पहिलो जापान उडानमै १ करोड घाटा

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — जापानको ओसाकामा १२ वर्षपछि व्यावसायिक उडान प्रारम्भ गरेको नेपाल वायुसेवा निगमको वाइडबडी ४० जना यात्रु बोकेर बिहीबार साँझ काठमाडौं फर्किएको छ । 



निगमको विमान बिहीबार बिहान साढे २ बजे १ सय ४६ यात्रु लिएर जापानको ओसाकातर्फ उडेको थियो । जापानले नेपाललाई ओसाका र नारितामा सातामा १४ वटा उडान अनुमति दिएको छ ।

संस्कृति पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयका अनुसार ३ सय यात्रु क्षमताको वाइडबडी विमानले जापानमा वार्षिक कम्तीमा २ लाख यात्रु एकतर्फी उडान गर्न सक्ने अनुमति नेपालसँग छ ।

निगमका कार्यकारी अध्यक्ष मदन खरेलले बुधबार साँझ त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा आयोजित यात्रु बिदाइ कार्यक्रममा जापानमा वार्षिक ३५ हजार सिट बिक्रीको लक्ष्य राखेको बताए । निगमका सहप्रवक्ता सुलेख मिश्रले पुसदेखि निगमले नारितामा पनि उडान गर्न लागेको बताए । ओसाका राजधानी टोकियोदेखि ६ सय किलोमिटर दूरीमा पर्छ ।

यी दुई सहरको सडकयात्रा साढे ७ घण्टा हाराहारी पर्छ । निगमका अनुसार जापानमा कम्तीमा ८० हजार नेपाली रहेको अनुमान छ । यीमध्ये ४५ प्रतिशत हाराहारी टोकियो आसपास र ३० प्रतिशत हाराहारी ओसाका, नागोया, हिरोसिमालगायत सहरमा रहेकाले निगमले पुसदेखि नारिता उडान थाल्ने जनाएको छ ।

निगमले काठमाडौं–ओसाकाका लागि एकतर्फी हवाई भाडा ३७ हजार र दुईतर्फी ७२ हजार तोकेको छ । निगमका लागि जापानका कन्ट्री म्यानेजर सन्तोष पाण्डेका अनुसार निगमले उडान थाल्नुअघि जापान सिधा उडान नभएकाले हङकङ वा बैंकक हुँदै जानुपर्ने बाध्यता थियो । यसरी जाँदा एकतर्फी भाडा ४० देखि ६० हजार तथा दुईतर्फी ८० देखि ९० हजारसम्म पर्छ । विदेशी वायुसेवा कम्पनीले दसैंताका दुईतर्फी भाडा १ लाख रुपैयाँसम्म पुर्‍याउने गर्छन् ।

निगमले दसैंअघि प्रवर्द्धनात्मक भाडादर तोकेको छ । एक अधिकारीका अनुसारनिगमले सुरुवाती चरणमाअत्यधिक घाटा बेहोर्दै जापान उडान थालेको छ । निगमको वाइडबडी उडानमा प्रतिघण्टा साढे १६ लाख रुपैयाँ सञ्चालन खर्च लाग्छ । यसअनुसार सात घण्टा हाराहारीको एकतर्फी उडानमा कम्तीमा १ करोड १५ लाख रुपैयाँ सञ्चालन खर्च बेहोर्नुपर्छ ।

‘बिहीबार ओसाकाबाट फर्किंदा निगमले प्रतियात्रु ३७ हजार रुपैयाँ दरको टिकटमा ४० जना यात्रुबाट १४ लाख ८० हजार रुपैयाँ मात्रै उठाउँदा १ करोड रुपैयाँ घाटा बेहोर्नुपर्‍यो,’ ती अधिकारीले भने, ‘बिहीबार बिहानको पहिलो उडानमा पनि कम्तीमा ७० लाख घाटा बेहोर्नुपर्‍यो ।’

पहिलो उडानमा निगमले पर्यटन राज्यमन्त्री धनबहादुर बुढासहित ५ जना सांसद, तीन जना सहसचिव सुरेश अचार्य, विश्वराज ढकाल, रोशन खनाल, २० जना पर्यटन व्यवसायीसहित ५७ जनालाई आफ्नै खर्चमा जापान भम्रणमा सहभागी गराएको छ । उनीहरू सबै शनिबारको उडानमा काठमाडौं फर्किने कार्यक्रम छ ।

कार्यकारी अध्यक्ष खरेलका अनुसार पहिलो उडानमा पर्यटनमन्त्री योगेश भट्टराईले नेकपाका सुदन किराती र भवानीप्रसाद खापुङ, नेपाली कांग्रेसका रमेशजंग रायमाझी, राजपाकी नरमाया ढकाल र समाजवादीका प्रदीप यादवलाई अन्तिम समयमा सहभागीगराएका थिए ।

निगमको वाइडबडी विमान जापानको ओसाका उडेसँगै सातवटा मुलुकमा निगमका नौ वटा अन्तर्राष्ट्रिय रुट पुगेका छन् । जहाज अभावलगायत व्यवस्थापकीय कमजोरीका कारण निगमले ०६३ चैत २९ पछि ओसाका उडान स्थगन गरेको थियो । यसअघि निगमले ०५१ कात्तिक १३ गते काठमाडौंबाट चीनको सांघाईमा अवतरण गर्दै जापानका लागि (इन–डाइरेक्ट) उडान गरेको थियो ।

प्रकाशित : भाद्र १३, २०७६ ०९:५८
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

