भाडा तिर्नै हम्मे- लुम्बिनी - कान्तिपुर समाचार

भाडा तिर्नै हम्मे

कान्तिपुर संवाददाता

नेपालगन्ज — कोरोना भाइरसको जोखिम कम भएपछि निषेधाज्ञा खुकुलो बनेसँगै नेपालगन्जमा चहलपहल बढ्दो छ । बजारभरि मान्छेको भीडभाड देखिन्छ । प्रायः पसल खुलै छन् । तर ग्राहक देखिँदैनन् ।

न्युरोडस्थित एक फेन्सी पसलकी सञ्चालक पुष्पा केसीले ग्राहकको प्रतीक्षामा दिनभरि पसल रुङ्ने गरेको बताइन् । उनका अनुसार कुनै दिन त ग्राहक नै नआउँदा खाली हात घर फर्किनुपर्छ । ‘बजार खुला छ तर व्यापार बढेको छैन,’ उनले भनिन्, ‘कोरोनाको जोखिमले मान्छेले किनमेल गर्न सकेका छैनन् ।’

कोरोना भाइरस संक्रमणको मारमा परेको व्यापार अहिले फस्टाउन सकेको छैन । जसले गर्दा व्यापारीलाई कोठा भाडा तिर्नसम्म हम्मेहम्मे भएको छ । धम्बोजीस्थित नेपाल ट्रेडर्स एन्ड सप्लायर्सकी करिष्मा योगीले पसल भाडासमेत उठ्न नसकेको बताइन् । चैतयता उनले डिलर सुरु गरिन् । लगत्तै भएको निषेधाज्ञाले व्यापार ठप्प बनायो । ‘अहिले पसल भाडा उठाउन पनि धौ–धौ छ,’ उनले भनिन्, ‘बैंकबाट ऋण लिएर व्यापार सुरु गरियो, कोरोनाले सबै चौपट बनायो ।’

कोरोना भाइरसको जोखिम अझै रहेकाले व्यापार हुन नसकेको नेपालगन्ज घरबारी टोलका फेन्सी पसल सञ्चालक भीम रानाभाटले बताए । उनले मासिक २२ हजार रुपैयाँ भाडा तिर्नुपर्छ । तर उनको दैनिक व्यापार २ हजारको हाराहारीमा मात्रै छ । ‘बजारमा देखिएको मुभमेन्ट किनमेलका लागि भएको देखिँदैन,’ उनले भने, ‘दिनमा कम्तीमा १० देखि १५ जना ग्राहक आउँथे अहिले त मुस्किलले तीन जना आउँछन् ।’ पहिलाको तुलनामा २५ प्रतिशत व्यापार पनि नभएको उनले बताए । ‘सरकारले उचित कार्यक्रम नल्याउँदा व्यापारी ठूलो मारमा परेका छन्,’ उनले भने, ‘वरिपरिका पसल खुला हुन्छन् । बीचमा आफ्नो पसल छ । व्यापार नभए पनि बाध्यताले पसल खोल्नुपरेको छ ।’

बजारमा चहलपहल देखिए पनि व्यवसायमा परेको असर कायमै छ । बाह्य यातायात सञ्चालन नहुँदा पनि व्यापार हुन नसकेको व्यापारीहरू बताउँछन् । मान्छेले दैनिक उपभोग्य सामान किने पनि अन्य सामग्री भने किनमेल गर्न सकेका छैनन् । अन्य व्यापार व्यवसाय पहिलेको अवस्थामा फर्किन होटल र पर्यटन व्यवसाय सञ्चालन हुनुपर्ने उनले बताइन् । लामो समयसम्म पसल बन्द हुँदा ठूलो मारमा परेका व्यापारी अहिले व्यापार नहुँदा फेरि मारमा परेका छन् । घरधनीले कोठा भाडा मिनाह तथा सहुलियत नदिँदा भाडा तिर्न गाह्रो भएको नेपालगन्ज उद्योग वाणिज्य संघका अध्यक्ष अब्दुल वाहिद मन्सुरीले बताए । ‘धेरैपछि पसल खुल्दा व्यापार हुने आशा थियो,’ उनले भने, ‘तर व्यापार भएन ।’ सरकारले सबैलाई खोपको व्यवस्था गरेर कोरोनाको त्रास कम गरे व्यापार वृद्धि हुने उनको भनाइ छ ।

