भीमसेन जात्रामा तनाव

कान्तिपुर संवाददाता

पर्सा — वीरगन्जको भीमसेन जात्रा यस वर्ष तनावग्रस्त बन्यो । विर्ता मन्दिरबाट शनिबार साँझ निकालिएको जात्रा गहावाई मन्दिरनजिक पुग्दा दुई पक्षबीच ढुंगा हानाहान भयो ।

राति करिब ८ बजेको उक्त घटनामा सडक छेउ पार्किङ गरिएका करिब १ दर्जन मोटरसाइकल तोडफोड भएका छन् । यहाँका नेवार समुदायले मनाउँदै आएको यो जात्रा अवधिमा हुनसक्ने सम्भावित झडपलाई लक्षित गरी पछिल्ला केही वर्षदेखि ठूलो संख्यामा सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिन्छ । वडा प्रहरी कार्यालय विर्ताका प्रहरी निरीक्षक निर्मल पनेरुका अनुसार माइस्थानमा भएको ढुंगा हानाहानबाहेक जात्रा शान्तिपूर्ण सम्पन्न भएको छ । नेपाल प्रहरीका करिब २ सय सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको उनले बताए ।

सबैभन्दा बढी रथ तान्ने बेलामा तनाव हुने भएकाले त्यसमा सहयोगी भूमिका सादा पोसाकका सुरक्षाकर्मी पनि खटिएका थिए । भीमसेन जात्रा मनाउने वीरगन्जको आफ्नै मौलिक परम्परा छ । वीरगन्जमा नेवार समुदायको प्रवेश भएपछि यो जात्रा सुरु भएको हो । करिब १ सय वर्षअघिदेखि उपत्यका लगायतका क्षेत्रबाट यहाँ नेवारहरू आएको इतिहास पाइन्छ । यो समुदायका कुल देउता मानिने भीमसेनको जात्रा मनाउँदा धन वैभव र आरोग्यता प्राप्त हुने धार्मिक विश्वास छ ।

जात्रामा बोकाको मासु, सिध्रा, बारा, आलु, केराउ, साग, अन्डा, काक्रो, भुजा, चिउरा गरी करिब १ दर्जन परिकार तयार पारेर चढाई सकेपछि प्रसादका रूपमा नगरबासीलाई वितरण गरिन्छ । जात्रा विगतमा गहवाका नेवार समुदायले निकाल्ने गरेकोमा उतिबेलै विर्ताका बासिन्दाले जात्राको डोला खोसेर आफूसँग राखेर बर्सेनि जात्रा निकाल्दै आएको मान्यता छ ।

डोला खोसिएपछि गहवाका नेवार समुदायले हाल पनि सानो र सामान्य रूपमै भए पनि डोला निकाल्ने गरेका छन् । जात्रा निकालिएपछि गहवाका नेवार समुदायले आआफ्नो टोलमा पनि डोला घुमाउन आग्रह गरे पनि जात्रा २ नम्बर रोड हुँदै सोझै विर्ता मन्दिर जान खोजेपछि प्रत्येक वर्ष गहवाका नेवार समुदायले जात्राको बाटो मोड्न खोज्छन् । त्यस क्रममै तनाव हुन्छ ।

प्रकाशित : भाद्र ९, २०७६ १०:२९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

दैनिक १ करोड लिटर प्रशोधन

कान्तिपुर संवाददाता

पर्सा — एसियाली विकास बैंकको सहयोगमा वीरगन्जमा निर्माण गरिएको केन्द्रले हाल दैनिक १ करोड लिटर पानी प्रशोधन गर्न थालेको छ । मझौला सहर एकीकृत सहरी वातावरणीय सुधार आयोजनाको पहिलो चरणको प्याकेज अन्तर्गत नै केन्द्रको निर्माण गरिएको ठेकेदार कालिका कन्स्ट्रक्सनका प्रमुख ठाकुर ढकालले बताए ।

१ करोड रुपैयाँको लागतमा महानगरको छपकैंयामा निर्माण गरिएको केन्द्र डेढ महिनादेखि सञ्चालनमा रहेको छ । वीरगन्ज महानगरबासीको घरबाट निस्किएको ढलको पानी प्रशोधन गरी सिर्सिया खोलामा झार्ने लक्ष्यका साथ निर्माण गरिएको केन्द्रको संरचना १० महिनामै तयार पारेर सञ्चालन समेत गरिएको दाबी ढकालले गरे ।

१ करोड लिटर फोहोर पानी दैनिक प्रशोधन गरिरहेको केन्द्रको पूर्ण क्षमता २ करोड ३० लाख लिटर रहेको उनले बताए । हालको अवस्थामा वीरगन्ज सहरको मुख्य नाला केन्द्रमा जोडे पनि केन्द्रले सेवा दिन सक्ने उनले बताए । केन्द्रले प्रदूषित पानीलाई ९० प्रतिशतसम्म प्रशोधन गरेको उनले दाबी गरे ।

हाल प्रशोधन गरिएको पानी सिर्सिया खोलामा छोड्ने गरिएको छ । प्रशोधित पानी बगैंचा वा अन्य निर्माणमा प्रयोग गर्न योग्न हुन्छ । केन्द्रमा महानगरको विभिन्न क्षेत्रबाट आउने ढलको पानीलाई सुरुमा ८ मिटर गहिरो रिसिभिंग च्याम्बर (इनारमा) झारेर त्यहाँबाट १० मिटरमाथि पम्प गरेर फालिन्छ । त्यहाँबाट पहिलो पोखरी (एनोरोनिक) मा झारिन्छ । यो पोखरी ५ मिटर गहिरो छ ।

त्यहाँ पानीमा रहेको ठोस मात्रालाई थिग््याउने र कुहाउने गरिन्छ । त्यसपछि दोस्रो पोखरीमा पहिलो पोखरीको पानी झारिन्छ । त्यहाँ पहिलो पोखरीबाट बचेको निस्केका ठोस दोस्रो पोखरीमा थिग्रिन्छ । त्यहाँबाट निस्किएको पानी सिर्सिया खोलामा झारिन्छ । केन्द्रबाट निस्किएका ठोस वर्षको एक वा दुई पटकमा गरी त्यहाँबाट निकालेर अन्यत्र लग्न सकिन्छ ।

अव्यस्थित सहरीकरण र भौगोलिक बनोटका कारण वीरगन्ज महानगरबाट निस्कने पानीको उचित निकास हुन नसकेको सन्दर्भमा ढल प्रशोधन केन्द्र निर्माण भई सञ्चालनमा आएपछि त्यसले सिर्सिया खोलाको प्रदूषणमा पनि कमी आउने अनुमान गरिएको छ ।

प्रकाशित : भाद्र ९, २०७६ १०:२७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्