यसो भन्छन् रौतहट विस्फोटका साक्षी

कृष्ण ज्ञवाली, शिव पुरी

(काठमाडौं) र (रौतहट) — रौतहट विस्फोट घटनाका प्रत्यक्षदर्शीले कांग्रेस नेता एवं पूर्वमन्त्री मोहम्मद आफताब आलमकै योजनामा घाइतेहरूलाई इँटाभट्टामा हालेको बयान दिएका छन् । घाइतेहरूलाई बोरामा हालेर त्यसको मुख थुनिएको र बोरा इँटाभट्टाभित्र राखिएको प्रत्यक्षदर्शीहरूले प्रहरीसँगको बयानमा भनेका छन् । 

  • साक्षी १

बम विस्फोटबारे गाउालेबाट गाइागुइा सुनेको थिएा । घटनाको भोलिपल्ट इाटाभट्टा पुगेका बेला भाइलाई सोधें । उसले चुपचाप काम गर्ने, अरु कुरा हाम्रो चासोको विषय होइन भनेर जवाफ दियो । भाइसागै बद्री सहनी, मुक्ति साह र कृष्ण मुखिया थिए । उनीहरुले मुखामुख गरे तर केही बोलेनन् । इाटा बोकेर म्यान (इँटा पोल्ने ठाउँ) नजिक पुग्दा अस्वाभाविक रुपमा गहुाको भुसा छरपस्ट देखें । त्यसपछि फेरि भाइलाई सोधें । उसले अचानक विस्फोट हुादा ठूलो मानवीय क्षति भएको बतायो । त्यसमा केही मानिसको मृत्यु र केही सख्त घाइते भएको पनि सुनायो । घाइते भएकालाई राति ट्र्याक्टरमा लोड गरी आफताब आलम, महताब आलम, शेख भदई, मोबिन आलम, शेख सेराजलगायतले इाटा पकाउने भुङ्ग्रोमा हालेका थिए रे ।


  • साक्षी २

बद्री सहनी आलमका छिमेकीको राजा इाटाभट्टामा काम गर्ने हेड मिस्त्री हुन् । उनी प्रायः रातको समयमा इाटाभट्टामा ड्युटीमा रहन्थे । विस्फोटपछि आलमका दाजुभाइले बद्रीलाई बोलाएर घाइते र मृतकलाई भट्टामा जलाउन सहयोग गर्न आग्रह गरेका थिए ।


  • साक्षी ३

म मस्त निद्रामा थिएा । ट्र्याक्टरको आवाज र मानिसको खैलाबैलाले मध्यरातमा ब्युाझिएा । उठेर हेर्दा मसागै काम गर्ने मिस्त्रीसहित आलमको डफ्फा देखें । ट्र्याक्टरमा जुटको बोरा देखें । आलमको टोलीले मलाई ठूलो स्वरमा गाली गर्दै भाग् भन्यो । बोराभित्र रहेका मानिसलाई पालैपालो निकाल्दै इाटा पोल्ने भुङ्ग्रोमा हालिएको थियो । केही बोराको पोको चलमलाएको देखिन्थ्यो । करिब ३ घण्टापछि सबै जना गाउा फर्के ।



  • साक्षी ४

आलम दलबलसहित मेरो घरमा आएका थिए । उनीहरुले विस्फोट भएको घर मर्मत गरी पहिलेको जस्तै बनाइदिन भने । मैले नमानेपछि ‘परिवार नै सिध्याइदिने’ धम्की दिए । त्यसपछि एक भारतीय नागरिकको सहयोगमा इद्रिसको घरगोठ मर्मत गरिदिएा । त्यहाा गाईबस्तुले खाने भुस राख्यौं । पुराना घरबाट माकुराको जालो ल्याएर छानोमा लगायौं ।


  • घाइते

मेरा कान, घााटी र छातीमा छर्रा लागेको थियो । अरु घाइतेलाई मार्न थालेपछि ज्यान जोगाउन म सकिनसकी भाग्दाभाग्दै बेहोस भएछु । होस आउादा भारत सीतामढी सदर अस्पतालमा थिएा । त्यतिबेला मेरो पिसाब नली, नाक, मलद्वारमा पाइप लगाइएको थियो । अनुहार, घााटी, छातीमा पट्टी बााधिएको थियो ।


