लटरम्मै फलेका सुन्तला टिप्ने चटारो- भिडियो - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

लटरम्मै फलेका सुन्तला टिप्ने चटारो

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — चितवनको इच्छाकामना गाउँपालिका ३ स्थित ढाप गाउँ अहिले सुन्तलाले पहेंलै भएको छ । बोटरभरी लटरम्म सुन्तला फलेका छन् । किसानलाई सुन्तला टिपेर बिक्री गर्न भ्याइनभ्याइ छ । व्यापारी गाडी लिएर बगानमै पुग्छन् । व्यापारीलाई किसानले पहिल्यै क्रेटमा सुन्तला हालेर तयारी अवस्थामा राखिदिन्छन् । यो गाउँका किसानको मुख्य आम्दानीको स्रोत नै सुन्तला हो ।

स्थानीय युवा महेन्द्र गुरुङका अनुसार गाउँमा एक जना किसानले वार्षिक कम्तीमा एक लाखदेखि २५ लाख रुपैयाँसम्मको सुन्तला बिक्री गर्छन् । सुन्तला पोखरा, भैरहवा, बुटवल, नारायणगढ, मुग्लिन, काठमाडौं जाने गरेको छ । धेरै व्यापारीको सुन्तला जम्मा गर्ने बजार भने फिस्लिङ बन्ने गरेको छ ।

ढाप, सिरान, माझ, तल्लो डुडे, माथिल्लो डुडे लगायत गाउँका १ सय ५० भन्दा बढी किसानले व्यवसायिक रुपमा सुन्तला खेती गर्दै आएका छन् । मंसिर १५ देखि माघ अन्तिमसम्म यो गाउँका किसान सुन्तला टिपेर बिक्री गर्न व्यस्त हुन्छन् । बोटबाट सुन्तला टिपेर खुल्ला ठाउँमा ल्याउने, ठूला–साना (ग्रेडिङ) छुट्याएर क्रेटमा राख्ने गरिन्छ । क्रेटमा राखेको सुन्तला जोख्दै व्यापारीलाई दिइन्छ । ‘यहाँको सुन्तला गुलियो र रसिलो छ भन्दै व्यापारी बगानमै लिन आउँछन्,’ गुरुङले भने, ‘माग धान्नै मुस्किल छ ।’

प्रकाशित : पुस १७, २०७८ १५:३५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

चीनको अफ्रिका दृष्टि : नयाँ वर्षको सुरुआतसँगै परराष्ट्रमन्त्रीको भ्रमण

लक्ष्मी लम्साल

बेइजिङ — चिनियाँ परराष्ट्रमन्त्री वाङ यीले सन् २०२२ को जनवरी ४ देखि ७ सम्म इरिट्रिया, केन्या र कोमोरोस जस्ता अफ्रिकी मुलुकका साथै दक्षिण एसियाली राष्ट्र माल्दिभ्स र श्रीलंकाको भ्रमण गर्दैछन्। सन् १९९१ देखि नै हरेक वर्ष चिनियाँ परराष्ट्रमन्त्रीले आफ्नो पहिलो विदेशयात्रा अफ्रिकाबाट सुरू गर्ने गरेका छन्।

कुनै बेला सुषुप्त कूटनीतिक रवैया देखाउने चीन हाल देखिने र सुनिने खालको आक्रामक कूटनीतिक भूमिकामा उत्रिएको भनेर सर्वत्र टिप्पणी गरिन्छ। चीनको बाह्य समाजसँगको निरन्तरको घुलमिलले विशेषगरी पश्चिमा शक्तिको ध्यानाकर्षण गरेको छ भने विश्वअर्थतन्त्रको दोश्रो स्थानमा रहेको चीनको सक्रियता एक हिसाबले टाउको दुखाइको विषय बनेको छ।

त्यसमाथि अमेरिकी नेतृत्वमा अफ्रिकामा व्याप्त दबदबा बिथोलिने चिन्तामा उसका संगाती मुलुकहरू देखिन्छन्। तर चीनले वैदेशिक मामिला प्रारम्भ गर्नका लागि हरेक वर्ष प्रथम गन्तव्य किन अफ्रिकालाई बनाइरहेको छ भन्ने जिज्ञासा धेरैमा देखिन्छ।

