चन्दाबाटै अक्सिजनको जोहो- गण्डकी - कान्तिपुर समाचार

चन्दाबाटै अक्सिजनको जोहो

अक्सिजन चुनौती हुन सक्ने भएपछि सबै पालिकाले तत्काल खर्च जुटाउन पहल गर्ने
प्रकाश बराल

बागलुङ — सदरमुकामस्थित धौलागिरि अस्पतालमा सर्भिसिङ अभाव हुँदा अक्सिजन खेर गइरहेको छ । प्लान्टबाट उत्पादित अक्सिजन भर्ने उपकरण नहुँदा यस्तो अवस्था आएको हो । 

अक्सिजन अभावमा जटिल समस्याका बिरामीको उपचारसमेत कठिन हुने मेसु डा.शैलेन्द्र पोखरेलले बताए । डेढ वर्षअघि जडान भए पनि सर्भिसिङको समय भएकोले अक्सिजन उत्पादन कम हुँदै गएको हो ।

तत्काल सर्भिसिङ नगरेमा कोरोनालगायत जटिल समस्याका बिरामी आउँदा जोखिम हुने पोखरेलले बताए । त्यसका लागि गण्डकी प्रदेश सरकारसँग पटकपटक माग भए पनि सर्भिसिङ सेवा प्राप्त नभएको हो । सर्भिसिङ भएमा एकैपटक १ सय जनासम्मलाई सेवा दिन सकिन्छ ।

स्थापना र जडानको बेला करोडौं रुपैयाँ खर्च भए पनि सर्भिसिङका लागि एकपटकमा ७ देखि ८ लाख रुपैयाँ आवश्यक पर्ने अस्पताल व्यवस्थापन समितिका सदस्य शालिकराम शर्मा बताउँछन् । ‘सात आठ लाख रुपैयाँ खर्चेर सर्भिसिङ गर्दा कम्तीमा ७ महिना चल्छ,’ शर्माले भने, ‘कोरोना संकटका बेला अक्सिजन सकियो भने अस्पताल भएर मात्रै केही गर्न सकिँदैन ।’

बढीमा एक महिनाभित्रै अक्सिजन सकिने अवस्थामा पुगेको उनले बताए । प्रदेश सरकारबाट बजेट निकासा हुने अबस्था नआएपछि जिल्ला कोभिड व्यवस्थापन समितिमा अस्पतालले सहयोगको माग गरेको छ । अस्पतालमा छुट्टै कोष नभएपछि सहयोगको भरमा अत्यावश्यक उपकरण ल्याउनुपरेको हो । अस्पतालले आईसीयू, डायलसिस र पीसीआर उपकरण पनि सहयोग जुटाएर जडान गरेको हो ।

समितिको आइतबारको बैठकमा अक्सिजन क्षमता बढाउने मुख्य एजेन्डा बनेको थियो । कोभिड व्यवस्थापनका लागि अक्सिजन चुनौती हुन सक्ने प्रमुख एजेन्डा बनेपछि सबै पालिका प्रमुख र सुरक्षा निकायका प्रमुखले तत्काल जुटाउन पहल गर्ने सुझाव दिएका छन् । अस्पतालको पूर्वाधार निर्माणधीन भए पनि आवश्यक पर्दा १ सय जनासम्मलाई अक्सिजन दिएर उपचार गर्न सक्ने योजना पोखरेलले सुनाएपछि प्रजिअ र जनप्रतिनिधिले खर्चको जोहो गर्ने आश्वासन दिएका छन् ।

जटिल अवस्था आउन नदिन पालिकाबाट चन्दा उठाएरै भए पनि सर्भिसिङको निर्णय गरिएको प्रमुख जिल्ला अधिकारी शिवकुमार कार्कीले बताए । ‘एकपटकको सर्भिसिङले ७ महिना ढुक्क हुने देखियो, त्यसका लागि पालिकाबाट रकम संकलनको निर्णय गरेका छौं,’ कार्कीले भने, ‘सकेसम्म अनुदानको रुपमा ल्याउने, नभए चन्दासमेत संकलन गरिनेछ ।’ जिल्लाका १० पालिकाले एक एक लाख रुपैयाँ सहयोग गर्दा पनि उक्त आवश्यकता सहजै पूरा हुनेछ । गण्डकी प्रदेश सरकारबाट बजेट आएमा दोस्रो पटकको सर्भिसिङ गर्नसमेत पुग्ने कार्कीले बताए ।

अहिले अस्पतालमा २५ बेड आइसोलेसन छन् । अन्य बिरामीका लागि ५० बेड छन् । जटिल समस्या आएमा ओपीडीको परीक्षण रोकेर सामान्य बेड प्रयोग गर्दा पनि ७५ जनालाई नियमित अक्सिजन प्लान्टबाटै उपचार गर्न सकिने आइसोलेसन वार्ड इन्चार्ज शान्ति खड्काले बताइन् । ‘प्लान्टबाटै बेडमा जडान गरिएकोले अन्य उपकरण आवश्यकता पर्दैन,’ खड्काले भनिन्, ‘तर कोरोनाले श्वासप्रश्वासमा समस्या देखिएकालाई अन्य बिरामीभन्दा हाइस्पिड अक्सिजन चाहिन्छ ।’

