'असारे विकास’ ले निम्त्याएको विनाश

मेची राजमार्गको फिदिम–राँके खण्ड पहिरोले अवरूद्ध हुँदा तीन जिल्लाका बासिन्दालाई आउजाउमा कठिनाइ 
आनन्द गौतम, ज्ञानु घिमिरे

पाँचथर — साताअघि खसेको मेची राजमार्गको फिदिम–राँके खण्डको पहिरो अझै हटिसकेको छैन । पांग्रेभीरको पहिरो पन्छाउन वारीपारि दुइटा स्काभेटर छन् । जब आवागमन एकतर्फी पनि नहुने गरी पहिरोले सडक छेक्छ, पन्छाउन स्काभेटर चल्छन् । 

मौसम सफा हुँदा र पहिरो नझर्दा ट्राफिक प्रहरीको संकेतअनुसार एकतर्फी गाडी मुस्किलले चल्छन् । झरी पर्दा आवागमन रोक्ने गरिएको छ । पांग्रेभीरको पहिरोका कारण फाल्गुनन्द गाउँपालिका–३ मालिंगेका तीन घर पनि जोखिममा छन् । हिलिहाङ गाउँपालिका–७ टारीको यलम्बर पार्क मन्दिरको छत खस्दा दुईजना कामदारको ज्यान गयो । ढलान खोल्ने क्रममा स्थानीय रुद्र राई र जगत राईको ज्यान गएको हो । ढलान खोल्न चारजना गएका थिए । चारमध्येका एकको हातमा चोट लाग्यो ।


मेची राजमार्गमै रहेको यो गुणस्तरहीन ढलान र समय नपुग्दै खोलेका कारण ज्यान गएको हो । पांग्रे भीरको पीडा पाँचथरलाई मात्रै नभएर ताप्लेजुङ र तेह्रथुमको आठराई क्षेत्रका बासिन्दालाई पनि भएको छ । दुवै घटना चरम लापरबाही र असारे विकासको परिणाम भएको जिल्ला समन्वय समिति पाँचथरका संयोजक विष्णुप्रसाद सापकोटा बताउँछन् ।


जिल्लाको अनुगमन समितिको संयोजकसमेत रहेका सापकोटाले बाटो हिंड्दा पाङ्ग्रेभीर भत्काएको देखेर सडक विस्तार गर्ने भन्ने लागेको बताए । ‘बाटो हिँड्दा काम गर्दै गरेको त पहिला नै देखेको हो, सडक चौडा पार्ने रहेछन् भनेर वास्ता गरिएन,’ सापकोटाले भने, ‘पहिरोले सडक अवरुद्ध गर्दा मात्रै थाहा भयो कि यहाँको सामग्री लगेर अन्त निर्माण गर्ने र यो ठाउँलाई जोखिमपूर्ण बनाउने काम गरिएछ ।’ सडक डिभिजन कार्यालय र ठेकेदारलाई गलत काम गरिएको भनेर सचेत गराएको दाबी गरे । ‘काम त बिग्रिहाल्यो,’ सापकोटाले भने, ‘तर आइन्दा दिनमा यस्तो नहोस् भनेर पनि सचेत चाँहि गरायौं ।’


टारीमा भएको दुर्घटनाको विषयमा पनि सत्यतथ्य बाहिर ल्याउन गाउँपालिका अध्यक्षलाई भनेको सापकोटाले बताए । यी घटना आगामी दिनमा आफ्ना लागि पनि पाठ सिकाइ भएको सापकोटा स्विकार्छन् । उनका अनुसार गाउँपालिकाले राजा यलम्बरको शालिकको माथीवाट छाता लगाउन वजेट दिएको थियो ।