चीन विश्वको सबैभन्दा ठूलो विकासशील मुलुक हो भने विकासका लागि भौंतारिरहेकामध्ये अफ्रिकी भूमि पनि एक हो। चिनियाँ परराष्ट्रमन्त्रीले अफ्रिका भ्रमणलाई वार्षिक मामिलाको प्रथम गन्तव्य बनाउनुले चीन अफ्रिका सम्बन्धमा गहिरो ध्यान दिएको प्रतिबिम्बित हुने परराष्ट्र प्रवक्ता चाउ ली च्येन बताउँछन्। उनले सम्प्रभुता रक्षा, प्रभुत्ववादको प्रतिरोध तथा साझा विकासको सपना साकार तुल्याउन चीन−अफ्रिका भावना मिलेको बताए।

डिसेम्बर अन्तिम साता बेइजिङमा पत्रकार सम्मेलनको आयोजना गरी परराष्ट्र प्रवक्ता चाउले भने, ‘चीन−अफ्रिका दुवै नै विश्वव्यापी न्यायिक प्रणालीको संरक्षण गर्ने क्षेत्र हुन्। विश्वको परिस्थिति जसरी परिवर्तन भएपनि चीन−अफ्रिका मित्रता कायम रहने गरेको छ।’

पहिलो दृष्टि अफ्रिकामा लगाएपछि मात्रै चीनको अन्य दृष्टि अरुतिर पर्ने गरेको छ। जस्तो कि यसपटक अफ्रिका भ्रमणसँगै चिनियाँ परराष्ट्रमन्त्री वाङ यीले दक्षिण एसियाली मुलुक माल्दिभ्सको भ्रमण गर्दैछन्। माल्दिभ्ससँग चीनले दौत्य सम्बन्ध स्थापनाको पचासौं वार्षिकोत्सव मनाउँदैछ। सामान्यतया शून्य अंकमा भएको वार्षिक गतिविधिलाई चीनले उच्च महत्वका साथ मनाउने गर्दछ। श्रीलंकासँग भने चीनले ६५औं वार्षिकोत्सव मनाउँदैछ।

चिनियाँ परराष्ट्रमन्त्रीले आफ्नो प्रथम नव वर्ष भ्रमणका लागि अफ्रिकालाई रोजेको यो लगातार ३२औं वर्ष हो। अहिले धेरै अफ्रिकी देशहरूमा कोभिड−१९ महामारीको अवस्था भयावह छ।

यस पृष्ठभूमिमा वाङ् यीको अफ्रिका भ्रमणको कूटनीतिक अभ्यासको निहितार्थ कोरोना भ्याक्सिनको विश्वसनीयता बढाउनु हो र अफ्रिकी देशहरूसँग मैत्री सम्बन्ध गहिरो पार्ने चिनियाँ दृढ संकल्पलाई झल्काउनु पनि हो भनेर चिनियाँ विश्लेषकहरू बताउँछन्।

अफ्रिकाकाको पूर्वाधार विकासमा योगदान गरिरहेको चीनले महामारीमा बलियो साथ दिएको छ। त्यसैकारण पनि अफ्रिकाले चीनलाई एक भरपर्दो साझेदारको रुपमा सम्झन थालेको छ।

चीनले बेल्ट एन्ड रोड पहलमा अफ्रिकालाई महत्त्वपूर्ण भागको रुपमा अपनाएपछि पनि अफ्रिका उत्साही देखिएको छ। चीनले अफ्रिकासँगको सहकार्य निरन्तर गर्न चीन-अफ्रिका सहयोग मञ्चलाई गम्भीरतापूर्वक संचालन गर्ने गरेको छ।

राजनीतिक अस्थिरताबाहेक पिछडिएको अफ्रिकी भूमि चिनियाँ उकासिँदो अर्थतन्त्रको व्यवस्थापन गर्ने महत्वपूर्ण गन्तव्य हो। अतः अफ्रिका र चीनको साझा स्वार्थको व्यवस्थापन गर्नु नै चिनियाँ कूटनीतिक प्रस्थानको प्रथम गन्तव्य अफ्रिका बनाइनुको अर्को कारण भएको पुष्टि हुन्छ।

सन् १९९१ को जनवरीमा तत्कालीन चिनियाँ परराष्ट्रमन्त्रीको हैसियतमा छ्यान छी छ्येनले इथियोपिया, युगान्डा, केन्या र तान्जानियाको औपचारिक सद्भावना भ्रमण गरेयता वर्षको सुरुमा चिनियाँ परराष्ट्रमन्त्रीहरूको लगातारको भ्रमणले अफ्रिकी महादेशलाई समेटेको छ।

प्रकाशित : पुस १७, २०७८ १५:२२
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
x
×