बैतडी, बझाङ र दार्चुलामा समानुपातिकतर्फ एमाले पहिलो- सुदूरपश्चिम - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

बैतडी, बझाङ र दार्चुलामा समानुपातिकतर्फ एमाले पहिलो

तृप्ति शाही, वसन्तप्रताप सिंह, मनोज बडू

बैतडी, बझाङ र दार्चुला — निर्वाचनमा बैतडी, बझाङ र दार्चुलामा प्रदेश र प्रतिनिधिसभामा समानुपातिकतर्फ एमाले पहिलो भएको छ । प्रत्यक्ष निर्वाचनमा लज्जास्पद हार व्यहोरे पनि एमालेले समानुपातिकतर्फ भने आफ्नो जनमत कायम राख्न सफल भएको हो । सत्ता गठबन्धनका कांग्रेस र माओवादी केन्द्र क्रमशः दोस्रो र तेस्रो स्थानमा छन् । 


बैतडीमा प्रतिनिधिसभा समानुपातिकतर्फ ७७ हजार ७६१ मत खसेकामा एमालेले सबैभन्दा बढी २९ हजार ४० मत प्राप्त गरेको छ । यस्तै, कांग्रेसले २४ हजार ५ सय र माओवादी केन्द्रले ११ हजार ४० मत पाएको छ । राप्रपाले १ हजार ९ सय ८८ मत पाउँदा चौथो स्थानमा रहेको एकीकृत समाजवादीको पोल्टामा १ हजार ४ सय मात्रै मत परेको मुख्य निर्वाचन अधिकृतको कार्यालयले जनाएको छ । जिल्लाभर ५ हजार ४ सय २१ मत बदर भएको छ ।

प्रदेशसभाको समानुपातिकतर्फ पनि एमालेलाई सर्वाधिक ३० हजार ८ सय ७९ मत प्राप्त भएको छ । कांग्रेसले २१ हजार ६ सय १९, माओवादीले १३ हजार १ सय २, राप्रपाले २ हजार १ सय १२ र एकीकृत समाजवादीले १ हजार ८ सय ४५ मत पाएका छन् । प्रदेशसभाको समानुपातिकतर्फ ७७ हजार ४ सय २३ मत खसेकामा ५ हजार ५५ मत बदर भएको कार्यालयले जनाएको छ ।

प्रतिनिधि र प्रदेशसभामा प्रत्यक्षर्फ एउटै सिट जित्न नसकेको एमाले बझाङमा समानुपातिकतर्फ भने पहिलो भएको छ । प्रतिनिधिसभाको समानुपातिकतर्फको अन्तिम मत परिणामअनुसार एमालेको पक्षमा २३ हजार ३ सय २७ मत परेको छ । दोस्रो ठूलो दल बनेको कांग्रेसले २० हजार ९३ मत प्राप्त गरेको जिल्ला निर्वाचन अधिकारी विमलप्रसाद गौतमले जानकारी दिए । उनका अनुसार माओवादीले ८ हजार ५ सय १६ मत, एकीकृत समाजवादीले ४ हजार ८ सय ६३ मत प्राप्त गरेका छन् । समानुपातिकतर्फ कुल ६४ हजार ९ सय ४३ मत खसेकामा ३ हजार ९ सय २३ मत बदर भएको छ ।

यस्तै, प्रदेशसभातर्फको समानुपातिक मत परिमाणमा पनि एमाले नै पहिलो दल बनेको छ । निर्वाचन कार्यालयका अनुसार एमालेले २२ हजार २ सय ४, कांग्रेसले १६ हजार ६ सय ४३, माओवादीले ७ हजार ९ सय ७५ र एकीकृत समाजवादीले ७ हजार ५ सय ७४ मत पाएका छन् । प्रदेशसभा समानुपातिकतर्फ कुल ६१ हजार १ सय ३ मत खसेकामा ३ हजार ८ सय १६ मत बदर भएको गौतमले जानकारी दिए ।

