कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

छोटी भन्सारलाई पूर्वाधार अभाव

भरत जर्घामगर

सिरहा — प्रमुख व्यापारिक केन्द्र लहानसँग जोडिएको पूर्वी सिरहाको ठाडीस्थित छोटी भन्सारलाई मूल भन्सार कार्यालयमा रूपान्तरण गरिए पनि पूर्वाधार अभावमा कामकाजमा समस्या भएको छ ।

ठाडी भन्सार भवन । व्यवस्थित भौतिक संरचना नहुँदा ठाडी भन्सारका दरबन्दीका कर्मचारीले कार्यकक्ष समेत पाएका छैनन् । तस्बिर : भरत/कान्तिपुर

कात्तिक ७ गतेदेखि सञ्चालनमा आएको ठाडी भन्सार कार्यालय सगरमाथा अञ्चलकै प्रमुख व्यापारिक केन्द्र लहानदेखि १८ किलोमिटर दक्षिणमा पर्छ । प्रमुख व्यापारिक केन्द्र लहानसँग जोडिएकाले आव २०७५/७६ को बजेट वक्तव्यमै यसलाई महत्वाकांक्षी भन्सार नाकाको रूपमा उल्लेख गरिएको छ । मूल भन्सारमा परिणत भएसँगै शाखा अधिकृतको नेतृत्वमा नासुसहित १७ दरबन्दी छ । मूल भन्सार भए पनि ठाडी भन्सारको दैनिक कार्य अहिले पनि २०२३ सालमा निर्मित पहिलाको छोटी भन्सार रहेको कार्यालय भवनबाटै सञ्चालन भइरहेको छ । भन्सार प्रमुख उमेश भट्टराईले कार्यालय भवन बन्न नसक्दा कर्मचारीले कार्यकक्ष पनि पाउन नसकेको बताए ।


महत्त्वाकांक्षी नाकाका रूपमा लिइएकाले सञ्चालनको पहिलो वर्षमै मासिक एक करोड रुपैयाँ राजस्व असुलीको लक्ष्य ठाडी भन्सारलाई निर्धारण गरिएको छ । तर अहिले ३८ लाख रुपैयाँभन्दा बढी राजस्व भन्सारले असुली गर्न सकेको छैन । सडक र भौतिक संरचना निर्माण हुन सके निर्धारित लक्ष्य प्राप्त गर्न गार्‍हो नभएको भन्सार प्रमुख भट्टराईले बताए ।


भन्सार कार्यालयलाई बिस्तार गर्न तीन वर्षअघि ठाडीको दशगजा छेउमै २२ कठा १० धुर जग्गा खरिद गरिसकेको छ । अझ यसको बिस्तारका लागि थप ४५ कठा जग्गा खरिद गर्न आवश्यक तयारी भइरहेको उनले जानकारी दिए । ‘जग्गा खरिद गर्ने र कार्यालय भवन बनाउने काम एकै साथ हुन सके यहाँको कारोबारमा पनि गतिशीलता आउन सक्थ्यो,’ उनले भने, ‘जुन गतिमा बजेट विनियोजन र भौतिक संरचना निर्माणमा सुस्तता देखिएको छ त्यो गतिमा भन्सारको विकास हुन निकै गार्‍हो पर्छ ।’


माथिल्लो र तल्लो सगरमाथाका ६ वटै जिल्लामा दैनिक उपभोग्य सामग्रीको आपूर्ति गर्ने व्यापारिक बजारका रूपमा रहेको लहानसँग प्रत्यक्ष व्यापारिक सम्बन्ध स्थापित गर्न भारत सरकारले ठाडी नजिकको भारतीय बजार लौकहामा स्थल सीमा शुल्क कार्यालयका लागि अढाई एकड जग्गा खरिद गरिसकेको छ । त्यसलगत्तै नेपाल पक्षले तीन वर्ष अगाडि ठाडीको दशगजा छेउमै २२ कठा १० धुर जग्गा खरिद गरेको थियो ।


सडक सुविधा र छोटो दूरीका कारण भारतको मुजफरपुर र मोतिहारीबाट लहानसम्म मालसमान ढुवानी गर्दा सहज र सरल हुने भएकाले लौकहामा जोगवनी र रक्सौल सरहकै स्थल सीमा शुल्क कार्यालयको स्थापना गरिएको हो । कार्यालय भवनको भौतिक संरचना र लहान–ठाडी सडक खण्डको निर्माण हुन बाँकी ११ किलोमिटरको कालोपत्रे सडक निर्माण भइदिए यो नाकाबाट लहानसम्म मालसमान ढुवानी गर्दा नेपाली उपभोक्ताहरूले ढुवानीवापत लाग्ने चर्को महँगीको सामना गर्नुपर्ने छैन । भन्सार कार्यालयको पूर्वाधार निर्माण भएपछि ठाडी–लौकहा नाकाको भूमिका पूर्वको विराटनगर–जोगवनी र मध्य तराईको विरगञ्ज–रक्सौलभन्दा कम नहुने व्यापारीहरूको ठम्याइ छ ।


