कालिञ्चोक केबलकार : वन क्षेत्र अतिक्रमण

राजेन्द्र मानन्धर

दोलखा — कालिञ्चोक केबलकारले वन क्षेक्र अतित्रमण गरेको भन्दै स्थानीय आन्दोलित भएका छन् । उनीहरूले कालिञ्चोकमा अतिक्रमण भएको भन्दै केबलकार शनिबार बन्दसमेत गरेका थिए । 

धार्मिक तथा प्राकृतिक स्थल कालिञ्चोक क्षेक्रमा केबलकारले काँडेतार लगाएर जग्गाहरू कब्जा गर्दै गएको र रेस्टुरेन्ट सञ्चालनमा ल्याएको स्थानीयको आत्रोश छ ।


जिल्ला समन्वय समिति, कालिञ्चोक गाउँपालिका र प्रशासनको प्रयासमा आइतबारबाट

भने केबलकार सञ्चालनमा ल्याइएको छ ।


केवलकारले लगाएको काँडेतारका पोलहरू उखेलिएको छ । केबलकार चढेर गएपछि मन्दिरनजिकै राखिएको रेस्टुरेन्ट तोडफोड भएको छ । स्थानीय होटल व्यवसाय सञ्चालन गर्नेहरूले गरिएको ऊक्त आत्रमणबाट केबलकारलाई ठूलो क्षति पुगेको कालिञ्चोक दर्शन प्रालिका अध्यक्ष बालकृष्ण शिवाकोटीले बताए । ‘अरूहरूले गरेजस्तै गरी केबलकारले व्यापार गर्न पनि असुरक्षित भयो,’ उनले भने ।


केबलकार र विभिन्न व्यक्तिले कालिञ्चोकमा संरचनाहरू बनाउने क्रम पछिल्ला समयमा बढेको छ । १५ वर्षअघिसम्म एक दर्जन छाप्रा र केही चौंरीगोठ भएको उक्त क्षेत्रमा अहिले सानाठूला सय बढी घर र टहराहरूले भरिएका छन् ।


जथाभावी बनाइएका संरचनाले कालिञ्चोकको कुरूप बन्दै गएको छ । पर्यावरणीय समस्या थपिँदो छ । डोजर चलाइँदा घाँसेमैदानहरू छियाछिया भएका छन् ।


सदरमुकाम चरिकोटबाट १७ किलोमिटर दूरीमा रहेको तीन हजार आठ सय ४२ मिटर अग्लो कालिञ्चोक क्षेत्र धर्म र प्राकृतिक दृष्टिले महत्त्व ठानिन्छ । धर्मकर्म गर्ने र प्राकृतिक सुन्दरतामा रमाउन वार्षिक लाखौं मानिस उक्त क्षेत्र पुग्छन् ।


जाडो मौसममा हिमपात हुने, मौसमअनुसार गुराँसलगायत विभिन्न जातका फूलहरू फुल्ने उक्त क्षेत्रको विशेषता हो । सूर्योदय र सूर्यास्तको मज्जा लिन सक्ने उक्त क्षेत्रबाट रोल्वालिङ र लाङटाङ हिमशृंखला देखिनाले पनि मानिस त्यहाँ पुग्छन् ।


हिन्दु र बौद्धमार्गीहरूको साझा थलो कालिञ्चोक मन्दिर क्षेत्र पुग्नका लागि बनाइएको एक किलोमिटर दूरीको केलबकार निर्माणपछि उक्त क्षेत्रमा मानिसको भीड लाग्ने गरेको छ । वनको जग्गा गुठी संस्थानले लिएपछि उक्त केबलकारलाई २.४ हेक्टर अर्थात् ५० रोपनीभन्दा बढी जग्गा भाडामा दिएको छ ।


अन्य ४० वटा व्यवसाय सञ्चालनका लागि गुठीले मासिक स्क्वायर फुटका आधारमा भाडा लिने गरी लिजमा दिएको छ । त्योबाहेक थप ५० वटाभन्दा बढी व्यवसाय अनधिकृत रूपमा सञ्चालनमा छ ।


पछिल्लो समयमा केबलकारले लिएको जग्गामध्ये २५ रोपनी जति क्षेत्रभित्र सुरक्षाका निम्ति कम्पाउन्ड लगाउन थालिएको केबलकारको दाबी छ । कालिञ्चोक क्षेक्र अतित्रमणको मारमा पर्दै गएपछि स्थानीय प्रशासनले यसअघि नै थप संरचना बनाउन नपाउने सूचना जारी गरेको थियो ।

प्रकाशित : जेष्ठ ७, २०७६ ०९:५९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

