चिकित्सक नहुँदा समस्या

टीकाप्रसाद भट्ट

(रामेछाप) — रामेछापको लिखु तामाकोसी गाउँपालिकाको खिम्ती प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द तीन महिनादेखि चिकित्सकविहीन छ । चिकित्सक कहिले आउने हो अझै कुनै टुंगो छैन । केन्द्रमा आउने बिरामीले चिकित्सकको सेवा पाउन सकेका छैनन् । केन्द्रमा कार्यरत स्टाफ नर्स विनीता तामाङका अनुसार दरबन्दीमा रहेकी चिकित्सक गुटी झा समायोजनमा परेपछि केन्द्र चिकित्सकविहीन भएको हो ।

त्यसअघि करारमा रहेका अर्का चिकित्सक जीवन न्यौपानेले छोडेका थिए । चिकित्सक नहुँदा केन्द्रको सेवा प्रभावकारी हुन नसक्ने भन्दै चिकित्सकको व्यवस्थाका लागि व्यवस्थापन समितिले गत असार ३१ गते गाउँपालिकालाई चिकित्सकको व्यवस्था गर्न माग गरेको थियो । तर अहिलेसम्म गाउँपाकिलाले चिकित्सकको व्यवस्था गरेको छैन । स्वास्थ्य मन्त्रालयबाट समायोजन भएर आउने चिकित्सकको अहिलेसम्म नामावलीसमेत आएको छैन ।


स्वास्थ्य कार्यालय रामेछापकी प्रमुख विद्या खनालले समायोजन भएर आउने चिकित्सक नआईसकेकाले समस्या भएको बताइन् । स्थायी चिकित्सक आउन ढिलाइ भए पनि अस्थायी रूपमा प्रदेश र गाउँपालिकाले करारमा लिएर चिकित्सकको व्यवस्था गर्न सक्ने खनालको भनाइ छ । खिम्तीमा केन्द्रमा अहेव र अनमी २/२ जना तथा स्टाफ नर्स र ल्याब असिस्टेन्ट १/१ जनाले काम गर्दै आएका छन् ।


अन्य स्थानीय सरकारले आवश्यक चिकित्सक करारमा राख्दै आएका भए पनि लिखु कुनै वास्ता गरेको छैन । गाउँपालिकाका अध्यक्ष र उपाध्यक्ष फौजदारी मुद्दाको किचलोमा लागेकोले स्वास्थ्य मात्र नभै सबै काममा प्रभाव परेको स्थानीय दुर्गाबहादुर श्रेष्ठले बताए । गाउँपालिकाले चालू आर्थिक वर्षका लागि बजेट पारित गराएको छैन भने सबै योजनाका काम ठप्प छन् । गाउँपालिकामा जनप्रतिनिधिका बीच भएको द्वन्द्वले बैठकसमेत बस्न नसक्ने अवस्था छ ।



प्रकाशित : मंसिर ३, २०७६ ०९:१७
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

टु प्लस वान आर्थिक रूपमा मात्र : चिनियाँ विज्ञ

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — नेपाल भ्रमणमा रहेको चिनियाँ थिंकट्यांक टोलीले ‘टु प्लस वान’ अर्थात् ‘भारत–चीन प्लस नेपाल’ को अवधारणा नेपालको आर्थिक विकासमा केन्द्रित रहेको भन्दै अन्यथा नबुझ्न आग्रह गरेको छ । उक्त अवधारणा सुरक्षा वा राजनीतिक क्षेत्रमा लक्षित नरहेको टोलीको दाबी छ ।



नेपालमा ‘टु प्लस वान’ कि त्रिदेशीय (नेपाल–चीन–भारत) सहकार्य भन्ने बहस चलिरहँदा चिनियाँ टोलीले यस्तो बताएको हो । नेपाली सञ्चारकर्मीसँगको अन्तर्क्रियामा सोमबार चीनको फुतान विश्वविद्यालयका दक्षिण एसिया हेर्ने प्राध्यापक ली मिनवाङले ‘टु प्लस वान’को सहकार्य चीन र भारतले अफगानिस्तानको पूर्वाधार विकासमा पनि गरिरहेको बताए । दक्षिण एसियाका अन्य मुलुक र अफ्रिकी मुलुकमा पनि यस्तै सहकार्यमार्फत आर्थिक विकासमा सहयोग गर्ने उनको भनाइ छ । लीले ‘टु प्लस वान’ बारे चीन र भारतबीच सन् २०१८ मा वार्ता भएको बताए । ‘भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको चीन भ्रमणका क्रममा उहान प्रान्तमा राष्ट्रपति सी चिनफिङसँग वार्ता भएको थियो,’ उनले भने । लीले दक्षिण एसियामा चीनले धेरै आर्थिक करिडोर अघि सारेको र यस क्षेत्रमा विकास गर्न भारतलाई पनि साथमा लिएर अघि बढ्न यो अवधारणा ल्याइएको बताए ।

कार्यक्रममा नेकपा विदेश विभागका उपप्रमुख विष्णु रिजालले ‘टु प्लस वान’ भन्दा त्रिपक्षीय रूपमा अघि बढ्दा ठीक हुने राय दिएका थिए । उनले चिनियाँ प्राध्यापकलाई सोधे, ‘सानो, ठूलो भए पनि समान सार्वभौमिक मुलुक हुन् । त्रिपक्षीय सहकार्यमा अघि बढ्न ठीक हुन्छ त ?’

जवाफमा प्राध्यापक लीले भने, ‘त्रिपक्षीय हुन हरेक मुलुकको एउटा बलियो पक्ष हुनुपर्छ । चीनको आर्थिक पक्ष बलियो छ, भारतको अर्को पक्ष बलियो हुन सक्छ ।’

फुतान विश्वविद्यालयस्थित चीन अध्ययन केन्द्रका निर्देशक झाङ वेईवेईले त्रिदेशीयभन्दा बहुपक्षीय रूपमा अघि बढ्न सकिने बताए । नेपाल र भारतबीच भइरहेको सीमा विवादबारे टिप्पणी गर्दै उनले छिटोभन्दा छिटो यो समस्या समाधान गर्नुपर्नेमा जोड दिए । चीनको पनि भारतसँग लद्दाख र भुटानसँग पनि भारतकै कारणले सीमा विवाद रहेको उनले बताए । ‘भारतले पनि चीनले जस्तै रणनीतिक योजनाअनुसार समस्याको समाधान गर्दै जानुपर्छ । चीनको अब कुनै पनि मुलुकसँग सिमाना विवाद छैन, भारत र भुटानबाहेक,’ उनले भने, ‘म सन् १९८० देखि दक्षिण एसियाको भ्रमण गरिरहेको छु । भारतको हरेक छिमेकीसँग समस्या भएको देख्छु । यसलाई भारतले छिटोभन्दा छिटो समाधान गर्नुपर्छ ।’

प्राध्यापक लीले भारतलगायत पश्चिमाहरूले चिनियाँ लगानीबारे ‘डेब्ट ट्र्याप’मा पर्ने गलत प्रचार गर्दै ‘डेब्ट ट्र्याप डिप्लोमेसी’ गरेको आरोप लगाए ।

प्रकाशित : मंसिर ३, २०७६ ०९:११
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×