नेपालीलाई हटाएर भारतीयलाई रोजगारी

होम कार्की

काठमाडौँ — श्रम अदालतले रोजगारदातालाई नेपाली श्रमिकको रोजगार कटौती गरेर विदेशी नागरिकलाई रोजगारी दिन पाउने बाटो खुला गरिदिएको छ । न्यायाधीश रामेश्वर रेग्मीको इजलासले हुलास मेटल क्राफ्टविरुद्ध परेको रिट निवेदनमाथि मंगलबार आदेश दिँदै यस्तो व्यवस्था गरेको हो । 

हुलासबाट कटौतीमा परेका नेपाली कामदारले नेपाली भएकैले आफूलाई नहटाउन माग गर्दै अन्तरकालीन आदेशको माग गरेका थिए । त्यसउपर मंगलबार पक्ष–विपक्षको बहसपछि रेग्मीले तत्काल अन्तरिम आदेश दिनु नपर्ने फैसला गरेका हुन् । हुलासमा २५ जना भारतीय कामदार राखी आफूलाई नेपाली भएकै कारण हटाइएको उनीहरूले दाबी गरेका थिए । ‘अदालतमा पुनरावेदन दायर गरेको देखिँदा सोही पुनरावेदनबाटै श्रम कटौतीको निर्णय उपर विवेचना भई फैसला हुने भएकाले अन्तरकालीन आदेशको सीमालाई समेत मध्यनजर गरी उल्लिखित मिति २०७६ असोज ९ मा जारी भएको अन्तरकालीन आदेशलाई निरन्तरता दिइरहनुपरेन,’ आदेशमा भनिएको छ । असोज ९ गते भने अदालतले नेपालीलाई हटाएर विदेशीलाई रोजगारी दिने निर्णयलाई कार्यान्वयन नगर्न अन्तरकालीन आदेश दिएको थियो ।

पछिल्लो आदेशबाट भारतीय श्रमिकलाई निर्बाध काम गर्ने बाटो खुला भएको छ । गत साउन २ गते हुलासको सञ्चालक समितिले आर्थिक समस्या उत्पन्न भई प्रतिष्ठानको कुकर विभागमा कार्यरत ११ जना स्थायी कामदार कटौती गर्ने निर्णय गरेको थियो । ‘उत्पादन लागतका कारणले बजारमा उपलब्ध अन्य ब्रान्डको तुलनामा हुलास ब्रान्ड प्रेसर कुकर महँगो पर्न गई हाम्रो बजारमा प्रतिस्पर्धा गर्न नसकी लागत मूल्यभन्दा घटाएर बिक्री गर्नुपरेको छ । साउनदेखि लागू हुने गरी निर्धारण गरिएको पारिश्रमिक–सुविधाको परिप्रेक्ष्यमा प्रेसर कुकरको उत्पादन लागत बढ्दै गइरहेको छ । आबद्ध जनशक्तिको दायित्व अनावश्यक बेहोर्नु परिरहेको कारणले कुकर विभाग सञ्चालन गर्दा थप नोक्सानी हुने निश्चित छ,’ हुलासको सञ्चालक समितिको निर्णयमा भनिएको छ, ‘कुकर विभागलाई निरन्तरता दिँदा मुख्य उत्पादन (स्टेनलेस स्टिलका भाडा वर्तन) को कारोबारमा समेत असर पर्न गइरहेकाले श्रमिक कटौती गर्ने निर्णय गरिएको हो ।’ हुलासले आर्थिक वर्ष ०७४/७५ को आर्थिक प्रतिवेदनमा खुद नाफा ७९ लाख ४९ हजार देखिएको भन्दै १ सय १४ जनालाई बोनस वितरण गरेको थियो ।

