आज विजयादशमी, टीका लगाउने साइत १०:३५ बजे 

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — दुर्गापक्षको मुख्य दिन आज विजयादशमी मनाइँदैछ । घटस्थापनाका दिन स्थापित घडाबाट अभिषेक गरी मान्यजनका हातबाट नवदुर्गाको प्रसादका रुपमा रातो टीका र  समृद्धिको प्रतीक जमरा लगाएर विजयादशमी मनाइन्छ ।

ZenTravel

आश्विन शुक्ल दशमीका दिनमा मनाइने विजयादशमी पर्व आज हर्षोल्लासका साथ मान्यजनबाट दुर्गा भवानीको प्रसादस्वरुप टीका र जमरा थापेर मनाइँदैछ। नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक समितिले आज देवी विसर्जनको साइत बिहान ८:४५ बजे रहेको जनाएको छ। टीका प्रसाद ग्रहण गर्न साइत खोज्नेका लागि भने बिहान १०:३५ बजे उत्तम रहेको समितिका अध्यक्ष प्रा डा रामचन्द्र गौतमले जानकारी दिए।

Meroghar

विजयादशमी आफैंमा शुभ दिन भएकाले आज टीका लगाउन साइत खोज्नु नपर्ने पनि उनले बताए।मंगलबार चन्द्रमा मकर राशिमा रहेकाले टीका लगाइने मानिस पूर्व फर्कनुपर्छ। टीका लगाइदिनेले भने पश्चिम फर्केर बस्नुपर्ने शास्त्रीय मान्यता छ।

आजदेखि पूर्णिमासम्म मान्यजनबाट दुर्गाको प्रसादका रुपमा टीका ग्रहण गर्दा अन्य फूलका साथै घटस्थापनाका दिनमा वैदिक विधिपूर्वक राखिएको पहेँलो जमरालाई समृद्धिको प्रतीकको रुप मानी लगाउने गरिन्छ।

घटस्थापनाका दिन स्थापित पूर्ण कलशको जलबाट अभिषेक गरेपछि वर्षभर शान्ति हुने भएकाले आज मान्यजनबाट टीका र प्रसाद लगाउनुअघि अभिषेक गर्ने गरिएको हो। असत्यमाथि सत्य र आसुरीशक्तिमाथि दैवी शक्तिको विजयको प्रतीकका रुपमा मनाइने विजयादशमी बडादशैंँकै सबैभन्दा महत्वपूर्ण दिन हो।

त्रेता युगमा आजैका दिन भगवान रामले असत्यको प्रतीक रावणमाथि विजय प्राप्त गरेकाले त्यही समयदेखि विजयादशमी मनाउन शुरु गरिएको धार्मिक विश्वास छ।

आज गुरु पुरोहित, हजुरबा, हजुरआमा, बाआमा, मान्यजन तथा ठूलाबडाका हातबाट नवदुर्गाभवानीको टीका, जमरा तथा प्रसाद थापी उनीहरुबाट यश, ऐश्वर्य वृद्धि, काम गर्ने क्षमतामा वृद्धि एवं दीर्घायु प्राप्त होस् भनी आशीर्वाद लिइन्छ।

प्रकाशित : आश्विन २१, २०७६ ०७:२५
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT

हराउँदै लिंगे पिङ (फोटो फिचर)

तस्बिर : मनोज पौडेल

काठमाडौँ — चार्डपर्वको रौनक बढाउने लिगे पिङ विस्तारै हराउँदै गएको छ । चचहुई भन्दै दसैं तिहारसम्मै खेलिने पिङ देखिन छाडेको छ । ८/१० वर्ष अघिसम्म दसैंको घटस्थापनादेखि गाउ टोलमा रोटे, जाते र लिगे पिङ हालेर गाउले रमाउने गर्थे । तर आजभोली निक्कै कम देखिन्छन् । रोटे र जाते पिङ त देख्नै छाडिएको छ । कतैकतै मात्र लिगे पिङ देखिन्छ । 

दसैंसँग धार्मिक, ऐतिहासिक र साँस्कृतिक संबन्ध बोकेको लिगे पिङ जिल्लाका थोरै ठाउँमा मात्र देख्न सकिन्छ । यस वर्ष जिल्ला भरि १०/१२ ठाँउमा मात्र लिगे पिङ राखिएको छ । तरपनि पिङ खेलेर गाउ घरमा वालवालिकादेखि युवायुवती र बृद्धबृद्धा सम्मलाई रमाईरहेका छन् । दसैंदेखि तिहारसम्म पिङमा रमाउने गर्छन् । विस्तारै पिङ खेल्ने परम्परा कम हुँदै गएपनि मधेशदेखि पहाडसम्म पिङमा मच्चिनेहरु उत्तिकै छन् । तौलिहवाको बर्मेली टोल र सागरटोलमा लिंगे पिङ बनाइएको छ । त्यस्तै चन्द्रौटा, पिपरा, लक्ष्मणघाट, चाकलचौडा, भिल्मी, कृष्णनगर र गोरुसिंगेमा लिंगे पिङ बनाइएको छ । 

पिङ राख्न थालेपछि दसैं तिहार आएको संकेत हुन्छ । मानिसहरु दसैंतिहारका सर–समान जोहो गर्न लाग्छन् । यो पिङ संस्कृतिको सुन्दर पक्ष हो । पिङ राखेको ठाउ जमघट हुने स्थल हो । यस्ले सहर बजार विदेश गएकाहरु कोको फर्के थाहा हुन्छ । शुभकामना साटासाट गर्ने स्थल पनि हुन्छ । अप्रत्यक्ष रुपमा संचार माध्यमको काम र भेटघाट भलाकुसारी गर्ने मञ्च बन्छ । पिङ खेल्दा हुने आनन्द अविस्मरणी हुन्छ । ‘दुःखकष्ट र पिडा एकछिन भएपनि भुलिन्छ’ कपिलवस्तु नगरपालिका प्रमुख किरण सिंहले भने, ‘त्यसैले यस्तो गुण बोकेको खेलको छुट्टै महत्व छ ।’ पिङले साहस पनि बढाउछ उनले थपे । 

‘चचहुई गर्दै पिङमा मच्चिनुको छुट्टै आनन्द आउँछ’ कपिलवस्तु नगरपालिका वडा नं. २ का गोपीकृष्ण शर्माले भने, ‘आजभोली यी कुरा ईतिहास बन्न थालेकोछ ।’ हाम्रो संस्कृति विर्सदैछौं उनले भने भावी पुस्ताकालागि यो पुस्तकमा सिमित हुदैछ । घटस्थापनासंगै लिंगे पिङ बनाउने प्रतिस्पर्धा नै हुन्थ्यो । आफ्नो कला, सस्किृत र परम्परा प्रति युवा पुस्ता संवेदनशिन नहुदा समस्या निम्तिएको नागरिक अगुवा भक्तराम पन्थीले बताए । ‘पहिलो पहिला चंगा उडाएको, मौलिक बाजा गीत घन्किएको र लिंगे पिङ मच्चिएको देख्ना साथ दसैं आएको रौनक हुन्थ्यो । अहिले त्यस्तो छैन्,’ उनले भने । 

प्रकाशित : आश्विन २०, २०७६ १५:४६
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
×