई दिल्ली तत्काल ४८० मेटन अक्सिजन आपूर्ति गर्न आदेश दिएको छ ।

दिल्ली उच्च अदालतको सरकारले अक्सिजनको आपूर्ति सहज गराउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरे पनि गम्भीरतापूर्वक कार्यान्वयन हुनेमा आशंकासमेत व्यक्त गर्दै उक्त आदेश दिएको हो । साथै मुलुक भगवान् भरोसा चलेको भन्दै सरकार र उसको कामकारबाहीप्रति तिखो व्यंग्यसमेत अदालतले गरेको छ ।

यसअघि दिल्ली उच्च अदालतले नै बुधबार केन्द्र सरकारलाई अक्सिजनको आपूर्ति व्यवस्था मिलाउन नसकेकोमा चर्को अलोचना गरेको थियो । त्यसैगरी बिहीबार सर्वोच्च अदालतले पनि हाल संकटकालीन अवस्था देखा परेको भन्दै केन्द्र सरकारसँग कोरोना महामारी रोकथामका लागि भइरहेको तयारीको विवरण पेश गर्न आदेश दिएको छ ।

यसैबीच, भारतीय प्रधानमन्त्री मोदीले अक्सिजनलगायतका अत्यावश्यक स्वास्थ्य सामग्रीको अभाव र स्वास्थ्य क्षेत्रमा देखिएको पछिल्लो संकटका विषयमा छलफल गर्न शुक्रबार उच्चअधिकारीहरूसँग बैठक राखेका छन् । उनले पश्चिम बंगालको चुनावी र्‍यालीलाई स्थगित गर्दै बैठक राखेको भारतीय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन् ।

प्रकाशित : वैशाख १०, २०७८ १०:०३
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

कोरोनाले उदांगियो ‘मोदी मोडल’

‘संक्रमित भइहाले अकालै ज्यान जाने हो कि भन्ने चिन्ताले सबै भयभित छन् । सरकारमाथिको नागरिकको भरोसा टुटेको अवस्था छ । कुनै समय लोकप्रिय मानिएको विकासको ‘मोदी मोडल’ अहिले उदांगो भएको छ । ’
सुरेशराज न्यौपाने

बुधबार साँझ दिल्लीमा अध्ययनरत एकजना नेपाली विद्यार्थी भाइले आत्तिँदै फोन गरे । उनलाई केही दिनदेखि कोरोना संक्रमणका लक्षण देखिएको रहेछ । बुधबार बिहानदेखि भने सास फेर्न गाह्रो हुन थालेछ । सँगै खोकी लाग्ने र अक्सिजनको स्तर पनि घट्न थालेछ । अवस्था चिन्ताजनक भन्ने बुझेर सबैले तत्कालै अस्पताल पुर्‍याउने निधो गरियो । एम्बुलेन्स पनि आयो । तर, दिल्लीका कुनै पनि अस्पतालमा बेड नै थिएन ।

भारतको अहमदाबादमा कोरोना संक्रमितलाई अस्पताल लगिँदै तस्बिर : रोयटर्स

मैले चिनेजानेका नेता, पत्रकार देखि नेपाली दूतावाससम्मलाई गुहारे । तर, दिल्लीका कुनै अस्पतालमा बेड खाली थिएन । बेड खाली नभएको भन्दै एम्बुलेन्सहरु पनि फर्किए । अक्सिजनको स्तर क्रमशः ओरोलो लागिरहेको थियो । भाइलाई मनोबल उच्च राख्न सबै मिलेर ढाडस दिइरह्यौं । चिकित्सकहरुको सल्लाहअनुसार श्वाससम्बन्धी एक्सरसाइज गर्न भन्यौं । त्यतिन्जेल पनि सबैजना बेडकै लागि प्रयास गरिरह्यौं । करीब चारघन्टा प्रयास गर्दा पनि कुनै उपाय लागेन । धन्न उनको स्वास्थ्यमा रातिदेखि भने केही सुधार देखिएको छ ।

