मालढुंगा-कुश्मीसेरा सडक ३ महिनादेखि  अवरुद्ध- गण्डकी - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

मालढुंगा-कुश्मीसेरा सडक ३ महिनादेखि  अवरुद्ध

घरैसम्म कालोपत्र सडक छ तर बिरामीलाई बोकाएर अस्पताल लाने ल्याउने गर्नुपर्ने बाध्यता 
प्रकाश बराल

बागलुङ — गत असारमा खसेको पहिरोले बन्द भएको बागलुङको मालढुंगादेखि कुश्मीसेरा जाने सडक भदौ पहिलो साता तीन दिन अस्थायी रुपमा खुल्यो । भदौ ७ को वर्षाले फेरि अबरुद्ध भयो । त्यसपछि अझै कहिले खुल्ने निश्चित छैन । चार बर्ष अघि कालोपत्र गरिएको यो सडकको गलुवा भन्ने स्थानमा खसेको पहिरोले हरेक बर्ष तीन महिना अबरुद्ध हुने गरेको छ ।

अघिल्लो वर्षदेखि खस्न थालेको पहिरोले गत वर्ष पनि तीन महिना सवारी चल्न सकेनन् । यो वर्ष पनि असारदेखि संचालनमा आउन नसकेको यो सडक कहिले खुल्छ भन्ने अन्योल हुँदा दक्षिण बागलुङवासीले सास्ती खेपेका छन् ।

खुल्दा पनि अस्थायी ट्र्याकमा जोखिम मोलेरै यात्रा गर्नुपर्ने बाध्यता छ । यहाँको पहिरोले मालढुंगा कुश्मीसेरा सडक खण्डको दुई वटा घुम्ती पुरै बगेको छ । सडक भित्ताको तारजाली समेत बगेपछि सडकको नयाँ ट्र्याक खोल्नै सास्ती हुने भएको हो । झन्डै ५० मीटर चौडाइको दुइवटा घुम्ती बग्दा पैदल यात्री पनि हिँड्न नसकी पर्वतको कुश्मा देखि घुमाउरो बाटो हिड्न बाध्य छन् ।

कुश्माको बाटो आउँदा चार किमी नजिकको गाउँलेले २० किमी बढी यात्रा गर्न बाध्य छन् । त्योपनि कुश्मासम्म सवारी साधनमा गएपछि झोलुंगे पुल तरेर बाँकी खण्ड पैदल यात्रा गर्नुपर्नेछ । पहिरोले करिडोर समेत जोखिम बनाएको छ । दैनिक उपभोग्य सामग्री ढुवानी देखि बिरामी बोक्ने एम्बुलेन्स पनि हिँडाउन नसकेपछि बागलुङको बलेवा क्षेत्र, जैमिनी नगरपालिका र बरेङ गाउँपालिकावासीले दुःख पाएका हुन् ।

बलेवा क्षेत्रका विद्यार्थी र शिक्षकले समेत आफ्नै सवारी साधन भएर पनि पैदलै हिँड्न बाध्य छन् । ‘घरैसम्म कालोपत्र सडक छ, तर आफ्नो सवारी सदरमुकाम छाडेर पैदल यात्रा गर्न बाध्य छौं’ बागलुङ नगरपालिका–१३ का बालकृष्ण शर्माले भने, ‘यो सास्ती कहिले सम्म ?’ बिरामी भएकी आमालाई बोकाएर अस्पताल लाने ल्याउने गर्न बाध्य भएको उनले गुनासो गरे ।

यो सडकको विकल्पको रूपमा रहेको कालीगण्डकी करिडोर समेत पटक पटक अबरुद्ध भइरहेको छ । पानी पर्दा निरन्तर ढुंगा खस्ने समस्याले करिडोरको बाटो सवारी चल्न सकेका छैनन् । गलुवादेखि नेपाने तर्फको भीरमा निरन्तर ढुंगा खस्ने समस्या हुँदा बिकल्पको बाटो पनि प्रयोग गर्न नसकिएको बागलुङ नगरपालिका वडा नं १४ का अध्यक्ष चक्रबहादुर खत्रीले बताए । तीन वर्षअघि गलुवादेखि भकुन्डे जाने नयाँ ट्र्याक खोल्ने क्रममा खसेको पहिरो अहिले बस्ती र सयौं रोपनी खेतसमेत बगाएको छ । यहाँका चार घर बिस्थापित भैसकेका छन् भने कतिपय घरगोठ जोखिममा छन् ।

गत वर्ष दसैंमा पनि बागलुङ नगरपालिकाले २० लाख खर्चेर सडकको ट्र्याक खोलेको थियो । उक्त ट्र्याकमा हिउँदमा समेत जोखिम थियो । ‘पानी पर्नासाथ पहिरो खस्छ, सडक त बच्दैबच्दैन’ स्थानीय उमाकान्त रिजालले भने, ‘घर जाने छाटो बाटो छाडेर घुमाउरो हिँडेका छौं ।’ लाखौं खर्चेर पनि सडक बनाउन कठिन हुने उनले बताए । बागलुङ नगरपालिकाले दशैकालागि सडकको अस्थायी ट्रयाक खोल्ने पहल गरेको प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत पुरुषोत्तम सापकोटाले बताए ।

‘जनताले चाडपर्वमा घर जान पाउनुपर्छ भनेर केही खर्चेर अस्थायी ट्र्याक बनाउन खोजेका छौं,’ सापकोटाले भने, ‘त्यसका लागि पनि ५ लाख खर्च होला ।’ स्थायी संरचना बनाउनु परेमा करोडौं खर्च लाग्ने उनले बताए । पहिरो संरक्षणकालागि भने बिरुवा रोप्ने काम नगरपालिकाले गर्ने उनले बताए । यो पहिरो पन्छाएर सडक सुचारु गर्ने जिम्मा भने सडक डिभिजनको हो ।

