भेन्टिलेटर चलाउन छैन जनशक्ति- प्रदेश २ - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

भेन्टिलेटर चलाउन छैन जनशक्ति

१४ चिकित्सकको दरबन्दी रहेको अस्पतालमा ४ जना मात्र कार्यरत
ओमप्रकाश ठाकुर

सर्लाही — भेन्टिलेटर अभावमा कोरोना संक्रमितले छटपटाएर ज्यान गुमाइरहँदा जिल्ला अस्पताल सर्लाहीमा राखिएको भेन्टिलेटर भने जनशक्ति अभावमा सञ्चालनमै आउन सकेको छैन । १० आईसीयू र ४ भेन्टिलेटर रहेको अस्पतालमा केही दिनअघि आईसीयू सञ्चालनमा आएको छ, तर भेन्टिलेटर मेसिन अझै थन्किएकै छ ।

भेन्टिलेटर नहुँदा कोरोना संक्रमितको जटिल केस बाहिर रेफर गर्ने गरिएको छ । अन्तिम अवस्थामा भर्ना भएका कतिपय संक्रमितलाई तत्काल भेन्टिलेटरमा राख्न नसक्दा ज्यानसमेत जाने गरेको छ ।

चक्रघट्टा गाउँपालिका–४ का ५२ वर्षीय संक्रमित पुरुषको भेन्टिलेटर अभावकै कारण छटपटिएर ज्यान गयो । अन्य अस्पतालले भेन्टिलेटर खाली नरहेको भन्दै भर्ना लिन नमानेपछि उनको मृत्यु भएको थियो । बरहथवा नगरपालिका–११ का ४२ वर्षीय पुरुषको पनि भेन्टिलेटरको अभावमा उपचारै नपाएर ज्यान गयो । उच्च ज्वरो र खोकी लागेपछि आफन्तले उनलाई जिल्ला अस्पतालमा भर्ना गराएका थिए । त्यसक्रममा उनी कोरोना संक्रमित रहेको पुष्टि भएको थियो ।

स्वास्थ्य अवस्था गम्भीर भएपछि भेन्टिलेटरमा राखेर उपचार गर्नुपर्ने भएकाले उनलाई अस्पतालले रेफर गरिदियो । तर आर्थिक स्थिति कमजोर भएकाले आफन्तले भेन्टिलेटरसहितको अस्पतालमा लान नसक्दा उनको ज्यान गयो । यस्तै अन्तिम अवस्थामा जिल्ला अस्पतालमा भर्ना भएकी कविलासी नगरपालिका–४ की ७० वर्षीया एक महिलाको पनि ज्यान गयो । दमकी बिरामी उनलाई सास फेर्न समस्या भएपछि अस्पताल भर्ना गरिएको थियो । भेन्टिलेटर नभएकाले उनको पनि रेफर गर्दा गर्दै ज्यान गयो ।

जिल्लामा कोभिडका बिरामीका लागि सुविधासम्पन्न अस्पताल नहुँदा गम्भीर बिरामी बाहिर पठाउने गरिएको छ । जनशक्ति अभावमा भेन्टिलेटर सञ्चालनमा आउन नसकेका कारण गम्भीर बिरामीलाई वीरगन्ज, जनकपुरस्थित अस्पतालमा पठाउने गरिएको अस्पतालको कोभिड फोकल पर्सन श्रीप्रसाद साहले बताए । ‘जिल्ला अस्पतालमा राखिएको भेन्टिलेटर जनशक्ति अभावमा थन्केको छ, जसले बिरामीलाई अन्यत्र रेफर गर्नुपर्ने बाध्यता छ,’ उनले भने, ‘भेन्टिलेटर सञ्चालनमा आएको भए गम्भीर बिरामीलाई बाहिर लग्नुपर्ने बाध्यताको अन्त्य हुने थियो ।’

अस्पतालमा दरबन्दी अनुसारको चिकित्सक नहुँदा भेन्टिलेटर सञ्चालनमा ल्याउन नसकिएको अस्पताल प्रमुख डा. नवलकिशोर झाले बताए । उनले अस्पतालमा एमडी र एनेस्थेसियाको दरबन्दी भए पनि चिकित्सक नपाइएको जानकारी दिए । झाका अनुसार जनकपुरबाहेक प्रदेश २ का सबै जिल्लाले भेन्टिलेटरका लागि चिकित्सक अभाव झेलिरहेका छन् ।