श्रम तथा रोजगार कार्यालयलाई भदौ ८ गतेदेखि लागू हुने गरी श्रमिक कटौती गरेको जानकारी गराइएको थियो । नेपाली श्रमिक कटौती गरेपछि हुलासले भदौ ११ गते २५ जना भारतीय श्रमिकलाई नियुक्त गरेको छ । भारतीय दूतावासले ती २५ जना भारतीय नागरिक भएको प्रमाणित गर्दै ‘बीआरटी नम्बर’ उपलब्ध गराएको छ । श्रम ऐनको दफा १४५ को उपदफा ५ बमोजिम विदेशी नागरिक, खराब अचारणमा तुलनात्मक रूपमा बढी सजाय पाएको श्रमिक, कार्यसम्पादन स्तर कमजोर रहेको, एकै किसिमको काममा कार्यरत श्रमिकमध्ये त्यस्तो काममा सबैभन्दा पछि नियुक्त भएको श्रमिकलाई कटौती गर्न पाइनेछ ।

श्रम ऐनको दफा २२ (२) मा रोजगारदाताले आफूलाई चाहिएको दक्ष श्रमिक नेपाली नागरिकबाट प्राप्त गर्न राष्ट्रियस्तरको दैनिक पत्रिकामा विज्ञापन प्रकाशन गर्नुपर्ने भनिएको छ । त्यसरी विज्ञापन प्रकाशन गर्दा पनि नेपाली नागरिकबाट तोकिएबमोजिम दराखास्त नपरे वा नेपाली नागरिक छनोट हुन नसके त्यसको प्रमाणसहित रोजगारदाताले विदेशी श्रमिकलाई काममा लगाउन श्रम इजाजतका लागि विभाग समक्ष निवेदन दिन सक्नेछ ।

प्रकाशित : कार्तिक ७, २०७६ ०८:२२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

उम्मेदवार बन्न पार्टीलाई १० हजार, बागलुङमा नेकपाले जनमोर्चालाई सघाउने

दीपक परियार, प्रकाश बराल

(पोखरा) र (बागलुङ) — प्रतिनिधिसभा सदस्य उपनिर्वाचनका लागि कास्की–२ मा कांग्रेसका तर्फबाट उम्मेदवार बन्न चाहनेले पार्टीलाई १० हजार रुपैयाँ बुझाएका छन् । उम्मेदवार बन्न रकम बुझाएका १६ जना आकांक्षीको नाम कास्की कांग्रेसले केन्द्रीय समितिलाई पठाएको छ । 

केन्द्रीय समितिले ३ जनाको नाम सिफारिस गर्न भने पनि क्षेत्रीय समितिले १६ जनाकै नाम पठाएको थियो । जिल्ला समितिको मंगलबार बसेको बैठकले पनि सबैको नाम पठाउने निर्णय गरेको जिल्ला सभापति कृष्ण केसीले बताए । ‘पहिलेका चुनावमा आकांक्षीजति सबैको नाम पठाउने चलन थियो,’ उनले भने, ‘योपल्ट ३ जना मात्रै छान्न गाह्रो भएकाले सबैको पठायौं ।’ गत चुनावमा रवीन्द्र अधिकारीसँग प्रतिस्पर्धा गरेका देवराज चालिसेसँगै खेमराज पौडेल, महादेव गुरुङ, सोभियतबहादुर अधिकारी, निर्मल कर्माचार्यलगायतले यसपालि उम्मेदवार बन्ने चाहना देखाएका छन् ।

नेकपामा सकस
नेकपा कास्कीका अध्यक्ष कृष्ण थापाले दसैंअघि एक जनाको मात्रै नाम सिफारिस गर्ने बताएका थिए । दसैंपछि नेकपाले कात्तिक १० भित्र तीन जनाको नाम उम्मेदवारमा सिफारिस गर्न निर्देशन दिएको छ । ‘रवीन्द्रपत्नी विद्या भट्टराईले चाहनुभयो भने उम्मेदवारका रूपमा उहाँको मात्रै नाम पठाउने तयारी थियो,’ अध्यक्ष थापाले भने, ‘पार्टीको नीति नै ३ जनाको नाम पठाउने भएपछि त्यसैको तयारीमा छौं ।’

उपनिर्वाचनका लागि निर्वाचन आयोगले कात्तिक २१ गते मनोनयनपत्र बुझाउने कार्यतालिका सार्वजनिक गरिसकेको छ । नेकपाले नाम सिफारिस गर्न चुनाव केन्द्रित बैठक गर्दै आएको छ । नेकपाका दुई अध्यक्षले सचिवालय सदस्य वामदेव गौतमलाई चुनाव लड्न सल्लाह दिए पनि उनी पछि हटेको बताइएको छ । उक्त क्षेत्रमा नेकपाबाट सोमनाथ अधिकारी ‘प्यासी’, राजकाजी गुरुङ, तुलबहादुर गुरुङ, धनराज आचार्य, विद्या भट्टराई, श्रीनाथ बराल, शारदा सुवेदी, भीम कार्कीलगायतको चर्चा छ ।

