पढाइको विकल्प नहुँदा विद्यार्थीलाई कठिन- सुदूरपश्चिम - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

पढाइको विकल्प नहुँदा विद्यार्थीलाई कठिन

विद्यालय बन्द हुँदा बालबालिका किताब हेर्न मान्दैनन्
मनोज बडू

दार्चुला — कोराना महामारी फैलिएकाले गत वर्षदेखि विद्यार्थीको नियमित पढाइ भएको छैन । पढाइको वैकल्पिक व्यवस्था नहुँदा विद्यार्थीहरू समस्यामा परेका छन् ।

विद्यालय बन्द भएपछि दार्चुलाको मालिकार्जुन गाउँपालिका–१ का बालबालिका सडकपेटीमा खेल्दै। तस्बिर : मनोज/कान्तिपुर

‘ग्रामीण भेगका विद्यार्थीको नियमित पढाइ विद्यालयमा हुने गर्थ्यो । गत वैशाखदेखि नियमित पढाइ हुने थलोहरू बन्द छन्,’ महाकाली नगरपालिका–१ का अभिभावक कम्मान कुँवरले भने, ‘विद्यालय सञ्चालन भएपछि पढ्ने बानी बनाएका बच्चाहरू विद्यालय बन्द हुँदा किताब हेर्न पनि मान्दैनन् ।’

कोरोना महामारी सुरु भएयता गत शैक्षिक सत्रमा ८ महिना विद्यालय बन्द भए । चालु सत्रमा तीन महिनादेखि विद्यालय बन्द छन् । गत शैक्षिक सत्र नै पूरा नगरी विद्यालय बन्द गरिएपछि आन्तरिक मूल्यांकनबाट नतिजा प्रकाशन गरिएको थियो । असार सुरुवातदेखि विद्यालयहरूले विद्यार्थी भर्ना सुरु गरेका भए पनि पढाइको व्यवस्था गरिएको छैन ।

केही स्थानीय तहहरूले वैकल्पिक माध्यमबाट विद्यार्थीलाई पढाउने जमर्को गरिरहेका छन् । महाकाली नगरपालिकाको शिक्षा शाखाले वैकल्पिक माध्यमबाट विद्यार्थीको पढाइ अगाडि बढाउन भनेको छ । यसले बजार र इन्टरनेटको पहुँच भएका विद्यार्थीले पढ्न सक्ने र धेरै विद्यार्थीहरू इन्टरनेटको पहुँच बाहिर रहेकाले यो विधि प्रभावकारी नभएको कतिपय अभिभावकहरूको भनाइ छ । ‘फोन गर्नलाई समेत उच्च डाँडामा गएर सम्पर्क हुन्छ । कहाँबाट इन्टरनेटको पहुँच हुनु,’ व्यास गाउँपालिका–५ धौलाकोटका सन्देश धामीले भने, ‘आफन्तका खबर बुझ्न फोन लगेर घरबाट डाँडामा जानुपर्छ । इन्टरनेटको कुरा त हाम्रा लागि टाढाको विषय भयो ।’

सहर बजारमा बस्ने विद्यार्थीलाई मात्र यो अनलाइन कक्षा सम्भव भएको शिक्षक मोहनदेव भट्टले बताए । उनले भने, ‘यो माध्यमबाट जिल्लाका १० प्रतिशत विद्यार्थीहरूको पढाइ हुन सक्छ । बाँकी विद्यार्थीलाई समेट्न साह्रै अप्ठ्यारो रहेको छ ।’ नगर र गाउँसभाबाट पारित गरेर प्रत्येक पालिकाले लाखौं लगानीमा विद्यालय भवन निर्माण गरेका छन् । तर, बालबालिकालाई अध्यापन गराउन भने कुनै योजना ल्याउन सकेका छैनन् । विद्यालय सञ्चालन र अध्यापनको वैकल्पिक योजना अभावमा विद्यार्थीले पढ्न पाएका छैनन् । शिक्षक पनि घरमै बस्न बाध्य छन् ।

निजी विद्यालयले जसोतसो अनलाइन कक्षा सञ्चालन गरेर ‘कोर्स’ पूरा गराइरहे पनि सामुदायिक विद्यालय ठप्प छन् । ‘कोभिड कालमा विद्यार्थीहरू घरभित्रै बस्न बाध्य भए, यस्तो बेला अध्यापनको निरन्तरताका लागि बजेट खर्चिनुपर्थ्यो,’ पूर्वशिक्षक जयदेव जोशीले भने, ‘त्यतातिर कसैले ध्यान पुर्‍याएनन्, कमिसन लिन र विकासको प्रतिस्पर्धा देखाउन लाखौं बजेट भवनमा खर्च गरेको देखिन्छ ।’ सरोकारवाला निकायलाई विद्यार्थीको पढाइभन्दा भौतिक संरचना निर्माणमा बढी केन्द्रित देखिन्छन् ।

लामो समयदेखि विद्यार्थीको पढाइ नियमित नहुँदा सिकाइ क्षमता कम हुँदै गएको पूर्वशिक्षक जोशीले बताए । विद्यालय र स्थानीय तहहरूले वैकल्पिक योजना ल्याउन नसक्दा विद्यार्थीको पढाइमा दिन प्रतिदिन कमी हुँदै गएको हो ।

