कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

अझै घटेन प्रदूषण [तस्बिरहरू]

तस्बिर : अंगद ढकाल

काठमाडौँ — चैत १३ गतेदेखि सुरु भएको वायु प्रदूषण अझै हटेको छैन । चैत १८ गते मुलुकका केही ठाउँमा पानी परेपछि घट्दै गएको वायु प्रदूषण फेरि बढेको छ । चैतको दोस्रो सातादेखि मुलुकका अधिकांश वनमा डढेलो लागेका कारण वायुको गुणस्तर खस्किएको हो ।

मंगलबार दिउँसो रत्नपार्कबाट देखिएको भद्रकालीतर्फको दृश्य

आईक्यू एअरका अनुसार मंगलबार दिउँसो काठमाडौं विश्वका ९४ सहरमध्ये प्रदूषणका हिसाबले पहिलो नम्बरमा छ । प्रदूषित सहरको सूचीमा भारतको ढाका दिल्ली दोस्रो, पाकिस्तानको लाहोर तेस्रो, बंगलादेशको ढाका चौथो र भारतको मुम्बई पाँचौँ स्थानमा रहेको छ ।

मंगलबार दिउँसो बागबजारको दृश्य

मंगलबार काठमाडौं उपत्यकाको वायुको गुणस्तर सूचकांक (एक्यूआई) ३०८ सम्म पुगेको थियो । विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लूएचओ) ले वायुको गुणस्तर सूचकांक (एक्यूआई) ३०० भन्दा बढी भएकामा ‘घातक’ भनेको छ ।

तुवाँलोले ढाकेको सुन्धारा क्षेत्रको दृश्य

प्रि–मनसुनको समय भए पनि पानी पार्ने प्रणाली नभित्रिँदा केही दिनयता सुक्खा बढेर डढेलो लाग्ने क्रम बढेको छ । चैत १८ गतेको वर्षाले केही ठाउँका डढेलो निभाए पनि पुन: मुलुकका विभिन्न ठाउँमा आगलागी भइरहेको छ ।

अरनिको राजमार्गअन्तर्गत जडिबुटी-लोकन्थली खण्ड

कोटेश्वर

सिंहदरबार


प्रकाशित : चैत्र २४, २०७७ १४:०८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

चिया बगानमा कफी खेतीको लहर

विप्लव भट्टराई

इलाम — चियाका लागि चिनिएको इलाममा कफी खेती पनि विस्तार हुन थालेको छ । यहाँका किसान सामूहिक र व्यक्तिगत रूपमा पनि कफी खेतीमा लागेका छन् । खासगरी जिल्लाका दक्षिणी र पश्चिमी क्षेत्रमा यसको खेती विस्तार बढ्दो छ ।

कफी उत्पादनमा जिल्लामा ९ सय २० किसान आबद्ध रहेको नेपाल चिया तथा कफी विकास बोर्डको तथ्यांक छ । केही वर्षअघि सुरु भएको कफी खेती विस्तार हुँदै ९१ हेक्टरमा पुगेको छ । जिल्लाको कुल उत्पादन वार्षिक २० टन छ ।

जिल्लामा ३० हजार हेक्टरमा कफी खेती विस्तार गर्न सकिने बोर्डले बताएको छ । इलामको माटो कफी खेतीका लागि अब्बल रहेको सरोकारवालाको भनाइ छ । कफी खेती ८ सयदेखि १६ सय मिटरसम्म गर्न सकिन्छ । ‘अहिलेसम्म जिल्लामा कफी विस्तार भइनसकेको अवस्था छ,’ बोर्डका कार्यकारी निर्देशक विष्णुकुमार भट्टराईले भने, ‘मुख्यगरी इलाममा कफी खेती विकासको सम्भाव्यता अध्ययन गर्दै बिरुवा उत्पादन र खेती विस्तारको पहल थालिएको छ ।’

वार्षिक दुई लाख बिरुवा उत्पादन हुने गरी चार वटा नर्सरीलाई बोर्डले सघाएको छ । आगामी वर्षदेखि वार्षिक दुई हजार रोपनी हाराहारीमा क्षेत्र विस्तार गर्ने गरी पूर्वाधार बनाउन लगिएको उनको भनाइ छ । किसान स्तरबाट कफी खेती थालिए पनि बोर्डले अहिलेसम्म ठोस कार्यक्रम ल्याउन नसक्दा किसान समस्यामा थिए ।

चालु आर्थिक वर्षमा बोर्डले खेती विस्तारका लागि कार्यक्रम ल्याएको हो । किसानले खेती विस्तार गर्न चाहे पनि गुणस्तरीय बिरुवाको अभाव, आवश्यक प्राविधिक ज्ञानको अभाव, रोगकिराको प्रभावजस्ता समस्या खेप्नुपरेको छ ।

‘ठूलो सम्भावना बोकेको भए पनि आवश्यक ज्ञानकै अभावमा किसानले ढुक्कले खेती बढाउन सकेका छैनन्,’ माङसेबुङ–१ गजुरमुखीका किसान एम कार्कीले भने, ‘देखिएका समस्यालाई सही रूपमा समाधान गर्न सके इलाममा कफी खेती विस्तार गरी चाँडै ठूलो फड्को मार्न सकिन्छ ।’

रोपेको चार वर्षपछि उत्पादन दिने कफीको एउटा बोटबाट कम्तीमा १५ किलोसम्म उत्पादन हुन्छ । ‘किसानले जुन उत्साहले कफी खेती थालेका छन्, त्यसका लागि उत्पादनको सही मूल्य निर्धारण गरिनुपर्छ,’ इलामका किसान घनश्याम राईले भने, ‘अन्तर्राष्ट्रिय माग पनि राम्रो छ ।’

प्रकाशित : चैत्र २४, २०७७ १३:४७
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×