आलमको त्रासका कारण यसअघिको अनुसन्धानमा खुल्न नसकेका प्रत्यक्षदर्शी र साक्षीले सिलसिलेवार रूपमा घटनाबारे जानकारी गराएका हुन् । स्थानीय प्रहरी कार्यालयका तत्कालीन प्रमुखसम्मले घटना भएको बयान गरेका छन् । घटनामा परेका घाइते, मृतकलाई जिउँदै इँटाभट्टामा हाल्दाका प्रत्यक्षदर्शी र आलमका काका शेख इद्रिसको क्षतिग्रस्त घरगोठ मर्मत गर्ने कामदारलाई सरकारी वकिलको कार्यालयले साक्षीका रूपमा पेस गरेको छ । घटना लुकाउन क्षतिग्रस्त घर मर्मत गरिएको, घाइतेलाई ज्युँदै आगोमा हालिएको र मृतकको शव नष्ट गरिएको व्यहोराको प्रमाण प्रहरीले जुटाएको हो ।


जिल्ला अदालत रौतहटबाट कान्तिपुरलाई प्राप्त मिसिलको प्रतिलिपिअनुसार त्यतिबेला इँटाभट्टामा काम गरेका पहिलो साक्षी (सुरक्षाका कारण सबैको नाम गोप्य राखिएको) ले घटनाको भोलिपल्ट इँटाभट्टा गएको स्विकारेका

छन् । उनले बम विस्फोट भएकोबारे गाइँगुइँ सुनेकाले उद्योगमा पुगेर भाइलाई घटनाबारे सोधेका थिए । उनले भाइबाट ‘चुपचाप काम गर्ने, अरू कुरा हाम्रो चासोको विषय होइन’ भन्ने जवाफ पाए ।


उनको भाइको साथमा रहेका बद्री सहनी, मुक्ति साह र कृष्ण मुखियाले मुखामुख गरेका थिए तर केही बोलेनन् । प्रहरीले सहनी र साहमाथि ज्युँदा मान्छेलाई बोरामा पोको पारेर भट्टामा हालेको आरोपसमेत लगाएको छ ।


पहिलो साक्षीको बयानअनुसार इँटा बोकी म्यान (इँटा पोल्ने ठाउँ) नजिक पुग्दा अस्वाभाविक रूपमा गहुँको भुसा छरपस्ट देखेपछि उनले फेरि भाइलाई जिज्ञासा राखेका थिए । जवाफमा भाइले घटनाको अवस्था बताउँदै अचानक विस्फोट हुँदा ठूलो मानवीय क्षति भएको बताएका थिए । उनका अनुसार केही मानिसको मृत्यु भएको थियो भने केही सख्त घाइते थिए । घाइते भएकालाई २७ गते राति ट्र्याक्टरमा लोड गरी आलम, महताब आलम, शेख भदई, मोबिन आलम, शेख सेराजलगायत हिन्दी भाषा बोल्ने नचिनिएका अन्य ३/४ जनासमेतले इँटा पकाउने भुङ्ग्रोमा जिउँदै पालैपालो हालेका थिए । ती साक्षीले करिब दुई साताअघि मात्रै प्रहरीलाई थप विवरण बुझाएका हुन् । त्रासका कारण उनी प्रहरी संरक्षणमा छन् ।


बद्री सहनी आलमका छिमेकीको राजा इँटाभट्टामा काम गर्ने हेड मिस्त्री हुन् । उनी प्रायः रातको समयमा इँटाभट्टामा ड्युटीमा रहन्थे । विस्फोटपछि आलमका दाजुभाइले बद्रीलाई बोलाएर घाइते र मृतकलाई भट्टामा जलाउन सहयोग गर्न आग्रह गरेका थिए । रातको साढे १२ देखि १ बजेको अवधिमा उनीहरूलाई इँटाभट्टामा पोलिएको अनुसन्धानबाट खुलेको छ । दोस्रो साक्षीले बद्रीलाई समेत घटनामा संलग्न भएको भनी बयान दिएका छन् ।


