लियोनार्दो डिक्याप्रियोको चस्मा- समाचार - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

लियोनार्दो डिक्याप्रियोको चस्मा

कमल पन्थी

बर्दिया — सामान्य झगडामा आफन्त, छिमेकी, साथीभाइबीच बोलचाल बन्द हुन्छ । वर्षौं दुस्मनी रहन्छ । यस्तै शत्रुता पाल्दा हुन् भने मधुवन–३ खाताका ५३ वर्षीय भदै थारुको स्वभाव बेग्लै हुन्थ्यो होला । बाघले उनको एउटा आँखा फुटायो । दुईपटक वन्यजन्तुले आक्रमण गर्दा मुस्किलले ज्यान जोगियो । तैपनि उनी वन्यजन्तु संरक्षणका काममै क्रियाशील छन् ।

केही वर्षअघिसम्म खाता जैविक मार्गमा सितिमिति बाघ देखिँदैनथ्यो । अहिले दिनहुँ देखिन थालेपछि थारू गद्गद् छन् । ‘पहिले चोरी सिकार गर्न कोही आए कि भनेर एक्लै वनमा निगरानी गर्थें,’ उनले भने, ‘अहिले आँट आउँदैन, बाघले कति बेला आक्रमण गर्छ पत्तै हुन्न ।’ त्यसैले समूहमा वनमा गस्ती सुरु गरेको उनले सुनाए । दिनमा एकपटक स्थानीय गौरी सामुदायिक वनको नियमित अनुगमन गर्छन् । उनका अनुसार सामुदायिक वनमा बाघ, हात्ती र गैंडाको संख्या बढेको छ । त्यसैले वन हेरालुसहित समूहमा जाने गरेको उनले बताए ।

‘एक साताअघि बाघले आक्रमण प्रयास गर्‍यो,’ उनले भने, ‘भागेर ज्यान बचायौं ।’ त्यसबेला खाता समन्वय समितिका कर्मचारी र पदाधिकारीमाथि बाघले आक्रमण प्रयास गरे पनि भागेर ज्यान बचाएको संरक्षणकर्मी माया योगीले बताइन् । ‘दिनहुँ बाघ आउने गरेको छ,’ उनले भनिन्, ‘वनमा जाने अवस्था छैन ।’ वन अहिले हराभरा र घना भइसकेको उनले बताइन् ।

१० वर्षअघि हलिउड अभिनेता लियोनाद्रो डिक्याप्रियो बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज अवलोकनका लागि आउदा थारूलाई भेटेका थिए । संरक्षणमा उनको योगदानबारे जानकारी पाएकाले भेटेको लियोनार्दोले बताएका थिए । ‘त्यो हिरोले ग्वाम्मै अँगालो हालेर यु आर ग्रेट, यु आर हिरो भन्यो,’ थारूले सम्झिए, ‘त्यसबेला केहीबेर बाघ संरक्षणसम्बन्धी कुराकानी भयो ।’ हलिउड अभिनेताले सम्झनास्वरूप दिएको चस्मा थारूले अहिलेसम्म साँचेर राखेका छन् । ‘संरक्षणका काममा जहाँ गए पनि चस्मा लगाएर जान्छु,’ उनले भने । करिब दुई दशकअघि उनी गौरी सामुदायिक वन अनुगमनमा जाँदा बाघले झम्टिएर आँखा फुटाएको थियो । त्यसबेला उनी वन उपभोक्ता समूहका अध्यक्षमा पहिलोपटक निर्वाचित भएका थिए ।

निकुञ्जमा खरखडाई खुलेको थियो । वनमा प्रवेश गरेका उपभोक्ताले वन र वन्यजन्तुमा कुनै हानि–नोक्सानी नपुर्‍याऊन् भनेर अनुगमनमा गएका बेला आफूमाथि बाघले आक्रमण गरेको उनले बताए । ‘बाघले पन्जाले आँखामा हिर्काएको थियो,’ उनले सम्झना गरे, ‘त्यो बेला म मुस्किलले बाघबाट बाचेँ ।’ घटनापछि उनी एक महिना अस्पताल बसे । नेपालगन्जमा उनको आँखाको शल्यक्रिया भएको थियो । ‘बाघले आफ्नो बासस्थानमा मानिसबाट खतरा भए मात्र आक्रमण गर्छ,’ उनले भने ।’

