द्रुतमार्गको ट्र्याक खोल्नै २० वर्ष- सुदूरपश्चिम - कान्तिपुर समाचार

द्रुतमार्गको ट्र्याक खोल्नै २० वर्ष

८६ किलोमिटर ट्र्याक खोल्न १ अर्ब बढी रकम खर्च
डीआर पन्त

धनगढी — सुदूरपश्चिमको तराई क्षेत्रलाई पहाडी जिल्लासँग जोड्न निर्माण सुरु भएको द्रुतमार्गको ट्र्याक खुल्नै दुई दशकभन्दा बढी समय लागेको छ । कैलालीको खुटियादेखि डोटीको दिपायलसम्म ८६ किलोमिटर लामो द्रुतमार्ग निर्माणमा भएको अनियमितता र नीतिगत त्रुटिका कारण चार वर्षभित्रै ट्र्याक खुल्नुपर्नेमा २० वर्ष लागेको हो ।

कैलालीको खुटिया नदीदेखि चुरे हुँदै डोटीको बर्छैन, खसरे र कफल्लेकीदेखि दिपायलसम्म जम्मा ८६ किलोमिटर दूरीको सडक निर्माण ०६० मा खुटिया—दिपायल फास्ट ट्र्याक निर्माण सुरु भएको थियो । लामो समयसम्म वन मन्त्रालयले चुरे क्षेत्रमा रुख कटानीको स्वीकृति नदिएका कारण सडक निर्माण सुरु हुन सकेन भने वनको स्वीकृतिपछि निर्माण कम्पनीहरूको लापरबाही र अनियमितताका कारण सडक निर्माण हुन सकेन । ‘०७४ भन्दाअघि लागेका ठेक्कामा अहिलेसम्म काम सम्पन्न हुन सकेको छैन,’ आयोजनाका सूचना अधिकृत दिनेश रैखोलाले भने, ‘कहिले प्रदेश, कहिले स्थानीय तह र कहिले सडक डिभिजन कार्यालयले ठेक्का लगाएका कारण पनि सडक निर्माणमा ढिलाइ भएको देखिन्छ ।’ उनका अनुसार प्रदेश सरकार गठन भएपछि दुई वर्ष द्रुतमार्ग प्रदेश सरकारको मातहत थियो । उनले भने, ‘२०७६ पछि मात्र द्रुतमार्ग आयोजनाको कार्यालय खुलेपछि काम सुरु भएको हो ।’

रैखोलालले भने जस्तै द्रुतमार्ग निर्माणका लागि सुरुमा कैलाली र डोटी जिल्ला विकास समितिमार्फत काम भयो । त्यसपछि कुलपाते सडक डिभिजन कार्यालयले केही वर्ष जिम्मा लियो । त्यसपछि महेन्द्रनगर सडक डिभिजन कार्यालय मातहत यसको निर्माण कार्य अगाडि बढ्यो । ०७४ मा प्रदेश सरकारको भौतिक मन्त्रालयअन्तर्गत पनि काम भएको देखिन्छ ।

०७६ सम्म यो सडकमा विभिन्न कार्यालयमार्फत ७० करोडभन्दा बढी बजेट खर्च भएको छ । ट्र्याक खोल्न मात्र यति धेरै रकम खर्च भएको यो पहिलो सडक पनि हो । एक कन्सलटेन्ट इन्जिनियर हरिकृष्ण रेग्मी भन्छन्, ‘द्रुतमार्गमा पर्ने विभिन्न स्थानीय तहले आफ्नो क्षेत्रमा निर्माण गरेका ग्रामीण सडक पनि द्रुतमार्गमा जोडिएका छन् । स्थानीय तहको लगानी पनि जोड्ने हो भने ८६ किलोमिटर ट्र्याक खोल्न १ अर्ब बढी रकम खर्च भएको छ ।’

ट्र्याक खोल्ने ठेक्का पाएका ४ वटा निर्माण कम्पनीले अहिलेसम्म पनि आफ्नो काम सम्पन्न गरेका छैनन् । सूचना अधिकृत रैखोलाका अनुसार अहिले पनि विभिन्न ठाउंँमा कल्भर्ट निर्माणका काम त्यतिबेलाकै ठेक्कामा काम भइरहेको छ । ०६४ मा ठेक्का पाएका निर्माण कम्पनीहरूका कारण नै यो सडक निर्माणमा ढिलाइ भएको पनि सूचना अधिकृत रैखोलाले बताए ।

