८२ पालिका प्रमुख र उपप्रमुखलाई जरिवाना- कर्णाली - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

८२ पालिका प्रमुख र उपप्रमुखलाई जरिवाना

कान्तिपुर संवाददाता

वीरेन्द्रनगर — वैशाखमा सम्पन्न स्थानीय तहको निर्वाचनमा भएको खर्च विवरण नबुझाएपछि कर्णालीमा ९ हजार ६ सय ८९ उम्मेदवार जरिवानामा परेका छन् । प्रदेश निर्वाचन कार्यालयका अनुसार ३ सय १७ जना गाउँपालिका अध्यक्ष र उपाध्यक्ष, १ सय ५८ जना नगर प्रमुख र उपप्रमुख तथा ९ हजार २ सय १४ वडाध्यक्ष र सदस्यका उम्मेदवारहरू जरिवानामा परेका हुन् । जसमा निर्वाचित पालिका प्रमुख र उपप्रमुखको संख्या मात्रै ८२ छ ।

जरिवानामा प्रदेश राजधानी वीरेन्द्रनगर नगरपालिकादेखि माथिल्लो डोल्पाको डोल्पोबुद्ध गाउँपालिकासम्मका जनप्रतिनिधि परेका छन् । आयोगले कर्णालीका १५ नगरपालिकाका २६ जना प्रमुख तथा उपप्रमुख र २७ गाउँपालिकाका ५६ जना अध्यक्ष तथा उपाध्यक्षलाई जरिवाना तोकेको हो ।

मतपरिणाम आएको ३० दिनभित्र खर्च विवरण पेस गर्नुपर्ने भए पनि कर्णालीका ८२ पालिका प्रमुख र उपप्रमुखले नबुझाएका हुन् । निर्वाचन आयोग ऐनको दफा २६ मा तोकिएको अवधिमा खर्च विवरण पेस नगर्ने राजनीतिक दल र उम्मेदवारलाई निजले गरेको खर्च वा आयोगले निर्धारण गरेको खर्चको हदमध्ये जुन बढी हुन्छ, सोही बराबरको जरिवाना तिर्न सक्ने प्रावधान छ ।

प्रकाशित : आश्विन ७, २०७९ ०९:००
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

पहाड खोपेर खेतमा सिँचाइ

अहिले ३ गाउँका झन्डै ७ सय रोपनी खेतमा सुविधा 
विप्लव महर्जन

सल्यान — कालीमाटी गाउँपालिका–३ स्याउ जिउलाका ५० वर्षीय जीवरात रावतले गाउँमा सिँचाइ सुविधा नहुँदा खेतीका लागि ठूलो कष्ट गरे । ‘आकाशेपानी पर्छ कि भनेर बाली लगाउँथ्यो, पानी नपरेपछि पूरै बाली खडेरीले सखाप हुन्थ्यो,’ उनले भने, ‘कुनै साल त बीउ पनि जोगाउन मुस्किल ।’ तर उनले यसपालि धेरै वर्षपछि असार पहिलो साता नै धान रोपाइँ गरे । अहिले धानबालीमा सिँचाइ पनि नियमित गर्न पाएका छन् ।

कालीमाटी गाउँपालिका–१ टोटकेका निर्मल घर्तीले पनि असार दोस्रो साता रोपाइँ सके । गत वर्षसम्म मकै उत्पादन हुने उनको पाखोमा अहिले लहलह धान भुलिरहेको छ । ‘धान लगाएपछि यो वर्ष त वर्षभरि नै पुग्ने अन्न उत्पादन हुन्छ कि भन्ने आशा छ,’ उनले भने, ‘खेतमा धान लगाउन नपाउँदा बजारको चामलको भर थियो, अब आफ्नै उत्पादनले पुग्छ कि ?’

