कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

सहिद परिवारको गुनासै–गुनासो

विप्लव महर्जन

(सल्यान) — छत्रेश्वरी गाउँपालिका–२, गुराँसेका ५६ वर्षीय पूर्णबहादुर ओली सशस्त्र द्वन्द्वको क्रममा श्रीनगर, गुँरासे, म्याग्दीको बेनीलगायत २ दर्जन भिडन्तमा सहभागी बने । २०६० सालमै पार्टीको सचिवालय सदस्य बनेका उनलाई अहिले भने मलेसियाबाट मजदुरी गरी ल्याएको रकमले घर धान्नुपर्ने बाध्यता छ । 

२०५९ भदौ २९ गते गुराँसेकै दलबहादुर विकलाई नेपाली सेनाको टोलीले खलंगामा मजदुरी गर्न गएको बेला पक्राउ गरी बेपत्ता बनायो । शान्ति स्थापनापछि सरकारले मृतकको सूचीमा उनको नाम राखेर १० लाख रुपैयाँ राहत दिए पनि परिवार अझैं पीडामा छ । ‘पैसाले पीडा कसरी भुलिन्छ र ?,’ उनका ६५ वर्षीय बाबु दले विकले गुनासो गरे, ‘पार्टीले पहिलेका बाचा पूरा गर्न ध्यानै दिएन ।’


सशस्त्र द्वन्द्वको क्रममा छत्रेश्वरी गाउँपालिका–२, गुराँसेमा नेपाली सेना र माओबादीबीच ३ पटक भिडन्त हुँदा १९ जनाले ज्यान गुमाए । दर्जनौं घाइते र अपांग बने । ८० परिवारको घरबास गुमेको सरकारी तथ्यांक छ । तत्कालीन माओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल पहिलोपल्ट प्रधानमन्त्री भएपछि गुराँसेलाई नमुना गाउँ घोषणा गरियो । नमुना गाउँ कार्यक्रममार्फत अधिकांश घरको पुनर्निर्माण गरियो भने सडक, बिजुली र खानेपानी सुविधा पुर्‍याइयो ।


तर, आफूहरूसँग नेताले गरेका बाचा अझै पूरा नभएको द्वन्द्वपीडितको गुनासो छ । पार्टीका नेताहरू व्यक्तिगत स्वार्थमा लाग्दा द्वन्द्वका घाउ नमेटिएको ओलीले गुनासो गरे । ‘नेताहरूले पहिलेका बाचा बिर्सिएपछि जनयुद्धमा सबैले गरेको त्याग खेर गयो,’ उनले भने, ‘जनयुद्धका म्यान्डेड संस्थागत नहुँदा राजनीतिबाट टाढा बस्ने निर्णय गरेका हुँ ।’


२०५५ सालमा पार्टीले गाविस इञ्चार्जको जिम्मेवारी दिएका ओली ५९ सालमा एरिया सेक्रेटरी बने । वरिष्ठ जिल्ला सदस्यको जिम्मेवारीपछि भने उनले राजनीतिलाई निरन्तरता दिएनन् । २०५९ सालमा सेनाले घरमा बम बिस्फोटन गराएपछि घरबारविहीन बनेका उनी शान्ति स्थापनालगत्तै रोजगारीका लागि मलेसिया पुगेका थिए ।


पार्टी र सरकारले बेवास्ता गरेपछि अधिकांश द्वन्द्वपीडित, घाइते, अपांग र ‘सहिद’ परिवारलाई जीविकोपार्जनमा समस्या भएको स्थानीय ढाका ओलीले बताइन् । २०५५ सालमा नेपाली सेनाको आक्रमणमा परी उनका पति पूर्णबहादुर ओलीले ज्यान गुमाएका थिए । ‘दिनभर मजदुरी नगरे साँझ–बिहानको छाक टार्न मुस्किल छ,’ उनले भनिन्, ‘सरकारले दिएको राहतले घर बनाउन र उपचार गर्नसमेत पुगेन ।’

‘सहिद’ परिवार र घाइते भेट्न गुराँसे पुगेका कर्णाली प्रदेशका मुख्यमन्त्री महेन्द्रबहादुर शाहीसँग स्थानीयले गुनासो मात्रै पोखे । केही वर्ष विकास निर्माणका काम गरिए पनि अहिले ठप्प बनेको स्थानीयको गुनासो छ । द्वन्द्वपीडितलाई रोजगारीमा समेट्न, युद्ध पर्यटकीय क्षेत्रको रुपमा विकास गर्न, सडक स्तरोन्नति गर्न, कृषि र पशुपालनका लागि अनुदानको व्यवस्था गर्न स्थानीयले प्रदेश सरकारसँग माग गरेका छन् । त्यस्तै घाइते तथा अपांगको उपचार, क्षतिपूर्ति र थप राहतको व्यवस्था गर्नुपर्ने स्थानीयको माग छ ।


मुख्यमन्त्री शाहीले स्थानीयको मागलाई प्रदेश र संघीय सरकारका विभिन्न कार्यक्रममार्फत समेटिने प्रतिवद्धता जनाए । उनले खानेपानी समस्या समाधान र सडकको स्तरोन्नतिका लागि प्रदेश सरकारबाट आवश्यक रकम विनियोजन गरिने जनाए । ‘सहिद, बेपत्ता र घाइते तथा अपांगकै योगदानले देशमा गणतन्त्र आउन सफल भयो,’ उनले भने, ‘उहाँहरूको योगदानको कदर गर्दै द्वन्द्वपीडितमैत्री कानुन निर्माण र विकास निर्माणका कामलाई तीव्रता दिइनेछ ।’ प्रकाशित : फाल्गुन ४, २०७६ ०९:४५

ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

पलातामा आफ्नै यातायात

तुलाराम पाण्डे

(कालीकोट) — पलाता गाउँपालिकाले आफ्नै यातायात सञ्चालनमा ल्याएको छ । एक करोड रुपैयाँमा चार यात्रुबाहक जिप खरिद गरेर बिहीबारदेखि सेवा सुरु गरेको हो । 

‘साझा यातायात’ नाम दिइएका चार गाडीमध्ये दुई कर्णालीपारि कर्णाली करिडोरको घाटपारीचौरबाट जीते बजारसम्म सञ्चालन गरिनेछ । कर्णाली नदी तारेर पारि पुर्‍याइएका दुई गाडी थिर्पूदेखि धौलागोहको राडुनेटासम्म सञ्चालन हुने गाउँपालिका अध्यक्ष लक्षमण बमले बताए । उनका अनुसार कर्णाली राजमार्ग हुँदै ल्याइएका गाडी नेपाली सेनाले बनाएको फेरीमा तारेर चौर पुर्‍याइएको थियो । त्यहाँबाट नदी तार्ने फेरी र पुल नहुँदा स्थानीयले डिजेल र पेट्रोल राख्ने ड्रमलाई ग्याबिन तारले बाँधेर त्यसमाथि काठका फल्याक, प्लाइउड र काठका कडीले बाँधेर अस्थायी फेरी बनाएका थिए ।

अध्यक्ष बमले गाडी पारी लैजान हेलिकप्टर खोजे पनि उपलब्ध हुन नसकेपछि स्थानीय प्रविधिको प्रयोग गरेर नदी तारिएको जानकारी दिए । गाउँपालिकाले गाडी कर्णाली तारेपछि २ हजार बढी स्थानीयबासी नदी किनारमा पुगेका थिए । बर्षौपछि घर नजिकैबाट गाडी चढ्ने धोका पूरा भएपछि स्थानीयले जिपलाई फूलमालाले स्वागत गरे ।

३ घण्टा ओरालो झरेर नदी किनार पुगेका पलाता–७, पारौटीका ७५ वर्षीय बीज विष्टले जीवनमा पहिलोपल्ट गाडी देखेको बताए । ‘मर्नुअघि गाडी हेर्ने धोको थियो, पूरा भयो,’ उनले भने, ‘गाउँमा गाडीसँगै विकास भित्रियो ।’ थिर्पू झरेकी धौलागोह–२, लार्फकी बिउरी विश्वकर्माले गाडी आउँदा सपनाजस्तै लागेको बताइन् । ‘सपनाजस्तो लाग्याको छ,’ स्थानीय लवजमा उनले भनिन्,‘ हाम्मो पालामा गाडी पुल्गान् सुच्याकै छियौंन (थिएनौं) ।’

गाउँपालिकामा एक वर्षअघि झोलुंगे पुलबाट मोटरसाइकल थिर्पूसम्म ल्याइए पनि यात्रुबाहक गाडी पुगेको पहिलोपटक हो । गाडी पुगेको खुसीयालीमा स्थानीयले नदीको किनारामै बाजागाजासहित नाचगान गरे । गाडीलाई स्वागत गर्न आएका स्थानीयले सरस्वती माविमा बिहीबार दिनभर उत्सवका रुपमा रमाइलो गरेको निमित्त प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत राजबहादुर बमले बताए ।

यसरी तारियो कर्णालीमा जिप
गाउँपालिकाले खरिद गरेका गाडी कर्णाली नदी तार्न हेलिकप्टर वा नदीमा फेरी नभएर असम्भवजस्तै थियो । अध्यक्ष बमले हेलिकप्टर कम्पनीसँग समन्वय गर्दा पनि उपलब्ध हुनसक्ने अवस्था देखिएन ।

स्थानीयले नयाँ जुक्ति लगाएर गाडी नदी तार्ने योजना बनाए । माघ २९ गते रातभर लगाएर पलातमा डुंगा तयार पारे । फागुन १ गते बिहान पहिलोपटक गाडी त्यसैमा चढाइयो । गाडी चढ्ने क्रममा प्लाइउड भाँचिएर गाडी झण्डै नदीमा खसेन । ३० वटा ड्रममाथि बलियो काठ बाँधेर काठको फेरी तयार गरिएको थियो । काठको फेरी तयार भएपछि ५० युवा माथि चडेर नदीमा गए । नडुबेपछि त्यसैमा गाडी तारिएको हो । डोरीले तान्दै गाडी नदीपारि पुर्‍याइएपछि स्थानीयले पञ्चेबाजाले स्वागत गरे । ‘गेजमा लामो डोरी बाँधेर नदीको दुवैतर्फ युवालाई परिचालन गरियो,’ अध्यक्ष बमले भने, ‘युवाको अथक प्रयासले गाडी नदीपारि पुर्‍याउन सफल भइयो ।’ गाउँपालिकाले बेल्कढुंगा–मोहर–पुलाहादेखि राडुनेटासम्म २२ किलोमिटर सडकको ट्रयाक खोलेपछि स्थानीयको सडक सपना पूरा भएको हो ।

पलाता गाउँपालिकाले खरिद गरेको जिप कर्णाली नदीमा ड्रमको सहायताले तारिँदै ।फाइल तस्बिर : कान्तिपुर

प्रकाशित : फाल्गुन ४, २०७६ ०९:४५
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
×