इँटाभट्टामै काम गर्ने तेस्रो साक्षी घटना भएको रात मस्त निद्रामा थिए । मध्यरातमा ट्र्याक्टरको आवाज र मानिसको खैलाबैलाले उनी जागे । उठेर हेर्दा सँगै काम गर्ने मिस्त्रीसहित आलमको डफ्फा देखे । उनले ट्र्याक्टरमा जुटको बोरा ल्याएको देखेको र आलमको टोलीले आफूलाई ठूलो स्वरमा गाली गरेर भाग्न आदेश दिएको बताएका छन् । उनका अनुसार बोरामा ल्याइएका मानिसलाई पालैपालो निकाल्दै इँटा पोल्ने भुङ्ग्रोमा हालिएको थियो । ‘बोराको पोको चलमलाएको देखिन्थ्यो,’ उनले भनेका छन् । करिब ३ घण्टापछि सबै जना गाउँ फर्केका थिए । इन्सेकको प्रतिवेदनमा अर्का एक प्रत्यक्षदर्शीको भनाइ समावेश छ । उनको बयानबाट पनि घटनाको सिलसिला मिलेको देखिन्छ । अर्का साक्षी ओहिद मियाँका अनुसार घटना भएको दिन बिहान ६ बजे उनी आफ्नो गाउँको मस्जिदको चौतारामा बसिरहेका थिए । उनले आलमले मोटरसाइकल चलाएको, बीचमा ओसी अख्तर बसेको र पछाडि शेख सराज बसी नजिकैबाट पश्चिम लागेको बताएका थिए ।


प्रहरीले जुटाएको चौथो साक्षीले पूर्वमन्त्री शेख इद्रिसको भत्किएको घरगोठ मर्मत गरेका थिए, जसमा बम विस्फोट भएको थियो । उनका अनुसार १५/१६ जना घाइतेमध्ये केहीको कान थिएन भने केहीको टाउको क्षतविक्षत थियो । केहीको हातखुट्टामा गम्भीर चोट थियो । घटना गुपचुप बनाएको करिब एक सातापछि आलम दलबलसहित चौथो साक्षीको घर पुगेका थिए । उनीहरूले विस्फोट भएको घर मर्मत गरी पहिलेको जस्तै बनाइदिन उनलाई आग्रह गरेका थिए । उनले नमानेपछि ‘परिवार नै सिध्याइदिने’ धम्की दिए । त्यसपछि चौथो साक्षीले अर्का एक भारतीय नागरिकको सहयोगमा इद्रिसको घरगोठ मर्मत गरिदिए । उनले बयानमा भनेका छन्, ‘भत्किएको घरगोठ मर्मत गरी गाईबस्तुले खाने भुस राखेर त्यसपछि अन्य पुराना घरबाट माकुराको जालो ल्याई छानोमा जालो लगाई घटनास्थल परिवर्तन गरे/गराएको हुँ ।’


मानव अधिकार आयोगको प्रतिवेदनमा भनिएको छ, ‘घटनापछि गाईगोठमा पूर्वतिर नयाँ गारो लगाएको देखियो । घरको छानामा नयाँ र पुरानो खबटाले फेरि मर्मत गरेकाले गाह्रो र दिवाल चर्केको थियो । विस्फोटस्थलको जमिनमा भुस राखिएको छ ।’ आयोगले घटनास्थलसहित १० वटा घर हेर्दा प्रमाण नष्ट गरिएकाले विस्फोट भएका कुनै लक्षण, चिह्न र प्रमाण प्राप्त हुन नसकेको जनाएको थियो ।