अन्य अवस्थामा ८ देखि ९ महिना पुग्न सक्ने प्लान्ट कोभिडको समयमा भने ७ महिना मात्रै पुग्ने उनले बताइन् । अस्पतालमा ३० ठूला सिलिन्डर छन् । अक्सिजन भरेर राख्दा तीबाट थप ३० जनालाई उपचार गर्न सकिने पोखरेलले बताए ।

प्रकाशित : वैशाख २१, २०७८ ११:५७
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

पाँच अस्पतालमा अक्सिजन उत्पादन गरिँदै

सिन्धुली र नुवाकोटका जिल्ला अस्पतालमा उत्पादन सुरू भइसक्दा मकवानपुर, भक्तपुर र धादिङमा प्लान्ट जडान अन्तिम चरणमा छ
प्रताप विष्ट

हेटौैंडा — वाग्मती प्रदेशका पाँच जिल्ला अस्पतालमा ठूलो परिमाणमा अक्सिजन उत्पादन गर्न सकिने प्लान्ट जडान गरिँदै छ ।


प्रदेशको सामाजिक विकास मन्त्रालयले सिन्धुलीको जिल्ला अस्पताल र नुवाकोटको त्रिशूली अस्पतालमा प्लान्ट जडान गरी उत्पादनसमेत भइरहेको र मकवानपुर, भक्तपुर र धादिङमा भने प्लान्ट जडानको प्रक्रियामा रहेको जनाएको छ ।

‘प्रदेश सरकारले एउटा अक्सिजन प्लान्ट राख्न ८० लाख रुपैयाँ खर्च गर्दै छ,’ मन्त्रलायका प्रवक्ता डा. पुरुषोत्तमराज सेढाईंले भने, ‘सिन्धुली अस्पताल र त्रिशूली अस्पतालमा उत्पादनसमेत थालिएको छ । धादिङ र भक्तपुरमा प्लान्ट राख्न सम्झौता भई निर्माणको अन्तिम चरणमा छ ।’ उनका अनुसार प्रदेश राजधानी हेटौंडामा समेत प्लान्ट राखेर अक्सिजन उत्पादन गरी बिक्री गर्ने योजना मन्त्रालयको छ । अहिले हेटौंडा अस्पतालमा बिरामीका लागि अक्सिजन सिलिन्डर मात्रै प्रयोग हुँदै आइरहेको छ ।

कोरोनाको दोस्रो लहर तीव्र भइरहे पनि प्रदेशमा अक्सिजन अभाव नहुने उनको दाबी छ । ‘केही समयमै पाँचै अस्पतालबाट अक्सिजन उत्पादन भएर सिलिन्डरमा भरेर अन्यत्र लैजान सकिनेछ,’ उनले भने । उनका अनुसार स्वास्थ्य आपर््तूि तथा व्यवस्थापन केन्द्र वाग्मती प्रदेशमा हाल ठूलो सिलिन्डर ८० थान मौज्दात छ । केन्द्र सरकारबाट पनि अक्सिजन सिलिन्डर उपलब्ध हुने क्रममा छ । प्रदेश सरकारले पनि सिलिन्डर खरिद प्रक्रिया अघि बढाएको छ । ‘हामीले अक्सिजनको अभाव नै नहोस् भनेर काम गरिरहेका छौं,’ उनले भने, ‘सकभर त्यस्तो समय नआए पनि हामी तयारी अवस्थामै छौं ।’ पाँचै अस्पतालबाट अक्सिजन उत्पादन सुरु भएपछि करिब १ हजार जनालाई अक्सिजन सिलिन्डर दिन सकिने डा. सेढार्इंको अनुमान छ ।

यता, नुवाकोटको त्रिशूली अस्पतालले एक महिनादेखि अक्सिजन उत्पादन गर्दै आएको जनाएको छ । प्रतिमिनेट ३ सय घनलिटर अक्सिजन उत्पादन हुँदै आएको अस्पतालका मेडिकल सुपरिन्टेन्डेन्ट दिपेन्द्र पाण्डेले बताए । उनले अस्पतालका ५० शय्यामा अक्सिजन जडान रहे पनि ७६ थान थप सिलिन्डर मौज्दात राखिएको जनाए । ‘अक्सिजन अहिले उत्पादन गरेर सिलिन्डरमा भर्ने कार्य भने भएको छैन । अबको १५ दिनभित्र बुस्टर खरिद भएर आएपछि उत्पादित अक्सिजनलाई सिलिन्डरमा भरिनेछ,’ उनले भने ।

सिन्धुली अस्पतालले जडान गरेको अक्सिजन प्लान्टले २४ घण्टामा १४ सय लिटर अक्सिजन उत्पादन गर्न सक्छ । प्लान्ट राखिए पनि बुस्टर आवश्यक पर्ने भएकोले त्यसको खरिद प्रक्रिया अघि बढाएको अस्पतालका मेसु उमेश प्रधान बताउँछन् । ‘अक्सिजन प्लान्टमा बुस्टर जडान भएपश्चात् २४ घण्टामा १४१० लिटर अक्सिजन उत्पादन हुनेछ । उत्पादन भएको अक्सिजन सिलिन्डरमा समेत राखेर बिक्री गर्न सकिन्छ,’ उनले भने ।

प्रकाशित : वैशाख २१, २०७८ ११:५६
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×