नेकपाकै एक नेताका अनुसार भट्टराईले जागिरे जीवनबाट अवकाश लिन केही महिना बाँकी रहेकाले चुनाव नलड्ने सोच बनाएकी छन् । उनी नउठे अधिकारी, तुलबहादुर गुरुङ र राजकाजी गुरुङको नाम सिफारिस गर्ने तयारी रहेको ती नेताले बताए ।

साझाकी उम्मेदवार रजनी
साझा पार्टीले कास्की निर्वाचन क्षेत्र नं.२ मा हुने प्रतिनिधिसभा सदस्यको उपनिर्वाचनमा रजनी केसीलाई उम्मेदवार बनाउने घोषणा गरेको छ । केन्द्रीय समिति बैठकपछि बुधबार पत्रकार सम्मेलन गरी केन्द्रीय सदस्य केसीलाई उम्मेदवार बनाउने घोषणा गरिएको हो ।

समाजवादी पार्टीले किरण थापा, धर्म गुरुङ र रामबहादुर नेपालीलाई सिफारिस गरेको छ । थापा यसअघिको चुनावमा समेत उम्मेदवार थिए ।

तीन पार्टीको उम्मेदवार सिफारिस
बागलुङ क्षेत्र नं. २ (२) को प्रदेशसभा सदस्यका लागि कांग्रेस, राष्ट्रिय जनमोर्चा र राप्रपाले उम्मेदवार सिफारिस गरेका छन् । कांग्रेसले ४, राजमोले ३ जना र राप्रपाले गणेशबहादुर कुँवरलाई उम्मेदवार सिफारिस गरेका हुन् ।

कांग्रेसले क्षेत्रीय सभापति द्रोण कुँवर, महासमिति सदस्य तुलासिंह घर्ती, जित शेरचन र टेकराज पौडेललाई सिफारिस गरेको छ । क्षेत्रीय समितिले सिफारिस गरे पनि अन्तिम टुंगो लगाउने अधिकार केन्द्रीय समितिमा रहेको जिल्ला पार्टी सभापति दीपेन्द्रबहादुर थापाले बताए ।

राजमोले पार्टीका उपाध्यक्ष धर्मबहादुर कुँवर, सुनमाया घर्ती र खिमविक्रम शाहीको नाम सिफारिस गरेको छ । गत निर्वाचनमा वाम गठबन्धनका तर्फबाट राजमोका टेकबहादुर घर्ती निर्वाचित भएका थिए । उनको कलेजोसम्बन्धी रोगले गत मंसिर २८ मा निधन भएपछि उपनिर्वाचन हुन लागेको हो । सुनमाया घर्तीकी श्रीमती हुन् ।

नेकपाले ०७४ को चुनावमा बनेको वामगठबन्धनलाई निरन्तरता दिदै बाग्लुङ क्षेत्र नम्बर २ (२) मा राष्ट्रिय जनमोर्चालाई सघाउने भएको छ । यसअघि पनि उक्त क्षेत्रमा वामगठबन्धनले राजमोलाई सहयोग गरेको थियो । राजमोकी नेतृ तथा सांसद दुर्गा पौडेलले बाग्लुङमा आफ्नो पार्टीको उम्मेदवार हुने र अन्य क्षेत्रमा नेकपाका उम्मेदवारलाई सघाउने जानकारी दिइन् । राजमोका अध्यक्ष चित्रबहादुर केसी लगायतका नेताले बुधबार प्रधानमन्त्री तथा नेकपाका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीसँग बालुवाटारमा चुनावी गठबन्धनबारे छलफल गरेका थिए । गठबन्धनबारे औपचारिक निर्णयमा हस्ताक्षर हुन भने बाँकी छ ।

प्रकाशित : कार्तिक ७, २०७६ ०८:२१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
×