चिकित्सक नहुँदा समस्या

टीकाप्रसाद भट्ट

(रामेछाप) — रामेछापको लिखु तामाकोसी गाउँपालिकाको खिम्ती प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द तीन महिनादेखि चिकित्सकविहीन छ । चिकित्सक कहिले आउने हो अझै कुनै टुंगो छैन । केन्द्रमा आउने बिरामीले चिकित्सकको सेवा पाउन सकेका छैनन् । केन्द्रमा कार्यरत स्टाफ नर्स विनीता तामाङका अनुसार दरबन्दीमा रहेकी चिकित्सक गुटी झा समायोजनमा परेपछि केन्द्र चिकित्सकविहीन भएको हो ।

त्यसअघि करारमा रहेका अर्का चिकित्सक जीवन न्यौपानेले छोडेका थिए । चिकित्सक नहुँदा केन्द्रको सेवा प्रभावकारी हुन नसक्ने भन्दै चिकित्सकको व्यवस्थाका लागि व्यवस्थापन समितिले गत असार ३१ गते गाउँपालिकालाई चिकित्सकको व्यवस्था गर्न माग गरेको थियो । तर अहिलेसम्म गाउँपाकिलाले चिकित्सकको व्यवस्था गरेको छैन । स्वास्थ्य मन्त्रालयबाट समायोजन भएर आउने चिकित्सकको अहिलेसम्म नामावलीसमेत आएको छैन ।

स्वास्थ्य कार्यालय रामेछापकी प्रमुख विद्या खनालले समायोजन भएर आउने चिकित्सक नआईसकेकाले समस्या भएको बताइन् । स्थायी चिकित्सक आउन ढिलाइ भए पनि अस्थायी रूपमा प्रदेश र गाउँपालिकाले करारमा लिएर चिकित्सकको व्यवस्था गर्न सक्ने खनालको भनाइ छ । खिम्तीमा केन्द्रमा अहेव र अनमी २/२ जना तथा स्टाफ नर्स र ल्याब असिस्टेन्ट १/१ जनाले काम गर्दै आएका छन् ।

अन्य स्थानीय सरकारले आवश्यक चिकित्सक करारमा राख्दै आएका भए पनि लिखु कुनै वास्ता गरेको छैन । गाउँपालिकाका अध्यक्ष र उपाध्यक्ष फौजदारी मुद्दाको किचलोमा लागेकोले स्वास्थ्य मात्र नभै सबै काममा प्रभाव परेको स्थानीय दुर्गाबहादुर श्रेष्ठले बताए । गाउँपालिकाले चालू आर्थिक वर्षका लागि बजेट पारित गराएको छैन भने सबै योजनाका काम ठप्प छन् । गाउँपालिकामा जनप्रतिनिधिका बीच भएको द्वन्द्वले बैठकसमेत बस्न नसक्ने अवस्था छ ।


प्रकाशित : मंसिर ३, २०७६ ०९:१७
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

टु प्लस वान आर्थिक रूपमा मात्र : चिनियाँ विज्ञ

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — नेपाल भ्रमणमा रहेको चिनियाँ थिंकट्यांक टोलीले ‘टु प्लस वान’ अर्थात् ‘भारत–चीन प्लस नेपाल’ को अवधारणा नेपालको आर्थिक विकासमा केन्द्रित रहेको भन्दै अन्यथा नबुझ्न आग्रह गरेको छ । उक्त अवधारणा सुरक्षा वा राजनीतिक क्षेत्रमा लक्षित नरहेको टोलीको दाबी छ ।



नेपालमा ‘टु प्लस वान’ कि त्रिदेशीय (नेपाल–चीन–भारत) सहकार्य भन्ने बहस चलिरहँदा चिनियाँ टोलीले यस्तो बताएको हो। नेपाली सञ्चारकर्मीसँगको अन्तर्क्रियामा सोमबार चीनको फुतान विश्वविद्यालयका दक्षिण एसिया हेर्ने प्राध्यापक ली मिनवाङले ‘टु प्लस वान’को सहकार्य चीन र भारतले अफगानिस्तानको पूर्वाधार विकासमा पनि गरिरहेको बताए। दक्षिण एसियाका अन्य मुलुक र अफ्रिकी मुलुकमा पनि यस्तै सहकार्यमार्फत आर्थिक विकासमा सहयोग गर्ने उनको भनाइ छ। लीले ‘टु प्लस वान’ बारे चीन र भारतबीच सन् २०१८ मा वार्ता भएको बताए। ‘भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको चीन भ्रमणका क्रममा उहान प्रान्तमा राष्ट्रपति सी चिनफिङसँग वार्ता भएको थियो,’ उनले भने। लीले दक्षिण एसियामा चीनले धेरै आर्थिक करिडोर अघि सारेको र यस क्षेत्रमा विकास गर्न भारतलाई पनि साथमा लिएर अघि बढ्न यो अवधारणा ल्याइएको बताए।

कार्यक्रममा नेकपा विदेश विभागका उपप्रमुख विष्णु रिजालले ‘टु प्लस वान’ भन्दा त्रिपक्षीय रूपमा अघि बढ्दा ठीक हुने राय दिएका थिए। उनले चिनियाँ प्राध्यापकलाई सोधे, ‘सानो, ठूलो भए पनि समान सार्वभौमिक मुलुक हुन्। त्रिपक्षीय सहकार्यमा अघि बढ्न ठीक हुन्छ त?’

जवाफमा प्राध्यापक लीले भने, ‘त्रिपक्षीय हुन हरेक मुलुकको एउटा बलियो पक्ष हुनुपर्छ। चीनको आर्थिक पक्ष बलियो छ, भारतको अर्को पक्ष बलियो हुन सक्छ।’

फुतान विश्वविद्यालयस्थित चीन अध्ययन केन्द्रका निर्देशक झाङ वेईवेईले त्रिदेशीयभन्दा बहुपक्षीय रूपमा अघि बढ्न सकिने बताए। नेपाल र भारतबीच भइरहेको सीमा विवादबारे टिप्पणी गर्दै उनले छिटोभन्दा छिटो यो समस्या समाधान गर्नुपर्नेमा जोड दिए। चीनको पनि भारतसँग लद्दाख र भुटानसँग पनि भारतकै कारणले सीमा विवाद रहेको उनले बताए। ‘भारतले पनि चीनले जस्तै रणनीतिक योजनाअनुसार समस्याको समाधान गर्दै जानुपर्छ। चीनको अब कुनै पनि मुलुकसँग सिमाना विवाद छैन, भारत र भुटानबाहेक,’ उनले भने, ‘म सन् १९८० देखि दक्षिण एसियाको भ्रमण गरिरहेको छु। भारतको हरेक छिमेकीसँग समस्या भएको देख्छु। यसलाई भारतले छिटोभन्दा छिटो समाधान गर्नुपर्छ।’

प्राध्यापक लीले भारतलगायत पश्चिमाहरूले चिनियाँ लगानीबारे ‘डेब्ट ट्र्याप’मा पर्ने गलत प्रचार गर्दै ‘डेब्ट ट्र्याप डिप्लोमेसी’ गरेको आरोप लगाए।

प्रकाशित : मंसिर ३, २०७६ ०९:११
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
×