यो वर्ष कालीमाटी गाउँपालिका–१ र ३ नम्बर वडाका टाटके, स्यालजिउला र माघेका किसानले धेरै वर्षपछि धानको रोपाइँ गरेका छन् । ‘म सानोसानो हुँदा खेतमा धान रोपेको याद छ,’ ४० वर्षीय घर्तीले भने, ‘सायद ३५ वर्षपछि फेरि धान लगाउन पायौं होला ।’ उनका अनुसार गाउँमा पाखोमा परिणत भएका झण्डै ५० रोपनी जग्गा खेतमा परिणत भएका छन् । खानेपानी तथा ऊर्जा विकास कार्यालयले २०७५ मा सञ्चालन गरेको लहरेसाँझ सिँचाइ योजना बजेट अभावमा अलपत्र परेपछि स्थानीयले श्रमदान गरेर गाउँसम्म सिँचाइ सुविधा पुर्‍याएका हुन् । जसका लागि उनीहरूले प्रतिघर १५ दिन श्रमदान गरेका थिए ।

झण्डै ३५ हेक्टर खेतमा सिँचाइ गर्ने उद्देश्यले योजनाको काम थालिएको थियो । तर बजेट नआएपछि श्रमदानमार्फत योजना निर्माण गरिएको हो । अहिले ३ गाउँका झण्डै ७ सय रोपनी खेतमा सिँचाइ सुविधा पुगेको छ । जसबाट झण्डै १ सय परिवार लाभान्वित भएको अर्का किसान डिल्ली केसीले बताए । ‘यसपालि खेतीपाती गर्ने समयमा वर्षा कम भए पनि असारको अन्तिम नलाग्दै सबै किसानले रोपाइँ सकेका थियौं,’ उनले भने, ‘अहिले सबैका खेतमा धान झुलिरहेका छन् ।’ उनले गाउँमा सिँचाइ सुविधा पुगेपछि आकासेपानीको भरमा खेती गर्नुपर्ने र मकै मात्र खेती गर्नुपर्ने बाध्यता हटेको बताए । सिँचाइको सुविधा भएपछि ३ बालीसम्म खेती गर्न सकिने भएको उनको भनाइ छ । उनका अनुसार धानखेती नहुँदा गाउँका किसानले बाहिरको चामलको भर पर्ने गरेका थिए । ‘बढीमा ५ महिना पुग्थ्यो,’ उनले भने, ‘अब वर्षभरि नै पुग्ने अन्न आफै फलाउँछौ कि भन्ने आशा छ, अब त तरकारीखेती गरेर पनि घरखर्च धान्न सकिन्छ कि भन्ने आँट पलाएको छ ।’

कालीमाटी गाउँपालिका–१ का वडाध्यक्ष रविलाल बस्नेतले सिँचाइ सुविधा पुगेपछि किसानलाई नगदेबालीतर्फ उत्साहित गर्ने वडा कार्यालयले योजना बनाएको बताए । उनका अनुसार पहिलो वर्ष भएकाले यो वर्ष सबै किसानले धान लगाएका छन् । ‘अब व्यवसायिक तरकारी खेतीतर्फ किसानलाई आकर्षित गर्न सके सबै किसान आत्मनिर्भर बन्न सक्छन्,’ उनले भने, ‘त्यसका लागि मल, बीउ र बजारीकरणमा सहयोग गर्ने गरी योजना बनाइरहेका छौं ।’

२०७५ देखि सुरु भएको ४ किलोमिटर दूरीको लहरेसाँझ सिँचाइ योजना सञ्चालनमा भइरहेको खानेपानी तथा ऊर्जा विकास कार्यालयका प्रमुख पदमराज देवकोटाले बताए । उनका अनुसार ३५ हेक्टर खेतमा सिँचाइ गर्ने गरी थालिएको योजनाको ९० प्रतिशत काम पूरा भइसकेको छ । ‘योजनामा झन्डै १ किलोमिटर पिलर निर्माण गरी पहाड खोपेर पक्की सिँचाइ कुलो निर्माण गरिएको छ,,’ उनले भने, ‘योजना सम्पन्न नहुँदै श्रमदान गरेर गाउँमा सिँचाइ सुविधा पुर्‍याउनु उदाहरणीय काम हो, बाँकी काम यसै वर्षको बजेटबाट हुनेछ ।’ योजनामा अहिलेसम्म झन्डै १ करोड रुपैयाँ खर्च भएको उनले बताए ।

प्रकाशित : आश्विन ७, २०७९ ०८:५८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
x
×