२ शिक्षक, ५ विद्यार्थी

‘४ वर्षअघि ४२ विद्यार्थी अध्ययनरत थिए, अहिले विद्यार्थीविहीन विद्यालयको भवन पनि जीर्ण बन्दै गएको छ’
विप्लव महर्जन

(सल्यान) — कालीमाटी गाउँपालिका १, लक्ष्मीपुरको हिङबरेस्थित कालिका आधारभूत विद्यालय विद्यार्थीविहीन बनेको छ । कक्षा १ देखि ३ सम्म सञ्चालित विद्यालयमा ५ विद्यार्थी छन् । तर कोही पनि नियमित छैनन् ।

ZenTravel

विद्यालयमा दुई शिक्षकको दरबन्दी छ । विद्यालयका अनुसार कक्षा १ मा दुई, २ मा एक र ३ मा दुई विद्यार्थी भर्ना भएका छन् । ‘भर्ना भएका विद्यार्थी नियमित नआउँदा विद्यालय सधैं सुनसान हुन्छ,’ प्रधानाध्यापक हुर्मत थापाले भने, ‘विद्यार्थी अभावमा न नियमित पठनपाठन गर्न सकिएको छ, न बन्द ।’ उनका अनुसार खानेपानी, सडक, स्वास्थ्यचौकीलगायत असुविधाका कारण गाउँबाट अन्यत्र बसाइ सर्ने क्रम बढेपछि विद्यार्थी अभाव भएको हो ।

Meroghar


सबै विद्यार्थी उपस्थित भए एउटै कक्षामा राखेर पठनपाठन गराउने गरिएको उनले जानकारी दिए । ‘विद्यार्थी नहुँदा दैनिक पठनपाठन गराउन जाँगर लाग्नै छाडेको छ । आफूसँग भएको ज्ञान बाँड्न पाइएको छैन,’ उनले भने, ‘कुनै समय कालिमाटी गाविसकै उत्कृष्ट मानिने विद्यालय विद्यार्थीविहीन बन्न थालेको छ ।’ उनले अहिले गाउँमा ७ घरधुरी मात्रै बस्दै आइरहेको जनाए ।

शिक्षा नियमावलीअनुसार एक शिक्षकबराबर ४५ विद्यार्थी हुनुपर्ने प्रावधान छ । विद्यालयमा भने एक शिक्षकको भागमा २ विद्यार्थी मात्र छन् । विद्यार्थी संख्या बढी भएका विद्यालयमा सरुवा भएर जान खोजे पनि दरबन्दी मिलान नभएकाले समस्या भोग्दै आइरहेको अर्का शिक्षक रुद्रवीर थापाले बताए । ‘अभिभावक सबै निरक्षर छन्, विद्यार्थीलाई सधैं काममा लगाउँदा बालबालिकाको पठनपाठन नियमित छैन,’ उनले भने, ‘विद्यार्थी आए २ शिक्षकले पालोपालो समूह शिक्षण गर्ने गरेका छौं ।’ गाउँ बाहिरका विद्यार्थी टाढा भएको भन्दै आउन नमान्दा विद्यार्थी अभावको समस्या झेल्नुपरेको उनले जानकारी दिए । विद्यार्थीलाई एउटै बेन्चमा राखेर शिक्षण गराइरहेकोउनी बताउँछन् ।

४ वर्षअघि विद्यालयमा ४२ विद्यार्थी अध्ययनरत थिए । विद्यार्थीविहीन विद्यालयको भवन जीर्ण बन्दै गएको उनले जानकारी दिए । विद्यार्थी नभएकै कारण फर्निचर, शैक्षिक र खेल सामग्री थन्काएर राख्नुपरेको उनको भनाइ छ । ‘विद्यालय बन्द गरी बाहिर सरुवा गर्न पटकपटक गाउँपालिकासँग अनुरोध गरिए पनि बेवास्ता भएको छ,’ उनले भने, ‘विद्यालय नियमित खोले पनि विद्यार्थी नहुँदा अधिकांश दिन पठनपाठनै हुँदैन ।’ विद्यालय २०४९ सालमा स्थापना भएको हो । कक्षा ५ सम्म सञ्चालन गरिएको विद्यालय विद्यार्थी घटेपछि १–३ मा झरेको हो । गाउँमा एक दशकअघि ५० घरधुरी थिए । अधिकांश घरधुरी दाङ बसाइ सरेपछि गाउँ सुनसान बन्दै गएको छ । स्थानीयका खेतबारी झाडीमा परिणत हुन थालेका छन् । गाउँको जनसंख्या कम भएकै कारण विद्यार्थी अभाव भएको विद्यालयले जनाएको छ ।

विद्यार्थीविहीन कालिका आधारभूत विद्यालयलाई शारदा खोलाको किनारमा रहेको चापीज्यूला बस्तीमा सार्ने तयारी भइरहेको कालीमाटी गाउँपालिकाले जनाएको छ । विद्यालय सारेर आगामी शैक्षिक सत्रदेखि पठनपाठन गराउने योजना रहेको गाउँपालिका अध्यक्ष दानबहादुर खत्रीले बताए । उनका अनुसार धुम्कास्थित प्राथमिक विद्यालयलाई मर्ज गरी निमावि तह सञ्चालन गर्ने गाउँपालिकाको योजना छ । त्यसका लागि आवश्यक प्रक्रिया सुरु भइरहेको र चापीज्यूलामा भवन निर्माणको काम छिट्टै सुरु हुने उनको भनाइ छ ।

