गाउँ सहर सफाइ

गाउँमा आमा समूह, युवा क्लब, बाल क्लब, बाबा समूह सबै गाउँको सामाजिक कार्यमा
आश गुरुङ

लमजुङ — गाउँमा फोहोर हुँदै गएपछि बेंसीसहर नगरपालिका–३ गाउँसहर थुम्काडाँडाका कथित दलित समुदाय यसको व्यवस्थापनमा जुटेका छन् ।

उनीहरूले घरघरमै फोहोर राख्ने भाँडा (डस्टबिन) को व्यवस्थापन गरी कुहिने र नकुहिने छुट्याउन थालेका छन् । नकुहिनेलाई खाडलमा व्यवस्थापन गरी कुहिनेलाई मलको रूपमा प्रयोग गर्छन । नकुहिनेलाई पनि प्लास्टिकजन्य, सिसाजन्य र फलामजन्यलाई छुट्याएर व्यवस्थापन गर्ने गरेका छन् ।

ऐतिहासिक तथा धार्मिक पर्यटकीयस्थल गाउँसहरको नजिकै पर्ने थुम्काडाँडामा मजाकोटी, मौरती, दुलाल, मालुवा, बसेल, गोतामे, परेललगायत दलित समुदायको बसोबास छ । बानिया र देउजाका ८ घर गैरदलितबाहेक सबै दलित समुदाय रहेको स्थानीय अगुवा एवं बेंसीसहर नगरकार्यपालिका सदस्य अजय मजाकोटीले बताए । गाउँमा ७२ घर छन् । ‘पहिले कोही आए पनि कति फोहोर भन्ने गर्थे । अहिले कति सफारहेछ भन्ने गरेका छन्,’ उनले भने ।
थुम्काडाँडामा दलित समुदायका २ घरले होमस्टे चलाएका छन् । ६ घरको भौतिक पूर्वाधार निर्माण भइरहेको छ । १० घरमा होमस्टे सञ्चालन गर्ने लक्ष्य राखिएको छ । गण्डकी प्रदेश सरकारले दिएको १० लाख रुपैयाँबाट स्थानीयले गाउँसम्म जाने सिँढी निर्माण गरेका छन् । ‘हामी सरसफाइ, सचेतना र विकासका लागि अघि बढेका छौं,’ मजाकोटीले भने, ‘हिजोको जस्तो अवस्था रहेन । हामी युवा अझै पनि गाउँमै बस्छौं । गाउँकै विकासका लागि एकजुट भएका छौं ।’

उनीहरूले गाउँमै संग्रहालयसमेत स्थापना गरेका छन् । फोहोर व्यवस्थापनका लागि उनीहरूले दसैंमा सञ्चालन गरिएको सांस्कृतिक कार्यक्रम र तिहारको देउसीभैलो कार्यक्रमबाट उठेको रकम उपयोग गरेका छन् । गाउँकै जनज्योति युवा क्लबले घरघरै डस्टबिनको व्यवस्था गरेको हो ।

विभिन्न सामाजिक काममा सक्रिय क्लबले गाउँलाई सफा, स्वस्च्छ र वातावरणमैत्री बनाउन गाउँका ७२ घरलाई डस्टबिन दिइएको क्लबका अध्यक्ष सञ्जय दुलालले बताए । उनका अनुसार सांस्कृतिक कार्यक्रमबाट संकलित ५८ हजार रुपैयाँ डस्टबिनका लागि खर्च गरिएको छ ।

गाउँमा आमा समूह, युवा क्लब, बाल क्लब, बाबा समूह सबै गाउँको सामाजिक कार्यमा लागेको दुलालले बताए । उनीहरूले देउसीभैलो तथा सास्कृतिक कार्यक्रम गरेर संकलन भएको रकमबाट गोरेटो बाटो निर्माण गरेका छन् । खेलकुद मैदान निर्माण, आर्थिक समस्या भएकालाई सहयोग, रोटेपिङ संरक्षणलगायत काम गर्दै आएको उनले बताए । ‘हामीले हरेक साता सरसफाइ गर्छौं । गाउँले सबैले साथ दिएका छन्,’ उनले भने ।