बाघसँगको जम्काभेटको ठूलो मूल्य चुकाएका उनी उक्त घटनापछि पनि संरक्षणका काममा पहिले जसरी नै क्रियाशील छन् । बाघ बचाउ अभियान नै चलाएका छन् । चोरी सिकार नियन्त्रणमा उनले युवा दस्ता बनाएर परिचालित गरेका छन् । त्यसताका नेपाल–भारतको सीमावर्ती जंगल भएका कारण खाता क्षेत्रलाई जैविक मार्गका रुपमा संरक्षित वन घोषणा गरिएको थियो । नेपाल–भारतबाट वन्यजन्तु ओहोरदोहोर गर्ने यस मार्गमा चोरी सिकारीको बिगबिगी थियो । संकटकालका समय तीन जना चोरी सिकारीलाई बाघ मारेको अभियोगमा तत्कालीन विद्रोही माओवादीले पक्राउ गरी बेपत्ता बनाएका थिए । यस जैविक मार्गमा एक वर्षयता ६ जनाको बाघले ज्यान लिइसकेको छ ।

प्रकाशित : आश्विन ११, २०७८ ११:२२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

संसदीय दलको नेता छान्दै लोसपा

सन्तोष सिंह

धनुषा — जनता समाजवादी पार्टी (जसपा) बाट टुक्रिएको लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टी (लोसपा) प्रदेश २ संसदीय दलको विधान तयारीमा जुटेको छ । लोसपा अध्यक्ष महन्थ ठाकुर नेताहरू राजेन्द्र महतो, अनिल झा संसदीय विधानका लागि जनकपुरमा प्रदेश सांसदहरूसँग छलफलमा जुटेका हुन् ।

महन्थ ठाकुर, अध्यक्ष, जनता समाजवादी पार्टी

शनिबार जनकपुर आएका अध्यक्ष ठाकुरले दलको विधान पारित गरेर नेता चयन गर्नसमेत छलफल गरेका छन् । लोसपा कार्यकारिणी सदस्य एवं प्रदेश सांसद जितेन्द्र सोनलले संसदीय दलको विधान टुंगो लगाएर सोमबारसम्म दलको नेता चयन हुन सक्ने बताए । ‘केन्द्रीय अध्यक्ष, वरिष्ठ नेताहरूसँग संसदीय दलको विधान बनाउन छलफल भएको छ,’ सोनलले भने, ‘विधान पारित भएपछि लगत्तै दलको नेताबारे छलफल हुनेछ ।’

प्रदेशसभामा १६ जना सांसद रहेको लोसपामा संसदीय दलमा अध्यक्ष ठाकुरनिकट सांसद जितेन्द्र सोनलको सम्भावना बढी छ । सांसद उपेन्द्र महतोले पनि दलको नेतामा दाबी गरेका छन् । तत्कालीन राजपामा हुँदा प्रदेश २ मा सोनल संसदीय दलका नेता थिए । संघीय समाजवादी पार्टी र राष्ट्रिय जनता पार्टी समायोजन हुँदा दलको नेता चयन हुन सकेको थिएन । विगतमा पनि दलको नेता रहेका सोनललाई नै पुनः नेता चयन गर्न ठाकुर स्वयं दलको बैठकमा सहभागी भएका छन् ।

जसपा नेतृत्वको प्रदेश सरकारमा नेपाली कांग्रेस, नेकपा माओवादी केन्द्र समावेश भइसकेका छन् । नेकपा (एकीकृत समाजवादी) पनि चाँडै सरकारमा सहभागी हुने भएको छ । सरकार बाहिर रहेको नेकपा एमालेका ८ जनामात्र सांसद रहेकाले १६ जना सांसद रहेको लोसपा प्रमुख प्रतिपक्षी दल रहनेछ ।

संविधानमा त्रुटिले संकट : ठाकुर

लोसपा अध्यक्ष ठाकुरले संविधानमा त्रुटि रहेकै कारण मुलुकमा राजनीतिक संकट आएको बताएका छन् । लोसपा महिला परिवारद्वारा आइतबार जनकपुरमा आयोजित जितिया पर्वको महत्त्व विषयक चर्चा एवं सांस्कृतिक कार्यक्रममा ठाकुरले लोसपाले मधेसको मुद्दालाई नछाडेको बताए । मधेसको मुद्दा सम्बोधन नभएसम्म आफूहरूको लडाइँ जारी रहने उनको भनाइ थियो । विभेदकै कारण मुलुकको अवस्था बिग्रिएको बताउँदै उनले संविधान संशोधन समस्या समाधानको विकल्प रहेको बताए ।

प्रकाशित : आश्विन ११, २०७८ ११:१५
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×