संक्रमण बढ्दो, व्यवस्थापन फितलो- मधेस - कान्तिपुर समाचार

संक्रमण बढ्दो, व्यवस्थापन फितलो

सप्तरी, सिरहा, सर्लाही, रौतहट र बारास्थित जिल्ला अस्पतालमा डेडिकेटेड कोरोना वार्डसमेत छैनन्, भएकामा पनि अक्सिजन र भेन्टिलेटर छैन
प्रदेश २ ब्युरो

जनकपुर — बुधबार ९० जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि भएको प्रदेश २ मा बिहीबार यो संख्या १ सय ३३ पुग्यो । प्रदेशभर ७ सय ५९ जना सक्रिय संक्रमित छन् ।

पर्सा, वीरगन्जको नेपाल–भारत सीमास्थित हेल्थ डेस्कमा स्वास्थ्य जाँच गराउनेको लाइन । तस्बिर : शंकर आचार्य/कान्तिपुर

दिनहुँ झन्डै सय जनाको हाराहारीमा संक्रमित थपिँदै गए पनि अस्पतालको तयारी र व्यवस्थापन फितलो छ । उपचार र रेखदेख नै नपाएको आइसेलेसनमा बसिरहेका संक्रमितहरूले गुनासो गरेका छन् ।

प्रदेशभर प्रादेशिक अस्पतालसहित ८ वटा जिल्ला अस्पताल छन् तर न बढ्दो संक्रमणका बीच सेवामा सतर्कता अपनाइएको छ, न जनशक्ति र पूर्वाधार तयार गरिएको छ । करिब ५४ लाख जनसंख्या रहेको यो प्रदेशको मुख्य सहर वीरगन्जस्थित नारायणी अस्पतालमा ३० शय्याको मात्र कोरोना युनिट सञ्चालनमा छ । धनुषा र महोत्तरीलाई लक्षित गरेर जलेश्वर अस्पतालमा ५० शय्याको आइसोलेसन कक्ष तयार पारिए पनि अक्सिजन र भेन्टिलेटरको सुविधा छैन । सप्तरी, सिरहा, सर्लाही, रौतहट र बारास्थित जिल्ला अस्पतालमा त डेडिकेटेड कोरोना वार्डसमेत छैनन् ।

पछिल्लोपटक थपिएका संक्रमितमध्ये अधिकांश घरमै छन् । गम्भीर खाले संक्रमितलाई मात्रै अस्पतालमा भर्ना लिइएको छ । पहिलो लहरको कोरोना संक्रमणको बेला धनुषाका सबै स्थानीय तहले क्वारेन्टाइन बनाएका थिए । धनुषामा प्रादेशिक अस्पतालको नर्सिङ क्याम्पस, सपहीमा भेन्टिलेटरसहितको अस्थायी कोरोना अस्पताल र गंगुलीमा प्रदेशस्तरीय आइसोलेसन केन्द्र स्थापना गरिएको थियो । तर हालसम्म यहाँ क्वारेन्टाइन र आइसोलेसन कक्ष स्थापना गर्न कसैको चासो छैन ।

प्रदेश २ स्वास्थ्य निर्देशनालय निर्देशक विजयकुमार झा आफैं संक्रमित भएर घरमा छन् । उनले हालसम्म क्वारेन्टाइन, आइसोलेसन र कोरोना अस्पताल सञ्चालनमा ल्याउन नसक्नु चिन्ताको विषय रहेको बताए । जनकपुरको बाह्रबिघा रंगभूमि मैदानमा सय बेडको अस्थायी कोरोना अस्पताल तुरुन्तै सञ्चालनमा ल्याउनुपर्ने उनको सुझाव छ । मुख्यमन्त्रीको नेतृत्वमा रहेको प्रदेशस्तरीय कोभिड–१९ संकट व्यवस्थापन केन्द्रले यसपटक पनि जनकपुर–१४ मुजेलियास्थित मणिपाल शिक्षण अस्पतालमा अस्थायी कोरोना अस्पताल सञ्चालन गर्ने निर्णय गरेको छ । गत वर्ष पनि मणिपालमा यही निर्णय गरिएको थियो तर काम नै थालिएन ।