पछिल्लो समय धनगढीमा द्रुतमार्ग निर्माण आयोजनाको कार्यालय खुलेपछि सडक कालोपत्र गर्ने काम सुरु गरिएको छ । आयोजना कार्यालयका अनुसार डोटी र कैलाली दुवैतिरबाट सडक कालोपत्र गर्ने काम सुरु भइसकेको छ । सूचना अधिकृत रैखोलाका अनुसार २० किलोमिटर डोटीबाट र २९ किलोमिटर कैलालीबाट कालोपत्र बनाउन ठेक्का लागिसकेको छ । तर, यसअघि १३ किलोमिटर कैलाली र ७ किलोमिटर डोटीबाट सुरु भएको कालोपत्र गर्ने काम पनि सुरु हुन सकेको छैन । वर्षात्का कारण काम सुरु हुन नसकेको आयोजनाले जनाएको छ । ‘भदौबाट द्रुतगतिमा काम सुरु हुन्छ,’ सूचना अधिकृत रैखोलाले भने ‘यस वर्ष लागेका ठेक्कामा पनि काम सुरु हुन्छ ।’

प्रकाशित : श्रावण ३१, २०७९ ०८:२८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

चर्किएको घरमा बास, रातभर त्रास

पहिरोको डरले बजारका झन्डै २० परिवार बसाइँ सरिसकेका छन्
विप्लव महर्जन

सल्यान — कपुरकोट गाउँपालिका–३ कपुरकोट बजारका रामप्रसाद चन्दको घर पहिरोले ठाउँठाउँमा चर्किएको छ । वर्षायाम सुरु भएपछि उनी पहिराले घर बगाउने हो कि भन्ने त्रासमा सधैं हुन्छन् । ‘पानी पर्नबित्तिकै निद्राले छोड्छ, वर्षा भएको दिन रातभरि जाग्राम बस्छौं,’ उनले भने, ‘वर्षै पहिरोले घर चर्काइरहेको छ, न नयाँ बनाउन सकिन्छ, न बसिरहेको घर छाड्न नै ।’

उनका छिमेकी विष्णु खड्काको पाँच जनाको परिवार पनि झन्डै ३ वर्षदेखि चर्किएको घरमा बस्दै आएको छ । ‘नयाँ घर बनाएर के गर्ने, जताततै पहिरै पहिरो छ,’ उनले भने, ‘जोखिम भए पनि पुर्खौंदेखि बसिआएको घर छोड्न सकिएन ।’

खाराभीरको पहिरोका कारण कपुरकोट बजार छेउको जमिन प्रत्येक वर्ष भासिँदै गएपछि स्थानीय सास्ती खेप्दै बस्न बाध्य छन् । पहिरोका कारण बजारका झन्डै २ दर्जन घर चर्किएको खड्काले बताए । ‘तलबाट पहिरो गएको गयै छ,’ उनले भने, ‘माथि बजार, कसरी जोगिने ?’ चर्किएको घरमा बास बसे पनि पानी परेपछि रातभर जाग्राम बस्ने गरेको उनले गुनासो गरे । २०७२ सालमा आएको भूकम्पको बेलादेखि पहिरो खस्ने क्रम सुरु भएको उनले बताए । पहिरोमा अहिलेसम्म झन्डै २ दर्जन घर भत्किसकेका छन् ।

स्थानीय खुमबहादुर थापाले प्रत्येक वर्ष जमिन भासिँदै गएकाले बजार नै जोखिममा रहेको बताए । ‘केही त चर्किएको घरमा दिउँसो व्यापार गरेर राति सुत्न अन्यत्र जान्छन्,’ उनले भने, ‘विकल्प नभएका हामी त चर्किएकै घरमा बस्न बाध्य छौं ।’ उनले बस्ती नसार्दासम्म जोखिम कहिल्यै नटर्ने बताए । उनले आफ्नो घर झन्डै १ फिट भासिएको बताए । कुनै दिन सबै घर भत्किएर ठूलो क्षति हुने अवस्था आउने उनको भनाइ छ ।

राप्ती लोकमार्गमा ठूलाठूला मालवाहक टिपर र ट्रक गुड्दा पनि चर्किएका घरमा असर परेको स्थानीयको गुनासो छ । ‘सडकमा गाडी गुड्दा पनि घर थर्किन्छ,’ थापाले भने, ‘जस्तो अवस्था आए पनि घरमा नबसी नहुने बाध्यता छ ।’ पहिरोको डरले बसाइँसराइ गर्ने क्रम बढिरहेको उनको भनाइ छ । उनका अनुसार बजारका झन्डै २० परिवार बसाइँ सरिसकेका छन् ।

प्रत्येक वर्ष पहिरो नियन्त्रणका लागि तारजाली र पर्खाल लगाउने गरिए पनि प्रभावकारी नहुँदा समस्या भएको कपुरकोट गाउँपालिका–३ का वडाध्यक्ष प्रदिप खड्काले बताए । ‘ठूलो वर्षा भए सडक छेउका सबै घरहरू बग्ने खतरा छ,’ उनले भने, ‘संघीय सरकारसँग पहिरो नियन्त्रणका लागि एकीकृत कार्यक्रम र पर्याप्त बजेटको माग गरिएको छ ।’ उनले अहिलेसम्म पहिरो नियन्त्रणका लागि झन्डै ४ करोड रुपैयाँ खर्च भइसकेको उनले जानकारी दिए ।

प्रकाशित : श्रावण ३१, २०७९ ०८:२८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×