घर फर्कंदै लिमीका बासिन्दा- कर्णाली - कान्तिपुर समाचार

घर फर्कंदै लिमीका बासिन्दा

जयबहादुर रोकाया

हुम्ला — जाडो छल्न गाउॅ छाडेर सहर पसेका लिमीका बासिन्दा घर फर्कन थालेका छन् । हिउँ पग्लेर बाटो खुलेपछि स्थानीयबासी धमाधम घर फर्कन थालेका हुन् । अत्यधिक हिमपात हुने लिमीका बासिन्दाले वर्षेनी हिउँ पर्नुअघि गाउँ छोड्ने गरेका छन् । 

काठमाडौंबाट घर फर्कने क्रममा सिमकोटस्थित होटलमा आफ्ना सामान मिलाउँदै लिमीका बासिन्दा ।तस्बिर : जयबहादुर/कान्तिपुर 

लिमीबासी खेतबारी जोतेर वर्षायाममा रोजगारीका लागि तिब्बतको ताक्लाकोट जान्छन् । ९ जनाको समूह बनाएर घर जान सिमकोट पुगेका नाम्खा गाउॅपालिका(६ तिलगाउॅ पासाङ लामाले धेरैजसो घर फर्किसकेको बताए । उनका अनुसार लामो पैदलयात्रा गर्नुपर्ने भएकाले लिमीबासी समूह बनाएर फर्कने गरेका छन् । यो वर्ष हिउँदमा धेरै हिमपात भएकाले बाटो खुल्न ढिलाइ भएको उनको भनाइ छ । सदरमुकाम सिमकोटबाट लिमी आवतजावत गर्न दुइवटा मार्ग छन् ।


दुबै मार्गका बीचमा झण्डै पाॅच हजार मिटर उचाइको न्यालु र नारा लेक पार गर्नुपर्ने बाध्यता छ । दुवै लेकमा अहिले पनि बाक्लो हिउँ जमेको छ । एक दशकपछि भएको ठूलो हिमपातका कारण यो वर्ष बाटो खुल्न ढिलाइ भएको हो । बाटो नखुलेकै कारण लिमीमा रहेका सरकारी निकायसमेत बन्द छन् । हुम्लामा फागुनबाट शैक्षिक सत्र सुरु भए पनि लिमीका विद्यालय अझै बन्द छन् । स्वास्थ्य चौकी लामो समयदेखि बन्द छ ।


शिक्षक र स्वास्थ्यकर्मी अझै गाउँ जान सकेका छैनन् । लिमी आवतजावत गर्ने दुइवटा मार्गमध्ये न्यालु लेक भएर आवतजवात गर्ने मार्ग छोटो भए पनि नारा भन्दा बढी हिउँ जम्ने भएकाले हिउँ छिचोल्दै हिल्सा भएर गाउँ जाने तयारीमा रहेको लामाले बताए । हिल्सा(सिमकोट मोटरबाटोमा ७३ किलोमिटरसम्म गाडी गुड्ने भए पनि हिमपातका कारण सडक बन्द छ । नारालेक भएर सिमकोटबाट लिमीमा पुग्न एकतर्फी एक साता पैदलयात्रा गर्नुपर्छ । बैसाखको अन्तिममा घर पुगेपछि लिमीका बासिन्दा खेतीको काम सकेर पुनः रोजगारीका लागि ताक्लाकोट जान्छन् ।


लिमीका बासिन्दा वर्षेनि हिउँ नपर्दै गाउॅ छोडेर बौद्ध गुम्बा र बिहार दर्शन गर्न काठमाडौ र भारतका विभिन्न सहरमा जाने गर्दछन् । हिमपातको बेला गाउॅमा केही बृद्ध र गुम्बाका पुजारीमात्रै रहन्छन् । हिउँदको खर्च स्थानीयले तिब्बतमा रोजगारी गरेर पूर्ति गर्ने गरिरहेका छन् ।

प्रकाशित : वैशाख २४, २०७६ १०:४६
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

हुम्लामा खाद्यान्न ढुवानी ठप्प

जयबहादुर रोकाया

हुम्ला — हुम्लामा तीन सातादेखि खाद्यान्न ढुवानी ठप्प भएको छ । निजी विमान कम्पनीहरूले ढुवानी नगरेपछि जिल्लामा खाद्यान्न मौज्दात सकिँदै गएको छ ।

नेपाल खाद्य संस्थान शाखा कार्यालयका अनुसार सरकारले यो वर्ष १२ हजार चार सय क्विन्टल कोटा निर्धारण गरेकोमा ११ हजार क्विन्टल ढुवानी भइसकेको छ । जिल्ला खाद्य व्यवस्था समितिले १३ हजार क्विन्टल थप माग गरेकामा सरकारले तीन हजार क्विन्टल मात्र थपेको छ । थप कोटासहित पाँच हजार चार सय क्विन्टल ढुवानी भएको छैन ।

संस्थानका शाखा प्रमुख रामबहादुर विष्टले तीन सातायता हवाई ढुवानी ठप्प भएको बताए । बाँकी कोटा मात्रै ढुवानी हुनसके समस्या न्यूनीकरण हुने उनको भनाइ छ । 'यो आर्थिक वर्षभित्र जेजति मौज्दात रहन्छ, त्यसले दसैं-तिहारसम्म पुर्‍याउनुपर्ने बाध्यता रहन्छ,' शाखा प्रमुख विष्टले भने, 'साउनपछि आउने नयाँ कोटा असोज कात्तिकपछि मात्रै ढुवानी सुरु हुने भएकाले यो वर्षको मौज्दातबाट नै अर्काे आर्थिक वर्षको पहिलो चौमासिक धान्नुपर्ने बाध्यता हुन्छ ।'

अबको केही समयपछि भारतीयको मानसरोवर-कैलाश तीर्थयात्रा सुरु हुने भएकाले निजी हवाई कम्पनीले खाद्यान्न ढुवानीभन्दा तीर्थयात्रीलाई प्राथमिकता दिन्छन् । अहिले नियमित खाद्यान्न ढुवानी नभए खाद्यान्न अभाव समस्या बल्झने स्थानीयको गुनासो छ । वैशाख अन्तिमबाट मानसरोवर-कैलाश यात्रा सुरु हुन्छ ।

निजी हवाई कम्पनीले हुम्लामा उडान नगर्दा बजारमा तरकारीलगायत अत्यावश्यकीय सामान अभाव हुन थालेको छ । जिल्लामा यो मौसममा तरकारी उत्पादन नहुने भएकाले स्थानीयले हवाई ढुवानीको तरकारीमा भर पर्नुपरेको छ । समयमै हवाई ढुवानी नहँुदा गत वर्ष दसैं-तिहारमा स्थानीयले चामल पाएका थिएनन् । सिमकोट बजारमा अहिले चामलको मूल्य प्रतिकिलो एक सय ६० देखि दुई सय ५० रुपैयाँसम्म छ ।

प्रकाशित : वैशाख २४, २०७६ ०८:२०
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×