निर्देशक झाका अनुसार प्रदेशमा फागुनमा संक्रमितको संख्या ११ मा झरेको थियो । चैतमा बढेर २ सय ४५ पुग्यो । अहिले संक्रमितको संख्या दैनिक सयको हाराहारीमा छ । ‘ढिला नगरी क्वारेन्टाइन, आइसोलेसन र अस्पताल सञ्चालन गरिहाल्नुपर्छ । नत्र जेठ–असारसम्म थामिनसक्नु हुन्छ,’ स्वास्थ्य निर्देशक झाले कान्तिपुरसँग फोनमा भने ।

प्रादेशिक अस्पतालअन्तर्गत कोरोना युनिट प्रमुख डा. जामुनप्रसाद सिंहले यसअघि संक्रमितको उपचार तथा व्यवस्थापनमा खटिएका स्वास्थ्यकर्मीमध्ये अधिकांशलाई घर फिर्ता पठाइसकिएको र नयाँ भर्नाको प्रक्रियासमेत सुरु नभएकाले उपचारमा जनशक्ति अभाव रहेको गुनासो गरे । मुख्यमन्त्री लालबाबु राउतले भने अग्रपंक्तिमा खटिएका स्वास्थ्यकर्मीलाई भत्ताबापतको रकम निकासा भएको र स्वास्थ्यकर्मीको अभाव छिट्टै अन्त्य हुने दाबी गरे ।

दुई सातामा ९ जनाको मृत्यु

कोरोनाकै कारण वीरगन्जमा बिहीबार थप २ जनाको मृत्यु भएको छ । नारायणी अस्पतालमा उपचाररत वीरगन्ज–१९ विन्दवासिनी निवासी ६३ वर्षीय पुरुष र वीरगन्ज–१६ की ६१ वर्षीया महिलाको मृत्यु भएको हो । दुवैजनालाई वैशाख ५ मा अस्पताल भर्ना गरिएको थियो ।

योसँगै वीरगन्जमा दुई सातायता कोरोनाकै कारण मृत्यु हुनेको संख्या ९ पुगेको छ । नारायणीमा ७ र बयोधा अस्पतालमा २ गरी ९ जनाको मृत्यु भएको हो । संक्रमित थपिएसँग वीरगन्जस्थित सीमामा बिहीबारदेखि कडाइ गरिएको छ । सीमामा तैनाथ सशस्त्र प्रहरीले दुवै मुलुकबाट अत्यावश्यकबाहेकका यात्रुवाहक सवारीसाधन आवागमनमा रोक लगाएको छ । सवारी ठप्प पारिएपछि यात्रुहरू वीरगन्ज भन्सारदेखि सीमापारिसम्म पैदलै आवागमन गरिरहेका छन् ।

शव व्यवस्थापन गर्ने सैनिकको बिजोग

सर्लाहीमा शव व्यवस्थापनमा खटिएको सेनाको टोलीलाई समेत ‘आइसोलेट’ हुन समस्या परेको छ । उपचारको क्रममा नारायणी अस्पतालमा मृत्यु भएका मलंगवा नगरपालिका–३ का ४२ वर्षीय पुरुषको शवलाई सेनाको टोलीले स्थानीय झिमखोलामा अन्त्येष्टि गरेको थियो । तर छुट्टै आइसोलेसन केन्द्र स्थापना नभएको र स्थानीय होटलले समेत राख्न नमानेपछि सेना आफैंले आइसोलेसनको प्रबन्ध मिलाएको हो । कोरोनाको दोस्रो लहर सुरु भएयता जिल्लामा संक्रमितको मृत्यु भएको यो पहिलो घटना हो । मुलुकका अन्य स्थानमा दिनहुँ संक्रमितको संख्या तीव्ररूपमा बढे पनि सर्लाहीमा परीक्षण नै गरिएको छैन । यहाँ क्वारेन्टाइन र आइसोलेसनको समेत व्यवस्थापन हुन नसक्दा सक्रिय संक्रमित घरमै असावधानीवश बस्न बाध्य छन् ।

