छोराछोरीसँगै अभिभावक पनि विद्यालयमा

कान्तिपुर संवाददाता

बर्दिया — राजापुर नगरपालिका–१०, भगतपुरकी हरिकृष्णी थारु दुई सन्तान लिएर सार्वजनिक बिदाका दिन विद्यालय पुग्छिन् । कक्षा २ र ३ मा अध्ययनरत छोरी साधना र छोरा सलिनले पढेको अभिरुचिपूर्वक हेर्छिन् । उनीजस्तै राजापुर–१०, खैरीचन्दनपुरकी फूलमती थारु पनि दुई सन्तानका साथ विद्यालय जान्छिन् । 

हरिकृष्णी र फूलमतीमात्रै होइन, यहाॅका एक सयभन्दा बढी अभिभावक सार्वजनिक बिदाका दिन आफ्ना छोराछोरी लिएर विद्यालय पुग्छन् । युनेस्कोको सहयोगमा यहाँका दुई विद्यालयमा सार्वजनिक बिदाका दिन ‘घुम्ती पढाइ कुना’ सुरु गरिएको छ । चन्द्रोदय आधारभूत विद्यालय खैरीचन्दनपुर र जनजागृति प्राथमिक विद्यालय भगतपुरमा १ देखि ३ कक्षासम्मका बालबालिकालाई सार्वजनिक बिदाका दिन करिब चार घण्टा यसरी पढाउने गरिन्छ । विद्यालयमा रहेका रुखमुनि राखेर उनीहरूको रुचिअनुसार पढाइ हुन्छ ।

शिक्षकले पढाएको अभिभावकले रुचिका साथ सुन्छन् र नबुझेको कुरा विद्यार्थीसँगै अभिभावकले पनि सोध्ने गर्छन् । यस्ता कक्षामा बालबालिकालाई विद्यालयको पाठ्यक्रमसँगै सामान्य ज्ञान, संस्कारलगायत विषयमा जानकारी दिने गरेको जनजागृति प्राविका प्रधानाध्यापक दामोदर गौतमले बताए । ‘विद्यार्थीले शिक्षकलाई पनि आफ्नै अभिभावक ठानून् भन्ने उद्देश्यले यस्तो अभियान चलाइएको हो,’ उनले भने, ‘त्यसैले अभिभावकलाई बालबालिकासँगै घुम्ती कुनामा आउन आग्रह गरेका छौं ।’

थारु समुदायको बाक्लो बस्ती भएका कारण बालबालिकाले सहज बुझून् भन्दै यहाॅका शिक्षकले मातृभाषामा पढाउने गर्छन् । घुम्ती पढाइ कुनामा आउने बालबालिकालाई दिउँसोको खाजाबापत बिस्कुट, फलफूल दिइने गरिएको जनजागृति प्राविकी शिक्षक पुष्पा शाहीले बताइन् ।

युनिस्कोले यस कार्यक्रमअन्तर्गत सम्बन्धित विद्यालयलाई वार्षिक दुई लाख रुपैयाँ सहयोग दिने गरेको छ । युनिस्कोकी अनुगमन मूल्यांकन समिति संयोजक दीपा पौडेलले समुदाय स्तरमा अभिभावकले बालबालिकाको पढाइका लागि समय दिऊन् भन्ने उद्देश्यले यो कार्यक्रम सुरु गरिएको बताइन् ।

प्रकाशित : श्रावण २८, २०७६ १०:०८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

३१ वर्षमा त्रिशूलीमा खसे २६९ बस

मुग्लिनदेखि आदमघाटसम्मको ६५ किमि दूरीमा चालकको थकान, तीव्र गति र ओभरटेक गर्ने प्रवृत्तिले बढी दुर्घटना
हरिहरसिंह राठौर

धादिङ — पृथ्वी राजमार्गको धादिङ खण्डमा अधिकांश ठूला सवारी दुर्घटना बिहानीपख भएका छन् । काठमाडौं हिँडेका लामो दूरीका सवारी दिवाभन्दा रात्रि सेवाका धेरै परेका छन् । मुग्लिनदेखि बेनीघाट र गजुरी गाउँपालिकाको आदमघाटसम्मको ६५ किमि दूरीमा धेरै ठूला दुर्घटना भएका छन् । अधिकांश दुर्घटना राति १ बजेदेखि बिहान ५ बजेको समयमा भएका छन् ।

