भुइँमान्छेका समाचार लेख्‍ने सपना अधुरै- समाचार - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

भुइँमान्छेका समाचार लेख्‍ने सपना अधुरै

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — ‘मलाई अझै पनि समाजमा दबिएका, अन्यायमा परेका, निमुखा र कसैले नगन्ने मान्छेका समाचार शृंखलाबद्ध रूपमा लेख्न मन छ,’ उनले केही दिनअघि मात्र सहकर्मीलाई सुनाएका थिए । जबकि एक दशक लामो पत्रकारिता यात्रामा उनले यस्तै भुइँमान्छेका कैयन् समाचार लेखिसकेका थिए ।

महेन्द्रनगरमा बलात्कारपछि हत्या गरिएकी निर्मला पन्तबारे होस् या रुकुम पश्चिममा दलित र गैरदलितबीच भएको प्रेम सम्बन्धका कारण मारिएका युवा र तिनको परिवारजनका बारेमा, उनका स्थलगत रिपोर्टिङ सधैँ अन्यायमा पारिएका र आवाज दबाइएकाहरूकै पक्षमा हुने गर्थ्यो । कोरोना संक्रमण बढेपछि उपत्यकामा जारी निषेधाज्ञाका बेला खुलामञ्चमा नि:शुल्क खाना खान आउनेहरूबारे उनले लेखेको समाचारले पनि यही पुष्टि गर्छ । संक्रमणका बेला ‘विपन्नले कसरी बाँच्ने भन्ने ?सवाल उठाएर होस् वा ‘संकटलाई अवसरमा बदल्नेहरू’ का कथा लेखेर होस्, उनी हरदम आफूलाई भुइँमान्छेका संवेदना र समस्याहरूकै निकट राख्थे ।

तिहारको मुखमा उनले सहकर्मीलाई भनेका थिए, ‘अरूका लागि जिन्दगी दिएका दु:खीका कथाव्यथाहरूलाई समेटेर शृंखलाबद्ध रूपमा लेख्ने चाहना छ ।’ यसो भनेको अर्को दिन उनी बिरामी परे । अस्पताल भर्ना भए । छिट्टै निको हुने र फेरि रिपोर्टिङमा जुटिहाल्ने आत्मविश्वास थियो । तर दुर्भाग्य ! कान्तिपुर दैनिकका उपसम्पादक गोकर्ण गौतमको बिहीबार ३१ वर्षको अल्पायुमै निधन भयो ।

गौतमलाई दुई साता अघिदेखि टाउको दुख्ने समस्या देखा परेको थियो । उपचारार्थ सोमबार अस्पताल भर्ना भएका उनको उपचारका क्रममा मस्तिष्कको नसामा समस्या देखिएपछि शल्यक्रिया गरिएको थियो । शल्यक्रिया गर्दा रक्तस्राव भई गौतमको बाँसबारीस्थित उपेन्द्र देवकोटा मेमोरियल नेसनल इन्स्टिच्युट अफ न्युरोलोजिकल एन्ड एलाइड साइन्सेस (न्युरो अस्पताल) मा निधन भएको हो ।

चिकित्सकहरूसँगको परामर्शपछि उनी अस्पताल भर्ना भएका थिए । बुधबार उनको शल्यक्रिया सुरु भएको थियो । अस्पतालका डा. सुवास फुयालका अनुसार शल्यक्रियाकै क्रममा नसाबाट रक्तस्राव भएपछि भेन्टिलेटरमा राखेर उपचार गरिएको थियो । ‘कमजोर भइसकेको नसा फुटेर अत्यधिक रक्तस्राव भएपछि शल्यक्रिया सफल हुन सकेन,’ डा. फुयालले परिवारका सदस्यहरूसँग भनेका थिए । बिहीबार बिहान साढे ११ बजे अस्पतालले उनको निधन भएको घोषणा गरेको परिवारका सदस्यहरूले जानकारी दिए ।

करिब एक दशकदेखि पत्रकारिता गर्दै आएका गौतम पछिल्लो समय कला, साहित्य, समसामयिक विषय र सामाजिक क्षेत्रका विषयवस्तुमा कलम चलाउँथे । उनको अर्को पहिचान तिखो फिल्म समीक्षा लेख्ने रंगपत्रकारका रूपमा थियो । सबै किसिमका दबाब र प्रभावहरूबाट मुक्त रही उनी फिल्महरूका चोटिला समीक्षा लेख्ने गर्थे ।

