राष्ट्रिय टिमबाट खेल्नुको अर्थ- खेलकुद - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

राष्ट्रिय टिमबाट खेल्नुको अर्थ

फिलिप लाहम

क्या ! खुब भनिएको छ, फुटबलका राष्ट्रिय टिमहरू समयअनुसार चल्दैनन् । खासमा राष्ट्रिय टिमको सोच नै ऐतिहासिक रूपमा बोझिलो छ । विशेषतः यो युरोपको प्रसंगमा मिल्छ । तर यसबारे अर्को दृष्टिकोण छ, यसले कसैको हुनुको अर्थ पनि दिन्छ ।

तस्बिर : यूईएफए

यसले देशको परिचय बनाउने गर्छ । युरोपेली च्याम्पियनसिपको युरोपेली परिचयको सोच बलियो बनाएको छ । फुटबलको माध्यमबाट हामीले युरोपको वास्तविक परिचय बुझ्न सक्छौं ।

युरोपेली च्याम्पियनसिपमा सहभागी हुने खेलाडी होस् वा प्रशंसक फरक क्षेत्रका हुने गर्छन् । युरोपेली फुटबलको सर्वोच्च प्रतियोगिताको सोच त्यतिबेला मात्र लागू हुन सकेको थियो, जतिबेला विश्वकप आफैंमा ३० वर्ष पुरानो भइसकेको थियो । यसको कारण अरू केही थिएन, युरोपभित्रको द्वन्द्व नै थियो । तर पछि भावनात्मक ढंगले युरोपलाई जोड्ने काम त फुटबलले नै गरेको हो । सन् १९६० मा पहिलोपल्ट युरो हुँदा शीतयुद्धको समय चलिरहेको थियो ।

संयोगले उपाधि जित्ने काम सोभियत संघले गरेको थियो । टिमका प्रमुख खेलाडी थिए लेभ यासिन । उनलाई ‘ब्ल्याक प्यान्थर’ नामले बढी चिनिन्छ । उनी मस्कोका खेलाडी थिए । अहिलेसम्म बालोन डे’अर जित्ने एकमात्र गोलरक्षक रहेका छन् उनी । उनको सबैभन्दा ठूलो परिचय हो, प्लेमेकर गोलरक्षक । सन् १९७६ मा चेकोस्लोभाकिया विजेता रह्यो । यो एक अर्को शक्तिशाली पूर्वी गुटको देश थियो । अझ भनौं यो बेलग्रेडको टिम थियो ।

उपाधिको बाटोमा उसले इंग्ल्यान्ड, पोर्चुगल, पश्चिम जर्मनी र नेदरल्यान्ड्सलाई हराएको थियो । पेनाल्टी सुटआउटमा एन्टोनिन पानेन्का नायक साबित भए । उनले पेनाल्टी प्रहार गर्नेक्रममा चिप प्रहार गरेका थिए । पछि प्रागको यिनै खेलाडीको ‘चिप पेनाल्टी’ प्रहारको नाम रह्यो । सन् १९९६ मा इंग्ल्यान्डले युरो आयोजना गर्दा यी पूर्वी गुटका ठूला देश अस्तित्वमा थिएनन् । बरू इतिहास बोकेका क्रोएसिया र चेक गणतन्त्रले पहिलोपल्ट खेले ।

सन् २००० सम्म पुग्दा युरोप देशको संख्या अझ फैलिएको थियो । सन् २०१२ आइपुग्दा त यसको आयोजना नै दुई देशले गरेका थिए । ती थिए पोल्यान्ड र युक्रेन । यसपल्ट इतिहासमै पहिलोपल्ट प्रतियोगिता ११ देशमा आयोजना भइरहेको छ । यस्तोमा पूरा युरोपलाई फुटबलले छोप्ने छ । यसपल्ट फुटबल ग्लास्गो पुग्नेछ, जहाँ १९ औं शताब्दीको सुरुआतमा फुटबलको आधुनिक जन्म भएको मानिन्छ ।

फेरि फुटबल बुडापेस्ट पनि पुग्नेछ । यो हंगेरीको सहर हो । यसले जन्माएका सबैभन्दा ठूला खेलाडी हुन्, फेरेन्क पुस्कास । फ्रान्सेली फुटबल पत्रिका ले’इक्विपले पुस्कासलाई युरोपका शताब्दीकै उत्कृष्ट खेलाडी घोषणा गरेको थियो । यस्तो प्रतियोगितालाई लिएर एउटा रमाइलो पक्ष के छ भने युरोपेली च्याम्पियनसिपमा खेल्ने ढाँचाले कमै मात्र अर्थ लाग्छ, जति यही कारण क्लब फुटबल परिचित हुने गर्छ । यसको कारण स्पष्ट छ । राष्ट्रिय टिमका प्रशिक्षकले आफ्ना खेलाडीसँग कमै मात्र समय बिताउन पाउँछन् । खासमा हुन्न नै । त्यसैले खेलाडीसामु आफ्नो वास्तविक खेल देखाउने अवसर हुन्छ, जुन एउटा राष्ट्रिय टिमले मात्र प्रदान गर्न सक्छ ।