तर उपभोक्ताले पुरै ढलान गर्दा गुणस्तर नपुगेर दुर्घटना भयो । असारे विकास हतारमा कामगर्ने र चेक साट्ने उद्देष्यले गरिएको योजनाको ढलान असार मसान्तको दुई दिन अघि मात्रै ढलान भएको थियो । त्यसको ८ दिनमै खोल्न कामदार लागेका थिए । बिममा रड नदेखिएको, ढलान गर्दा राखिनुपर्ने रड पनि नभएको र सिमेण्ट, बालुवा र गिटिको मात्रा नमिलेको स्थानीय टिकहाङ लिम्वू बताउँछन् ।


गाउँपालिका प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत प्रविन दाहाल प्राविधिकको परामर्श नमानी उपभोक्ता समितिले जबरजस्ती काम गर्न खोज्दा दुर्घटना भएको दावी गर्छन् । त्यही कारण गाउँपालिकाले २ लाख रुपैयाँको आयोजनामा १ लाख ५३ हजार मात्र भुक्तानी दिएको उनले बताए ।


खाद्यान्न र तेल ढुवानीमा समस्या

ढुवानी साधन चल्न नसक्दा ताप्लेजुङ र पाँचथर दुबै जिल्लामा समस्या भएको छ । पेट्रोलियम पदार्थ पर्याप्त मात्रामा आपूर्ति हुन सकेको छैन । ‘असार मसान्तअघि भए त हाहाकारै भइसक्थ्यो,’ आशिका आयल सप्लायर्सका सञ्चालक तारा बरालले भने, ‘अहिले निर्माणका काम कम भएकाले थोरैले पनि काम चलिरहेको छ ।’ एक साताभन्दा बढी समयसम्म ढुवानीका साधन नआउँदा सामान निख्रिदै गएको उद्योग वाणिज्य संघका उपाध्यक्ष नारान थापाले बताए ।


वैकल्पिक सडक भएन

पाङ्ग्रेभीरको विकल्पमा सडक निकाल्न सकिने अवस्था नरहेको जिल्ला समन्वय समिति प्रमुख सापकोटा बताउँछन् । राँकेबाट पौवा भञ्ज्याङ निस्कने ग्रामीण सडक भासिएका कारण सम्भव नभएको हो । ‘सोलिङ लगायो सबै भासिइहाल्छ, ठूला सवारी त चलाउन सक्ने अवस्थानै भएन,’ उनले भने, ‘अब यही भीरलाई कहिलेसम्म हुन्छ पन्साएर चलाउनुको विकल्प छैन ।’ यात्रुवाहक साना सवारी मात्रै चलाउने प्रयास पनि सफल नभएको सापकोटाले बताए । प्रकाशित : श्रावण ९, २०७६ १०:३०

प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

बाढी प्रभावित क्षेत्रमा राहत र शिविर

कान्तिपुर संवाददाता

रौतहट — बाढी र डुबानबाट विस्थापित परिवारका लागि संघसंस्थाले निःशुल्क स्वास्थ्य शिविर र राहत वितरण गरिरहेका छन् । डुबानपछि विस्थापित परिबारलाई सबैभन्दा पहिले स्थानीय तहले राहत दिइएको थियो ।

अहिले संघसंस्था राहत र शिविर लिएर प्रभावित गाउँ छिरेका छन् । केही पीडित घर फर्किसकेका छन् ।बाढीबाट लामो समयसम्म डुबानमा परेको ईश्नाथ नगरपालिकाको बन्जाराहामा अक्सफाम र ग्रामीण विकास केन्द्र (आरडीसी) नेपालले स्वास्थ्यसम्बन्धी समान वितरण गरेको थियो ।

बाढीले डुबानमा परिरहेका बेला स्थानीय प्रशासनले सबैभन्दा पहिले डुंगाको मद्दतले त्यस क्षेत्रमा राहत लगेको थियो । दुर्गा भगवती गाउँपालिकाको बडहर्वा र पिप्राभलोहीया, सदरमुकाम गौर, इशनाथ नगरपालिकाको बन्जरहा, औरैया र बैरिया, गढीमाईको लक्ष्मिपुर, यमुनामईलगायत १८ वटै स्थानिय तहका गाउँका हजारौं विस्थापित भएका थिए । त्यस क्षेत्रमा सर्वसाधारणको बाढी र डुबानले घर भत्किाएर लताकपडा, अन्नपातलगायतका सम्पुर्णसामान बगाएपछि भोकभोकै बस्नुपरेको थियो ।