दार्चुलामा शनिबार सम्पन्न मतगणनाअनुसार एमालेले नै समानुपातिक निर्वाचनमा सबैभन्दा बढी मत ल्याएको छ । प्रत्यक्षतर्फ प्रतिनिधिसभा र प्रदेशसभा दुवै क्षेत्रमा एमाले पराजित भएको थियो । मुख्य निर्वाचन अधिकृतको कार्यालयका अनुसार प्रतिनिधिसभा समानुपातिकतर्फ एमालेले २४ हजार ८ सय ८३, कांग्रेसले २० हजार ६ सय ५५, माओवादीले ८ हजार १ सय ९०, राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीले ८ सय ७९, राप्रपाले ५ सय ४ र एकीकृत समाजवादीले ४ सय ६३ मत पाएका छन् । जिल्लाका ९ वटै स्थानीय तहमा समानुपातिकतर्फ ५८ हजार ९ सय ९१ मत खसेको थियो । जसमध्ये २ हजार ४ सय ६९ मत बदर भएको छ । सदरमध्ये सबैभन्दा बढी मत सूर्य चुनाव चिह्नले पाएको मुख्य निर्वाचन अधिकृत खेमराज भट्टले बताए । उनका अनुसार जिल्लामा समानुपातिकतर्फ सूचीकृत ४४ राजनीतिक दलले एक हजारभन्दा कम मत ल्याएका छन् ।

त्यस्तै, प्रदेशसभा सामानुपातिकमा कुल खसेको ५८ हजार ८ सय ६० मध्ये ५५ हजार १ सय ३५ मत सदर भएको छ । सदर मतमध्ये सबैभन्दा बढी एमालेले २४ हजार ६ सय २१ मत प्राप्त गरेको छ । कांग्रेसले १६ हजार ८ सय, माओवादीले १० हजार ६ सय ५६ मत पाउँदा सत्ता गठबन्धनकै अर्को दल एकीकृत समाजवादीलाई १ हजार १ सय ७१ मत मात्रै प्राप्त भएको छ । प्रदेशतर्फ समानुपातिकमा ३० पार्टीले १ हजारभन्दा कम मत ल्याएका छन् ।

प्रकाशित : मंसिर १२, २०७९ ०९:३९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सुदूरपश्चिममा किन कमजोर भयो एमाले ?

पार्टी विभाजन, गठबन्धन दलसँगको एक्लो प्रतिस्पर्धा, टिकट वितरण, पार्टीभित्रकै कलह र भीम रावल ‘फ्याक्टर’ मुख्य कारण 
अर्जुन शाह

धनगढी — ०७४ को निर्वाचनमा प्रतिनिधिसभाका १६ मध्ये ११ र प्रदेशसभाका ३२ मध्ये १७ सिट जितेको एमालेले सुदूरपश्चिममा यस पटक नराम्रो हार व्यहोरेको छ । १५ क्षेत्रको अन्तिम नतिजा आइसक्दा एमाले दुई सिटमा खुम्चिएको छ । प्रदेशसभामा एमालेका तीन उम्मेदवारले मात्रै चुनाव जित्न सकेका छन् । बाजुराको गणना हुन बाँकी छ ।


अघिल्लो निर्वाचनमा प्रतिनिधिसभातर्फ १ र प्रदेशसभातर्फ ४ सिट जितेको कांग्रेसकै हालतमा अहिले एमाले पुगेको छ । प्रतिनिधिसभामा कञ्चनपुर–१ मा तारा लामा तामाङ र बैतडीमा दामोदर भण्डारीले जितेका छन् भने प्रदेशसभामा डोटी (१) मा चक्र मल्ल, बैतडी (१) मा सुरेन्द्र पाल र कञ्चनपुर १ (१) मा वीरबहादुर थापा निर्वाचित भएका छन् ।