साउनदेखि कोरोनाको संक्रमणमा कमी आएको भन्दै जिल्ला प्रशासनले लकडाउन खोलेको छ । कोरोनाको प्रभाव नरहेका ठाउँहरूमा भौतिक दूरी कायम गरी कक्षा सञ्चालनमा ल्याउनुपर्ने जोशीले बताए । भौगोलिक विकटताका कारण अनलाइन कक्षा सञ्चालन अव्यावहारिक हुने बताउँदै यसबाट थोरै विद्यार्थी मात्र पढाइमा सहभागी हुन पाउने उनले बताए ।

प्रकाशित : श्रावण ६, २०७८ ०९:२२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

यातना पाएकी महिलालाई ५५ हजार रुपैयाँ सहयोग

वसन्तप्रताप सिंह

बझाङ — श्रीमान्ले निर्घात कुटपिटपछि कान काटिदिएको जयपृथ्वी नगरपालिका–१ भण्डारगाउँकी २१ वर्षीया जानकी नेपालीलाई सर्वोच्च अदालतका पूर्वन्यायाधीश बलराम केसीले र काठमाडौंको धुम्बाराही निवासी महेश पाण्डेले आर्थिक सहयोग गरेका छन् ।

पूर्वन्यायाधीश केसीले ३० हजार र पाण्डेले २५ हजार गरी नगद ५५ हजार रकम जानकीलाई सहयोग गरेका हुन् । आइतबार कान्तिपुर दैनिकमा ‘श्रीमतीलाई निर्घात कुट्दै कान काटे’ शीर्षकमा प्रकाशित समाचार पढेपछि पीडितलाई उपचारमा सहयोग होस् भन्ने उद्देश्यले नगद सहयोग गरेको सहयोगीहरूले बताएका छन् ।

केसीले हिंसारहित समाज बनाउन यस्ता प्रवृत्तिविरुद्ध समाजमा शून्य सहनशीलता अपनाउनुपर्ने र घटनामा परेकाको जीवन सहज बनाउन सबैले सहयोग गर्नुपर्ने बताए । पाण्डेले पीडित महिलाको पुनःस्थापना र जीवन निर्वाहका लागि सहयोग होस् भनेर आफूले अरू सहयोगीको पनि खोजी गरिरहेको बताए । ‘दुःखमा परेको मान्छेलाई सहयोग गर्न पाउँदा खुसी लागेको छ । उहाँलाई थप सहयोगका लागि साथीहरूसँग पनि पहल गरिरहेको छु,’ पाण्डेले भने ।

सहयोगीहरूले दिएको नगद रकम इन्सेकका प्रतिनिधि रमेश केसी, पत्रकार महासंघका पूर्वजिल्ला अध्यक्ष जगदीश रोकायाको रोहबरमा अल्पकालीन महिला सुरक्षा आवास गृहकी इन्चार्ज गीता शाहीले पीडित नेपालीलाई सोमबार हस्तान्तरण गरेकी छन् । विवाह भएको केही दिनबाट लगातार हिंसा खेपिरहेकी नेपालीले केसीलाई फोन गरेर धन्यवाद दिँदै कानुनी उपचार र पुनःस्थापनामा सहयोग गर्न अनुरोध गरेकी थिइन् । आफू पतिको घरमा बस्न नसक्ने अवस्था भएको बताउँदै उनले आफ्नो जीवन रक्षा र तीन छोराछोरीको शिक्षादीक्षाका लागि प्रबन्ध मिलाउनका लागि पहल गरिदिन पत्रकार र मानवअधिकारकर्मीसँग अनुरोध समेत गरेकी छन् । ‘अब म त्यसको घरमा गएर बस्न सक्ने अवस्था छैन । छोराछोरीको र मेरो जीवन धान्ने व्यवस्था गरिदिनुपर्‍यो । उसलाई कडाभन्दा कडा सजाय हुनुपर्‍यो,’ उनले भनिन् ।

निर्घात कुटपिटपछि कान काटेर फरार रहेका जानकीका पति मनोज नेपालीलाई प्रहरीले आइतबार नै पक्राउ गरेर ज्यान मार्ने उद्योगसम्बन्धी मुद्दा दर्ता गरेर घटनाको थप अनुसन्धान भइरहेको छ । फरार रहेका मनोजलाई बझाङको जयपृथ्वी नगरपालिका–७ सुवेडास्थित एक आफन्तको घरमा लुकेर बसेको अवस्थामा पक्राउ गरिएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय बझाङका प्रमुख डीएसपी रूपक खड्काले बताए ।

कान्तिपुरमा घटनाका बारेमा समाचार प्रकाशित भएपछि प्रहरी प्रधान कार्यालयले पनि यो विषयमा चासो व्यक्त गर्दै पीडितलाई छिटो कानुनी दायरामा ल्याउन जिल्ला प्रहरी कार्यालयलाई निर्देशन दिएको डीएसपी खड्काले बताए । मनोजले गत बुधबार दिउँसो एक जना आफन्तसँग किन हाँसेको भन्दै साँझ जानकीलाई निर्घात कुटपिट गरेका थिए । मदिराको मातले लट्ठिएका उनले कुटपिटका क्रममा जानकीको बायाँ कान काटिदिएका थिए । कुटपिटबाट गम्भीर घाइते भएकी जानकी अल्पकालीन महिला सुरक्षा गृहको संरक्षणमा उपचार गराइरहेकी छन् । लगातारको हिंसाका कारण मानसिक समस्यामा रहेकी उनलाई परामर्श दिने काम भइरहेको र पूर्ण रूपमा स्वस्थ भएपछि पुनःस्थापनाका लागि पहल गरिने अल्पकालीन महिला सुरक्षा गृहकी इन्चार्ज गीता शाहीले बताइन् ।

प्रकाशित : श्रावण ६, २०७८ ०९:१९
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×