बुस्टर डोजको तयारी शून्य- समाचार - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

बुस्टर डोजको तयारी शून्य

अतुल मिश्र

काठमाडौँ — धेरै मुलुकले कोभिडविरुद्ध खोपको दोस्रो वा पूर्ण डोज लिएर ६ महिना नाघेकालाई बुस्टर डोज लगाउन थालिसके पनि नेपालमा तयारी शून्य छ । सरकारले बुस्टर डोजबारे कुनै औपचारिक निर्णय गरेको छैन ।

न कुनै तयारी सार्वजनिक गरिएको छ, न विचार–विमर्श वा रणनीति बनाउन थालिएको छ । विज्ञहरूले भने लामो समयदेखि बुस्टर डोजका लागि ढिलाइ गर्न नहुने चेतावनी दिँदै आएका छन् ।

ओमिक्रोनका कारण आउन सक्ने कोरोनाको नयाँ लहरको जोखिम कम गर्न तत्काल ४० वर्षमाथिकालाई बुस्टर डोज खोप दिनुपर्ने विज्ञहरूले बताएका छन् । बेलायतले ओमिक्रोनलाई ध्यानमा राख्दै १८ वर्षमाथिका सबैलाई बुस्टर डोज लगाउने घोषणा गत सोमबार नै गरिसकेको छ । दोस्रो र तेस्रो डोजबीचको अवधि ६ महिनाबाट ३ महिना घटाउने निर्णयसमेत गरिएको छ । यसअघि बेलायतमा ४० वर्षमाथिका लागि मात्र बुस्टर डोज प्रस्ताव गरिएको थियो । अमेरिकास्थित सेन्टर फर डिजिज कन्ट्रोल एन्ड प्रिभेन्सन (सीडीसी) ले पनि सोमबार नै १८ वर्षमाथिका लागि बुस्टर डोज प्रस्ताव गरेको थियो । सीडीसीले फाइजर वा मोडर्ना खोप लगाएको ६ महिनापछि वा जोन्सन एन्ड जोन्सन लगाएको दुई महिनापछि बुस्टर डोज लगाउन प्रस्तावत गरेको हो ।

छिमेकी भारतमा पनि बुस्टर डोजका सम्बन्धमा चाँडै निर्णय लिने बताइएको छ । भारतीय सञ्चारमाध्यमका अनुसार खोप उत्पादक सिरम इन्स्टिच्युट अफ इन्डियाले बुस्टर डोजका लागि नियमक निकायसँग अनुमति मागेको छ । पाकिस्तानले समेत बुधबार कोभिडको बुस्टर डोजलाई अनुमति दिएको छ ।

खोप विज्ञहरू १८ वर्षमाथिका लक्षित समुदायको ५० प्रतिशतभन्दा बढीले कम्तीमा एक डोज पाइसकेको अवस्थामा संक्रमणको उच्च जोखिम भएका समूहमा बुस्टर डोज लगाउन ढिलो गर्न नहुने बताउँछन् । ‘अहिलेको परिस्थितिमा ४० वर्षमाथिका वा दीर्घरोगी, फ्रन्टलाइनर, प्रतिरोधक क्षमता कम भएकालाई बुस्टर डोज लगाए हुन्छ । ६० वर्षमाथिकालाई त दिनैपर्छ,’ खोप विज्ञ डा. श्यामराज उप्रेतीले कान्तिपुरसँग भने, ‘खोप अभियानलाई थप सशक्त बनाउँदै बुस्टर डोज लगाउन जरुरी भइसक्यो ।’ अनुदानमा आएका खोपको गुज्रने मिति छोटो हुने भएकाले ती खोपलाई बुस्टर डोजका रूपमा प्रयोग गर्न सकिने उनको सुझाव छ ।

हालसम्म मुलुकमा १ करोड ८६ लाख ८६ हजार ६ सय ४९ डोज खोप लगाइएको छ । कुल जनसंख्याको ३३.३ प्रतिशत अर्थात् १ करोड १ लाख २७ हजार ४ सय ७ जनाले एक डोज र २८.२ प्रतिशत अर्थात् ८५ लाख ५९ हजार २ सय ४२ जनाले पूर्ण खोप लगाएका छन् । कोरोनाको दोस्रो लहरको कारक डेल्टा भेरिएन्ट (बी.१.६१७.२) भन्दा ओमिक्रोन ७ गुणा बढी संक्रामक देखिएको विज्ञहरूको भनाइ छ ।