निर्वाचन क्षेत्र बदल्दै डोटीबाट झरेका कांग्रेस नेता वीरबहादुर बलायरसँग एमाले सचिव एवं सुदूरपश्चिम इन्चार्ज लेखराज भट्ट नै पराजित भएका छन् । अर्कोतिर, सुदूरपश्चिममा एमालेको सदाबहार प्रतिस्पर्धी कांग्रेसले प्रतिनिधिसभातर्फ ७ सिट जितेको छ । एमालेबाट विभाजन भएर बनेको एकीकृत समाजवादीका तीनै जना उम्मेदवारले जितेका छन् भने माओवादीका चारै जना उम्मेदवार पराजित भएका छन् । पार्टी गठन भएको एक वर्ष पनि नपुग्दै नागरिक उन्मुक्ति पार्टीले तीन सिट जितेर ठूला भनिएका दललाई झस्काएको छ ।

सुदूरपश्चिममा एमालेको पराजयका पछाडि यतिबेला अनेक विश्लेषण भइरहेका छन् । धेरैले पार्टी विभाजन, गठबन्धन दलसँगको एक्लो प्रतिस्पर्धा, टिकट वितरण, पार्टीभित्रकै कलह र भीम रावल ‘फ्याक्टर’ लाई मुख्य कारण मानेका छन् । एमाले प्रदेश सचिव धर्मराज पाठक सुदूरपश्चिममा एमालेले पार्टी विभाजनको नराम्रो धक्का व्यहोर्नुपरेको प्रारम्भिक निष्कर्ष सुनाउँछन् । ‘पार्टी विभाजित नभएको भए धेरै ठाउँमा जित्ने अवस्था रहेको परिणामले पनि देखायो,’ उनले भने, ‘पराजयमा अन्य कारण पनि औंल्याउन सकिन्छ ।’ सुदूरपश्चिममा एकीकृत समाजवादीले जितेका तीनवटै क्षेत्रमा मुख्य प्रतिस्पर्धी एमाले हो । सचिव पाठक सुदूरपश्चिममा सत्ता गठबन्धन दलको मत एकढिक्का हुनुले पनि असर परेको बताउँछन् । ‘उनीहरूको भोट अन्यत्रजस्तो बाँडिएन, पूरापुर ट्र्रान्सफर भयो,’ उनले भने, ‘गठबन्धन गलत हो भन्ने तल्लो तहसम्म बुझाउन सकिएन ।’

एमालेको पराजयमा टिकट वितरणलाई पनि कारण मानिएको छ । डोटी र अछाममा एकल सिफारिस भएका उम्मेदवारले टिकट पाएनन् । डोटीबाट प्रतिनिधिसभाका लागि चक्र मल्लको एकल नाम सर्वसम्मत सिफारिस भएको थियो तर केन्द्रले उनलाई प्रदेशसभामा उम्मेदवार बनाउँदै आफूलाई समानुपातिकमा राख्न माग गरिरहेकी गौरी ओलीलाई उम्मेदवार बनायो । डोटीका एक कार्यकर्ता भन्छन्, ‘भद्रगोल त त्यहींबाट सुरु भइसकेको थियो ।’

अछाममा पनि त्यही भएको थियो । सर्वसम्मत सिफारिस भएका भीम रावलले टिकट पाएनन् । एमालेका एक कार्यकर्ताका अनुसार जनाधार हेरेर उम्मेदवार बनाउनुको साटो नेतृत्वले निकटता हेरेर टिकट दिँदा पराजय व्यहोर्नुपरेको हो । कैलालीका एक कार्यकर्ताले भने प्रदेशसभामा उम्मेदवारहरूको छनोटमा पूर्वाग्रह नराखेको भए संघ र प्रदेश दुवैमा जित्ने सम्भावना थियो । अर्कोतिर तराईमा जातीय मत तान्ने आसमा पनि धोका भएको निष्कर्ष एमाले कार्यकर्ताको छ ।

