कांग्रेसले १२ सयलाई कारबाही गर्दै 

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — कांग्रेसले स्थानीय, प्रदेश र प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा पार्टीका आधिकारिक उम्मेदवारलाई असहयोग गरेका १ हजार २ सय स्थानीय नेता तथा कार्यकर्तालाई कारबाही गर्ने भएको छ । 

केन्द्रीय सदस्य भीष्म आङदेम्बेको नेतृत्वमा गठित अनुशासन समितिले आरोपित सबैलाई स्पष्टीकरण सोध्ने प्रक्रिया अघि बढाएको छ ।

केन्द्रीय कार्यसमिति बैठकमा बुधबार प्रस्तुत अनुशासन समितिको कार्य प्रगतिसम्बन्धी प्रतिवेदन पारित गरेपछि कारत्राही प्रक्रिया अघि बढ्नेछ । समितिले पत्र काटेको ३५ दिनभित्र अनुशासन समितिमा स्पष्टीकरण दिनुपर्नेछ ।

पार्टीका आधिकारिक उम्मेदवारविरुद्ध स्वतन्त्र उम्मेदवार, प्रस्तावक, समर्थक र अन्य पार्टीमा गएर उम्मेदवार बनेका र तिनका प्रस्तावक र समर्थक नेता तथा कार्यकर्तालाई भने यसअघि नै पार्टीबाट ५ वर्षका लागि निष्कासन गरिएको छ । विधानमा यस्ता व्यक्तिहरू स्वतः पार्टीबाट निष्कासन हुने व्यवस्था छ । ३२ जिल्लाका २ सय ९८ जना यसरी निष्कासन भएका हुन् ।

समितिले स्वतः निष्कासन हुनेबाहेकका उजुरीमाथि छानबिन गरी कारबाही प्रक्रिया अघि बढाउन लागेको हो । समितिले यसअघिका उजुरी तथा गुनासोलाई समेत छानबिनको दायरामा ल्याएर कारबाही प्रक्रिया अघि बढाउने छ । ०७० सालको दोस्रो संविधानसभा निर्वाचनमा अन्तर्घात गरेकाहरूविरुद्ध तत्कालीन समितिले कारबाहीको प्रक्रिया अघि बढाउँदाबढाउँदै छाडेको थियो । तत्कालीन समितिले कारबाही गर्नुपर्ने भनी किटान गरेका १ सय ५४ मध्ये २४ जनाले मात्रै स्पष्टीकरण दिएका थिए ।

७७ जिल्लामध्ये २८ जिल्लाबाहेक सबैबाट कारबाहीको उजुरी अनुशासन समितिमा परेको छ । ती उजुरीलाई समितिका सदस्यहरूले डेढ महिना लगाएर अध्ययन गरेका थिए । प्रमाण र तथ्यका आधारमा कारबाही गर्नुपर्ने व्यक्तिहरूमाथि स्पष्टीकरण प्रक्रिया अघि बढाउन लागिएको समितिका एक सदस्यले कान्तिपुरलाई बताए ।

उपनिर्वाचनमा प्रतिनिधि खटाउने
कांग्रेसले मंसिर १४ गते ३६ जिल्लाका रिक्त विभिन्न पदमा हुने उपनिर्वाचनका लागि पार्टीबाट केन्द्रीय प्रतिनिधि खटाउने तयारी गरेको छ । प्रतिनिधिसभाको १, प्रदेश निर्वाचन क्षेत्रको ३ सहित स्थानीय तहमा रिक्त पदको निर्वाचन हुँदै छ । त्यसका लागि केन्द्रीय प्रतिनिधि खटाएर माहोल पक्षमा ल्याउन कांग्रेस केन्द्रीय सदस्यहरूले बैठकमा नेतृत्वलाई सुझाव दिएका थिए ।

तनहुँको समानान्तर समिति अवैधानिक
तनहुँमा पार्टीका पूर्वसहमहामन्त्री गोविन्दराज जोशीको संरक्षकत्वमा गठित समानान्तर समितिलाई बैठकले अवैधानिक ठहर गर्दै त्यस्तो गतिविधिमा लाग्नेउपर कारबाही गर्ने निर्णय लिएको छ । ‘तनहुँ जिल्लामा देखिएको यस किसिमको अवैधानिक र पार्टी अनुशासनको गम्भीर उल्लंघनको गतिविधिमा संलग्न पार्टीका सदस्यउपर विधान र नियमावलीअनुसार आवश्यक निर्णय गर्नका लागि केन्द्रमा प्राप्त उजुरी सहितको फायल र सबै कागजात केन्द्रीय अनुशासन समितिमा पठाउने,’ निर्णयमा भनिएको छ ।