भारतमा भेटियो ओमिक्रोन

छिमेकी देश भारतमा कोभिड–१९ को पछिल्लो भेरिएन्ट ओमिक्रोनको संक्रमण पुष्टि भएको छ । स्वास्थ्य तथा परिवार कल्याण मन्त्रालयका अनुसार कर्नाटक प्रान्तमा दुई जनामा संक्रमण पुष्टि भएको हो । संक्रमितहरू ६६ र ४६ वर्षका पुरुष छन् । मन्त्रालयका सहसचिव लव अग्रवालले उनीहरूलाई निगरानीमा राखिएको र कुनै गम्भीर लक्षण नदेखिएको उनले बताए ।

६६ वर्षीय पुरुष दक्षिण अफ्रिकाबाट भारत आएका थिए । खोपको पूरा डोज लिएका उनी दुबई हुँदै भारत आएर यसअघि नै आफ्नो देश फर्किसकेका छन् । नोभेम्बर १ मा संक्रमण पुष्टि हुने ४६ वर्षीय पुरुष चिकित्सक हुन् । उनले हालै कुनै देशको भ्रमण नगरेका स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन् ।

भारतीय राजधानी नयाँदिल्लीमा संक्रमण पुष्टि भएका ६ जना र महाराष्ट्रमा शंकास्पद ६ जनाको नमुना ओमिक्रोन भए/नभएको पत्ता लगाउन जिन सिक्वेन्सिङका लागि पठाइएको छ । अधिकारीले ती नमुनाको परीक्षण नतिजा आउन बाँकी रहेको र अन्य भारतीय सहरमा पनि ओमिक्रोन परीक्षण सुरु गरिएको जनाएका छन् । ओमिक्रोन पुष्टि भएपछि भारतले उच्च जोखिममा रहेका दक्षिण अफ्रिका, बेलायत, न्युजिल्यान्ड, बंगलादेश, हङकङ र इजरायलबाट आउने यात्रुलाई कडाइ गरेको छ । ती देशबाट आएका यात्रुको भारत उत्रनेबित्तिकै स्वास्थ्य परीक्षण गरिने र नतिजा नआएसम्म विमानस्थलबाहिर जान नदिइने अधिकारीहरूले जनाएका छन् । संक्रमण पुष्टि नहुने यात्रुहरू ७ दिन घरैमा क्वारेन्टिन बस्नुपर्ने र त्यसपछि फेरि परीक्षण गर्नुपर्ने जनाइएको छ ।

पछिल्लो समय विश्वव्यापी त्रास फैल्याइरहेको ओमिक्रोन भेरिएन्ट पुष्टि हुने भारत ३० औं देश हो । सबैभन्दा पहिले दक्षिण अफ्रिकामा पुष्टि भएको थियो । नोभेम्बर ९ लिइएको नमुना परीक्षण पछि दक्षिण अफ्रिकाका स्वास्थ्य अधिकारीले नोभेम्बर २४ मा यो भेरिएन्ट पुष्टि गरेका हुन् । विश्व स्वाथ्य संगठन (डब्लूएचओ) ले ओमिक्रोनलाई ‘संक्रमणको उच्च जोखिम’ सूचीमा राखिसकेको छ । ओमिक्रोन ठूलो संख्यामा उत्परिवर्तित भइरहेको र तीव्र रूपमा फैलिइरहेको भन्दै उसले विश्व समुदायलाई सतर्क रहन चेतावनी दिएको छ ।

‘ओमिक्रोन भेरिएन्टमा धेरै उत्परिवर्तनहरू भइरहेका छन् र तीमध्ये केहीले निकै चिन्ताजनक अवस्था सिर्जना गरेका छन्,’ डब्लूएचओले भनेको छ । तर, पहिलेका तुलनामा पछिल्ला उत्परिवर्तन बढी घातक भए/नभएको स्पष्ट भइसकेको छैन । यसअघि, दक्षिण अफ्रिकी स्वास्थ्य अधिकारीले यसअघि फैलिएका अन्य भेरिएन्टको तुलनामा ओमिक्रोन फरक देखिएको र आश्चर्यजनक रूपमा उत्परिवर्तन भइरहेको बताएका छन् । विश्वभर हालसम्म ३० देशमा ओमिक्रोन देखा परिसकेको छ । बिहीबार साँझसम्म यो भेरिएन्टबाट करिब ४ सय जना संक्रमित भइसकेका छन् ।

प्रकाशित : मंसिर १७, २०७८ ०८:४९
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

पूर्वआईजीपीसहित २१ जनाको अनुसन्धान तामेलीमा

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले गैरकानुनी रूपमा सम्पत्ति आर्जन गरेको कसुरमा अनुसन्धानमा तानिएका सशस्त्र प्रहरी बल (एपीएफ) का तत्कालीन महानिरीक्षक (आईजीपी) कोषराज वन्त र कर फर्स्योट आयोगका पूर्वअध्यक्ष लुम्बध्वज महतसहित २१ जनाको मुद्दा तामेलीमा राखेको छ ।