प्रभु बैंक गौर शाखाले बाढी प्रभावित बस्तीका बासिन्दालाई शुद्ध खानेपानी पिउनका लागि ६ सय कार्टुन पानी खरिद गरि प्रमुख जिल्ला अधिकारी किरण थापालाई हस्तान्तरण गरेको थियो । गैर सरकारी संस्था माण्डवी, नेविसंघ काठमाडौ, आसमान नेपाल, युनिसेफ, रेडक्रस, श्रीसत्यसाई सेवा संगठन नेपाललगायतले बाढी प्रभावित बस्तीमा राहत वितरण गरेका छन् । काठमाडौंस्थित छायाँ नेपाल र फ्रेन्ड फर नेपालले एक परिवारका लागि १ थान त्रिपाल, ३० किलो चामल, ५ किलो चिउरा, १ थान झुललगायतको समाग्री वितरण गरिएको थियो ।

नगरपालिकामा १ हजार ५ सय परिवार पीडित रहेको मेयर शेख वकिलले बताए । बाढीबाट प्रभावित नगरपालिकासँग समन्वय गरेर एकद्वार प्रणालीमार्फत राहत वितरण सुरु गरिएको प्रजिअ थापाले बताए । बन्जरहा, औरैया र बैरियामा नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी र नेपाली सेनाले रबर बोटको माध्यमबाट करिब ६ सय परिवारलाई पुग्ने गरी राहत प्याकेट पुर्‍याएका थिए ।

डुबान क्षेत्रमा स्वास्थ्य शिविर
बाढीबाट प्रभावित ईशनाथको बन्जाराहा गाउँमा काठमाडौंबाट आएका डा गोविन्द केशीले दुई दिनसम्म स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गरी पीडितको जाँच गरेका थिए । त्यस क्षेत्रमा रुघा खोकी झाडा पखालाका बिरामी धेरै थिए । केशीले महामारी फैलन नदिन स्थानिय सजग हुनुपर्ने बताए । ‘बाढीको पिडामा परेकाले स्वास्थ्यको पनि ख्याल राख्नु पर्छ,’ उनले भने, ‘शुद्ध पानी पिउने फोहोर र बासी नखाने भनेर सुझाव दिएको छु ।’ बस्तिका झण्डै ३ सयको जाँच गरेका थिए ।

नेपाल प्रहरीले गौर र राजदेवी नगरपालिकामा निःशुल्क स्वास्थ्य शिविर सञ्चालन गरेको छ । प्रहरी अस्पताल काठमाडौंबाट चिकित्सक डीएसपी अर्जुन डुमरेको नेतृत्वमा ९ सदस्यीय टोलीले बाढी प्रभावित बस्तीमा शिविर सञ्चालन गरी बिरामीलाई औषधि वितरण गरिएको प्रहरीले जनायो ।

शिविरमा ५ सय महिला, पुरुष र बालबालिकाको स्वास्थ्य परीक्षण गरिएको थियो । यसैगरी ३६ औं बीपी स्मृति दिवसको अवसर पारेर कांग्रेसको भ्रातृ संगठन नेविसंघले बाढी प्रभावित गढीमाई नगरपालिका ३ गम्हरियामा स्वास्थ्य शिविरको आयोजना गरेको थियो । शिविरमा ४ सयले स्वास्थ्य परीक्षण गरेको विद्यार्थी नेता सुमन गौतमले बताए ।

प्रकाशित : श्रावण ९, २०७६ १०:२७
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
×