गत शुक्रबार बिहान सर्लाहीको मलंगवाबाट एकैजना चालक जीवन विकले रातभर हाँकेर ल्याएको बस बेनीघाट मालिंगामा दुर्घटना भयो । घटनामा ११ जनाको शव फेला परेको छ । १६ जनाको जीवितै उद्धार भयो । बेपत्ता १९ जनाभन्दा बढी यात्रुको अझै खोजी कार्य जारी छ ।

जिल्ला ट्राफिक कार्यालय गजुरीका अनुसार गत आर्थिक वर्ष धादिङ जिल्लाअन्तर्गत पर्ने ८६ किमिको दूरीमा पृथ्वी राजमार्ग खण्डमा १ सय ३८ दुर्घटना भए । त्यसमा ९३ जनाको मृत्यु भयो भने १ सय २३ जना सख्त र २ सय १० जना सामान्य घाइते भए । प्रहरी निरीक्षक नेत्रप्रसाद भट्टका अनुसार अधिकांश दुर्घटनाको कारणमा बिहानीपखको निद्रा, चालकको लापरबाही, तीव्र गति, मादक र लागूपदार्थ सेवन र अर्को सवारीलाई ओभरटेक गर्नु आदि छन् ।

‘हालसम्मका नयाँ–पुराना तथ्यांक अध्ययन गर्दा पृथ्वी राजमार्गमा मात्रै २०४५ सालयता २ सय ६९ वटा यात्रुबस दुर्घटना भएको रेकर्ड छ,’ उनले भने, ‘यहाँ बाटो घुमाउरो छ । जोगाएर नकुदाए सोझै त्रिशूलीमा पुगिन्छ, लामो दूरी चलाएर आएका ड्राइभर थाकेर निदाउँदा धेरै दुर्घटना भएका छन् ।’ तीव्र गति र चालकले मादक र लागूपदार्थ सेवन गरेको पनि घटनाको अनुसन्धानमा भेटिएको उनले बताए ।
काठमाडौंबाट धरान जाने क्रममा २०६२ फागुन २३ मा जोगीमारामा खसेको तिलगंगा यातायातको बस। उक्त दुर्घटनामा ५६ जनाको मृत्यु भएको थियो भने शव निकाल्न एक साता लागेको थियो ।तस्बिर सौजन्य : शिव सिलवाल
चीन सरकारले २०३४ मा पृथ्वी राजमार्ग नेपाल सरकारलाई हस्तान्तरण गरेयता भएका दुर्घटनाको रेकर्ड ट्राफिक प्रहरीमा २०४५ सालदेखिको छ । २०४५ भदौमा जोगीमारामा पहिरो आएर बस त्रिशूलीमा खसेको थियो । तत्कालीन सरकारले बंगलादेशबाट गोताखोर ल्याएर ३५ दिनसम्म खोजतलास गरे पनि ३४ जना यात्रु र बसको पत्तो लागेन । ‘सरकारले त्यतिबेला उद्धारकर्मीका लागि करिब १५ लाख खर्च गरेको थियो,’ त्यसबेला खर्च व्यवस्थापन गर्ने तत्कालीन जिल्ला वन कार्यालयका लेखापाल सीतारामप्रसाद बर्माले भने ।

जोगीमाराकै ज्यामिरेघाटबाट २०६२ फागुन २३ मा भएको बस दुर्घटना हालसम्मकै ठूलो मानिन्छ । काठमाडौंबाट धरान जाँदै गरेको तिलगंगा यातायातको रात्रिबस साँझ ५ बजे त्रिशूलीमा खस्दा ५६ जनाको घटनास्थलमै मृत्यु भएको थियो । तत्कालीन अवस्थामा समयमै उद्धार र उपचार नभएका कारण धेरै यात्रुले ज्यान गुमाएका थिए ।

मुक्तिनाथबाट फर्कंदै गरेका पूर्वगृहमन्त्री माधवप्रसाद घिमिरे मुग्लिन नजिकैको साबिक दारेचोकको घोप्टेभीरबाट २०७३ असोज १० मा भाइहरू र आमासमेत सपरिवार त्रिशूलीमा खसे । आफैंले हाँकेर ल्याएको उक्त जिप र घिमिरे फेलै परेनन् । उक्त जिप खसेकै स्थानमा तीन दिनअघि चाउचाउ बोकेको ट्रक खस्यो । घोप्टेभीरमा २०६४ भदौ १६ मा ४२ जना बौद्धमार्गी बोकेर धरानबाट काठमाडौं जाँदै गरेको मकालु यातायातको रात्रिबस खस्यो । कोही यात्रु बचेनन्, बस र शव निकाल्न एक साता समय लाग्यो ।