राजधानी दिल्लीमै एकजना बिरामीले बेड पाउन भोग्नु परेको यो हदको सास्तीले भारतको अहिलेको स्वास्थ्य पूर्वाधारको वास्तविक अवस्था उजागर गर्छ । यसका साथै भारतले पछिल्ला ७ वर्षमा लिएको विकासको ‘मोदी मोडल’ माथि नै गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ ।

कस्तो संयोग, नरेन्द्र मोदीले विश्वकै सबैभन्दा ठूलो लोकतन्त्रको सत्ताको चाबी हात पारेको अर्को महिना ठ्याक्कै सात वर्ष पुग्छ । प्रधानमन्त्रीको कुर्सीमा बस्नु अघि मोदी करिब डेढ दसक गुजरातमा मुख्यमन्त्री थिए । मुख्यमन्त्रीका रुपमा उनले अघि सारेको विकासको ‘गुजरात मोडल’ ले भारतमा मात्र नभएर विदेशमा वाहवाही पायो । प्रधानमन्त्री बनेलगत्तै नेपाल भ्रमणमा गएका बेला नेपालीहरुले पनि मोदीले गुजरातमा विकास गरेको भन्दै ‘जयजयकार’ गरे । ‘गुजरात मोडल’ अर्थात् ठूला पूर्वाधार, गगनचुम्बी भवनहरुका नयाँ सहर, आधुनिक प्रविधि, ठूला औद्योगिक घरानाहरुको उदय । विकासको यही मोडलको भर्‍याङ चढेर मोदी दिल्लीको सत्तामा उक्लिन सफल भए । र, उनी दिल्ली पुग्नासाथ उनको विकासको गुजरात मोडल ‘मोदी मोडल’ रुपान्तरण भयो ।

यो मोडलले करिब सात वर्ष दिल्लीमा मात्र नभएर भारतभर चर्चा बटुल्यो । विदेशमा पनि त्यत्तिकै प्रशंसा पायो । अन्तर्राष्ट्रिय मञ्‍चहरुमा भारतका मित्र मुलुकका प्रतिनिधिहरुले यो मोडललाई लिएर मोदीको प्रशंसा गर्न छुटाएनन् तर कसैले पनि ‘मोदी मोडल’ को वास्तविक गहिराइ बुझ्न खोजेनन्। पूरै रजगज गर्‍यो । यस्तो वाहवाहीबाट वाककलामा पोख्त मोदीको छाती एकाएक ‘छत्तीस इन्च’ को बन्नु स्वाभाविक थिएन । त्यो मोदी स्वयंले बारम्बार दाबीसमेत गर्दै आएका छन् । ‘मोदी मोडल’ को कार्यान्वयनका क्रममा ठूला पूर्वाधार र गगनचुम्बी भवन ठडिँदा धेरैले रोजगारी पनि पाए । अर्थतन्त्रका सूचकहरुलाई माथि लैजान योगदान पनि गर्‍यो । तर, स्वास्थ्यलगायतका नागारिकहरुको जीवनसँग प्रत्यक्ष सरोकार राख्ने विषयहरुलाई बेवास्ता गर्दा त्यो अल्पकालीन रोजगारी र आर्थिक सूचकहरु अर्थहीन हुँदो रहेछ भन्ने पछिल्लो एक वर्षमा भारतीय समाज र अर्थतन्त्रलले व्यहोरेको क्षतिबाट पुष्टि हुन्छ ।

बलियो आधारभूत सामाजिक संरचनाबिनाका कुनै पनि विकास मोडलको जग बलियो हुँदैन भन्ने प्रमाणित भएको छ । त्यसो त चीनबाट सुरु भएको कोराना महामारीले जब भारतको ढोकाढोका ढक्यायो तबदेखि मात्र मोदीको विकासको मोडलमाथि प्रश्न उठ्न थालिसकेको थियो । प्रवासी कामदारहरुले ज्यानको माया मारेर खाली खुट्टा र साइकलमै सयोैं किलोमिटर दूरी तय गरेका कारुणिक तस्बिरहरु सामाजिक सञ्‍जाल र सञ्‍चारमाध्यमबाट बाहिर आएपछि त ‘मोदी मोडल’ वास्तविकता थप उजागर भयो । तर, कोरोना महामारीको दोस्रो लहरले त विकासको यो मोडल पूरै उदांगिएको छ । एक महिनामै अक्सिजनको चरम अभाव भएको छ । आमनागरिकहरु अक्सिजन नपाएर ज्यान गुमाउनु परेको छ । बिरामीहरु अस्पतालमा बेडका लागि घण्टौं कुर्न बाध्य छन् । राजधानी दिल्लीमै न त बेड छ न अक्सिजन । रेमडेसिभिरजस्तो अत्यावश्यक औषधिको कालोबजारी चलिरहेको छ ।