त्यसैले नै युरोपेली च्याम्पियनसिपमात्र होइन, विश्वकप पनि धेरै फरक हुन्छ । यसमा धेरै विविधता पाइन्छ । अहिलेसम्म १० विजेता आइसकेका छन्, १५ संस्करणको प्रतियोगिताबाट । कुनै एउटा टिमले प्रतियोगिताका क्रममा लय समात्न सक्छ भने उसले लामो बाटो तय गर्न सक्छ । यसको कारण हो, यसमा दोस्रो लेगको खेल हुन्न । त्यसैले त यस्ता ठूला प्रतियोगितामा साना टिमको सम्भावना हुन्छ, उसले राम्रो खेल्ने अवसर धेरै हुन्छ ।

युरोपेली च्याम्पियनसिपसँग जोडिएका अनेकन कथामध्ये केही त वास्तवमै रोमाञ्चक खाले छन् । जस्तो, सन् १९८८ मा नेदरल्यान्ड्स च्याम्पियन बन्यो । त्यो पनि पश्चिम जर्मनीको भूमिमा । टिम विजेता के बन्यो, जर्मनीको यो सानो छिमेकी देशमा धुमधामले खुसीयाली मनाइयो । त्यतिबेला भनिएको थियो, नेदरल्यान्ड्सले दोस्रोपल्ट जर्मन प्रभुत्वबाट मुक्ति पाएको छ । सन् १९९२ मा डेनमार्क विजेता बन्यो, युद्धमा अल्छिएको युगोस्लाभाकियालाई हटाइएपछि ।

त्यो भन्दा बढी सनसनी त सन् २००४ मा देखियो । जतिबेला ग्रिसले उपाधि चुमेको थियो, ओटो रेहगेलको नेतृत्व । पोर्चुगल त्यस्तो देश हो, जसले एकसेएक खेलाडी त जन्माएको छ, तर कम जनसंख्या भएका कारण कुनै ठूलो उपाधि जित्न सकेको थिएन । सन् २०१६ मा यही पोर्चुगलले नै उपाधि जित्यो । यी सबै टिमको उपाधि यात्राको कारण सामान्य छ । यी देशका राष्ट्रिय टिमले एकजुट भएर खेलेका थिए, जुन क्लब फुटबलमा पाइन्न ।

त्यही संस्करणमा ३ लाख ५० हजार जनसंख्यामात्र भएको देश आइसल्यान्डले तहल्का मच्चायो । ब्रेकजिट मतदान भएको केही दिनमात्र भएको थियो, त्यही आइसल्यान्डले इंग्ल्यान्डलाई प्रतियोगिताबाट बाहिर पठाउने काम गरेको थियो । यही टिमका समर्थकले ‘थन्डरक्लाप’ को संस्कृतिलाई जन्म दिए । आइसल्यान्डको त्यो प्रदर्शन विश्व खेलकुदकै लागि एउटा प्रेरणा हुने गर्छ । सन् २०१८ को विश्वकपमा क्रोएसिया फाइनल पुगेको थियो ।

यो विश्व मानचित्रमा पक्कै नयाँ देश हो । यो देशको रमाइलो पक्ष त के छ भने यहाँका जनता आफ्नो देशभन्दा बाहिर बढी बस्छन् । तर जतिबेला यसले फाइनलसम्म यात्रा तय गर्‍यो, क्रोएसियाली राष्ट्रियताप्रतिको गर्व खुबै चुलिएको थियो । कुनै पनि देशका राष्ट्रिय टिमको प्रदर्शनले पूरा देशकै परिचयमा प्रभाव पार्ने गर्छ । कुनै देश के हो, युरोपेली च्याम्पियनसिप जस्तो प्रतियोगिताले देखाउन गर्छ ।

–द गार्डियनमा प्रकाशित जर्मनीका पूर्व कप्तान लाहमको आलेख

प्रकाशित : जेष्ठ २६, २०७८ ०९:४०
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

तेस्रो लहरको त्रास धेरै, तयारी थोरै

‘बालबालिकाका लागि बेड, आईसीयू र भेन्टिलेटरको व्यवस्थापनमा तत्काल जोड दिनुपर्छ’
भवानी भट्ट

कञ्चनपुर — कोरोना संक्रमणको दोस्रो लहर ओरालो लागेसँगै तेस्रो लहरको चर्चा र त्रास सुरु भइसकेको छ । भारतमा वैज्ञानिकहरूले दुई/तीन महिनापछि तेस्रो लहरको संक्रमण सुरु हुने र जुन बालबालिकाका लागि घातक हुने अनुमान गरेका छन् । त्यसैअनुसार पूर्वतयारी पनि सुरु गरिसकेका छन् । नेपालमा पनि तेस्रो लहरको चर्चा र त्रास निकै बढेको छ । तर त्यसअनुसार पूर्वतयारी भने न्यून देखिन्छ । 