रौतहटमा संक्रमितको संख्या बढेपछि जिल्ला प्रशासन कार्यालयले स्वास्थ्य मापदण्ड पालनामा कडाइ गर्न थालेको छ । मापदण्ड पालनामा हेलचेक्र्याइँ गर्नेलाई जरिवानासमेत तोकिएको छ । जिल्लास्तरीय कोभिड–१९ संकट व्यवस्थापन केन्द्रको बैठकले मास्क नलगाउनेलाई सय रुपैयाँ जरिवाना तिराउने निर्णय गरेको हो । संक्रमितको संख्या बढे पनि स्थानीयले मास्क लगाउन तथा आवश्यक सावधानी अपनाउन बेवास्ता गरिरहेका प्रजिअ इन्द्रदेव यादवले बताए ।

श्यामसुन्दर शशि (जनकपुर), ओमप्रकाश ठाकुर (सर्लाही), शिव पुरी (रौतहट) र शंकर आचार्य (पर्सा)

प्रकाशित : वैशाख १०, २०७८ १०:३९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

संक्रमित बढे, सतर्कता शून्य

सरकारी निर्णयको अवज्ञा गर्दै विद्यालय सञ्चालन, संक्रमितको चाप धान्न गाह्रो हुने विज्ञको चेतावनी
प्रदेश २ ब्युरो

जनकपुर — दिनदिनै कोरोना भाइरसको संक्रमित थपिँदै गए पनि प्रदेश २ का जिल्लामा स्वास्थ्य प्रोटोकल अपनाउन लापरबाही गरिएको छ । बजारमा भीडभाड बाक्लै छ । अनिवार्य गरिएका ठाउँमा मात्र मास्क लगाएको पाइन्छ । सामाजिक दूरी र अन्य स्वास्थ्य सुरक्षाका मापदण्ड पालना गरिएको छैन ।

वीरगन्जको शंकराचार्यद्वार भएर आवतजावत गर्दै सर्वसाधारण । तस्बिर : कान्तिपुर

प्रदेशको सामाजिक विकास मन्त्रालयअन्तर्गतको स्वास्थ्य निर्देशनालयअनुसार मंगलबार प्रदेशमा ९३ जना नयाँ संक्रमित थपिएका छन् । जसमध्ये पर्सामा सबभन्दा बढी ५९, बारामा १४, सप्तरीमा ३, रौतहटमा ६, सर्लाहीमा ३, धनुषा र महोत्तरीमा ३/३ जना संक्रमित थपिएका हुन् । प्रदेशमा हाल सक्रिय संक्रमितको संख्या ५ सय ५४ छ । मंगलबार वीरगन्जमा एक जना संक्रमितको मृत्यु भएको छ । मृत्यु हुनेमा वीरगन्ज महानगरपालिका–१४ बहुअरीका ५७ वर्षीय पुरुष छन् । उनको उपचारका क्रममा नारायणी वयोधा अस्पतालमा मृत्यु भएको हो । अस्पतालका कोभिड संयोजक डा. सरोज रोशन दासका अनुसार उनलाई श्वासप्रश्वासमा समस्या थियो । केही दिनअघि भारतबाट फर्किएका ती पुरुष उपचारार्थ चैत २९ गते भर्ना भएका थिए । २ सातायता संक्रमणबाट पर्सामा ६ जनाको मृत्यु भएको डा. दासले जानकारी दिए । ४ जनाको नारायणी अस्पतालमा २ जनाको वयोधा अस्पतालमा उपचारका क्रममा मृत्यु भएको हो ।

