भरिन थाल्यो आइसोलेसन- सुदूरपश्चिम - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

भरिन थाल्यो आइसोलेसन

अर्जुन शाह

धनगढी — सेती प्रादेशिक अस्पताल मातहतको कोभिड अस्पताल धनगढीमा उपचाररत धनगढी मित्रनगरका ५० वर्षीय संक्रमितको शनिबार बिहान मृत्यु भएको छ ।

अन्य तीन जना संक्रमितको अस्पतालमै उपचार भइरहेको छ । योसँगै हालसम्म सुदूरपश्चिममा कोरोना संक्रमणबाट मृत्यु हुनेको संख्या ५७ पुगेको छ । सुदूरपश्चिममा पछिल्लो समय संक्रमणको अवस्था जटिल बन्दै गएको स्वास्थ्यकर्मीहरूले बताएका छन् ।

चैत १४ गते भारतबाट आएकाहरूबाट संकलित नमुना परीक्षणका लागि काठमाडौं पठाइएकामध्ये तीन जनामा नयाँ प्रकारको भाइरस फेला परेको कैलालीका प्रमुख जिल्ला अधिकारी खगेन्द्रप्रसाद रिजालले बताए । ‘त्यसबारे विस्तृत विवरण त आएको छैन, नयाँ भाइरस फेला परेको र थप अध्ययन भइरहेको जानकारी प्राप्त भएको छ,’ प्रजिअ रिजालले भने । अहिले भारतबाट फर्किनेहरूमा संक्रमण फेला पर्न थालेको छ ।

उनीहरूलाई सुरक्षित स्थानमा राख्ने चटारोमा स्वास्थ्यकर्मीहरू छन् । जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालय कैलाली र धनगढी उपमहानगरपालिकाले धनगढीनजिकै कनरीमा ६० शय्याको आइसोलेसन कक्ष स्थापना गरेको छ । शुक्रबारसम्म त्यहाँ ५९ जना पुगिसकेका छन् । थपिने क्रम दिनदिनै बढिरहेको छ । ‘संक्रमितहरूको संख्या बढेको बढ्यै छ,’ जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालय कैलालीका प्रमुख लालबहादुर धामीले भने, ‘६० बेडको आइसोलेसन कक्ष भरिन थालिसक्यो, अब अरूलाई कहाँ राख्नु ?’

भारतका विभिन्न सहरमा संक्रमण बढ्न थालेपछि रोजगारीका लागि पुगेका सुदूरपश्चिमेलीहरू घर फर्किन थालेका हुन् । उनीहरूको जाँचका लागि स्वास्थ्य कार्यालयले गौरीफन्टा नाकामा स्वास्थ्य परीक्षण डेस्क स्थापना गरेको हो । ‘दैनिक करिब २० जना संक्रमित फेला परिरहेका छन्,’ डेस्कका स्वास्थ्यकर्मी अमित विकले भने । अघिल्लो वर्ष यही समयमा संक्रमणको त्रासले घर फर्किएकाहरू बेखर्ची भएपछि भारततिरै लागेका थिए । अहिले भारतमा फेरि पहिलाकै जस्तो अवस्था दोहोरिन थालेपछि उनीहरू धमाधम घर फर्किन थालेका हुन् । उनीहरूसँगै संक्रमण भित्रिने त्रास बढेको छ । ‘दैनिक सरदर सात सय जना भारतबाट घर फर्किरहेका छन्,’ स्वास्थ्यकर्मी विकले भने । उनका अनुसार पोजिटिभ देखिएकालाई कनरीस्थित आइसोलेसनमा पठाउने गरिएको छ । जोखिम बढेसँगै संक्रमित राख्न आइसोलेसनको तयारी गरिएको स्वास्थ्य निर्देशक डा. गुणराज अवस्थीले बताए ।

प्रकाशित : चैत्र २२, २०७७ ११:००
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

बाघको आनीबानी बुझ्न ‘रेडियो कलर’

कमल पन्थी

बर्दिया — चहलपहल बढेपछि आनीबानी र आवागमन पहिचान गर्न बाँके, बर्दिया र पर्सा निकुञ्जका गरेर थप चारवटा बाघमा स्याटेलाइट रेडियो कलर जडान गरिने भएको छ ।


बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जले गत चैत १६ गते पूर्व–पश्चिम राजमार्गस्थित कौवाभारमा पाँच वर्षको बाघलाई नियन्त्रणमा लिएर स्याटेलाइट रेडियो कलर जडान गरेर छाडेको छ ।

मन्त्रीस्तरीय निर्णयबाट राष्ट्रिय निकुञ्ज विभागले बर्दिया, बाँके, चितवन र पर्साको कम्प्लेक्समा ६ वटा बाघको अध्ययन गर्ने अनुमति पाएको थियो । पहिलो चरणमा बर्दियामा पाटेबाघमा स्याटेलाइट कलर जडान गरिएको निकुञ्जले जनाएको छ । पर्सा निकुञ्जमा एक महिनाअघि प्राविधिक टोलीले एउटा बाघलाई स्याटेलाइट कलर जडान गरिसकेको छ । अब चितवन र बाँकेमा एक/एक, बर्दियामा दुईवटा बाघमा रेडियो कलर जडान हुनेछ ।

बर्दिया निकुञ्जका प्रमुख संरक्षण अधिकृत विष्णु श्रेष्ठले चाँडै बाँके र बर्दिया निकुञ्जका थप तीनवटा बाघमा स्याटेलाइट रेडियो कलर जडान गर्ने बताए । कलर जडान गरिएका बाघको अध्ययन भइरहेकाले व्यवहारका आधारमा विचरण क्षेत्र, आहारा जुटाउने तरिका र राजमार्गमा कसरी आउजाउ गर्छ भन्ने थाहा हुने उनले बताए ।

‘अध्ययन पूरा भएपछि धेरै कुरा थाहा हुनेछ,’ उनले भने । रेडियो कलर जडान गरिएका बाघको सबै गतिविधिको अनुगमन निकुञ्ज मुख्यालय ठाकुरद्वारामा यहाँ राखिएको प्रविधिबाट भइरहेको छ । रेडियो कलरबाट आएको सूचनाअनुसार फिल्ड अनुगमन भइरहेको प्रमुख संरक्षण अधिकृत श्रेष्ठले जनाए ।

पूर्वपश्चिम राजमार्गअन्तर्गत पर्सा, बाँके, चितवन र बर्दिया निकुञ्जमा सडक संरचना कस्तो बनाउने, मान्छेमाथि हुने आक्रमणका घटना कसरी रोक्नेलगायत विषयमा तय गर्न अध्ययनले सघाउने छ । बाघ कति आक्रामक छ, मानिसलाई कसरी आक्रमण गर्छ भन्ने विषयमा अध्ययन भएपछि यसैका आधारमा निकुञ्जले प्रतिवेदन सरकारलाई बुझाउनेछ । कलर जडान गरिएकाको अवस्था निगरानी गर्दा बाघलाई राजमार्ग वारपार गर्न गाह्रो परेको देखिएको राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोषका प्रमुख डा. रविन कडरियाले बताए ।

बाघका आनीबानी अनुसन्धानका लागि राष्ट्रिय निकुञ्ज विभाग, विश्व सम्पदा संघ, मिचीगन स्टेट विश्वविद्यालय अमेरिका र राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण कोषले मिलेर काम गरिरहेका छन् । अनुसन्धान लामो समय चल्ने अनुमान छ । बर्दिया निकुञ्जमा यो मौसममा धेरैतिर बाघ देखिन थालेका छन् । राजमार्गमा बाघका आनीबानी अध्ययन थालिए पनि मध्यवर्ती क्षेत्रमा भने केही पछि गरिने निकुञ्जले जनाएको छ । सन् २०१८ को गणनाअनुसार बर्दियामा ८७ वटा बाघ रहेकामा अहिले बढेर १ सय २५ पुगेको अनुमान छ । दुई वर्षको अवधिमा बाघको आक्रमणबाट बर्दियामा १७ र बाँके निकुञ्जमा दुई गरी १९ जना मानिसको मृत्यु भइसकेको छ ।

प्रकाशित : चैत्र २२, २०७७ १०:३०
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×