'पितृसत्ताले गर्दा मि टु अभियान अघि बढ्न सकेन'- समाचार - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

'पितृसत्ताले गर्दा मि टु अभियान अघि बढ्न सकेन'

विद्या राई

काठमाडौँ — पितृसत्तात्मक संस्थागत सामाजिक संरचनाले गर्दा नेपालको ‘मी टु’ अभियान तथा कार्यस्थलमा हुने यौन दुर्व्यवहारविरुद्धको अभियान अघि बढ्न नसकेको सरोकारवालाहरुले बताएका छन् ।

कान्तिपुर कन्क्लेभको दोस्रो दिन नेपालको ‘मी टु’ किन अगाडि बढ्न सकेन ? भन्रे सत्रमा बोल्दै राजनीतिक अभियन्ता मानुषी यमि भट्टराईले भनिन्, ‘महिलाको मुद्दालाई राजनीतिक मुद्दाका रुपमा हेरिएको छैन, राजनीतिक दलभित्र जातिगत रुपमा हुने विभेद र लैगिंक हिंसाविरुद्ध लड्ने संयन्त्र नै छैन ।’


उनले पूर्वसभामुख कृष्णबहादुर महरामाथि लागेको बलत्कार आरोपको मुद्दालाई जोड्दै भनिन्, ‘महरा केसमा कति दलले विज्ञप्ति निकाले ? मेरै दलभित्र पनि व्यापक बहस भयो, अन्तत विज्ञप्ति निकालेन, यसबाटै देखिन्छ कि राजनीतिक दलको निरिहता कतिसम्म छ भन्ने ।’


कानुन व्यवसायी दुर्गा कार्कीले भनिन्, ‘कोही बोलेर आयो भने हाम्रो पितृसत्तात्मक सामाजिक संरचनाले उनीहरुको अगाडिको जीवनलाई निकै गाह्रो बनाइदिन्छन्, त्यसैले पनि धेरैजना चुप लागेर बसेका हुन् ।’ उनले मानिसहरुमा रहेको डरका कारण मिटु अभियान अघि बढ्न नसकेको बताइन् । उनले यसमा एकथरीलाई आफैंमा मि टुमा तानिने डर रहेको र दोस्रोथरीको मिटुमा तानिने वर्गसँग राम्रो हिमचिम रहेका कारण अभियान सोचेजसरी अघि नबढेको बताइन् ।


जति बोल्यो उति ‘ट्रमटाइज’ गर्ने सामाजिक संरचनाले भरथेग गरेको रंगकर्मी आकांक्षा कार्कीले बताइन् । उनले भनिन्, ‘मि टु यौनसँग जोडिएको छ, समाजको इज्जतसँग जोडिएको छ, बोल्नेभन्दा पनि ढाकछोप गर्नेतर्फ प्रेरित छ भने अर्कोतर्फ गल्ती स्विकार्नै नचाहने हुँदा बोलेर के नै हुन्छ र भन्ने निराशा पनि छ ।’


कानुन व्यवसायी कार्कीले नेपालमा मि टुलाई अभियानका रुपमा हेरिएको तर संस्थागत हुन नसकेको बताइन् । यसका लागि पीडितहरुलाई सम्बोधन गर्ने कानुनी व्यवस्था हुनुपर्ने उनले औंल्याइन् । यसैगरी परिवार, समाज, कार्यालय, समूहभित्र यौनका बिषयमा खुलेर छलफलको वातावरण हुनुपर्ने पनि उनले बताइन् ।


रंगकर्मी कार्कीले गल्ति स्वीकार गर्ने-गराउने वातावरण बनाइनुपर्ने बताइन् । कार्यस्थलमा हुने यौनहिंसालाई बलत्कारसँग मात्रै जोड्‍न नहुने बताइन् । ‘पीडक बलात्कारी नै हुनुपर्छ भन्ने होइन, कसैलाई असजिलो महसुस भयो भने पनि गल्ति स्विकार्नुपर्छ,’ उनले भनिन्।

प्रकाशित : माघ २५, २०७६ १६:३२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

ललिता निवास प्रकरणमा मुद्दा दायर हुनु सकारात्मक : थापा

'एमसीसीमा भ्रम सृजना गर्न खोजियो'
कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — राप्रपा अध्यक्ष कमल थापाले अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले ललिता निवास जग्गा प्रकरणमा भ्रष्टाचार मुद्दा दायर गरेको कदमलाई सकारात्मक रुपमा लिएको बताएका छन् ।शनिबार काठमाडौंमा आयोजित कार्यक्रममा अध्यक्ष थापाले मुद्दा दायर गर्दा राजनीतिक आग्रह, पूर्वाग्रह र प्रतिशोध साध्न भने नहुने बताए ।

‘भ्रष्टाचार मुद्दामा निर्दोष पर्नुहुँदैन, अपराधीलाई उन्मुक्ति दिनुहुँदैन,’ थापाले भने, ‘यो विषय अदालतसम्म पुगेको छ । अदालत पनि अहिले अग्निपरीक्षामा छ । उसले निर्दोषलाई सफाई देला र कोही कसैलाई नियतवश उन्मुक्ति दिने प्रयास भएको भए थप छानबिन गरेर दोषीलाई कानुनको कठघरामा उभ्याउने आशा छ ।’

थापाले अख्तियारलाई थप शक्तिशाली र अधिकार दिनुपर्ने माग गरे । उनले भने, ‘आयोगलाई राजनीतिक दबाब र प्रभावबाट मुक्त राख्नुपर्छ । यसले आफ्नो विश्वनीयता पनि कायम राख्नुपर्छ । ललिता निवास प्रकरणमा आयोगबाट प्रशंसनीय काम भएको छ ।’

आयोगले एनसेल कर काण्ड, वाईडबडी जहाज खरिद घोटाला काण्ड, सुन तस्करी, बुढीगण्डकी जलविद्युत आयोजना लगायतमा भएका भ्रष्टाचारको अनुसन्धान गरेर अपराधीलाई छिटोभन्दा छिटो कानुनको दायरामा ल्याउन कदम चाल्नुपर्ने बताए । थापाले अमेरिकी आर्थिक सहायता (एमसीसी) बारे योजनाबद्ध ढंगबाट भ्रम सिर्जना गर्ने, विवाद खडा गर्ने र जनताका मनमा द्धिविधा र आशंका पैदा गर्ने कार्यहरु भइरहेको टिप्पणी गरे ।

थापाले डेढ वर्षदेखि राप्रपा (संयुक्त) साग पार्टी एकताको लागि आफूहरुले हदैसम्मको लचकता प्रदर्शन गरे पनि अन्तिम समयमा पशुपति शमशेर जबरा र प्रकाशचन्द्र लोहनी आफ्नो वचनमा अडिग हुन नसक्दा एकता प्रयास भाँडिएको बताए । उनले आगामी जेठ २५ गतेबाट राप्रपाको केन्द्रीय महाधिवेशन काठमाडौंमा गर्ने निर्णय गर्दै प्रक्रियासमेत सुरु गरिएकाले अब एकताको प्रश्नै नआउने बताए ।

प्रकाशित : माघ २५, २०७६ १६:३२
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×