अझै घोडा र खच्चडकै भर

खच्चड पालक भन्छन्, ‘हिउँदमा होपरी, दल्लेक, सेलालगायत ठाउँबाट काम मिल्थ्यो, अहिले दिनहुँजसो ढुवानीको काम पाइएको छ’
मनोज बडू

दार्चुला — सडक सञ्जालको विस्तारसँगै समान ढुवानीमा प्रयोग हुँदै आएका घोडा, खच्चड विस्थापित भए । पहिलेका तुलनामा यसको प्रयोग पनि कम हुन थाल्यो । तर, बर्खामा यहाँका अधिकांश सडक अवरुद्ध भएपछि भने ढुवानीका लागि घोडा र खच्चडको विकल्प हुँदैन ।

दार्चुलाको नौगाड गाउँपालिका २ मा खाद्यान्न बोकेर ग्रामीण बस्तीमा जाँदै गरेका खच्चड । तस्बिर : मनोज/कान्तिपुर

पहिलापहिला सबैतिर घोडा खच्चडकै भर हुन्थ्यो । ग्रामीण सडक सञ्जालको विस्तार हुँदै गएपछि ट्र्याक्टर, जिप नपुग्ने सीमित ठाउँमा मात्र खच्चडको प्रयोग हुन थालेको थियो । अहिले पुनः सबैतिर खच्चडकै भर पर्नुपरेको छ । वर्षाले ग्रामीण सडकहरू अवरुद्ध भएका छन् । स्थानीय बासिन्दालाई ढुवानीको अर्को विकल्प छैन ।

गत वर्ष सडक सञ्जाल जोडिएको व्यास र अपीहिमाल गाउँपालिकाका सडक अहिले हिलाम्मे छन् । गाडी चल्ने अवस्थामै छैनन् । ‘सडक अवरुद्ध भएकाले अहिले खच्चडकै भर पर्नुपरेको छ,’ व्यास गाउँपालिका ५ का नरेन्द्रसिंह धामीले भने, ‘व्यासका केहि भागमा सडक पुगेपछि खच्चड व्यवसाय संकटमा पर्छकि लागेको थियो । तर, अहिले पहिलाको जस्तै काम पाइएको छ ।’ यहाँका बासिन्दाले दैनिक उपभोग्य सामान चामल, पिठो, दाल, चिनीलगायत ब्यापारिक सामग्रीहरू खच्चडबाटै ढुवानी गर्दै आएका छन् ।

‘सडक नपुगेका गाउँमा त पहिल्यैदेखि समान ढुवानी गर्न भ्याइनभ्याई हुन्थ्यो,’ धौलाकोटका कल्यानसिंह धामीले भने, ‘यतिबेला सबैतिरका ग्रामीण सडक अवरुद्ध भएकाले काम र दाम राम्रै पाइएको छ ।’ १५ वर्ष अघिदेखि घोडा खच्चडबाटै व्यवसाय गर्दै आएका धामी सुरुमा भारतका विभिन्न ठाउँमा घोडा खच्चडबाट मालसामान ढुवानी गर्थे । भारतबाट समान ढुवानी गर्न छाडेको ३ वर्ष मात्र भएको उनले बताए । ‘पहिला जस्तो काम नपाए पनि विकट क्षेत्रमा अझै काम पाइएकै छ,’ उनले भने, ‘निर्माण सामग्री ढुवानीको कामहरू आइरहन्छ ।’

ग्रामीण सडक नखुल्दासम्म दार्चुलामा खच्चड व्यवसाय फस्टाएको थियो । व्यवसाय राम्रो हुन थालेपछि यहाँका धेरैले खच्चड किनेका थिए । क्रमशः सडक बन्नु र यातायातका साधान सञ्चालन हुन थालेसँगै अधिकांशले बिक्री गरेका थिए । जिप ट्याक्टर चल्न थालेपछि खच्चडको भाडा पनि घटेको हो । व्यवसायी दरपानसिंह विष्टले भने, ‘सदरमुकामदेखि सुन्सेरासम्म ढुवानी भाडा प्रतिकिलो ८ रुपैया थियो । अहिले भाडादर बढेको छ । अहिले फेरी दुरीअनुसार २ रुपैयादेखि ३०/३२ रुपैया प्रतिकिलोसम्म ढुवानी भाडा लिने गरेका छौं ।’

अर्का खच्चड व्यवसायी नौगाड गाउँपालिका १, इयरकोटका उञ्जलेसिंह डडालले भने, ‘हिउँदमा होपरी, दल्लेक, सेलालगायतका ठाउँबाट ढुवानी मिल्थ्यो । अहिले दिनहुँजसो ढुवानीको काम पाइएको छ ।’ संख्या थोरै भए पनि जिल्लाका सबै स्थानीय तहमा घोडा खच्चड चलेको उनले बताए ।

खच्चडबाट ढुवानी गर्न विश्वास र सुरक्षित रहेको अपीहिमाल गाउँपालिका ६, सितोलाका राजेन्द्र बुढाथोकीले बताउँछन् । यहाँ सडक सञ्जाल नजोडिएकाले पारिबगडसम्म गाडीमा ढुवानी गर्ने र त्यहाँबाट खच्चडबाटै समान ढुवानी हुँदै आएको छ । गाडीको पहुँच नभएको समयमा यात्रा गर्न, खाद्यान्न सामान, फेन्सी सामान तथा अन्य सामग्रीको ढुवानीका निम्ति घोडा खच्चडको प्रयोग हुने गरेको मार्मा गाउँपालिकास्थित लटिनाथका सुरेन्द्र विष्ट बताउँछन्

प्रकाशित : भाद्र १३, २०७६ ०९:५८
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्