काभ्रेमा जन्मेका गौतम मकवानपुरस्थित बकैंया गाउँपालिका–४ छतिवनका स्थायी बासिन्दा थिए । पत्रकारितामा स्नातकोत्तर गौतमले मोफसलबाटै पत्रकारिता सुरु गरेका थिए । हेटौंडाबाट पढ्नका लागि काठमाडौं आएपछि उनले केही समय देशान्तर साप्ताहिकमा काम गरे । त्यसपछि कान्तिपुर पब्लिकेसन्समा आबद्ध भएर नेपाल म्यागजिनमा काम गरे । नेपालका तत्कालीन सम्पादक प्रशान्त अर्याल भन्छन्, ‘उनी विषयवस्तुको गहिराइ बुझेर पठनीय रिपोर्टिङ गर्ने क्षमताका पत्रकार थिए ।’ नेपाली फिल्म पत्रकारितामा सधैं सबैको प्रशंसा मात्रै धेरै लेख्ने धारलाई गौतमले राम्रै परिवर्तन गरेको अर्यालको भनाइ छ । ‘फिल्म समीक्षामा राम्रोलाई राम्रो र नराम्रोलाई नराम्रो लेख्ने स्वतन्त्र लेखनको धारलाई गोकर्णले अघि बढाएका थिए,’ उनी भन्छन्, ‘नेपालको फिल्म पत्रकारितामा अहिले एकोहोरो प्रशंसा मात्रै आउँदैन, जेजस्तो हो, त्यस्तै आउँछ, त्यो धार अघि बढाउने श्रेय गोकर्णलाई जान्छ ।’

नेपाल म्यागजिनकै लागि उनले गरेको अंशु बर्माको पालाको कैलाशकुट भवनबारेको रिपोर्टिङलाई अर्याल अझै सम्झन्छन् । गौतमको निधन नेपाली पत्रकारिताका लागि ठूलो क्षति भएको उनले बताए ।

पछिल्लो समय कान्तिपुर दैनिकमा रिपोर्टिङ गर्दै आएका गौतमले सामाजिक र आर्थिक समस्याका कारण आम मानिसले बेहोर्नुपरेका मनोवैज्ञानिक असरहरूतर्फ पनि कलम चलाउन थालेका थिए । कोरोना महामारीलगायतका समस्याले भयावह बन्दै गइरहेका मनोसामाजिक समस्याहरूलाई परास्त गर्न आपसमा सहयोगी भावना विकसित गर्नुपर्नेमा उनको जोड थियो ।

सहकर्मीहरू उनलाई भुइँमान्छेको कथाव्यथा लेखेर कहिल्यै नथाक्ने पत्रकारका रूपमा चिन्छन् । समसामयिक विषयवस्तु तथा सामाजिक विषयहरूलाई अत्यन्तै मिहीन ढंगले केलाउने जाँगर उनमा थियो ।

गौतमको बिहीबारै पशुपति आर्यघाटमा अन्त्येष्टि गरिएको छ । अन्त्येष्टिमा पत्रकार, रंगकर्मी, आफन्तजनलगायत सयौंको उपस्थिति थियो । उनको परिवारमा श्रीमती, आमा र दाजु छन् ।

प्रकाशित : मंसिर ५, २०७७ ०७:२६
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

सार्वजनिक यातायातमा ‘अनलाइन मोनिटरिङ’

आर्थिक कारोबार पारदर्शी हुने, यात्रु पनि नठगिने
विमल खतिवडा

काठमाडौँ — यातायात व्यवस्था विभागले सार्वजनिक यातायातको अनुगमन गर्न अनलाइन मोनिटरिङ सिस्टम लागू गरेको छ । लामा दूरीका सवारीमा लागू हुने गरी विभागले अनलाइन टिकेटिङ मोनिटरिङ सिस्टम सुरु गरेको हो । भौतिक पूर्वाधार तथा यातायातमन्त्री वसन्तकुमार नेम्बाङले बिहीबार मन्त्रालयमा उक्त सिस्टमको उद्घाटन गरे ।

बदलिँदो परिस्थितिमा यातायात क्षेत्रलाई व्यवस्थित गर्न उक्त प्रणालीले ठूलो सहयोग गर्ने उनले जानकारी दिए । सार्वजनिक यातायातलाई नवीनतम रूप दिँदै आधुनिक प्रविधिमैत्री बनाएर अघि बढ्नुपर्छ,’ मन्त्री नेम्बाङले भने, ‘यस क्षेत्रलाई पारदर्शी, सुरक्षित तथा वातावरणमैत्री बनाउनु आवश्यक छ ।’ यातायात क्षेत्रका धेरै अधिकार प्रदेशअन्तर्गत छन् । कानुन अनि नीति तर्जुमा भइरहेका छन् । केही नीतिगत कुरा संघमा पनि छन् । सार्वजनिक यातायातलाई एकीकृत, पारदर्शी, प्रविधिमैत्री र भरपर्दो बनाउन यातायात प्राधिकरणको परिकल्पना गरिएको उनले बताए । सार्वजनिक यातायात प्राधिकरणसम्बन्धी विधेयक राष्ट्रिय सभाबाट पारित भई प्रतिनिधिसभामा प्रस्तुत भएको छ ।

