जनकपुर-जटही सडक ६ लेन बन्दै

श्यामसुन्दर शशि

जनकपुर — जनकपुरलाई पूर्व-पश्चिम राजमार्गदेखि भारतको जटही नाकासम्म जोडने ४० किलोमिटर व्यापारिक मार्गको निर्माणले तीब्रता पाएको छ । सडक ६ लेनको बनाइँदै छ ।

निर्माणाधीन जनकपुर-ढल्केवर ६ लेन सडक । तस्बिर : श्यामसुन्दर/कान्तिपुर

त्यसमध्ये जनकपुर-जटही १४ किलोमिटर सडक यही वर्ष सञ्चालनमा ल्याउने लक्ष्य रहेको सडक विभागमा आयोजना प्रमुख देवेन्द्रप्रसाद साहले बताए ।

जनकपुर-जटही १४ किलोमिटर अन्तर्गत सोनामाई स्थानदेखि देउपुरासम्मको ७ किलोमिटर सडक कालोपत्रे गरिसकेको छ । धेरैजसो पूल कल्भर्ट निर्माण पूरा भइसकेका छन् । अधिकांश भागमा ठेक्का सम्झौता गरी निर्माणलाई तीव्रता दिइएको छ ।

आयोजना प्रमुख डिभिजन इन्जिनियर साहका अनुसार दोश्रो खण्ड देउपुरादेखि जटही नाकासम्म निर्माण हुँदैछ । आउँदो असारसम्म जनकपुर-जटही खण्डको निर्माण पूरा भई सञ्चालनमा आउने विश्वास गरेका छौं । यसै पनि धेरै ढिलो भइसकेको छ । अब ढिलो गर्नु हुन्न । सडकमा पर्ने देपुरा, रुपैठा, गंगुली र नगराइन गाउँबासीले समयमा घर टहरा नभत्काउँदा योजना पूरा गर्न दुई वर्षभन्दा बढी ढिलो भएको इन्जिनियर साहले जानकारी दिए ।

यस खण्डको २०७२ साल जेठमा सम्झौता भएको थियो । यता जनकपुर-ढल्केवर खण्डको २६ किलोमिटर सडक निर्माण पनि धमाधम हुँदैछ । ढल्केवर-सपही १४ किलोमिटर खण्ड पनि निर्माणाधीन छ । सपही-जनकपुर १२ किलोमिटर सडक कालोपत्रे गरिँदैछ । ढल्केवर-सपही खण्डको निर्माण लंगियान र आशीष निर्माण कम्पन्ाी र सपही-जनकपुर खण्ड जी-पप्पु गौरी पार्वती निर्माण सेवाले ठेक्का पाएका छन् ।

संयुक्त कम्पनीले २०७४ साल जेठमा ठेक्का सम्झौता गरेको सडक ५० प्रतिशत निर्माणको काम पूरा भइसकेको इजिनियर साहले जनाए । उनले तोकिएको अवधिमा निर्माण पूरा गर्ने प्रतिबद्धता जनाए । भारतको पिपरौन नाकादेखि सीमावर्ती जटही हुँदै पूर्व-पश्चिम राजमार्ग जोड्ने जटही-जनकपुर-ढल्केवर ४० किलोमिटर सडक ७ अर्ब ५० करोड रुपैयाँ लगानीमा निर्माण हुन लागेको हो ।

निर्माणाधीन सडक पहिलो खण्ड जनकपुर-जटही, दोस्रो खण्ड जनकपुर-ढल्केवर २०७२ मा सम्झौता भएको थियो । ६ लेनको सडक आउँदो माघसम्म निर्माण पूरा गर्ने लक्ष्य छ । पूर्व-पश्चिम राजमार्गसित जोड्ने फाराकिलो सडक निर्माण भएपछि सीमावर्ती जटहीदेखि ढल्केवर आसपासको क्षेत्रमा औद्योगिक क्षेत्रका रूपमा विकास गर्ने लक्ष्य राखिएको छ । जनकपुर-ढल्केवर खण्डमा विभिन्न उद्योग धन्धा, होटल रेस्टुरेन्ट तथा निजी घर निर्माण भइरहेका छन् ।

सडकको चौडाइ ६ लेन हुने भएपछि सडक छेउको जग्गाको मूल्य तीन गुणाले बढेको स्थानीय जवाहर महतोले बताए ।

'६ लेनको सडक निर्माणपछि सडक दायाँबायाँ उद्योगको संख्या बढ्नु स्वाभाविकै हो,' युवा उद्योगपति चन्द्रशेखर अग्रवाल भन्छन, 'यो क्षेत्र सुविधायुक्त भएकाले बसोबासका लागि पनि उत्तम हुन्छ ।' अग्रवालले भारतको कोलकातादेखि काठमाडौंलगायत मुलुकका विभिन्न सहरमा व्यापारिक सामग्री पुर्‍याउन छोटो दूरी र सजिलो मार्ग हुने बताए । भारत सरकारले सीमावर्ती पिपरौनमा आफ्नो भन्सार नाका सञ्चालनमा ल्याएपछि मालसामान आयात निर्यात गर्नसमेत सजिलो छ ।

