दबाबपछि त्रिविमा एमफिल अध्ययनका लागि पुन: प्रवेशपरीक्षा लिइँदै- समाचार - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

दबाबपछि त्रिविमा एमफिल अध्ययनका लागि पुन: प्रवेशपरीक्षा लिइँदै

गणेश राई

काठमाडौँ — त्रिभुवन विश्वविद्यालयले विद्यावारिधि र एमफिल अध्ययनका लागि साउन १४ गते पुन: प्रवेशपरीक्षा लिँदै छ । गत चैतमै प्रवेशपरीक्षा सकेर उत्तीर्णलाई असार २२ भित्र भर्ना हुन सूचना जारी गरिएकोमा विद्यार्थी समूह र पदाधिकारीको दबाबपछि फेरि परीक्षा लिन लागिएको हो ।

मानविकी तथा सामाजिक शास्त्र संकाय डिन कार्यालयले एमफिल र विद्यावारिधि उपाधि लिन चाहनेको संख्या बढेको र केही विषयमा आवश्यक विद्यार्थीसंख्यासमेत कम भएकाले अर्को प्रवेश परीक्षाको तयारी गरिएको जनायो ।

त्रिविले एमफिल–विद्यावारिधि विनियम परिमार्जन गरी प्रत्येक विषयका उत्कृष्ट पाँच जनाले मात्र पीएचडी अनुसन्धान गर्न पाउने बनाएको छ । एमफिल–विद्यावारिधि विनियम २०७७ अनुसार एउटा विषयमा अधिकतम ३५ जनाको कोटा तोकिएको छ ।

‘पूर्वनिर्धारित तालिकाअनुसार साउन २२ गतेबाट कक्षा सञ्चालन गर्ने भनेका थियौं,’ सहायक डिन दुबिनन्द ढकालले भने, ‘कोभिडका कारण केही विषयमा कोटा खाली भएकाले अर्को प्रवेशपरीक्षा लिने तयारीमा छौं । कोटा कम भएका विषयमा विभागको जनशक्तिअनुसार विद्यार्थी थपिनेछ ।’

यसअघिका जम्मा २२ विभागअन्तर्गतका विषयमा कुल ५ सय ७० ले आवेदन दिएका थिए । तीमध्ये ४ सय ६७ जना योग्य ठहरिएकाले नामावली प्रकाशन गरिएको थियो । सबैभन्दा धेरै राजनीतिशास्त्रमा ५०, समाजशास्त्रमा ४५, नेपालीमा ३८ र अर्थशास्त्रमा ३८ जनाको नाम प्रकाशित छ । उनीहरूलाई मेरिटका आधारमा भर्ना लिइने जनाइएको छ ।

यस्तै ग्रामीण विकासमा ३४, अंग्रेजीमा ३१, अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध र कूटनीतिमा २८, द्वन्द्व–शान्ति र विकासमा २६, मानवशास्त्रमा २५ जनाको नाम छ । जनसंख्या अध्ययनमा १९, लैंगिक अध्ययनमा १७, नेपालभाषामा १५, संस्कृतिमा १४, सामाजिक कार्यमा १४ र भूगोलमा ११ जना छन् । त्यसै गरी ललितकलातर्फ संगीतमा १४ र पेन्टिङमा १३ जना छन् । इतिहास ९, बौद्ध अध्ययन ८, भाषाविज्ञानमा ६, गृहविज्ञानमा ५ जना, पत्रकारिता तथा आमसञ्चार ५ र हिन्दीमा २ जनाको नाम प्रकाशित छ ।

कोटा प्रणालीअनुसार ४ सय ३६ जनाले भर्ना पाउनेमा तीमध्ये अधिकांश भर्ना भइसकेका छन् । भर्ना भएका विद्यार्थीले पहिलो र दोस्रो सेमेस्टर नियमित कक्षा पढ्नुपर्नेछ । तेस्रो सेमेस्टरमा विषयगत आधारमा उत्कृष्ट पाँच जना विद्यावारिधि (पीएचडी) उपाधिका निम्ति भर्ना हुन पाउँनेछन् । बाँकीले शोधपत्र बुझाएपछि एमफिल उपाधि लिन पाउँछन् । ‘एमफिल उपाधिपछि पीएचडीको बाटो खुला रहन्छ,’ सहायक डिन ढकालले भने ।