घटनास्थलको अवलोकन गरेको मानव अधिकार आयोगको टोलीले जिल्लाका प्रशासन र सुरक्षा निकायका प्रतिनिधिसँग छलफल गरेको थियो । तत्कालीन प्रमुख जिल्ला अधिकारी दुर्गाप्रसाद भण्डारी, सशस्त्र प्रहरीका रौतहट उपरीक्षक रामकृष्ण लामा, प्रहरी उपरीक्षक लक्ष्मण न्यौपानेसहितको टोलीले विस्फोटको आवाज नजिकबाट सुनेको थियो । विस्फोट नभएको भए त्यही दिन राति फायरिङ जुलुस निकाल्ने योजना रहेको र त्यसका लागि करिब ५० वटा मोटरसाइकल तम्तयार अवस्थामा रहेको खुल्यो । आलमले मतदानस्थल वरपर विस्फोट गराई नतिजा आफ्नो पक्षमा पार्ने योजना बनाएका थिए । तर अचानक विस्फोट भएपछि उनी प्रमाण लुकाउन सक्रिय भए । घटनास्थलमा कोही जान पाएन । घटनास्थलमा प्रहरी परिचालन गरियो । आयोगको टोलीलाई सशस्त्रले दिएको प्रतिक्रियामा भनिएको थियो, ‘रातभर गाउँ सर्च गर्दा पनि घटनास्थलमा कुनै प्रमाण फेला पार्न सकिएन ।’ तर घटना लुकाउन नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरी बलका स्थानीय अधिकृतहरू एकमत रहेको पाइएको छ ।


घटनाका एक घाइते (जसलाई पाँचौं साक्षी भनिएको छ) को स्वास्थ्य जाँच प्रतिवेदनले उनी विस्फोटबाट घाइते भएको पुष्टि गरेको छ । त्यही समय भारतको मोतिहारीस्थित अस्पतालमा उपचार गरेको अर्को प्रमाणसमेत छ ।


अर्का एक घाइतेलाई पनि जिउँदै जलाउन तयारी अवस्थामा राखिएको थियो । उनले भागेर ज्यान जोगाए र पछि उनको उपचार भयो । अर्का घाइतेको भनाइमा विस्फोटबाट उनका दुवै कान, घाँटी र छातीमा बमको छर्रा लागेको थियो । अरू घाइतेलाई ज्युँदै मार्न थालेपछि ज्यान जोगाउन उनी सकिनसकी भागेका थिए । केही पर पुगेपछि उनी बेहोस भए । होस आउँदा भारत विहारको सीतामढी सदर अस्पतालमा आफूलाई पाएको उनले बताएका छन् । उनले भनेका छन्, ‘मेरो पिसाब नली, नाक, मलद्वारमा पाइप लगाइएको थियो । अनुहार, घाँटी, छातीमा पट्टी बाँधिएको थियो ।’


प्रहरीले करिब साढे २ सय जनाको बयान, प्राप्त प्रमाण र अनुसन्धानका क्रममा तयार भएको मिसिलको विवरण जिल्ला अदालतमा बुझाएको छ । करिब आठ सय पृष्ठभन्दा लामो आरोपपत्रसहितको प्रतिवेदनमा आलमले ‘पोलिग्राफ’ परीक्षणमा सामेल हुन इन्कार गरेको उल्लेख छ । जिल्ला अदालत रौतहटमा आलम लगायतको बयान सोमबार सुरु भइसकेको छ । बयानपछि आलमको ‘थुनेछक बहस’ हुनेछ ।


प्रकाशित : कार्तिक २०, २०७६ ०७:१९

प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

रौतहट बम विस्फोट काण्ड : 'घाइतेलाई इँटाभट्टाको आगोमा हाली जलाइएको थियो'

१२ वर्षपछि सांसद आलम पक्राउ, प्रहरीले लुकाएको थियो घटना
कृष्ण ज्ञवाली, शिव पुरी

काठमाडौँ/रौटहट — बम विस्फोटमा परेका घाइतेहरूलाई इँटाभट्टामा जलाएर मारेको आरोपमा कांग्रेस सांसद एवं पूर्वमन्त्री मोहम्मद आफताव आलम पक्राउ परेका छन् । १२ वर्षअघिको घटनामा आलम दोस्रो पटक आइतबार पक्राउ परेका हुन् । राजनीतिक संरक्षणका आधारमा ‘मुद्दा नचल्ने’ भनी महान्यायाधिवक्ता कार्यालयले गरेको त्यति बेलाको निर्णय उल्ट्याउनु र अनुसन्धान गर्नु भनी सर्वोच्च अदालतले आदेश दिएकोसमेत झन्डै साढे सात वर्षपछि उनलाई प्रहरीले पक्रेको हो । आलम कांग्रेसका पूर्व केन्द्रीय सदस्यसमेत हुन् ।