भीम रावलको उम्मेदवारीलाई निष्क्रिय गर्नुको असर निर्वाचन परिणाममा परेको मान्नेहरू धेरै छन् । वडादेखि प्रदेश कमिटीसम्मबाट एकल सिफारिसमा पर्दा पनि एमाले नेतृत्वले रावललाई टिकट नदिएपछि एमाले अछामका कार्यकर्ता आक्रोशित थिए । त्यसक्रममा धेरैजसोले त जिम्मेवारीबाट राजीनामा पनि दिए ।

कञ्चनपुरको चुनावी सभामै केही कार्यकर्ताले रावलको खोजी गरेपछि एमाले अध्यक्ष केपी ओलीले रावलप्रतिको पूर्वाग्रह छरपष्ट पारे । ‘भीम रावलको तपाईंलाई किन चिन्ता पर्‍यो ? ०४८ देखि एकछिन मुख खाली छैन, बूढो भइसक्नुभयो । बेकार किन भीम रावलको चिन्ता ? अरूलाई पालो दिनु पर्दैन ? एउटै भीम रावल, भीम रावल । केको खेती गरिराख्या ? के भीम रावल ? थुप्रो रावलहरू हुनुहुन्छ सुदूरपश्चिममा । थुप्रो रावलहरूलाई अगाडि बढाइन्छ ।’ ओलीको त्यो बोलीपछि माहोल झनै बिग्रिएको थियो । ओलीको उक्त बोलीको चौतर्फी आलोचना भइरहँदा लेखराज भट्टविरुद्ध चुनाव लडिरहेका कांग्रेस नेता बलायरले मौका छोपे । उनले चुनावी प्रचारप्रसारका क्रममा भाषणमै भने, ‘भीम दाजु, तपाईंका पछाडि हामी छौं । तपाईंका एजेन्डा हामी उठाउनेछौं । तपाईं नडराउनु होला ।’

रावलविरुद्ध ओलीको बोली त्यतिमै रोकिएन । दैलेखको सभाका सहभागीबाट पनि रावलको नाम आयो । त्यहाँ त झन् ओलीले ‘भीम रावलको माया लाग्या भए त्याँ पारि अछाम जान’ भने । लामो समय पार्टी निर्माण तथा नेतृत्वमा रहेको नेतालाई मूल नेतृत्वबाटै पटक–पटक प्रहार भएपछि उनका समर्थक रुष्ट थिए । प्रतिनिधिसभातर्फ कर्णालीमा पनि एमाले शून्य भएको छ । अछाममा पराजयका पछाडि रावलमाथि गरिएको पूर्वाग्रहको प्रत्यक्ष असर परेको एमाले कार्यकर्ताहरू स्वीकार्छन् । ‘उहाँलाई टिकट त दिइएन दिइएन, त्यसपछि उहाँलाई परिचालन गर्नुको सट्टा उल्टै अध्यक्षबाटै चुनावी सभामा प्रहार गरियो,’ निवर्तमान प्रदेशसभा सदस्यसमेत रहेका अछाम एमाले नेता गोविन्द कुँवर भन्छन्, ‘रावलले यसोउसो गर त भन्नु भएन तर उहाँमाथि लगातार प्रहार गर्दा शुभचिन्तकमा खासै उत्साह देखिएन ।’

एमाले कैलालीका नेता लोकेन्द्र शाही पनि रावलप्रति भएको व्यवहारले एमालेको चुनावी नतिजामा कतै न कतै प्रभाव परेको आकलन गर्छन् । ‘उहाँ चुपचाप लागे पनि केही न केही असर त परेकै देखिन्छ,’ उनले भने । निवर्तमान नगरप्रमुख रहेका कञ्चनपुरका एक नेता पनि एमालेको अहिलेको पराजयका पछाडि रावलमाथिको प्रहार एउटा कारण रहेको बुझाइ राख्छन् । ‘रावललाई चुनावी परिचालनमा नेतृत्वले पठाउनुपर्थ्यो,’ उनले भने ।

प्रकाशित : मंसिर १२, २०७९ ०९:३८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×