उनले जिल्ला अस्पतालमा १४ जना चिकित्सकको दरबन्दी रहेकोमा हाल ४ जना मात्र कार्यरत रहेको जानकारी दिए । यहाँ सञ्चालनमा आएका कोभिड अस्पतालमा पनि चिकित्सकको कमी रहेको उनको भनाइ छ । पीसीआर ल्याब सञ्चालनका लागि पनि दक्ष जनशक्तिको मार अस्पतालले खेपिरहेको झाले बताए । ‘दरबन्दीअनुसारको चिकित्सक जिल्ला अस्पतालमा छैनन्, भेन्टिलेटर चलाउने चिकित्सकको पनि दरबन्दी छ, तर फुलफिल छैन, बाहिर करारमा पनि चिकित्सक पाइरहेको छैन, जसले भेन्टिलेटर सञ्चालनमा ल्याउन सकिएको छैन,’ झाले भने, ‘भेन्टिलेटरकै कारण गम्भीर बिरामीलाई बाहिर रेफर गर्नुको विकल्प छैन ।’

यता जिल्ला प्रशासन कार्यालयले भने दुई साताअघि अस्पतालमा भेन्टिलेटरको ब्यवस्थापन भइरहेको जनाएको थियो । अहिले भेन्टिलेटरका व्यवस्थापन भए पनि जनशक्ति अभावले थन्केर बसेको प्रमुख जिल्ला अधिकारी हेमराज तामाङद्वारा जारी सूचनामा उल्लेख छ । सूचनामा जिल्ला प्रशासनको अथक प्रयासमा पनि भेन्टिलेटर सञ्चालनमा ल्याउन नसकिएको जनाइएको छ ।

जिल्लामा १ हजार ७ सय २० जनामा कोरोना संक्रमणको पुष्टि भइसकेको छ । संक्रमणका कारण मृत्यु हुनेको संख्या ६८ पुगेको छ । ६ सय ८० जना निको भएका छन् । जिल्लामा अहिले ९ सय ९५ जना सक्रिय संक्रमित रहेको जिल्ला जनस्वास्थ्य कार्यालयले जनाएको छ । सक्रिय संक्रमित अधिकांश होम आइसोलेसनमा बसिरहेका छन् ।

प्रकाशित : जेष्ठ २६, २०७८ १०:४५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

ओलाङचुङगोलामै थन्किए साढे २ करोडका गलैंचा

कोरोनाकै कारण चीनले नाका नखोल्दा बिक्री भएन
आनन्द गौतम

ताप्लेजुङ — ओलाङचुङगोलाकी याङ्गी शेर्पाले गत वर्षको मंसिरयता गलैंचा बिक्री गर्न पाएकी छैनन् । आमाछोरीले दैनिक बुनेका गलैंचाको खात दिनानुदिन बढिरहेको छ ।

ताप्लेजुङको फक्ताङलुङ–७ ओलाङचुङगोलामा गलैंचा देखाउँदै स्थानीय । तस्बिर : आनन्द/कान्तिपुर


एकरङ्गे, बहुरङ्गी, ओलाङचुङगोला, ताप्लेजुङ जस्ता ठाउँको नाम लेखेको, सादा, बुद्धको तस्बिर, जनावरलगायतको चित्र अंकित गरी विभिन्न प्रकारका गलैंचा बुनेर कोठामा थन्क्याइएका छन् ।

कोठाको खाटमा एकमाथि अर्को ओछ्याएर र बेरेर राखिएका छन् । जुन दिन माग आउँछ त्यही दिन बेर्ने र बजार पुर्‍याउने उद्देश्य लिए पनि अहिलेसम्म माग नआएको उनी बताउँछिन् । ‘पाहुना सुताउने कोठा पनि अहिले गलैंचाको खातले भरिन थालेको छ,’ याङ्गी भन्छिन् ।

यहाँकी चुंगला शेर्पाले पनि गलैंचा बुन्न छाडेकी छैनन् । बिहान, दिउँसो, बेलुका गरी खाना बाहेकको हरेक समय गलैंचाको तानमा बिताउने उनले पनि याङ्गीले जस्तै खात बनाएर राखेकी छन् ।

गोलो/गोलो पारेर पट्याएर राखेको गलैंचाले भान्सादेखि पूजा र पाहुना कोठासम्म भरिन थालेको छ । घरको दोस्रो तलामा गलैंचाको खात लागेको छ । वर्ष दिनयता पालिमा बनाएको तानमा बुन्ने र काटेर राख्ने मात्रै काम भइरहेको छ ।