डिभिजनबाट भने तीन महिनासम्म अबरुद्ध सडक हेर्न पनि कोही गएका छैनन् । उक्त पहिरो पन्छाउन बागलुङ र जैमिनी नगरपालिकाले भने पटक पटक खर्चेका छन् । आफ्नै डोजर नियमित राखेर पनि पटक पटक पहिरो पन्छाउने काम गरेका थिए । अहिले भने पहिरो पन्छाउनै नसक्ने गरी खसेपछि सास्ती भएको हो ।

प्रकाशित : आश्विन ६, २०७९ ०८:१८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

ट्यांकी बन्यो, पानी आएन

बजेट सुनिश्चित नहुँदै मन्त्री र नेताको दबाबमा योजना थपिँदा पैसा खर्च भए पनि खानेपानीको अभाव
बाँकेमा ८५ प्रतिशत घरधुरी अहिले पनि ह्यान्डपाइप, कुवा र इनारको पानी खान बाध्य
जे पाण्डे, रूपा गहतराज

नेपालगन्ज — सीमावर्ती जयसपुर मन्त्री मोहम्मद इस्तियाक राईको गाउँ हो । तर, गाउँमा थालिएका खानेपानी योजना अलपत्र हुँदा स्थानीय लामो समयदेखि शुद्ध खानेपानीबाट वञ्चित छन् । ‘ट्यांकी निर्माण गरियो, पाइलाइन विस्तार भइसकेको छैन । नेताहरू नै योजनाका बाधक बनेका छन्,’ जयसपुर खानेपानी सरसफाइ व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष बाकर अली राईले भने, ‘मन्त्रीकै गाउँमा २ सय घरधुरीका बासिन्दाले पानी खान पाएका छैनन् । यो त ठूलो विडम्बना हो ।’

मन्त्री राईकै निर्वाचन क्षेत्र नरैनापुर गाउँपालिकामा खानेपानीका नौ वटा योजना छन् । तर सबै अधुरा छन् । ११ वर्षदेखि निर्माण थालिएका योजनासमेत अलपत्र छन् । वडा–वडामा ठड्याइएका खानेपानीका ट्यांकी रित्ता छन् । ‘१ करोड ४३ लाख रुपैयाँ खर्च भइसक्यो । उपभोक्ताले एक थोपा पानी पाएका छैनन्,’ खानेपानी तथा सरसफाइ डिभिजन कार्यालय, नेपालगन्जका प्रमुख तिलक न्यौपानेले भने, ‘ती अधुरा योजना पूरा गर्न २१ करोड रुपैयाँभन्दा बढी रकम चाहिन्छ तर बजेट छैन ।’

यस्तै अवस्था छ, राप्तीसोनारी गाउँपालिकामा पनि । बाँकेकै सबैभन्दा धेरै २० वटा खानेपानीका योजना छन् । ४ करोड ४९ लाख रुपैयाँ खर्च भइसकेको छ । तर, स्थानीयले पानी वितरण गर्न निर्माण गरिएका ट्यांकी हेरर चित्त बुझाउँदै आएका छन् । यी केही उदाहरण मात्रै हुन् । ‘संघीय र प्रदेश सरकारबाट सञ्चालित ७५ देखि ८० योजनाको अवस्था पनि उस्तै छ,’ डिभिजन प्रमुख न्यौपानेले भने । खानेपानी तथा सरसफाइ डिभिजन कार्यालयले नेता र मन्त्रीको दबाबमा सञ्चालन गरिएका योजनामा गत वर्ष २४ करोड रुपैयाँ खर्च गरेको थियो । तर, कुनै योजना सम्पन्न भएका छैनन् । बजेट सुनिश्चित नहुँदै मन्त्री र नेताको दबाबमा योजना थपिँदा पैसा खर्च हुने तर स्थानीयले शुद्ध खानेपानी नपाउने अवस्था देखिएको हो ।

बाँकेमा ८५ प्रतिशत घरधुरी अहिले पनि ह्यान्डपाइप, कुवा र इनारको पानी खाइरहेका छन् । १४ दशमलव ९० प्रतिशतले भने शुद्ध पानी खान्छन् । १४ हजार १ सय ३० घरमा पाइप प्रणालीको धारा जडान भएको छ । जबकि, सन् २०३० सम्ममा सबै घरमा स्वच्छ खानेपानी पुर्‍याउने दिगो विकास लक्ष्य छ । अहिलेकै गतिले काम हुने हो भने सन् २०५० सम्म पनि लक्ष्य पूरा नहुने खानेपानी तथा सरसफाइ डिभिजन कार्यालयले जनाएको छ । सरकारले यस वर्ष बाँकेमा खानेपानीका लागि १६ करोड रुपैयाँ विनियोजन गरेको छ । गत वर्षको तुलनामा ३३ प्रतिशत बजेट घटेर आएको हो । यस्तो अवस्थामा मन्त्री र सांसदले भोटको राजनीति गर्न कनिका छरेझैं भद्रगोल ढंगले निर्माण गर्न दबाब दिँदा खानेपानीका योजना अधुरा रहने निश्चित छ । तर पनि यस वर्ष १० वटा खानेपानीका आयोजना सञ्चालनमा ल्याउने गरी काम अघि बढाएको सरसफाइ डिभिजन कार्यालयको दाबी छ ।

प्रकाशित : आश्विन ६, २०७९ ०८:१७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
x
×