धमाधम सुक्दै लेकाली वन- प्रदेश १ - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

धमाधम सुक्दै लेकाली वन

कुम्भराज राई

ओखलढुंगा — मानेभन्ज्याङ गाउँपालिका–४ केत्तुकेका अडिलमान तामाङ ‘सडक रेखालु’ हुन् । सिद्धिचरण राजमार्गको केत्तुकेदेखि लगलगे खण्डमा उनी सडकको रेखदेख, सरसफाइको काम गर्छन् । उनले काम गर्ने सडक खण्ड पर्ने क्षेत्र पूरै जंगलले ढाकिएको छ ।

ओखलढुंगाको मानेभन्ज्याङ गापा र सिद्धिचरण नपाको सीमा क्षेत्रमा पर्ने लेकाली वनमा सुकेका रूख । तस्बिर : कुम्भराज /कान्तिपुर

दशकौंदेखि यस खण्डमा काम गर्दै आएका उनी यसपालि जंगलका रूखहरू धमाधम सुक्न थालेपछि दुःखित छन् । वनभरि गुराँस फुलेर ढकमक्क हुने बेलामा पालुवासमेत लागेको छैन । ‘धेरैजसो पात्लेका रूखहरू सुकेका छन् ।’ अडिलमानले भने, ‘कटुस, गुराँसका रूख पनि सुकेका छन् । मैले जीवनमै यसरी जंगल सुकेको देखेको थिइनँ ।’

समुद्री सतहदेखि १ हजार ५ सय मिटर उचाइमा रहेको उक्त वन क्षेत्र हिउँदमा समेत प्रायः हरियाली नै रहने गर्थ्यो । २०७२ को भूकम्पपछि हिउँदमा रूख सुक्ने क्रम सुरु भएको सिद्धेश्वरी सामुदायिक वन सल्लेरीका उपभोक्ता समिति सचिव गोपाल धमलाले बताए । ‘भूकम्पपछि एक दुई रूखहरू सुकेको थियो । यस वर्ष त वनका ६० प्रतिशत रूख सुकेका छन्’ धमलाले भने ।

सिद्धेश्वरी, भुसुने, चैते, पम्पालुलगायतका दर्जनौं सामुदायिक वन सुकेका छन् । औसतमा ३० देखि ४० प्रतिशत रूखहरू सुकेको स्थानीय बताउँछन् । उद्योग पर्यटन, वन तथा वातावरण मन्त्रालय प्रदेश १ का सचिव मेघनाथ काफ्लेले पनि स्थलगत रूपमै वन अवलोकन गरेका छन् । सामान्य रूपमा अवलोकन गर्दा खडेरीकै कारण रूख सुकेको हुन सक्ने उनले बताए ।

लामो समय खडेरी परेको कारण चिसोको अभावले सुकेको हुन सक्ने उनले बताए । दुई दिनदेखि केही मात्रामा वर्षा भएकाले अब रूख पलाउँछ वा पलाउँदैन, हेरेपछि मात्रै अन्य कारणले मरेको हो वा होइन भन्ने अध्ययन गर्न सकिने वन विज्ञसमेत रहेका काफ्लेको भनाइ छ । लामो समयको खडेरीले गर्दा मानेभन्ज्याङ गाउँपालिकाको तटीय क्षेत्रमा बाँसका रूखसमेत सुकेर मर्न थालेका छन् । त्यसै पनि, सुक्खा क्षेत्र भएकाले पिउने पानी अभाव भएका बस्तीहरू काकाकुल बन्न थालेका छन् ।

प्रकाशित : वैशाख ५, २०७८ ०८:४५
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

पोल्यान्डमा सुष्माको जित

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — नेपाली खेलाडी सुष्मा तामाङ आइबा युथ पुरुष/महिला विश्व बक्सिङ च्याम्पियनसिपको क्वाटरफाइनल पुगेकी छन् । पोल्यान्डमा शनिबार भएको प्रिक्वाटरफाइनल चरणको खेलमा उनले लिथुवानियाकी डिजा बाजालिटेलाई पराजित गरिन् । यसअघि उनले सुरुआती चरणमा वाई पाएकी थिइन् ।


प्रतियोगिताका लागि पोल्यान्ड पुगेको प्रशिक्षक ओम मास्केसहितको नेपाली टोलीमा सुष्मा र सुमिना खड्का थिए । सुमिनाले बिहीबारको खेलमा बेलारुसकी खेलाडीसँग पराजय बेहोरेपछि नेपाली आशा सुष्माप्रति केन्द्रित थियो । लाइट फ्लाइवेट (४५–४८ केजी) मा सुष्मा लिथुवानियाली प्रतिद्वन्द्वीलाई आरएससी (रेफ्री स्टप द कन्टेस्ट) का आधारमा पराजित गर्दै क्वाटरफाइनलमा पुगेकी हुन् । ‘पहिलो अन्तर्राष्ट्रिय खेल भएकाले सुष्मालाई पहिलो राउन्डमा ब्याकफुटमा खेल्नुपर्‍यो । तर त्यसपछिका दुई राउन्डमा उनले गतिलो प्रदर्शन गरिन् । पूरै समय खेलेको भए पनि उनकै जित हुन्थ्यो,’ प्रशिक्षक मास्केले पोल्यान्डबाट कान्तिपुरसँग भने । तेस्रो राउन्डको बीचतिर सुष्माले हानेको एउटा पञ्च विपक्षीको मुखमै लाग्यो । त्यसबाट लड्खडाएकी डिजा खेलमा फर्किन सकिनन् । रेफ्रीले खेल अन्त्य गर्नुपर्‍यो ।

नेपाल बक्सिङ संघका मुख्य प्रशिक्षक प्रकाश थापामगरले आईबाद्वारा आयोजित विश्वस्तरीय प्रतियोगितामा नेपाली खेलाडीले बाउट जितेको यो इतिहासमै पहिलोपल्ट हो । युवा विश्व च्याम्पियनसिपमा नेपालले यसअघि एकपल्ट सहभागिता जनाएको थियो । सुष्माले सेमिफाइनल पुग्नका लागि पोल्यान्डकै डोमिनिका नातालिया कुजेवस्कासँग प्रतिस्पर्धा गर्नेछिन् । उनले शनिबारको प्रिक्वाटरफाइनलमा जर्मनीकी सोफी जुलियानालाई पराजित गरेकी थिइन् ।

‘हाम्रा दुवै खेलाडी पदकका दाबेदार थिए । सुमिनाले राम्रो खेले पनि खेल गुमाइन् । जितपछि सुष्माको मनोबल भने बढेको छ र एक खेलको अनुभवले अर्को खेलमा थप सजिलो हुनेछ,’ प्रशिक्षक मास्केले भने । क्वाटरफाइनल प्रतिद्वन्द्वीको खेल भिडियो हेरेर आपना खेलाडीका लागि थप रणनीति बनाउने मास्केले बताए । काठमाडौंकी १९ वर्षीया सुष्मा नक्साल बक्सिङ क्लबकी उत्पादन हुन् । प्रतियोगितामा भाग लिनुपूर्व बक्सिङ संघले सातदोबाटोमा दुई साता बन्द प्रशिक्षण राखेको थियो ।

प्रकाशित : वैशाख ५, २०७८ ०८:४१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×