भरिँदै गाउँघर

ठाकुरसिंह थारू

बर्दिया — बाँसगढी नगरपालिकाका सुरेश सुनार दसैं मनाउन घर फर्किएका छन् । उनी एक वर्षदेखि भारतको चण्डीगढमा मजदुरी गरिरहेका थिए ।

भारतमा मजदुरी गरी चाडपर्व मनाउन नेपालगन्ज नाका भएर घर फर्किंदै नेपाली । तस्बिर ः ठाकुरसिंह /कान्तिपुर

दसैंतिहार मनाएर फेरि मजदुरी गर्न उतै फर्किने सोचमा छन् । गाउँमै रोजगारी नभएकाले परदेश जाने गरेको उनले बताए । चाडपर्वका बेला प्रत्येक वर्ष गाउँ फर्किन्छन् ।

वर्षभरिको थकान मेटेर र साथीभाइ भेटेर उनी कर्मथलो फर्किन्छन् । गाउँका उनी जस्ता थुप्रै युवा कामका लागि मजदुरी गर्न स्वदेश तथा विदेश गएका छन् । चाडपर्वमा भने उनीहरू घर फर्किन्छन् । युवा फर्किने क्रम बढेपछि गाउँको रौनक फेरिएको छ । चहलपहल बढेको छ । ‘परिवारसँग भेट गर्न घर फर्किन्छौं । अरू बेला काम गर्छौं,’ उनले भने, ‘घर बसेर मात्र के गर्नु ? भारतमा मजदुरी गरेर परिवार पाल्नुपर्छ ।’

बढैयाताल गाउँपालिकास्थित मैनापोखरका अजय चौधरी पनि ६ महिनापछि भारतको राजधानी दिल्लीबाट फर्किए । त्यहाँको एउटा होटलमा वेटरको काम गर्दै आएका उनी खाडी मुलुक जाने प्रयासमा बिराम लागेपछि भारत पसेका थिए । गाउँमा उद्योग छैन । मजदुरीका लागि नेपालगन्ज जानुपर्छ । त्यहाँको भन्दा राम्रो कमाइ हुने भएकाले आफू भारत गएको उनको भनाइ छ । ‘तिहारसम्म कहीँ जान्नँ । साथीभाइसँग रमाउँछु । त्यसपछि सोच्नुपर्ला,’ उनले भने, ‘यतै काम पाए भारत जाने कसको रहर हुन्छ र ?’

सुरेश र अजय जस्तै भारतमा रहेका हजारौं नेपाली युवा अहिले दसैं मनाउन धमाधम गाउँ फर्किरहेका छन् । मजदुरी, रोजगारी र अध्ययनका लागि जिल्लाबाहिर गएका पनि फर्किंदै छन् । धेरैजसो फूलपातीसम्म घर आइपुग्छन् ।

बसले छतमा समेत यात्रु राखी ओसारिरहेका छन् । गाउँघर गुलजार छन् । युवाहरू फर्केपछि गाउँमा सांस्कृतिक एवं खेलकुद कार्यक्रम आयोजना गरिन्छन् । मित्र मिलन र शुभकामना साटासाट गरिन्छ । चाडपर्वभन्दा अन्य समय गाउँमा बालबालिका, महिला र ज्येष्ठ नागरिक मात्रै भेटिन्छन् । ‘दसैंतिहार सकिएपछि गाउँ फेरि सुनसान हुन्छ,’ बढैयाताल गाउँपालिकाका सन्तोष चौधरीले भने, ‘यहाँका युवा रोजगारी खोज्दै गाउँ छाड्न बाध्य छन् ।’

चाडपर्वका बेला सबै फर्किंदा गाउँमा खुसियाली छाउने गरेको छ । प्रदेश ५ का सबैजसो र कर्णालीका रुकुम, रोल्पा, सल्यान, जाजरकोटलगायत जिल्लाका युवा मजदुरीका लागि पारि जाने र चाडपर्वका बेला फर्किने परम्परा नै बनेको छ । अधिकांश युवा पैसा कमाउन भन्दै भारतको कालापहाड, सिम्ला, गुजरातलगायत स्थानमा जाने गरेका हुन् ।

प्रकाशित : आश्विन १६, २०७६ २०:००
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

ईयूले सुरु गर्‍यो जलवायु कूटनीति 

कान्तिपुर संवाददाता

भक्तपुर — युरोपेली युनियन (ईयू) ले विश्वभर नै जलवायु कूटनीति सप्ताह मनाउन सुरु गरेसँगै नेपालस्थित उसको दूतावासले बिहीबार मध्यपुरमा वृक्षरोपण गरेको छ ।

मध्यपुर ठिमी नगरपालिकासँगको सहकार्यमा ईयूकी भेरेनिका कोडीले ‘मानिस, पार्क र ग्रह’ शीर्षकमा उक्त नगरलाई हरियाली बनाउने योजनाको उद्घाटन गरेकी हुन् ।

संसारमा बढ्दै गइरहेको पर्यावरणीय असन्तुलनलाई कम गर्न ईयूले सेप्टेम्बर २४ देखि ६ अक्टुबरसम्मलाई जलवायु कूटनीतिको सप्ताह भनेर विभिन्न गतिविधि गर्ने अभियान सुरु गरिरहेको छ ।

हरियालीको प्रवर्द्धन गर्न हरेक देशका मानिसलाई उत्प्रेरित गर्ने आफ्नो नीति रहेको ईयूको नेपालस्थित दूतावासले जनाएको छ । ‘जलवायु परिवर्तन एउटा प्रत्यक्ष र अस्तित्व कै लागि जोखिम हो’ कुटनीतिक सप्ताहकै आयोजना गरेर संसारभर रुखहरु रोपिन पर्नाको कारणबारे राजदूत कोडीले भनिन्, ‘यसले कुनै पनि देशलाई छोड्दैन र यसलाई सामूहिक रुपमा सम्बोधन गरिनु पर्दछ ।’

विश्वले जलवायु परिवर्तनको विविध भयानक प्रभावहरु देखिसकेको हुनाले यसलाई रोक्न सब एकजुट भएर लाग्नु पर्ने उनको तर्क छ ।

उनका अनुसार ईयूले पृथ्वीको भविष्यलाई जोगाउन विश्वभर नै आफन साझेदार मुलुकका जनसमुदायसँग साझेदारी गरी उत्प्रेरणादायी कार्यक्रमहरु अघि बढाइरहेको छ ।

प्रकाशित : आश्विन १६, २०७६ १९:४५
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्