संविधानसभा निर्वाचनको अघिल्लो दिन २०६४ चैत २७ गते आलमका काका पूर्वमन्त्री शेख इद्रिसको घरमा बम विस्फोट भएको थियो । आलम त्यति बेला रौतहट-२ मा कांग्रेसका तर्फबाट उम्मेदवार थिए । राजपुरफरहदवाको वडा ४ स्थित आलमको घरछेवैको इद्रिसको घरमा विस्फोट हुँदा केही युवा घाइते भएका थिए ।

‘घटना सार्वजनिक हुने डरले आलमले सहयोगीसँग मिली बम विस्फोटका घाइतेलाई नजिकको इँटाभट्टाको आगोमा हाली जलाए,’ प्रत्यक्षदर्शीले बयानमा भनेका छन् । मिसिलअनुसार स्थानीय व्यक्ति र घटनाका प्रत्यक्षदर्शीले ‘आगोमा हाली जलाएर आततायी किसिमबाट कर्तव्य गरी हत्या गरेको’ बताएका थिए । आलमकै कारिन्दा शेख भदैईले नारायणसिंह राजपुतका छोरा पिन्टु भनिने त्रिलोकप्रताप सिंहलाई आलमको घर लगेका थिए ।

अरू युवा पनि त्यसरी नै बोलाइएका थिए । सर्वोच्च अदालतको फैसला कार्यान्वयन निर्देशनालयले निवेदक नारायणसिंह र विपक्षी महान्यायाधिवक्ताको कार्यालयसमेत भएको २०६५ सालको ३८ नम्बरको उत्प्रेषण रिट निवेदनमा २०६९ जेठ १६ मा भएको आदेश कार्यान्वयन भयो/भएन भनी जिल्ला प्रहरी कार्यालय रौतहटलाई पत्राचार गरेको थियो ।

प्रहरी प्रधान कार्यालयबाट समेत छानबिनका लागि पत्र आएपछि जिल्ला प्रहरीले टोली गठन गरी पुन: छानबिन थालेको थियो । नारायणसिंहले अदालतको अवहेलनामा जाने चेतावनी समेत दिएका थिए । रौतहट जिल्ला प्रहरी प्रमुख एसपी भूपेन्द्र खत्रीले बम विस्फोटको घटनामा थप अनुसन्धानका लागि सांसद आलमलाई हिरासतमा लिएको बताए ।

आफन्तको विवाहमा सहभागी हुन जाँदै गर्दा गौर राजमार्गस्थित इद्रिस गेटबाट प्रहरी प्रधान कार्यालय र जिल्ला प्रहरीको टोलीले सांसद आलमलाई आइतबार पक्राउ गरेको हो । भारतीय नम्बरको गाडीमा रहेका आलमले डीएसपी नवीन कार्कीलाई तथानाम गालीसमेत गरेका थिए ।

प्रहरीले लुकाएको थियो घटना
२०६४ चैत २७ गते गाउँमा बम बनाउँदै गर्दा विस्फोटमा परेर थुप्रै मानिस हताहत भएको हल्ला फैलियो । नेपाल प्रहरीका तत्कालीन एसपी लक्ष्मण न्यौपाने र सशस्त्र प्रहरीका तत्कालीन एसपी रामकृष्ण लामासहितको सुरक्षाकर्मीको टोली घटनास्थल पुग्यो । घटनास्थलबाट फर्केपछि उनीहरूले कतै विस्फोट नभएको पत्रकारलाई बताए । तत्कालीन एसपी न्यौपानेले भनेका थिए, ‘प्रमाण नभेटिएपछि यतिकै भन्न मिल्दैन । घटनास्थलमा कोही पनि घाइते वा मृत भेटिएन ।’