प्रकाशित : जेष्ठ ४, २०७६ ०९:१०
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

उखु छोडेर परवल खेती

ओमप्रकाश ठाकुर

सर्लाही — जिल्लाको उत्तरी क्षेत्रका किसान उखु छाडेर परवल खेती तर्फ आकषिर्त हुन थालेका छन् । उखुभन्दा दोब्बर आम्दानी हुन थालेपछि परवलतर्फ किसानको आकर्षण बढेको हो ।

गाउँ नजिकै चिनी उद्योग भए पनि उनीहरू उखु खेती गर्दैनन् । उत्तरी क्षेत्रका किसानले उखु खर्चिलो र झन्झटिलो भएकाले परवल खेतीमा आकर्षण बढेको बताएका छन् ।

किसानका अनुसार वैशाखदेखि कात्तिकसम्म प्रत्येक साता परवल बेचेर बिघाको २५ हजार नगद आम्दानी हुने गरेको छ । 'उखु खेती झन्झटिलो र खर्चिलो छ, उखु बेचेको पैसा पनि किसानले समयमा पाउँदैनन्, तर परवलमा यो समस्या छैन,' हरिवन नगरपालिका-११ का शुभ भण्डारीले भने, 'उखुको मूल्य तय गर्नका लागि संघर्ष गर्नुपर्ने, भुक्तानीका लागि वर्षौं कुर्नुपर्नेभन्दा परवल खेतीमा हप्तै पिच्छे नगद पाइरहेका छौं ।'

कम मिहिनेत र सजिलै उब्जाउन सकिने परवलको बजारको सुनिश्चितता रहेको किसानको भनाइ छ । किसानले उब्जाएको परवल व्यपारीले खरिद गर्न खेतमै पुग्न थालेपछि यहाँका किसान यस खेतीमा केन्दि्रत भएका हुन । अन्य खेतीमा खर्च र मजदुर बढी लाग्ने तर परवल खेतीमा घरका महिलाले पनि गर्न सक्ने भएकाले यो खेती सजिलो भएको स्थानीय इमा भण्डारीले बताईन् ।

'अन्य खेतीमा पटक-पटक खनजोत गर्नुपर्दा महिलालाई समस्या हुन्छ तर मंसिरमा लगाएको परवल समान्य गोडमेल गरेर वैशाखदेखि टिप्न सुरु गर्छु,' उनले भनिन्, 'परवल खरिद गर्ने व्यापारी खेतमै आउने गरेकाले बेच्न कुनै समस्या हुँदैन, हामी घरका महिलाले यो सबै काम गर्छौं ।' वैशाखदेखि कात्तिकसम्म आम्दानी लिन सकिने भएकाले परवल खेती दिनदिनै फस्टाउँदै गएको उनले बताइन् ।

राजमार्ग आसपासका बलौटे दोमट माटोमा अन्य बालीभन्दा परवल सपि्रन थालेपछि एक दशकयता परवल खेती गर्नेको संख्या दिनप्रतिदिन बढदै गएको छ । जिल्लाको हरिवन, लालबन्दी, बरहथवा, बागमती लगायतका ठाउँमा अन्य खेती छोडेर किसानहरू परवल खेतीमा केन्दि्रत हुन थालेका छन् । यस अतिरिक्त जिल्लाको लखनदेहि, चापिनि खोला र वागमती नदीको उत्तरदेखि दक्षिण क्षेत्रसम्मको बगरमा परवल खेती हुने गरेको कृषि ज्ञान केन्द्रले जनाएको छ ।

यस क्षेत्रमा उत्पादन भएको परवल काठमाडौं, पोखरा, बुटवल, वीरगञ्ज, जनकपुर, विराटनगर खपत हुँदै आएको छ । व्यापारीहरूले खेतमा नै गएर परवल खरिद गर्न थालेपछि किसानलाई बजारको चिन्ता छैन । हरिवन, नवलपुर, लालबन्दी, बयलवास र बरहथवामा खुद्रारुपमा पनि परवल बिक्री हुने गर्छ ।

सरकारले उखुमा अनुदान दिएपनि उखु किसान दिनदिनै घट्दै छ तर परवल खेती गर्ने किसानले अनुदान नपाए पनि यसको खेती दिनदिनै बढ्दो छ । उखु खेती गर्दा टोलमा गरिबी रहेको र परवल खेती पछि टोलको गरिबी हटेको किसानहरूको भनाइ छ ।

प्रकाशित : जेष्ठ ४, २०७६ ०९:०९
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
×