रौतहटका बजार, चोकमा स्वास्थ्य मापदण्डको ख्यालै नगरी निस्फिक्री स्थानीय हिँडडुल गरिरहेकै छन् । उनीहरू मास्क पनि लगाउँदैनन्, भौतिक दूरी पनि कायम गर्दैनन् । प्रशासनले मंगलबार सदरमुकाम गौरमा मास्क नलगाउनेलाई सम्झाउन प्रहरी नै खटाएको थियो । जिल्लाको कोभिड संकट व्यवस्थापन केन्द्रको बैठकले सरकारले जारी गरेको स्वास्थ्य मापदण्डलाई कडाइका साथ लागू गर्ने निर्णय गरेको छ । बुधबारबाट मास्क नलगाउनेलाई एक सय रुपैयाँ जरिवाना गर्ने प्रहरीले जनाएको छ । रौतहटमा एक साताभित्र ३० जनामा संक्रमण पुष्टि भएको छ । उनीहरू सबै होम आइसोलेसनमा बसेका छन् । फतुवा विजयपुर र जिल्ला प्रहरी कार्यालयका ५ जना थुनुवामा संक्रमण पुष्टि भएको छ । प्रमुख जिल्ला अधिकारी इन्द्रदेव यादवले संक्रमण बढ्दै गएकाले त्यहीअनुसारको स्वास्थ्य सुरक्षामा कडाइ गर्न लागिएको बताए । ‘बजार, चोकजस्ता स्थानमा मास्क नलगाउनेलाई अब जरिवाना गर्छौं,’ उनले भने, ‘संक्रमण रोक्न आफैं सचेत हुनुपर्ने बेला लापरबाही गर्नुहुन्न ।’

बालबालिकामा कोरोना संक्रमण बढेपछि विद्यालय बन्द गर्ने सरकारी निर्णयको अवज्ञा गर्दै राजविराजका कतिपय विद्यालय मंगलबार पनि सञ्चालन गरिए । सप्तरीमा सार्वजनिक कार्यक्रमहरू पनि भए । हाटबजारमा भीड छँदै छ । बजार र सरकारी कार्यालयमा पनि मास्क नलगाउनेको संख्या धेरै थियो । नेपाल–भारत सिमानाको तिलाठीको बोर्डरमा सयौं मानिस वारिपारि गरिरहे । संक्रमणको चपेटमा परेका भारतका विभिन्न सहरबाट आउनेहरू मंगलबार पनि बिनास्वास्थ्य जाँच तिलाठी नाका हुँदै नेपाल भित्रिए । न सीमाक्षेत्रमा सतर्कता देखियो न हाटबजारमै ।

जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालय सप्तरीका प्रमुख दुनियालाल यादवका अनुसार पछिल्लो चरणमा सप्तरीका ६ जनामा संक्रमण देखिएको छ । परीक्षणको दायरा नबढाइएकाले आशंका गरिएका संक्रमितहरूले अझै परीक्षण गराउन पाएका छैनन् । गजेन्द्रनारायण सिंह अस्पताल राजविराजका मेडिकल सुपरिन्टेन्डेन्ट डा. रणजित झाले परीक्षणको दायरा बढाउने प्रयास गरे पनि प्रयोगशालामा दक्ष जनशक्तिको अभावमा परीक्षण बढाउन नसकिएको बताए ।

संक्रमितको संख्या बढेसँगै वीरगन्जको नारायणी अस्पतालमा गम्भीर बिरामी पनि बढेका छन् । डा. दासका अनुसार मंगलबार नारायणी अस्पतालको आईसीयू र एचडीयू कक्षमा गरी २९ संक्रमित भर्ना भएका छन् । सबै गम्भीर अवस्थामा रहेको उनले बताए । अस्पतालको आईसीयू र एचडीयू वार्डको शय्या क्षमता ३५ मात्र रहेकाले अब बिरामी थपिँदै गए उपचारमा समस्या हुने भएको छ । पर्सामा करिब ३ सय कोरोना संक्रमित होम आइसोलेसनमा छन् । स्वास्थ्य मन्त्रालयले गम्भीर खालका बिरामीलाई मात्र अस्पतालमा भर्ना गर्न निर्देशन दिएकाले समस्या नभएका बिरामीहरूलाई भर्ना नगरिएको डा. दासले जानकारी दिए ।

– शंकर आचार्य (पर्सा), शिव पुरी (रौतहट) र अवधेशकुमार झा (सप्तरी)

प्रकाशित : वैशाख ८, २०७८ ०९:२८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×