कर्मचारी अभाव टार्न स्वयंसेवक

हेल्थ असिस्टेन्ट, फार्मेसी सहायक, बायोमेडिकल टेक्निसियन, मावि शिक्षक, नर्स, अनमी, खेलकुद प्रशिक्षक, बाल विवाहमुक्त प्रदेश अभियान सहजकर्ता लगायत जिम्मेवारीका लागि खटाइयो
सुवास विडारी

मकवानपुर — प्रदेश ३ अन्तर्गतका जिल्लाहरूमा रहेको कर्मचारी अभाव हटाउन प्रदेश सरकारले स्वयंसेवक परिचालन गरेको छ ।

प्रदेश ३ सरकारले कर्मचारी अभाव रहेको स्थानमा खटाइएका स्वयंसेवक नियुक्तिपत्र बुझेर कार्यक्षेत्रतर्फ जानुअघि सामूहिक तस्बिर खिचाउँदै । तस्बिर : सुवास/कान्तिपुर

प्रदेश ३ अन्तर्गत सामाजिक विकास मन्त्रालयले १३ वटा जिल्लामा आवश्यकता अनुसार विभिन्न ११ वटा क्षेत्रका एक सय १५ जनालाई प्रदेश विकास स्वयंसेवकको रूपमा खटाएको हो । जिल्ला समन्वय समिति र स्थानीय तहसँग समन्वय गरेर काम गर्ने गरी प्रदेश सरकारले विभिन्न क्षेत्रमा दक्षता हासिल गरेका युवालाई स्वयंसेवकको रूपमा कार्यक्षेत्रमा पठाएको हो ।

सामाजिक विकास मन्त्रालयले हेल्थ असिस्टेन्ट, फार्मेसी सहायक, बायोमेडिकल टेक्निसियन, मावि शिक्षक, नर्स, अनमी, खेलकुद प्रशिक्षक तथा प्रास/नाप्रास कृषि तथा पशु, बाल विवाहमुक्त प्रदेश अभियान सहजकर्ता तथा सहयोगापेक्षी सडक मानवमुक्त अभियान सहजकर्ताहरूलाई सोमबारबाट कार्यक्षेत्रमा पठाएको हो ।

प्रदेश सरकारको वार्षिक नीति तथा कार्यक्रमको रूपमा यस कार्यक्रम रहेको थियो । ‘युवाको गौरव, जवानीमा पौरख, प्रदेशको सौरभ’ भन्ने मूल नाराका साथ उनीहरूलाई दुई वर्षका लागि कार्यक्षेत्रमा खटाइएको मन्त्रालयका निमित्त सचिव दीपेन्द्र सुवेदीले जानकारी दिए ।

उनका अनुसार उनीहरूलाई सेवासुविधाको व्यवस्था भने छैन । ‘प्रदेश सरकारले निर्वाह भत्ताबापत् केही रकम भने उपलब्ध गराउनेछ ।’ सुवेदीका अनुसार उक्त भत्ता भौगोलिक तथा कार्यक्षेत्रका आधारमा तय गरिएको छ ।

स्वयंसेवकलाई कार्यक्षेत्रमा बिदाइ गर्दै सामाजिक विकास मन्त्री युवराज दुलालले पहिलो चरणमा कर्मचारीको अभाव रहेको स्थानमा स्वयंसेवक खटाइएको जानकारी दिए । उनका अनुसार अझै विभिन्न क्षेत्रबाट दोस्रो चरणमा करिब ९० जना छनोट गरी स्वयंसेवकहरूलाई कार्यक्षेत्रमा खटाउने तयारी भइरहेको छ ।

‘प्रदेशको विकासमा स्वयंसेवकबाट टेवा पुग्ने विश्वास लिइएको छ । विकास, जनसेवा र सामाजिक सेवाको काममा हामीले स्वयंसेवक परिचालन गरेका हौं,’ उनले भने, ‘यसलाई जागिरको भन्दा पनि सेवाका रूपमा लिन जरुरी रहेको छ ।’

उनले प्रदेश सरकारले बालविवाह मुक्त प्रदेश र सहयोगापेक्षी सडक मानवमुक्त प्रदेश बनाउने अभियानमा जुटेको र आवश्यक गृहकार्य गरिरहेका कारण तथ्यांक संकलन र आवश्यक समन्वयका लागि सहजकर्तालाई स्वयंसेवकको रूपमा खटाइएको बताए ।

मन्त्री दुलालले सामाजिक विकास मन्त्रालयले यसै आर्थिक वर्षबाट सुरु गरेको ‘एक विद्यालय एक नर्स’ कार्यत्रम प्रभावकारी रूपमा अगाडि बढेको स्मरण गराउँदै स्वयंसेवक परिचालन कार्यक्रम पनि सफल हुने विश्वास व्यक्त गरे ।

प्रकाशित : जेष्ठ ७, २०७६ ०९:५७
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×