सर्वोच्च अदालतबाट कान्तिपुरलाई प्राप्त मिसिलअनुसार निर्वाचनमा बम विस्फोट गराई विपक्षीलाई आतंकित पार्ने र एकतर्फी रूपमा मत खसाल्ने योजनाका साथ त्यतिबेला कांग्रेस उम्मेदवार आलम लागेका थिए । त्यही क्रममा उनका केही व्यक्तिले बम बनाउनेदेखि त्यसलाई ओसार्ने तयारी गरिरहेका थिए । ‘चुनावमा आफ्नो पक्षमा पार्न बुथमा मत खसाल्न कोही नआओस् भनी आतंक मच्चाउन बम बनाइरहँदा विस्फोट भएर त्रिलोकप्रताप सिंह र ओसी अख्तर मियाँलगायत घाइते भए,’ सर्वोच्च अदालतकै फैसलामा भनिएको छ, ‘उनीहरूलाई उपचार गराउनुको साटो घटना खुलासा हुने ठानी घाइतेहरूलाई नजिकैको इँटाभट्टामा जिउँदै हाली मारेकाले सजाय गरिपाऊँ भनी दिएको निवेदन प्रहरीले लिन नमानेको देखियो ।’

आलमविरुद्ध किटानी जाहेरी दिँदा प्रहरी कार्यालयले नमानेपछि हुलाकबाट जाहेरी दर्ता गराइएको थियो । नेपाल बार एसोसिएसन एकाइको रोहबरमा कारबाही अघि बढाउन र अपराधीलाई कारबाही गर्न माग गर्दा पनि सुनुवाइ भएन । मृतक त्रिलोकप्रतापका बुबा नारायणसिंह समेतले हुलाकबाट दिएको उजुरीमा आलमसहित शेख भैदई, शेख मोविन आलम, शेख सराजलाई पक्राउ गरी कानुनबमोजिम कारबाही गर्न आग्रह गरिएको थियो । सर्वोच्चको मिसिलमा किटानी जाहेरी, घटनास्थलको प्रकृति मुचुल्का, तत्काल बुझिएका शेख सराजुल मियाँ र ओहिद मियाँको कागज, मानवअधिकार आयोगलगायत निकायहरूको प्रतिवेदनमा विस्फोटको घटना सार्वजनिक हुने डरले घाइतेहरूलाई इँटाभट्टामा जलाई हत्या गरेको पुष्टि हुने विवरणहरू छन् ।

आलममाथि राज्यको सुरक्षा बलको सहयोग लिई शव बेपत्ता पारेको आरोपसमेत लागेको छ । घटनास्थलबाट अख्तर मियाँको स्वीटर, हाइनेक, कालो जोडी मोजा, कालो जोडी जुत्ता बरामद भएको थियो । २०६५ जेठ १९ गते जिल्ला प्रहरी कार्यालयबाट यी प्रमाण संकलन भएको पत्रसमेत बनेको थियो । तर पछि शव देखाउन नसकेको तथा आरोप पुष्टि हुने प्रमाण नभेटिएको भनी मुद्दा नचलाउने रायसहित प्रतिवेदन तयार भयो ।

घटनापछि अख्तरकी आमा रोक्साना खातुन आलमको घरमा जाँदा ‘तिम्रो छोरा मरिसक्यो’ भन्ने जवाफ पाएकी थिइन् । उनी त्यतिबेला छोराको जुत्ता जिम्मा लिएर फर्किएकी थिइन् । २०६७ माघ ८ गते साँझ दुर्गाभगवती गाउँपालिकास्थित माइतीबाट घर सरुअठा आउँदै गर्दा गौंडा कुरेर बसेको हतियारधारी समूहले गोली हानी रोक्सानाको हत्या गर्‍यो । त्यस घटनामा संलग्न कोही पनि पक्राउ परेका छैनन् ।

बम विस्फोटले इद्रिसको गाईबस्तु बाँध्ने गोठ, घरको पूर्वपट्टि भित्तासमेत चर्केको थियो । बमले क्षति पुर्‍याएको घरको छानामा नयाँ बाँसको भाटा लगाएको भेटिएको थियो । त्यहाँ नयाँ र पुरानो खबटाको स्पष्टै खत देखिएको घटनास्थल प्रकृति मुचुल्कामा उल्लेख छ । प्रत्यक्षदर्शी सराजुल मियाँले ‘बम विस्फोट हुँदा १/२ जनाको मृत्यु भएको, घाइतेमध्ये पिन्टुलाई दुवै हातमा अनि दायाँ तिघ्रामा घाउचोट लागेको, अर्काको बायाँ खुट्टामा चोट लागेको’ बताएका थिए । ‘म बम विस्फोट भएको ठाउँदेखि ५ मिटरपूर्व रूखमुनि बसेको थिएँ, साँझ खेतमा जाँदा प्रहरीका दुइटा गाडीको बीचमा गएको ट्र्याक्टरबाट बोराको पोको निकाली इँटाभट्टामा हाल्दै गरेको देखेको हुँ,’ उनको बयानमा भनिएको छ ।