सार्वजनिक पदमा बसेर सरकारी सम्पत्ति दोहन तथा गैरकानुनी सम्पत्ति आर्जन गर्नेमाथि अख्तियार ‘नरम’ बन्ने गरेको आरोप लागिरहेका बेला दुई ‘हाइप्रोफाइल’ सहित २१ बहालवाला तथा पूर्वकर्मचारीको अनुसन्धान फाइल तामेलीमा राखिएको हो ।

प्रमुख आयुक्तबाट अवकाश पाउनु एक महिनाअघि नवीनकुमार घिमिरेको अध्यक्षतामा बसेको आयोगको पूर्ण बैठकले पूर्वआईजीपी वन्तविरुद्धको अनुसन्धान तामेलीमा राखेको हो । प्रमुख आयुक्त घिमिरेले २०७७ भदौ २९ मा अख्तियारबाट अवकाश पाएका थिए । अवकाशको एक महिनाअघि साउन ५ मा घिमिरेको अध्यक्षतामा बसेको आयोगको पूर्ण बैठकले वन्तविरुद्धको फाइल तामेलीमा राखेको हो ।

प्रमुख आयुक्त घिमिरेले अवकाश पाउनु केही दिनअघि अन्य तीन जनाको अनुसन्धान पनि तामेलीमा राखेको पाइएको छ । भदौ २३ मा जलस्रोत तथा सिँचाइ विकास डिभिजन कार्यालय गुल्मीका इन्जिनियर निश्चल काफ्ले, भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालयमा कार्यरत सिनियर डिभिजन इन्जिनियर दीपक केसी र भदौ २५ मा राष्ट्रिय योजना आयोगमा कार्यरत शाखा अधिकृत लोकराज बोहराविरुद्धको अकुत सम्पत्ति आर्जनसम्बन्धी अनुसन्धान फाइल पनि तामेलीमा राखिएको हो ।

यसैगरी कर फर्स्योट आयोग–२०७१ का अध्यक्ष महतविरुद्धको अकुत सम्पत्तिसम्बन्धी अनुसन्धान फाइल तामेलीमा राखिएको छ । घिमिरेले अवकाश पाएको करिब चार महिनापछि कार्यवाहक प्रमुख आयुक्त गणेशराज जोशीको अध्यक्षतामा बसेको बैठकले महतविरुद्धको अकुत सम्पत्ति आर्जनसम्बन्धी फाइल २०७७ पुस २३ को निर्णयबाट तामेलीमा राखिएको अख्तियारले जनाएको छ ।

अख्तियारका अनुसार जिल्ला आयोजना कार्यान्वयन इकाई गोरखाका इन्जिनियर रामशरण आचार्य, राजस्व अनुसन्धान विभागका तत्कालीन शाखा अधिकृत मनोजकुमार गौतम, जिल्ला वन कार्यालय बाजुराका तत्कालीन अधिकृत धनीचन्द्र ठकुरी, काठमाडौं महानगरपालिकाका उपनिर्देशक साधुराम भट्टराई र धर्म मुनिकार, राजस्व अनुसन्धान विभागका निर्देशक खिमबहादुर कुँवर र नासु रामकृष्ण तिवारी, पूर्वाञ्चल क्षेत्रीय सडक निर्देशनालय दमकका प्रमुख दीपककुमार भट्टराई, त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल भन्सार कार्यालयका भन्सार अधिकृत केशवराज ओलीविरुद्धको फाइल तामेलीमा राखिएको हो ।

यसैगरी अख्तियारले राष्ट्रिय प्राकृतिक स्रोत तथा वित्त आयोगका उपसचिव कपिलप्रसाद सुवेदी, रसुवा भन्सार कार्यालयका नासु भूपेन्द्रराज मैनाली, मध्यपहाडी लोकमार्गका सिनियर डिभिजन इन्जिनियर सूर्यबहादुर भाट, सडक विभागका सुपरिन्टेन्डेन्ट इन्जिनियर सुशीलबाबु ढकाल, पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय सडक निर्देशनालयका तत्कालीन क्षेत्रीय निर्देशक उत्तमलाल प्रधानविरुद्धको फाइल पनि तामेलीमा राखिएको छ ।

प्रेमकुमार राई अख्तियारको प्रमुख आयुक्तमा आएपछि दक्षिण कोरियाका लागि तत्कालीन नेपाली राजदूत स्वर्गीय कमानसिंह लामा र अर्थ मन्त्रालयका उपसचिव डिलबहादुर क्षत्रीविरुद्धको फाइल पनि तामेलीमा राखिएको छ ।

प्रकाशित : मंसिर १७, २०७८ ०८:४८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×