२०६८ दसैंताका काठमाडौंबाट गोरखातर्फ जाँदै गरेका ४८ जना बेलायती सेनाका जवान र परिवारहरू चढेको बस गजुरीको घाटबेंसी नजिकै बांगेमोडबाट खसेको थियो । घटनामा चारजना बाँचे । नदीको भुमरी परेको ठाउँबाट ४४ जनाको शव झिक्न बंगलादेशबाट गोताखोर बोलाइयो । बस र सबैको शव झिक्न चार दिन लागेको थियो ।

काठमाडौंबाट धरान जाने क्रममा २०६२ फागुन २३ मा जोगीमारामा खसेको तिलगंगा यातायातको बस। उक्त दुर्घटनामा ५६ जनाको मृत्यु भएको थियो भने शव निकाल्न एक साता लागेको थियो ।तस्बिर सौजन्य : शिव सिलवाल
सोही स्थानमा २०७४ कात्तिक ११ मा छठ मनाएर सप्तरीबाट काठमाडौं फिर्दै गरेका चढेको बस दुर्घटना भएको थियो । घटनामा उद्धारपछि १५ जना बाँचे भने ३४ जनाको मृत्यु भयो । उक्त यात्रुबसको तेस्रो पक्ष बिमा नवीकरण भएको थिएन । त्यसैले मृतक र घाइते कसैले पनि नियमानुसार पाउनुपर्ने बिमा रकम र औषधोपचार खर्च पाएनन् । उक्त बसका चालक सन्तोष चौधरी अहिले कारागारमा छन् ।

गत जेठ २ को बिहान काँकडभिट्टाबाट काठमाडौंका लागि छुटेको ना७ख ४३८७ नम्बरको यात्रुबस गजुरीको जहरेखेतमा त्रिशूली नदीमा खस्दा १५ जनाको मृत्यु भयो । चालक परिवर्तन भएको केहीबेरमै दुर्घटना भएको थियो । पृथ्वी राजमार्ग भएर दैनिक १० हजारभन्दा बढी सवारीसाधन ओहोरदोहर गर्छन् । सडक धेरै ठाउँमा साँघुरो र जीर्ण छ, यसैमा चालकहरू अरू सवारीलाई उछिन्न लागिपर्छन् । तीव्र गतिमा कुदाउँछन् ।

पृथ्वी राजमार्गको मुग्लिनदेखि महेशदोभानसम्मको क्षेत्रमा त्रिशूली नदी पर्छ । सडकको डिलमुनि रहेको नदीमा कुनै गाडी खस्दा त्यसमा सवार मानिस बाँच्न मुस्किल छ । लामो दूरीका सार्वजनिक यातायातमा दुई जना चालक राख्नुपर्नेमा एउटैले चलाउने समस्या त छँदै छ, सडक मर्मत दिगो नहुनु पनि दुर्घटना न्यूनीकरणको बाधक छ ।

२०२४ सालमा देशभरि दुई हजार वटा सवारीसाधन भएका बेला सोही संख्यालाई आधार मानेर निर्माण गरिएको सडकमा हजारौं गाडी थपिए । सडकको क्षमता विस्तार भएन । १० टन क्षमताका लागि बनाइएको राजमार्गमा ४० टनभन्दा बढी बोकेर मालवाहक गाडी चल्छन् । दुर्घटनाबाट जोगाउन सडक किनारमा राख्नुपर्ने सुरक्षा उपाय पनि छैनन् । ‘दुर्घटना हुँदा तत्काल उद्धार गर्न संयन्त्र पनि तयार गर्नैपर्छ,’ गजुरी निवासी उद्योग वाणिज्य संघका केन्द्रीय सदस्य चन्द्रकान्त अधिकारीले भने, ‘थपिएको सवारी चापको तुलनामा सडक विस्तार र ट्राफिक नियममा कडाइ पनि आवश्यक छ ।’

प्रकाशित : श्रावण २८, २०७६ १०:००
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्