अनलाइन मोनिटरिङले यातायातको व्यापारलाई पारदर्शी बनाउने उनको भनाइ छ । ‘यसले कुनै घोटाला हुन दिने छैन,’ मन्त्री नेम्बाङले भने, ‘कुन गाडी कहाँ आयो, कहाँ जाँदै छ, सबै थाहा हुनेछ ।’ सिस्टमले सार्वजनिक सवारी चलाउने व्यवसायीलाई निर्धक्क बनाउने, त्यसमा कार्यरत कर्मचारीलाई ढुक्क बनाउने र यात्रुलाई भरपर्दो र सुरक्षित बनाउने उनले बताए ।

सबै सार्वजनिक यातायातमा अनलाइनबाटै टिकट लिने व्यवस्था गर्न लागिएको यातायात व्यवस्था विभागका महानिर्देशक गोगनबहादुर हमालले जानकारी दिए । ‘सम्बन्धित गाडी कम्पनीले अनलाइनबाटै टिकट काट्ने व्यवस्था गर्नुपर्नेछ,’ उनले भने, ‘काउन्टरमा भीड गरेर टिकट लिनुको सट्टा घरमै बसेर अनलाइनबाटै लिने व्यवस्था हुनेछ ।’ यसो गर्दा यात्रु नठगिने र सहज हुने उनको भनाइ छ । यो सिस्टम लागू हुँदा व्यवसायीको खातामा सिधै पैसा जानेछ । ‘कोभिड–१९ को महामारीका बेला यो सिस्टम लागू गर्न हामी हतारिएका हौं, किनकि अनलाइनबाट सेवा उपलब्ध हुँदा कोभिडको जोखिम कम हुन्छ,’ उनले भने । यो सिस्टमबाट टिकट काट्न मिल्दैन । अनलाइनबाट टिकट काट्ने सिस्टम व्यवसायी आफैंले राख्नुपर्ने हुन्छ ।

विभागको सिस्टमसँग व्यवसायीको सिस्टम जोडिनेछ । ‘यात्रुले अनलाइन टिकट काट्दा व्यवसायीले तोकिएभन्दा बढी भाडा लिएका छन् कि, यात्रुले जुन सिट बुक गरेका हुन्, त्यो सिटमा बस्न पाए कि पाएनन्, सबै कुरा हेर्न मिल्छ,’ हमालले भने, ‘यसबारे उजुरी गरे व्यवसायीलाई तत्काल कानुनी दायरामा ल्याउन सकिनेछ ।’ सबै यातायात व्यवसायी अनलाइन सिस्टममा आएपछि काठमाडौं उपत्यकाबाट कति यात्रु बाहिरिए र कति भित्रिए, कति उमेरका गए, कति आर्थिक कारोबार भयो, सबै थाहा हुनेछ ।

अहिले अनलाइन सिस्टम व्यापक रूपमा प्रयोगमा आउन सकेको छैन । यसको प्रयोग बढाउन आवश्यक रहेको हमालले बताए । यसबारे विभागले व्यवसायीसँग छलफल पनि गरिसकेको छ । ‘व्यवसायीबाट रायसुझाव लिने काम भएको छ,’ उनले भने, ‘यसमा सबै सकारात्मक छन् ।’ जहाजको जस्तै अनलाइनबाट टिकट काट्ने सिस्टम बसमा राख्न खोजिएको उनको भनाइ छ । अहिले ३६ कम्पनी सिस्टममा जोडिइसकेको हमालले जानकारी दिए । ‘यसबारे हामी सार्वजनिक रूपमा सूचना पनि जारी गर्नेछौं,’ उनले भने, ‘सबै कम्पनी र व्यवसायीलाई सिस्टममा जोडिन आग्रह गर्नेछौं ।’ व्यवसायीलाई अनलाइन टिकेटिङमा जान विभागले सहयोग गर्ने उनले बताए ।

प्रकाशित : मंसिर ५, २०७७ ०७:२१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×