त्रिविले यसअघि एमफिल र विद्यावारिधि उपाधिको कोर्स फरकफरक सञ्चालन गथ्र्यो । अहिले एकै कोर्सअन्तर्गत ल्याइएपछि विगतको तुलनामा एमफिल र विद्यावारिधि उपाधिका लागि अध्ययन गर्नेको संख्या बढेको त्रिवि शिक्षाध्यक्ष शिवलाल भुसालले बताए । ‘त्रिवि पुरानो विश्वसनीय संस्था हो,’ उनले भने, ‘समयानुकूल केही नयाँ समसामयिक विषय थपिएका छन् भने पहिलेदेखि नै लोकप्रिय विषयहरू पनि छन् । त्यसैले त्रिविमा उपाधि लिन चाहने विद्यार्थीको चाप बढेको छ ।’ गत पुसमा सम्पन्न त्रिविको ४६औं दीक्षान्त समारोहमा ९७ जनाले पीएचडी, एमफिललगायत उपाधि लिएका थिए ।

त्रिविले यस वर्षबाट उपाधिका निम्ति नयाँ नियम लागू गरेको छ । शोधार्थीले कम्तीमा दुईवटा अनुसन्धानात्मक लेख जर्नलमा छापिनै पर्ने प्रावधान राखिएको छ । यसअघि शोध–अनुसन्धान कार्यमा अरूको नक्कल गर्ने गरिएको भेटिएकाले अबदेखि त्रिवि केन्द्रीय पुस्तकालयमा ‘प्लेगरिज्म जाँच्ने मेसिन’को व्यवस्था गरिएको भुसालले बताए ।

प्रकाशित : श्रावण ११, २०७८ १३:३०
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

रहेनन् आधुनिक चित्रकलाका प्रवर्तक उत्तम नेपाली

गणेश राई

काठमाडौँ — वरिष्ठ कलाकार उत्तम नेपाली (उत्तमप्रसाद कर्माचार्य)को ८५ वर्षको उमेरमा बुधबार बिहान साढे ४ बजे निधन भएको छ । करिब तीन वर्षदेखि श्वासप्रश्वास, मुटु रोग र अल्जाइमर्सबाट पीडित नेपालीको उपचारको क्रममा शिक्षण अस्पतालमा निधन भएको हो । 

तस्बिर : बिजु महर्जन/कान्तिपुर

कलाकार नेपाली नेपालको आधुनिक अमूर्त चित्रकलाको प्रवर्तकमध्ये एक मानिन्छन् । ‘नेपालको आधुनिक चित्रकलाका पायोनियरमध्ये उत्तम सर एकजना पर्नुहुन्छ,’ कलाकार रविन कोइराला भन्छन्, ‘आधुनिक कला भित्राउनेमा लैनसिंह बाङ्देल, उत्तम नेपाली र उर्मिला गर्ग हुनुहुन्छ । त्यसपछि शशिविक्रम शाह पर्नुहुन्छ ।’

काठमाडौंको किलागलमा वि.सं. १९९४ वैशाख जन्मिएका नेपालीले लखनऊबाट चित्रकलामा स्नातक गरेका थिए । अध्ययनपछि २०१८ सालमा स्वदेश फर्केर आधुनिक चित्रकलामा अगुवाइ गरेका थिए । कलाकार नेपाली नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानका आजीवन सदस्य हुन् । उनको नेपाल, भारत, जापान, तत्कालीन सोभियत संघ, बंगलादेश, कोरिया, अस्ट्रेलियालगायत मुलुकमा चित्रकला प्रदर्शनी भएको थियो । न्यूयोर्कस्थित संयुक्त राष्ट्र संघको कार्यालय, नारायणहिटी संग्रहालयलगायतमा नेपालीका कृतिहरू संग्रहित छन् ।

उत्तम नेपालीले कोरेको चित्र । फाइल तस्बिर : बिजु महर्जन/कान्तिपुर

उत्तम नेपाली गीतकार, कवि र अभिनय कलाकारका रूपमा समेत चिनिन्छन् । उनको ‘विना शीर्षकको’ नामक कवितासंग्रह प्रकाशित छ । यसैगरी ‘आमा’ र ‘हिजो आज भोलि’ चलचित्रमा अभिनयसमेत गरेका थिए । उनी निजामती सेवा प्रवेश गरी सूचना विभागको विभागीय प्रमुखका रुपमा अवकाश पाएका थिए ।

‘करिब पाँच वर्षदेखि स्वास्थ्य स्थिति बिग्रिँदै गएकोले बुवाको एकल चित्रकला प्रदर्शन हुन सकेन,’ नेपालीकी कान्छी छोरी प्रकृति कर्माचार्यले भनिन्, ‘उहाँको सयौं कृतिहरू प्रदर्शन हुन बाँकी छन् ।’

नेपालीका श्रीमती मन्दिरा कर्माचार्य, दुई छोरा उद्यम र सुद्यम तथा दुई छोरी छन् । उनको बुधबारै पशुपति आर्यघाटमा दाहसंस्कार गरिने उनका जेठो छोरा उद्यमले जनाएका छन् ।

सम्बन्धित समाचार

प्रकाशित : श्रावण ६, २०७८ १०:२४
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×