नारायणसिंहका अनुसार उनका छोरा पिन्टुलाई प्रचारप्रसारका लागि भनेर आलमका कार्यकर्ताले घरबाट बोलाएर लगेका थिए । सामान्य चोट लागेका पिन्टुलाई घर जान खोज्दा त्यहीं उपचार गर्ने बहानामा स्लाइनमा विष दिई बेहोस बनाएर इँटाभट्टामा जिउँदै जलाइदिएको नारायणसिंहले बताए । उनले कान्तिपुरसित भने, ‘आलमको पक्राउ ढिला भए पनि न्याय पाएको अनुभूति गरेको छु ।’
चुनाव सकिएलगत्तै तत्कालीन माओवादी र एमालेले पत्रकार सम्मेलनमार्फत बम विस्फोटको घटनामा ७ जनाको मृत्यु भएको दाबी गरेका थिए । आलमले भने त्यतिबेलादेखि नै माओवादीले बम विस्फोट गराएको र आफूमाथि झूटो आरोप लगाएको दाबी गर्दै आएका छन् ।

'राजनीतिक संरक्षण’
रौतहट प्रहरीले त्यति बेला बम विस्फोट र त्यसपछि ‘इँटाभट्टामा जलाइएको’ घटनालाई बेवास्ता गरी मुद्दा नचल्ने राय तयार गरेको थियो । जिल्ला र पुनरावेदन सरकारी वकिलहरूले मुद्दा नचल्ने रायसहित महान्यायाधिवक्ता कार्यालयमा फाइल ‘फरवार्ड’ गरिदिएका थिए । २०६५ असार ३० गते तत्कालीन महान्यायाधिवक्ता यज्ञमूर्ति बञ्जाडेले मुद्दा नचल्ने निर्णय गरे ।

निर्णयमा ‘मारिएका भनिएका व्यक्तिहरूको मृत्यु भएको भन्ने यकिन हुन नसकेको साथै उनीहरूको मृत्यु कर्तव्यबाट हुन गएको भन्ने पुष्टि हुन सकेको नदेखिएको’ भन्ने उल्लेख छ । अदालतको फैसलामा भनिएको छ, ‘प्रतिवादीले घटनामा आफ्नो संलग्नतामा इन्कारी बयान गरे पनि मृतकहरूबारे केही बताउन नसकेको समेतबाट २०६४ चैत २७ गते राति बम पड्किएको र हत्या गरिएका व्यक्तिहरूको सम्बन्धमा यथार्थ छानबिन गर्नुपर्ने अवस्था देखियो ।’

घटनाको २ महिनापछि बम विस्फोट गराई जिउँदै चिम्नी भट्टामा हालेर हत्या गरेको आरोप लगाउँदै पीडितको किटानी जाहेरी परेपछि प्रहरीले २०६५ असार १ गते एक र असार ९ गते सांसद आफताब आलम, उनका भाइ महताब आलमसहित ४ जनालाई पक्राउ गरेको थियो । त्यस बेला कांग्रेसको सरकार थियो । एकै दिन चारै जनाको म्याद थप गरी अनुसन्धान सकेर सरकारी वकिलको कार्यालय गौरमा मिसिल पेस गरी साँझपख प्रमाण नपुगेको भन्दै जिल्ला सरकारी वकिलको कार्यालयका तत्कालीन प्रमुख ध्रुवमणि ज्ञवालीले जमानीमा छाडेका थिए ।

मिलेमतोका कारण इँटाभट्टा र इद्रिसको घरको गोठको विस्फोट भएको ठाउँमा पर्याप्त अनुसन्धानसमेत गरिएको थिएन । घटनापछि शेख भैदई पक्राउ परेकै अवस्थामा फरार भए । त्यतिबेला जिल्ला प्रहरी कार्यालयका एसपी जयबहादुर चन्दले प्रमाण अभावमा मुद्दा चलाउने राय दिन नसकिएको जवाफ लेखेका थिए । तर घटनाका बेला जिल्ला प्रहरी कार्यालयमा लक्ष्मण न्यौपाने प्रमुख थिए । उनको कैलालीको टीकापुरमा घटनामा मृत्यु भइसकेको छ ।