नेपालमा पनि सरकारले रोकथाम तथा उपचारका लागि विभिन्न निर्देशन गरेको छ । अस्पतालहरूमा २० प्रतिशत बेड बालबालिकाका लागि व्यवस्थापन गर्न पनि निर्देशन दिएको छ । तर सरकारको निर्देशनअनुसार स्रोत साधन नै नहुँदा बालबालिकाको उपचारका लागि बेड व्यवस्थापनमा समस्या देखिएको छ ।

‘हामीले तेस्रो लहर रहर रोकथाम र नियन्त्रणको तयारी त सुरु गरेका छौं तर त्यसअनुसार स्रोत साधन नहुँदा समस्या भएको छ,’ महाकाली अस्पतालका कोभिड–१९ फोकल पर्सन डा. गोविन्द रोकायाले भने, ‘साना बालबालिका बढी प्रभावित भए अहिलेको आईसीयूले काम गर्दैन, एनआईसीयू चाहिन्छ ।’ उनले यसका लागि प्रदेश सामाजिक विकास मन्त्रालय र स्वास्थ्य सेवा विभागमा जानकारी गरिएको बताए ।

अन्य बेड व्यवस्थापनको काम पनि भइरहेको डा. रोकायाले बताए । उनले तेस्रो लहरले पार्न सक्ने प्रभाव र त्यसका लागि आवश्यक औषधिलगायत अन्य उपचारका विषयमा पनि अध्ययन तथा पूर्वानुमान भइरहेको बताए । ‘भारतमा कस्तो तयारी हुन्छ, उपचार पद्धति कस्तो हुन्छ त्यहीअनुसार हामीले पनि तयारी गर्ने हो,’ उनले भने, ‘त्यहीअनुसार बजेट पनि माग गरिएको छ ।’

अहिले महाकाली अस्पतालमा २ जना बालरोग विशेषज्ञ डाक्टर कार्यरत छन् । उनीहरूसँग पनि आवश्यक परामर्श भइरहेको डा. रोकायाले बताए । ‘दोस्रो भेरिएन्ट भारतबाट भित्रिएको हो, तेस्रो पनि भारतबाटै भित्रिने जोखिम हुन सक्छ,’ जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालयका जनस्वास्थ्य निरीक्षक सिद्धराज भट्टले भने, ‘यसका लागि नाकामै थप कडाइ र घर फर्किनेको व्यवस्थापनमा जोड दिनुपर्छ ।’ उनले जनचेतनामूलक गतिविधिहरू नकामा सतर्कता अहिलेको जस्तै भएमा तेस्रो भेरिएन्टले बालबालिका बढी प्रभावित हुन सक्ने अनुमान गरिएकाले त्यो झनै जोखिम हुन सक्ने बताए ।

भारतमा दोस्रो लहरको संक्रमण तीव्र गतिमा फैलिइरहेका बेला घर फर्किने नेपालीहरूको व्यवस्थापन सही ढंगले नभएकै कारण समुदायसम्मै संक्रमण फैलिएको विज्ञहरू बताउँछन् । जसका कारण धेरैले ज्यान गुमाउन पुगेको उनीहरूको भनाइ छ । फेरि पनि नाकामा उचित व्यवस्थापन हुन नसके अहिलेभन्दा झनै जोखिम निम्तिन सक्ने स्वास्थ्यकर्मीहरू बताउँछन् ।

नाकामा व्यवस्थित होल्डिङ सेन्टरदेखि भारतलगायत जोखिमग्रस्त क्षेत्रबाट फर्किनेलाई क्वारेन्टाइन तथा आइसोलेसनमा राख्ने विषयमा पनि स्थानीय तहले तयारी थाल्नुपर्ने स्वास्थ्यकर्मीहरू बताउँछन् । गत वर्षझैं व्यवस्थित ढंगले क्वारेन्टाइन र आइसोलेसनको व्यवस्थापन गर्न सके जोखिम कम हुने उनीहरू बताउँछन् ।

‘केन्द्रबाट पनि पेडियाट्रिक बेड तथा अन्य व्यवस्थापन गर्न निर्देशन भएको छ,’ डा. रोकायाले भने, ‘बालबालिकाका लागि बेड, आईसीयू र भेन्टिलेटरको व्यवस्थापनमा तत्काल जोड दिनुपर्छ ।’ उनले अस्पतालहरूमा अक्सिजनको व्यवस्थापनका लागि प्लान्ट निर्माणलगायतका काम तत्कालै गर्नुपर्ने बताए । पछिल्लोपटक दोस्रो लहरको कोरोना संक्रमण तीव्र गतिमा बढेका बेला यहाँका अस्पतालमा अक्सिजनको हाहाकार नै भयो । अक्सिजनकै अभावमा धेरैले ज्यानसमेत गुमाए । फेरि तेस्रो लहर आउँदा अक्सिजनको अभाव नहोला भन्न सकिन्न । त्यसकारण अस्पतालहरूले वैकल्पिक व्यवस्थाहरू अपनाएर तत्काल अक्सिजन आपूर्तिमा जोड दिनुपर्ने स्वास्थ्यकर्मीले सुझाएका छन् ।

प्रकाशित : जेष्ठ २६, २०७८ ०९:३१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×