‘गाउँसहर नामैले पनि चर्चित छ । यहाँ पर्यटक आउँछन् । गाउँघर फोहोर देख्दा पर्यटकसामु हामीलाई पनि लाज लाग्यो । त्यसैले युवा जुर्मुराएका हौं,’ उनले भने । गाउँको सरसफाइले पर्यटक पनिआकर्षित भएको उनले बताए ।

प्रकाशित : श्रावण २२, २०७६ १०:०३
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सेवासुविधाको संशोधन फिर्ता नलिने

प्रतीक्षा काफ्ले

गण्डकी — जनप्रतिनिधिको दोहोरो सेवासुविधाको विषयलाई लिएर विधायन समितिमा जारी छलफल मंगलबार पनि टुंगो लागेन । समितिमा छलफल गरिएको यो चौथो पटक हो । 

सेवासुविधासम्बन्धी ऐन संशोधन गर्न प्रदेशसभामा पेस गरिएकोमा राष्ट्रिय जनमोर्चाका कृष्ण थापाले संशोधन प्रस्ताव दर्ता गराएका र कुनै पनि हालतमा फिर्ता नलिने बताएपछि छलफलबिनानिष्कर्ष टुंगिएको हो ।

प्रदेश मामिला समितिका सभापतिसमेत रहेका थापाले धारणा राख्ने क्रममा विधायन समितिमा संशोधन फिर्ता नलिने बताए । ‘कसरी फिर्ता लिने ? फिर्ता लिने अवस्था नै छैन,’ उनले भने, ‘जनप्रतिनिधिको सेवासुविधा बढाउने विषयमा संघीय नियमावलीअनुसार बाँझिएको छ । एउटै व्यक्तिलाई दोहोरो सुविधामा हाम्रो सहमति हुँदैन ।’ आर्थिक व्ययभार बढाउँदै दोहोरो सुविधा लिने विषयमा उनले विमति जनाएका थिए । छलफलको क्रममा समितिका सबै सदस्यले आ–आफ्नो विचार राखेका थिए ।

छलफलको टुंगो नलागेपछि पुनः २५ गते बस्ने सहमतिमा टुङ्ग्याइएको समितिका सभापति मोहनप्रसाद रेग्मीले बताए । ‘हामी अझै एक पटक छलफलको लागी जुट्छौं,’ सभापति रेग्मीले भने, ‘यदि त्यो छलफलमा पनि केही निष्कर्ष ननिस्के प्रक्रियामा जान्छौं ।’ प्रक्रियागत रूपमा संसद्मा गएपछि थापाले संशोधन फिर्ता लिन सक्ने उनले बताए । यदि फिर्ता नलिएमा बहुमत र अल्पमतमा ऐन पारित गरिने उनको भनाइ छ ।

स्थानीय तहका पदाधिकारी तथा सदस्यको पारिश्रमिक तथा सेवासुविधासम्बन्धी ऐन, २०७४ को दफा ८ को विषयलाई लिएर छलफल गरिएको हो । दफा ८ मा एउटा मात्र सुविधा लिने भनिएको छ । त्यसमा उल्लेख गरिएको एउटामात्र सुविधा लिने शब्दलाई संशोधन गरी दोहोरो सुविधा लिन पाउने व्यवस्था गर्न लागिएको हो ।

यदि ऐन संशोधन भएमा विधेयक २ को उपदफा ५ कायम रहनेछ । जनप्रतिनिधिको सेवासुविधा बढाउनका लागि गत ९ मा ऐन संशोधनका लागि प्रदेशसभामा पेस गरिएको थियो । थापाले दोहोरो सुविधा लिन नपाउने भन्दै प्रदेशसभा सचिवालयमा १३ गते संशोधन प्रस्ताव दर्ता गरेका छन् ।

प्रकाशित : श्रावण २२, २०७६ १०:०२
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्