लहानका थोक व्यापारीहरूले सगरमाथ क्षेत्रका सबै जिल्लाहरूमा विभिन्न सामग्री आपूर्ति गर्न अहिले जोगवनी र रक्सौलको नाका प्रयोग गरिरहेका छन् । व्यापारीका अनुसार जोगवनीबाट नेपालका लागि आयात हुने उपभोग्य सामग्रीको मुख्य बजार भारतको मुजफरपुर हो । अहिले मुजफरपुरबाट लहानसम्म मालसमान आइपुग्न ३७६ किलोमिटरको दूरी पार गर्नुपर्ने हुन्छ । मुजफरपुरदेखि भारतको उत्तरी राजमार्गको फुलप्रास खण्ड १३० किलोमिटर, फुलप्रासदेखि जोगवनी १२० किमि र जोगवनीदेखि लहान १२६ किलोमिटर दूरी पर्छ । ठाडी भन्सार नाका व्यवस्थित हुन सके मुजफरपुरबाट फुलप्रास हुँदै लौकहादेखि लहानसम्म मालसमान ल्याइपुर्‍याउन भने १८० किलोमिटरको दूरी मात्रै पार गर्नुपर्ने हुन्छ ।


यसैगरी, नेपालतर्फ मालसमान निर्यात गर्ने भारतको अर्को उत्तरी बजार पिपरा कोठी, मोतिहारीदेखि रक्सौल हुँदै लहानसम्म मालसामान ल्याउँदा २९४ किमिको दूरी पार गर्नुपर्छ । मोतिहारीदेखि रक्सौल ७० किमि र रक्सौलदेखि लहान २२४ किमी दूरी पर्छ । मोतिहारीदेखि लहानसम्म मालसमान ल्याउन फुलप्रासको दुई सय किमि, फुलप्रासदेखि लोकहा ३० किमि र लोकहादेखि लहान १८ किमि गरी २४८ किमी दूरी मात्र पार गर्नुपर्छ । प्रकाशित : माघ १६, २०७५ ११:१६

ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

ट्रयाक्टरमा नम्बर लेखिँदै

शिव पुरी

रौतहट — राजमार्गमा चल्ने अधिकांश ट्रयाक्टरको टेलर (डाला) मा नम्बर लेखिएको हुँदैन । सबारी दुर्घटनापछि पहिचानमा कठिनाइ हुन थालेकाले ट्राफिकले मंगलबारबाट टेलरको जाँच गरी सडकमै नम्बर लेख्न थालेको छ ।

दुई दिनअघि बाराका प्रमुख जिल्ला अधिकारी गणेश भट्टराई चढेको जिप ठोक्किएको टेलरको नम्बरप्लेट नभएकाले पहिचानमा कठिनाइ परेको थियो । त्यसपछि ट्राफिकले यस्तो अभियान थालेको हो ।

जिल्ला ट्राफिक चन्द्रनिगाहपुरले चाँदि पुल नजिक ट्रयाक्टर रोकेर चेकजाँच गरी सडकमै नम्बर प्लेट लेख्न लगाइएको हो । यहाँ चल्ने अधिकांश ट्रयाक्टरको टेलरमा नम्बर लेखिएका छैनन् । ढुंगा, बालुवा, गिटी लोड गरिदै आएका ट्रयाक्टर बिग्रियो भने टेलर सडकमै छाड्ने गरिन्छ । राति टेलरमा ठोक्किएर धेरै गाडी दुर्घटनामा पर्ने गरेको छ ।

राजमार्गमा छाडिएका टेलरको नम्बर प्लेट नहुँदा पहिचानमा समस्या हुने गरेको ट्राफिकले जनायो । प्रदेश ट्राफिक कार्यालय पथलैयाका प्रमुख एसपी किरण बज्राचार्यले कृषि प्रायोजनका लागि खरिद गरिएका ट्रयाक्टरमा जथाभावी अन्य समान बोक्ने गरेकाले कडाइ गरिन लागिएको बताइन् । ‘हामीले जुन प्रायोजनका लागि खरिद गरिएको हो त्यही समान बोक्न भनेका छांै,’ उनले भनिन्, ‘सवारीधनीले नियम मिचेर अन्य सामान बोक्न भाडामा लगाउने र टेलरमा नम्बर प्लेट समेत नराख्ने गरेको पाइएकाले सडकमै लेख्ने काम सुरु गरेका हौं ।’