ओलाङचुङगोलाको यो बस्तीका हरेक घरमा गलैंचाको थुप्रो छ । एकै ठाउँमा झुरुप्प रहेको फक्ताङलुङ गाउँपालिका ७ को एउटै बस्तीमा १६ सय बढी गलैंचा रहेको वडाध्यक्ष छेतेन शेर्पा भोटे बताउँछन् ।‘अब त बुन्नेहरूको एउटै घरमा तीन/चार सय गलैंचा भइसक्यो,’ यही गाउँमा रहेका वडाध्यक्ष भोटेले भने, ‘खै, कोभिडको कारण चीनतिर निर्यात गर्नै सकिएन, काठमाडौंतिर लगेर बिक्री गर्न पनि सकिएन ।’

यहाँको गलैंचा गत वर्षसम्म प्रतिगोटा १६ हजार रुपैयाँले गाउँमै बिक्री हुँदै आएको थियो । त्यही मूल्यले पनि २ करोड ५६ लाख मूल्य बराबरका गलैंचा गाउँमा छ । ‘पहिला चीनमा लगेर बिक्री गर्थ्यौं,’ भोटेले भने, ‘धागो, ऊन, रङ उतैबाट ल्याउँथ्यौं र सस्तो पर्थ्यो । यो वर्ष कच्चा पदार्थ काठमाडौंबाट ल्याएकाले पहिलेकै मूल्यमा बिक्री गर्न गाह्रो हुने भएको छ ।’ उत्पादित वस्तु बिक्री नभएर थन्किएका कारण कच्चा पदार्थ किनेर थप उत्पादन गर्न गाउँलेलाई कठिन भएको उनले सुनाए ।

एकैठाउँ झुरुप्प बस्ती रहेको ओलाङचुङगोलामा ५२ घरको बसोबास छ । त्योमध्ये ३७ घरमा गलैंचाको तान रहेको वडा कार्यालयका कर्मचारीसमेत रहेका स्थानीय तेन्जिङ वालुङ बताउँछन् । ‘प्रायः सबै घरका महिलाहरूले गलैंचा बुन्छन्,’ तेन्जिङले थपे, ‘कसैले आफूले भ्याउँदा बुन्छन्, कसैले आमा, छोरी, बुहारी सबै भएर व्यावसायिक रूपमै बुन्छन्,’ यहाँका तीन/चार घरले खेताला लगाएरै पनि बुन्ने गरेको तेन्जिङले बताए । लामो समय बिक्री नहुँदा कच्चा पदार्थ किन्न नसकेका कारण खेतालाहरू भने फिर्ता गरेको उनले बताए । यतिबेला गाउँलेहरूको प्रतीक्षा चीनतर्फको ओलाङचुङगोला, टिप्ताला भन्ज्याङ नाका कहिले खुल्छ भन्ने छ । त्यो नाका खुले उनीहरूको गलैंचा बिक्री भइहाल्थ्यो । तर कोरोना संक्रमणका कारण बजार नखुलेपछि समस्या भएको हो ।

फक्ताङलुङ गाउँपालिकाका प्रवक्तासमेत रहेका यहींका बासिन्दा छेतेन वालुङ तिब्बत प्रशासनसँग अनुरोध गरेको तर नाका नखुली लान नसकिने जवाफ दिएको बताउँछन् । ‘दुई महिनाअघि उता तिब्बतबाट खाद्यान्न लगायतको सामग्री सिमानासम्म ल्याइदिने प्रस्ताव गरेको थियो,’ प्रवक्ता वालुङले भने, ‘हाम्रोबाट गलैंचा पनि लगिदेऊ न त भनेको अहिले मिल्दैन भने ।’ आफ्नो उत्पादन निर्यात नहुने भएपछि सीमावर्ती क्षेत्रका बासिन्दाले पनि सामान नल्याउने बताएका थिए ।

गत वर्ष असोज २९ गते चीनको घुम्तीमा भएको व्यापारिक केन्द्र उद्घाटनमा ओलाङचुङगोलाका सबै गलैंचा बिक्री भएका थिए । यहाँ पाँच दिनसम्म मेला लागेको थियो । चीनबाट ओलाङचुङगोला आएका गाडीले बुनेका सबै गलैंचा लगेका थिए । त्यसपछिको उत्पादन बिक्री भएको छैन ।

बिक्रीका लागि आफूहरू नै गएको र हाताहाती बिक्री गरेको त्यहाँ पुगेका टासी भोटेले बताए । उनका अनुसार नेपालबाट लगिएका सामानमध्ये सबैभन्दा छिटो गलैंचा बिक्री भएको थियो । असोजदेखि मंसिरसम्म निर्यात भएन । मंसिरदेखि सिमानामा हिउँ पर्न थाल्यो र जाने सम्भावना भएन । पुसमा कोरोना संक्रमण देखिएपछि चीनले गरेको सीमा बन्द अझैसम्म खुलेको छैन ।

प्रकाशित : जेष्ठ २६, २०७८ १०:४१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×