नेपालगन्ज उद्योग वाणिज्य संघले बैंक तथा वित्तीय संस्थाको ब्याज पनि कम्तीमा तीन महिना समयान्तर गरिनुपर्ने, उद्योग व्यवसाय सञ्चालन गरिएका घरजग्गाको भाडा कम्तीमा ५० प्रतिशत छुटको व्यवस्था मिलाइनुपर्ने माग गरेका छन् । पालिकामा लाग्ने घर बहाल कर र व्यवसाय कर मिनाह गरिदिनुपर्ने लगायतका मागसहित व्यापारीले केही दिनअघि जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा ज्ञापनपत्र पनि बुझाएका थिए ।

प्रकाशित : श्रावण ७, २०७८ ०८:५३
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सर्लाहीमा ८० प्रतिशत रोपाइँ

कान्तिपुर संवाददाता

सर्लाही — असारको तेस्रो सातादेखि रामबाबु यादव रोपाइँमा व्यस्त छन् । सर्लाहीको कविलासी नगरपालिका–१ का उनको अब ब्याड राखेको खेतमा मात्र रोपाइँ गर्न बाँकी छ । तीन बिघामा रोपाइँ गर्नुपर्ने उनले यस वर्ष थप डेढ बिघा बटैया (अधियामा) लिएर धान रोपेका छन् ।

यस वर्ष मौसमको कारण पनि बेलैमा रोपाइँ सम्भव भएको उनले जानकारी दिए । मौसम र अन्य कारणले अघिल्ला वर्षमा उनले रोपाइँ गर्न निकै सास्ती खेप्नुपरेको थियो ।

यादव मात्र हैन, सर्लाहीका अधिकांश किसान रोपाइँ सक्ने तयारीमा छन् । लगातारको वर्षापछि उत्पादन बढ्ने आशा छ । जिल्लामा डुबानमा परेका खेतीयोग्य जमिन र धानको ब्याड राखिएको खेतमा मात्र रोपाइँ गर्न बाँकी छ । मलंगवा नगरपालिका–५ भाँड्सर र गोडैता नगरपालिका–१२ मधुवनीमा डुबानका कारण रोपाइँ हुन सकेको छैन । भाँड्सरमा पानीको निकास नभएर डुबान भएको हो । मधुवनीमा निकास हुने स्थानमा मानव सृजित अवरोध छ । यहाँका किसानले राखेको धानको बेर्ना पनि डुबानका कारण गलेर नष्ट भएको छ ।

गोडैताका प्रमुख देवानन्द यादवले मानव सिर्जित अवरोध हटाउने प्रयास भइरहेको जानकारी दिए । उनले दुई जनाले पानी निकास हुने स्थानको नम्बरी जग्गामा माटो पुरेकाले त्योभन्दा उत्तरको ५० बिघाभन्दा बढी खेतबारी जलमग्न भएको बताए । ‘अवरोध हटाउने प्रयासमा छौं,’ उनले भने, ‘उहाँहरूलाई सम्झाउने प्रयास हुँदै छ, यो समस्या तत्काल समाधान हुनेछ ।’

सर्लाहीमा ३९ हजार हेक्टरमा धान खेती हुने गरेको छ । सोमबारसम्म ८० प्रतिशत रोपाइँ सकिएको कृषि ज्ञान केन्द्र मलंगवाले जनाएको छ । यस वर्ष मौसम अनुकूल भएकाले ठूलो क्षेत्रफलमा रोपाइँ सकिएको ज्ञान केन्द्रका निमित्त प्रमुख कमलदेवप्रसाद कुशवाहाले बताए । उनका अनुसार जिल्लाको ब्याड राखिएका र दक्षिणी क्षेत्रका केही खेतमा डुबानका कारण रोपाइँ गर्न बाकी छ । डुबान क्षेत्रबाहेक जिल्लामा यो साताभित्र रोपाइँ सकिने उनले बताए ।

‘सामान्यतया २२ दिनमा रोप्नुपर्ने धानको बेर्ना अन्य वर्ष पानी नपरेर ३०–३५ दिनको भएपछि मात्र रोपाइँ हुन्थ्यो, यो वर्ष भने मौसमकै कारण बेर्ना राखेको २० दिनबाट पनि रोपाइँ भइरहेको छ,’ उनले भने, ‘बेर्ना लगाएको २५ दिनभित्र रोपाइँ भए उत्पादन राम्रो हुन्छ ।’ यस वर्ष उत्पादन बढ्ने आकलन ज्ञान केन्द्रले गरेको छ । गत वर्ष प्रतिहेक्टर ३.२५ मेट्रिक टन धान उत्पादन भएकोमा यस वर्ष प्रतिहेक्टर ३.५० सम्म उत्पादन हुने अनुमान छ ।

प्रकाशित : श्रावण ७, २०७८ ०८:१८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×