जिल्ला ट्राफिक चन्द्रनिगाहपुरले चेकजाँचका क्रममा फेला पारेको दर्जनौ ट्रयाक्टरको टेलरमा नम्बर प्लेट नभएको पाइएको थियो । यी सबै निमय विपरीत भएको ट्राफिकले जनायो । लामो समयदेखि उनिहरूले टेलरमा नम्बर लेखेका छैनन् । ट्राफिकले पेन्टरलाई सडकमै बोलाएर नम्बर लेखाउने गरिएको छ । नम्बर लेखे बापत लाग्ने रकम ट्रयाक्टरधनीले चेकजाँच स्थलमै तिर्नुपर्छ । अधिकांश ट्रयाक्टरधनीले नम्बर लेख्न छुटेकाले गल्ती भएको बताएका छन् । जिल्ला ट्राफिकले सडकमा जाँचका क्रममा नम्बर प्लेट नभएका सवारीलाई जरिवाना गरेको छैन ।

त्यस्ता वारिको नम्बर लेखाएर छाडिने गरिएको छ । ट्राफिक प्रहरी निरीक्षक बिजय श्रेष्ठले पटकपटक नम्बर लेख्न अनुरोध गर्दा ट्रयाक्टरधनीले अटेर गर्दै आएको बताए । ‘पहिलो पटक भनेर जरिवाना लिएर छाड्ने गरियो,’ उनले भने, ‘पटकपटक भन्दा नमानेपछि सडकमै नम्बर लेखाउने काम सुरु गरेका हौं ।’ ट्रयाक्टरका अगाडि मात्र नम्बर भएकाले टेलरमा गाडी ठोक्किदा पहिचानमा कठिनाइ हुने गरेको थियो ।

चेकजाँचमा कडाइ
बारामा प्रजिअ भट्टराई चढेको जिप राजमार्गमा छाडिएको टेलरमा ठोक्किएको दुर्घटना भएपछि ट्राफिकले राजमार्गमा जथाभावी सडकमा गाडी रोक्न दिएको छैन । राजमार्गमा पन्चर र अन्य कारणले खराबी आयो भने ट्रयाक्टरधनीले इन्जिन लगेर टेलर सडकमै छाडने गरेको छ । टेलरमा राति देखिने संकेत नहुँदा ठोक्किएर दुर्घटना हुने गरेको छ ।

राष्ट्रिय राजमार्गमा जथभावी पार्किङ र बिग्रिएको सवारी रोकेर राख्न पाइँदैन । । ट्राफिक प्रनि श्रेष्ठले सडकमा नियम विपरीत गाडी रोकेर राखेको पाइए कारबाही गरिने बताए । ट्राफिकले ट्रयाक्टरधनीलाई टेलरमा खराबी आएमा तत्काल मर्मत गरि लैजान भनेको छ । यता राजमार्गमा चल्ने अधिकांश गाडी चालकको स्वास्थ्य परीक्षणलाई तीव्रता दिइएको छ ।

पूर्वपश्चिम राजमार्गमा गाडी चलाउने चालकहरूमा उच्च रक्तचाप (ब्लडप्रेसर) भएको पाइएपछि चेकजाँचमा कडाइ गरेको हो । यस्तोमा गाडी चलाउँदा दुर्घटनाको जोखिम बढ्न सक्छ । ट्राफिकले राजमार्गमा गाडी रोकेर चालकको ब्लडप्रेसर चेक गर्न थालेको हो । धेरै भए रोकेर केही बेर आराम गराई पठाउने गरिएको छ । तनाबमा गाडी चलाउँदा उनीहरूको रक्तचाप उच्च हुने गरेको हो ।

ट्राफिकले ब्लड प्रेसर, आँखा जाच गर्नका लागि स्थानीय मेडिकलबाट स्वास्थ्यकर्मीको सहयोग लिइने गरेको छ । धेरैजसो चालकको प्रेसर बढी देखिएको ट्राफिकले जनायो । त्यस्ता चालकलाई केही समय आराम गर्न लगाई सम्झाइबुझाइ पठाउने गरिएको छ । पछिल्लो केही समययता राजमार्गमा सवारी दुर्घटना बढेको छ ।

प्रकाशित : माघ १६, २०७५ ११:१५
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
×