मुद्दा नचल्ने निर्णय भएपछि घटनास्थलमा मारिएकाहरूका परिवार र आफन्तले सर्वोच्च अदालतमा मुद्दा हालेका थिए । उनीहरूले थप अनुसन्धानका लागि सरकारलाई आदेश दिन निवेदनमा माग गरेका थिए । सर्वोच्चले घटना अनुसन्धान गर्न र दोषी देखिएकाहरूलाई मुद्दा चलाउन सरकारलाई आदेश दिएको थियो । सर्वोच्चका तत्कालीन न्यायाधीशद्वय सुशीला कार्की र भरतबहादुर कार्कीको इजलासले केही न केही प्रमाण भेटिएको अवस्थामा महान्यायाधिवक्ताले स्वेच्छाचारी निर्णय गर्न नहुने फैसला गरेका थिए ।

कुनै अनुसन्धानबाट व्यक्ति दोषी देखिएको अवस्थामा महान्यायाधिवक्ताको चाहनाले मुद्दा नचल्ने भनी निर्णय हुन सक्दैन भन्दै सर्वोच्चले घटनाका क्रममा संकलित कागजात र प्रमाणको विवेचना गरेको छ । सर्वोच्चको निर्देशनात्मक आदेशमा भनिएको छ, ‘केही प्रमाण मौजुदा रहेकाले घटनामा संलग्न व्यक्तिहरू पहिचान गरी कानुनबमोजिम सजायको दाबी लिई अभियोगपत्र दायर गर्ने दायित्व सरकारको हो ।’ त्यतिबेलै सर्वोच्चले मुद्दा नचल्ने भनी महान्यायाधिवक्ताले गरेको निर्णय पनि बदर गरिदिएको थियो ।

राजनीतिक रङ : बञ्जाडे
आलम पक्राउ परेपछि आइतबार १२ वर्षअघिको घटनाबारे प्रतिक्रिया लिन खोज्दा तत्कालीन महान्यायाधिवक्ता यज्ञमूर्ति बञ्जाडेले सुरुमा आफूले घटना नै नसम्झिएको बताए । विस्तृत विवरण बताएपछि उनले घटना उचालिएको भनी प्रतिक्रिया दिए । ‘उनीहरू मारिएको भने पनि लास नै भेटिएको थिएन, बरु भेटिएका बेला मुद्दा चलाउने भनेर निर्णय गरेको हुँ,’ बञ्जाडेले भने, ‘त्यसमा पीडित भनिएकाहरूको केही भूमिका छैन, पछि त्यहाँका एमाले नेताहरूले उचालेका हुन् ।’ हाल वरिष्ठ अधिवक्ता रहेका बञ्जाडेले लास नै नभेटिएको घटनालाई ‘राजनीतिक रङ’ दिनुको अर्थ नहुने दाबी गरे ।

कांग्रेस जिल्ला सभापति कृष्ण यादवले गौरमा पत्रकार सम्मेलन गरी आफ्ना नेतालाई बिनासर्त रिहाइ गर्न माग गरेका छन् ।

विचाराधीन मुद्दालाई उल्टाउँदै पक्राउ गर्नु दु:खद भएको उनले बताए । आलमले आफूलाई षड्यन्त्रपूर्वक फसाइएको प्रतिक्रिया दिएका छन् । घटनाको विरोधमा उत्रेका कांग्रेस कार्यकर्ता र प्रहरीबीच प्रहरी कार्यालय अगाडि केहीबेर झडप भएको थियो । प्रहरीले भीड तितरबितर गर्न २ राउन्ड अ श्रुग्यास प्रहार गरेको थियो । आलम २०५१ देखि सांसद हुँदै आएका छन् । उनी श्रममन्त्रीसमेत भएका थिए ।

प्रकाशित : आश्विन २७, २०७६ ०९:०१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
×