पस्लाङमा होमस्टे सुरु

भूकम्पले घरहरूमा क्षति पुर्‍याएपछि बन्द होमस्टे गत वैशाखबाट सञ्चालन
मगर समुदायको बाहुल्य पस्लाङ गाउँमा स्थानीयको रहनसहन बुझ्न पर्यटक आवागमन बढ्यो
कान्तिपुर संवाददाता

गोरखा — भूकम्पको ३ वर्षपछि गोरखा नगरपालिका ५ पस्लाङमा होमस्टे सेवा पुन: सुरु भएको छ । गोरखा बजार नजिकै ‘लुकेको गाउँ’ का रूपमा परिचित पस्लाङका १२ घरमा होमस्टे सुरु गरिएका हुन् ।

०७० असारबाट १५ घरले यहाँ होमस्टे चलाएका थिए । भूकम्पले घरहरू क्षति पुर्‍याएपछि सेवा बन्द भएको थियो । ‘भूकम्पले भत्काएका केही घर बने, ती घरमा गएको वैशाखबाट मान्छे राख्न थालेका छौं,’ होम सञ्चालक समितिका अध्यक्ष मानबहादुर रानाले भने, ‘घरहरू बन्दै जाँदा अब पहिलेको भन्दा धेरैमा होमस्टे हुनेछन् ।’

मगर समुदायको बाहुल्यता रहेको उक्त गाउँमा स्थानीयको रहनसहन बुझ्न पर्यटक आउने गरेका छन् । सदरमुकामबाट पैदल ३० मिनेटमा पुगिने पस्लाङमा होटलहरूमा बस्न नरुचाउनेहरू बास बस्न पुग्छन् । ‘गाउँले परिवेश बुझ्न र आर्गानिक खानेकुरा खान पाहुनाहरू यहाँ आउँछन्,’ रानाले भने । हाल १२ घरबाट सेवा सुरु गरिएको र चालु वर्षभित्रै २८ घरबाट सेवा प्रदान गर्ने स्थानीयले योजना बनाएका छन् ।

भूकम्पअघि ७० पाहुना राख्न सक्ने क्षमताको उक्त गाउँको होमस्टेमा हाल ३५ जनासम्म बास बस्न सक्ने रानाले बताए । ‘भूकम्पको घर बनाउँदा पाहुना कोठा भनेर छुट्याएको छ । हामी गाउँका सबै घरलाई होमस्टे बनाउने तयारीमा छौं,’ उनले भने, ‘हाल सेवा सुरु भयो भनेर प्रचारका लागि केही घरबाट थालिएको हो ।’ होमस्टेमा आउने पाहुनाका लागि प्रतिव्यक्ति ६ सय रुपैयाँ लिने गरिएको उनले जनाए ।

६० भन्दा बढी घरधुरी मगर समुदाय रहेको पस्लाङमा पाहुनालाई स्वागतका लागि मारुनी नाच पनि देखाउने गरिन्छ । ‘पाहुनाको इच्छाअनुसारका खानेकुराको व्यवस्था छ,’ स्थानीय विमला रानाले भनिन्, ‘कोदोको ढिँडो र रोटी, गुन्द्रुकको अचार, भटमास, घैया धानको भात, तरकारीहरू सबै आर्गानिक कुरा खुवाउँछौं ।’ करेसाबारीमा लगाएको तरकारीमा विषादीको प्रयोग नगर्ने निर्णय गाउँस्तरमै भएको छ ।

सबैजसो घरले पाहुनालाई खुवाउनका लागि भन्दै लोकल कुखुरा पालेका छन् । सदरमुकाम नजिकैको ठाउँ भए पनि यहाँ पुगेपछि गाउँले जीवन र रहनसहन बुझ्न सकिने स्थानीयको दाबी छ । भूकम्पले भत्काएका अन्य घर निर्माणलाई पनि तीव्रता दिइएको छ । ‘चारजना मान्छे एक दिन राख्न पाए २४ सय कमाइ हुन्छ,’ स्थानीय मानबहादुर रानाले भने, ‘यहाँ मान्छे नआउने पनि होइनन्, गएको जेठ–असारमा मात्र ६०/७० विदेशी पर्यटक आएर बसे ।’

भूकम्प जाँदा ढुंगा–माटाले बनेका परम्परागत घरहरू भत्किएपछि यहाँ हाल पक्की घरहरू बनाइएका छन् । ‘पहिले बार्दली भएको, रातो माटोले लिपेर कमेरो लगाएका घरहरू थिए,’ उनले भने, ‘पुरानो मोडेलका घरमा पर्यटक रमाउँथे । त्यस्ता घर भूकम्पले बढी नै भत्काएपछि हाल पक्की घरमै सबैको ध्यान छ ।’

