विस्थापितहरु बिचल्लीमा, छिमेकीले गाह्रो मान्न थाले 

कान्तिपुर संवाददाता

सिन्धुलीमाढी — बाढीपहिरोले विस्थापित भएकाहरू कष्टकर दैनिकी बिताइरहेका छन् । कमलामाई नगरपालिका ९ काउछेकी बगमाया मगरको घर पहिरोले पुरिएपछि छिमेकमा आश्रय लिएर बसिरहेकी छन् । तर, अब छिमेकीलाई समेत गाह्रो भइसक्यो ।

उनीहरूले विकल्प खोज्न भन्न थालेको मगरले बताइन् । उनले भनिन्, ‘छिमेकीले अब त केही व्यवस्था गर दुई/दुई परिवार हामीलाई पनि गाह्रो भइसक्यो भन्न थालिसकेका छन् । एक महिना हुन लागिसक्यो सधैंभरि त हामी राख्न सक्दैनौ नि भन्छन् । के गर्नु निस्केर कता जानु, बसौँ छिमेकीले किचकिच गरिरहन्छन् ।’

घर बनाएको २ वर्ष बित्न नपाउँदै उनको घर पहिरोमा पर्‍यो । जसोतसो ऋण धन गरेर बनाएको घर माथिबाट आएको पहिरोले पुरिएपछि अहिले उनीहरूको बिचल्ली भएको हो । घर बनाउन साहुबाट लिएको २ लाख रुपैयाँ ऋणसमेत तिर्न बाँकी रहेको उनले बताइन् । ‘खाईनखाई ऋण धन गरेर बल्लबल्ल बनाएको घर २ वर्ष हुनै नपाई पहिरोले पुरिहाल्यो,’ उनले भनिन्, ‘यहाँ बसेर ऋण तिर्न नसकिने भयो भनेर श्रीमान् विदेश जानुभयो । विदेशमा पनि राम्रो कमाइ छैन भन्छन् । त्यही पनि ऋण तिर्न नपाई यता घर पहिरोले पुर्‍यो ।’

काउछेमा मात्र बाढीपहिरोबाट ८ घर पुरिए । काउछेकै विनोद विक पनि पहिरोले घर पुरिएपछि छिमेकीकोमा बास बसेको महिना भइसक्यो । उनी पनि विकल्पको खोजीमा भौंतारिरहेका छन् । त्यस्तै, अर्का स्थानीय गोमा बुढाथोकीको पनि घर पहिरोले पुरिएपछि छिमेकीको घरमा शरणमा छिन् ।

एकल महिला उनी जसोतसो गरेर बनाएको घर माथिबाट आएको पहिरोले पुरिएपछि बिजोग भएको दुःखेसो पोखिन् । जिल्ला विपत् व्यवस्थापन समितिका अध्यक्षसमेत रहेका प्रमुख जिल्ला अधिकारी जनार्दन गौतमका अनुसार जिल्लामा ७० परिवार विस्थापित भएका छन् ।

दुधौली नगरपालिकाका १८ परिवार, सुनकोसी गाउँपालिकामा १७ र कमलामाई नगरपालिकाका १४ परिवार विस्थापित भएका छन् । यसैगरी, गोलन्जोर गाउँपालिकाको १३, फिक्कल गाउँपालिकाको ७ र ध्याङलेख गाउँपालिकाको १ परिवारको घर पूर्ण रूपमा क्षति भएकाले उनीहरू विस्थापित भएको प्रजिअ गौतमले बताए । ‘अहिले उनीहरू आफन्त र छिमेकीकोमा शरण लिएरको बसिरहेका छन्,’ उनले भने ।

प्रकाशित : श्रावण २२, २०७६ ०७:५२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

बिदामा कोचिङ

कान्तिपुर संवाददाता

हेटौंडा — मकवानपुरको राक्सिराङ–६ स्थित सिलिङे राष्ट्रिय माध्यमिक विद्यालयका विद्यार्थीका लागि वर्षेबिदामा निःशुल्क आवासीयसहित अतिरिक्त कक्षा सञ्चालन गरिएको छ । कक्षा ८ देखि १० सम्मका विद्यार्थीलाई वर्षेबिदा नदिई स्कुलमै राखेर शिक्षकले कोचिङ पढाइ रहेका हुन् । साउन १ देखि विद्यालयका अरू कक्षाका विद्यार्थीलाई बिदा छ । 

‘विद्यार्थीलाई स्कुलमै खाने र बस्ने व्यवस्था गरी तीन विषयको कोचिङ कक्षा पढाइरहेका छौं,’ प्रधानाध्यापक तारानाथ दुवाडीले भने, ‘विद्यार्थीहरूको पढाइको अवस्थामा सुधार ल्याउन छुट्टीको समयमा स्कुलमै राखेर पढाउँदै छौं ।’ अंग्रेजी, गणित र विज्ञान विषयका शिक्षकको प्रत्यक्ष निगरानीमा राखेर उनीहरूलाई शिक्षण सिकाइ क्रियाकलाप भइरहेको विद्यालय व्यवस्थापन समिति अध्यक्ष मोतिराम चेपाङले बताए ।

८, ९ र १० कक्षा अध्ययन गर्ने १६० विद्यार्थीलाई स्कुलम राखेर बिहान १० बजेदेखि २ बजेसम्म पढाउने र बेलुका ७ देखि ११ बजेसम्म पढने व्यवस्था मिलाएको उनले जनाए । विद्यार्थीहरूमा शिक्षण सिकाइ उपलब्धिपूर्ण बनाउन र बिदाको समयको सही सदुपयोग होस् भनेर यो विशेष कक्षा सञ्चालन गरिएको प्रअ दुवाडीले बताए ।

उक्त विद्यालयमा ८ कक्षा ६८, ९ कक्षमा ६० र १० कक्षामा ३० जना विद्यार्थी अध्ययनरत छन् । यी कक्षाका विद्यार्थीहरूले साउन १ बाट स्कुलमै रहेर कोचिङ कक्षा लिइरहेका छन् । नजिकै घर भएका छात्रछात्रालाई समेत स्कुलमै राखेर पढाइँदै छ ।

अभिभावकहरूले व्यवस्थापन समिति र शिक्षकको प्रशंसा मात्रै गरेका छैनन्,’ आफ्नो बारीमा फलेको हरियो तरकारी पनि ल्याइदिने गरेका छन् । उक्त विकट क्षेत्रमा रहेका विद्यालयका शिक्षकहरू विगतमा नियमित रूपमा स्कुलमा उपस्थित नहुने गर्थे । शिक्षक पढाउन नआएपछि विकट गाउँका अभिभावक दिक्क हुने गरेका थिए । अहिले परिस्थिति फेरिँदै गएको छ । ‘बिदामा पनि शिक्षकहरू घर नगएर विद्यार्थीलाई स्कुलमै राखेर पढाउने गरेका छन्,’ स्थानीय आइतराम चेपाङले भने ।

चेपाङ बस्तीको मध्यभागमा रहेको विद्यालयमा ९८ प्रतिशत विद्यार्थी चेपाङ समुदायका छन् । उक्त बस्तीमा यो एक मात्र मावि हो । विद्यालयमा दैनिक ६ घण्टा हिँडेर विद्यार्थीहरू अध्ययन गर्न आउने गर्छन् । कोचिङ पढ्ने विद्यार्थी र शिक्षकलाई खाने र बस्ने व्यवस्था दिगो विकास एकता नेपालले गरेको छ ।

प्रकाशित : श्रावण २२, २०७६ ०७:५२
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्