पहुँच नहुनेले ती औषधि पाउन असम्भवजस्तै बनेको छ । सामाजिक सञ्‍जालहरुका भित्ताहरु अक्सिजन र अस्पतालको बेड गुहार लगाएका सन्देशहरुले भरिएका छन् । कोरोना परीक्षणको रिपोर्ट पाउन नै एक सातासम्म पर्खनुपर्ने अवस्था छ । संक्रमितहरुको स्वास्थ्य अवस्थाका बारेमा बुझ्ने कुनै निकाय छैन । घरमै आइसोलेसनमा बसेका बिरामीहरुको अवस्था कस्तो छ भन्ने जानकारी कसैलाई छैन । दिल्लीका अस्पतालका फोनहरु उठ्न छाडेका छन् । सरकारी अधिकारीहरु प्रतिक्रियाविहीन छन् । दिल्लीमै पनि अस्पतालको गेटमा बेड कुरिरहेका सिकिस्त बिरामीहरुले अस्पतालमा भर्ना भएका अर्को बिरामीको मृत्यु भइदिए आफ्ना लागि बेड खाली हुन्थ्यो भनेर कामना गर्नुपर्ने अवस्था बनेको छ ।

दिल्लीबाहिरको अवस्था त भनिसाध्य छैन । महाराष्ट्र, उत्तरप्रदेश, छत्तीसगढ, गुजरात, बिहारको अवस्था त झनै भयावह छ । बनारसमा एक महिलाले आफ्ना बिरामी छोरालाई रिक्सामा राखेर भए भरका अस्पताल धाउँदासमेत बेड नपाए पछि ती छोराको रिक्सामै मृत्यु भएको तस्बिर दिल्लीबाहिरको बेहाल देखाउन पर्याप्त छ । शव जलाउने ठाउँ नभएर नयाँ घाटहरु बनाइएका छन् । कतिपय ठाउँमा चौबीसै घण्टा चलाउनु परेका कारण विद्युतीय शवदाह गृहहरु बिग्रिएका छन् ।

मृत्यु हुनेहरुको कुनै अभिलेख छैन । खोला किनार र पार्कमा दाहसंस्कार गरिएको छ । यस्तो परिस्थिति आउनसक्छ भनेर विज्ञहरुले पहिल्यै चेतावनी नदिएका होइनन् । तर, प्रधामन्त्री मोदी र उनका मन्त्रीहरुले नै ती चेतावनीलाई बेवास्ता गरे । न त स्वास्थ्य संरचना बनाउन गम्भीर बने न त स्वास्थ्य मापदण्ड पालनामै कडाइ गरियो । तर, मोदी भने चुनावी र्‍यालीहरुमा आफ्नो विकासको मोडलको चर्चा गर्न व्यस्त थिए । उनका चुनावी र्‍यालीका भीड हेर्दा र भाषणहरु सुन्दा लाग्थ्यो भारतमा महामारी नै छैन ।

जताततै समृद्धिको रेल कुदिरहेको छ । तर, यथार्थ त्योभन्दा धेरै फरक रहृयो । आमनागरिकहरुबीच आधारभूत उपचार नपाएर रुवाबासी चलेको छ । संक्रमित भइहाले अकालै ज्यान जाने भो भन्ने चिन्ताले सबै भयभित छन् । नागरिकहरुको सरकारमाथिको भरोसा टुटेको अवस्था छ । महामारीले ‘मोदी मोडल’ लाई उदांगो पारेको छ ।

प्रकाशित : वैशाख ९, २०७८ १८:३४
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×