गोरखाको ऐतिहासिक स्थल गोरखा दरबार र संग्रहालय घुम्न आएका आन्तरिक तथा बाह् पर्यटकलाई ध्यानमा राखेर उक्त ठाउँमा होमस्टे पुन: सञ्चालनमा ल्याइएको हो । सदरमुकामका अन्य भागको तुलनामा पस्लाङ गाउँका घरमा भूकम्पले बढी क्षति पुर्‍याएको थियो ।

प्रकाशित : भाद्र ५, २०७५ ०९:०८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सडकै ढाकेर पार्किङ

सन्तोष सिंह

जनकपुर — जनकपुरधाममा आधा सडक ढाकेर सवारी पार्किङ हुन थालेको छ । सर्वसाधारण र भीआईपी मुभमेन्टलाई सास्ती हुनेगरी सडक नै ढाकेर गाडी पार्किङ गर्दा पनि सरोकारवाला निकाय मौन छ ।

जनकपुरको मिल्स एरियामा सडक नै ढाकेर गरिएको पार्किङ । तस्बिर : सन्तोष

जनकपुरको मिल्सएरिया, भानु चोक, कदम चोक, सिडिओ कार्यालय, मुरली चोक, रामान्दन चोक र पडारी चोकमा आधाभन्दा बढी सडकको भाग सवारी साधनको पार्किङले नै ढाकिएको हुन्छ । सडकमा गरिएको अव्यवस्थित सवारी साधन पार्किङले सर्वसाधारण सास्ती खेप्न बाध्य छन् ।

एसियाली विकास बैंकको एकीकृत सहरी परियोजनाअन्तर्गत अहिले जनकपुरमा सडक फराकिलो र कालोपत्रे काम धमाधम भइरहेको छ । तर, फराकिलो गरिएको सडकको दुवै छेउमा जथाभावी सवारी सधान पार्किङ गर्दा जनकपुर अव्यवस्थित सहर बनेको छ । पार्किङको छुट्टै व्यवस्था नगरेको जनकपुर उप–महानगरपालिका पनि सहरको अव्यवस्थित पार्किङ हटाउन पहल गरेको छैन ।

सडक नै ढाक्ने गरी मोटरसाइकल, साइकल, ई–रिक्सा र साना गाडीहरू पार्किङ भइरहेको छ । सडककै बीचमा गाडी पार्किङ गरेर त्यही छेउमा उभिएर गफ चुट्नेको संख्यामा पनि जनकपुरमा बढी छ । स्कुल, कलेज, बैंक, कार्यालय, पसलेका सवारी साधन सडकमै पार्किङ गर्दा जनकपुरको फराकिलो सडक पनि साँघुरो हुन थालेको छ ।

परियोजनाअन्तर्गत उप–महानगरपालिकाले जनकपुरको अधिकांश सडक फराकिलो बनाएको छ । ‘सडक नामका लागि मात्र फराकिलो भयो । सवारी साधनले सबै ढाकेपछि सर्वसाधारण कहाँबाट आवातजावत गर्ने ?’ जनकपुर–९ का विमलेश सिंहले भने, ‘सडक मात्रै फराकिलो बनाएर हुन्न, सोच पनि फराकिलो हुनुपर्छ ।’

सडक नै ढाक्ने गरी हुने पार्किङले जनकपुरमा दुर्घटनाको जोखिम पनि बढेको छ । बन्दै गरेको चिल्लो फराकिलो सडकमा तीव्र गतिमा गाडी हुक्याउँदा दुर्घटनाको जोखिम बढेको छ । सडकको दुबै छेउमा अव्यवस्थित गरिएको पार्किङले सडकको बीचबाट हिँड्न पनि समस्या भइरहेको स्थानीय चन्दन झाले बताए । झाका अनुसार जनकपुरको सडकमा हिँड्दा अगाडि मात्र हैन, दायाँबायाँ पनि हेर्नुपर्छ ।

जिल्ला ट्राफिक प्रहरी कार्यालय, धनुषाका प्रमुख इन्स्पेक्टर दीपक साहले जनकपुरको सडकमा जथाभावी सवारी साधन पार्किङ नगर्न बैंक, स्कुल–कलेज र अस्पताललाई पत्राचार गरिएको बताए । उनले जनकपुरको सडकमा व्यवस्थित पार्किङका लागि पहल भइरहेको बताए । ‘सडकमा जथाभावी गाडी पार्किङ नगर्न पत्राचार गरिएको छ,’ उनले भने, ‘सडकको पार्किङ व्यवस्थित बनाउन सहयोग नगर्नेलाई कारबाही हुन्छ ।’

प्रकाशित : भाद्र ५, २०७५ ०९:००
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×