प्रकाशित : मंसिर २१, २०७६ १२:३०
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

विमानस्थलमा झाडी, बँदेलले सतायो

मधु शाही

(बाँके) — सरकारले स्तरोन्नतिका लागि नेपालगन्ज विमानस्थलको गुरुयोजना बनाएको छ । योजना बनाए पनि अहिलेसम्म कुनै काम हुन सकेको छैन । साना काम नहुँदा जहाज अवतरण स्थल (रनवे) घाँसले भरिएको छ । जंगलनजिकै भएकाले विमानस्थलको झाडीमा बँदेल, बाँदर जस्ता वन्यजन्तु लुकेर बस्न थालेका छन् । जसले गर्दा उडानमा प्रत्यक्ष असर पर्न थालेको छ ।

यहाँ मंगलबार साँझ बुद्ध एयरलाइन्सको जहाज अवतरण हुने क्रममा बँदेलसँग ठोक्कियो । दुर्घटनामा परेर बँदेलको बच्चा मर्‍यो । जहाज सुरक्षित रह्यो । धावनमार्गमा वन्यजन्तु आउनु चिन्ताको विषय रहेको बुद्ध एयरलाइन्स स्टेसन म्यानेजर विनीत शाहले बताए । ‘गति भएका बेला जहाज ठोकिएको भए जे पनि हुन सक्थ्यो,’ उनले भने, ‘विमानस्थलमा घना झाडी छ । जनावर लुकेर बस्छन् ।’ उनका अनुसार विमानस्थलमा ८ देखि १० वटा बँदेल दिउँसै देखिन्छन् ।

पप्प कन्स्ट्रक्सनले रनवेमा ‘ओभरले’ गर्ने जिम्मेवारी लिएको थियो । एक वर्ष अघि सम्पन्न भइसक्नुपर्ने ठेक्का अहिलेसम्म अधुरै रहेको यहाँस्थित नागरिक उड्डयन प्राविधकरण प्रमुख प्रेमनाथ ठाकुरले बताए ।

धावन मार्ग पिच गर्ने, मार्किङ गर्ने, झाडी फालेर ग्रेडिङ गर्ने (सम्याउने) कार्यको ठेक्का पप्पु कन्स्ट्रक्सनले १३ करोड रुपैयाँमा लिएको थियो । जसमा ११ करोड ३३ लाख भुक्तानी भइसकेको छ । काम भने अझै अपुरो रहेको ठाकुरले सुनाए । ग्रेडिङ नहुँदा विमानस्थलभरि घाँस हुर्केको छ । ठेकेदारले टेरपुच्छर नलगाएपछि पप्पुलाई आवश्यक कारवाहीका लागि माग सहित काठमाडौ पुगेको उनले बताए ।

प्राधिकरणका महानिर्देशक राजन पोख्रेलका अनुसार काम पुरा नगरेको पप्पुलाई कानुनी दायरामा ल्याउने प्रक्रिया सुरु भइसकेको छ । ‘धरौटीमा राखिएको रकम जफत गर्ने प्रक्रियामा छौं,’ उनले भने, ‘अधिकांश काम अधुरै छन् ।’ घाँसे मैदान भएकाले जनावर आएर बस्न थालेका छन् । यसले जहाज उडान/अवतरण संवेदनशील बन्दै गएको छ । वन्यजन्तुबाट बचाउन विमानस्थलको वरिपरि काँडेतार गरिएको ठाकुरले बताए । ‘तर सुरक्षाको लागि प्रयाप्त छैन’,उनले भने, ‘रनवेको घाँस नफाल्दासम्म जनावरले सताइरहन्छ ।’ पप्पु कन्स्ट्रक्सनलाई पटक–पटक अनुरोध गर्दा पनि सुनुवाइ नभएको उनले बताए । झन्डै १२ अर्ब रुपैयाँ लगानीमा विमानस्थलको आन्तरिक निर्माण भइरहेको छ । गुरुयोजनाअनुसार अझै १ सय २६ बिघा जमिन अतिक्रमण गर्नुपर्ने आवश्यकता छ ।

ठाकुरले ६ ठूला जहाज अटाउने पार्किङ–वे निर्माणाधीन अवस्थामा रहेको बताए । विमानस्थलमा २ वटा मात्रै ‘एटीआर ७२’ ठूला जहाज पार्किङ हुन्थ्यो । ६ जहाज थप गरी पार्किङ वे निर्माणपछि नेपालगञ्ज विमानस्थलमा ८ ठूला जहाज ल्यान्ड गर्न सहज हुने छ । नेपालगन्ज विमानस्थिलमा दुई सय मिटरको रनवे थियो । सरकारको गुरु योजना अनुरुप पश्मितर्फ थपेर विमानस्थलको रनवेलाई २६ सय मिटरसम्म बढाउने गुरुयोजना छ । तत्काल २ सय मिटर बढाएर १७ सय मिटर पुर्‍याउने योजना छ ।

प्रकाशित : मंसिर २१, २०७६ १२:२१
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
×