वैकुण्ठ न्यौपाने सभापति र जितप्रकाश आले कार्यवाहक सभापति रहेको जिल्ला कार्यसमिति र मातहतका निकायहरू मात्रै कांग्रेसको आधिकारिक र वैधानिक कार्यसमिति रहेको कांग्रेसले प्रस्ट पारेको छ । जोशीको निर्देशन र सहयोगमा तनहुँमा डिल्लीराम अधिकारीको अध्यक्षतामा कांग्रेसकै चारतारे झन्डा र रूख चिह्न प्रयोग गरी समानान्तर समिति गठन गरिएको छ ।

समान्तर शैलीमा कार्यक्रमसमेत सञ्चालन गर्दै आएपछि कारबाहीको माग राख्दै केन्द्रमा उजुरी परेको थियो । ‘अनधिकृत र अवैधानिक कार्य पार्टीको कुनै सदस्यले गरेको र कार्यालय खोलेको भए त्यस्तो कार्य पार्टी अनुशासनको गम्भीर उल्लंघन र दण्डनीय कार्य भएकाले कांग्रेस पार्टीका कुनै पनि सदस्यहरू यस किसिमको भ्रममा नपर्न र पार्टीको आधिकारिक र वैधानिक निकायमा मात्र आबद्धता हुन अनुरोध गर्दछ,’ कांग्रेस बैठकको निर्णयमा उल्लेख छ ।

कांग्रेसले जिल्लास्थित प्रशासन कार्यालय तथा अन्य सरकारी, अर्धसरकारी तथा गैरसरकारी कार्यालय, संघसंस्थाले पनि कांग्रेसको आधिकारिक जिल्ला कार्यसमिति र मातहतका निकायसँग मात्रै दलगत सम्बन्ध कायम राख्न र गतिविधि गर्न जानकारी गराएको छ ।

प्रकाशित : श्रावण ३०, २०७६ ०७:१०
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

मिलोमतोमा वन फँडानी : पक्राउको डरले बस्तीभरि ताला

नारायण शर्मा

नवलपरासी — पशुचौपाया गोठमा कराइरहेका छन् । घाँसपराल हाल्ने कोही छैन । बस्तीका ३४ घरमध्ये सबैजसोको ढोकामा ताला लागेको छ । यस्तो दृश्य पूर्वी नवलपरासीको विनयीत्रिवेणी गाउँपालिका–५ खकरा गाउँको हो ।

तालदेवी सामुदायिक वनमा वन पदाधिकारीकै मिलेमतोमा रूख काटिएपछि पक्राउ परिने डरले ताला लगाएर छोडिएको घर ।तस्बिर : नारायण शर्मा/कान्तिपुर

कर्मचारी र सामुदायिक वन समितिका पदाधिकारीको मिलेमतोमा स्थानीय तालदेवी सामुदायिक वनको एक सयवटाभन्दा बढी हरिया रूख फँडानी भएपछि कारबाहीमा परिने डरले खकराका गाउँले घर छाडेर भागेका छन् । हरिया रूख काटिएको ३६ दिनपछि डिभिजन वन कार्यालयका प्रमुखसहितको टोली निरीक्षणमा पुगेपछि स्थानीय घर छाडेर लुकेका हुन् ।

खकरा गाउँ नजिकको जंगलमा वन कर्मचारी र वन समितिका स्थानीय पदाधिकारीको मिलेमतोमा हरिया रूख फँडानी भएको हो । त्यहाँ करिब ४ हजार क्युफिट काठ अवैध कटान गरिएको प्रारम्भिक अनुमान छ । त्यसको प्रचलित बजार मूल्य ४० लाख पर्छ ।

रूख कटानमा संलग्नले जनही ४० लाख बिगो र त्यसको दुई गुणा बढी जरिवाना तिर्नुपर्ने हल्ला भएपछि सोझा गाउँलेको भागाभाग भएको हो । रूख कटानमा संलग्न रहेको आरोप लागेका वडाध्यक्ष रनबहादुर झेडीमगर, वन समूहका अध्यक्ष दीपक जीसी र सचिव जयबहादुर बाह्रघरे भने गाउँमै छन् । वर्षायाममा विद्यालय बन्द भएको मौकामा रूख काटिएको थियो ।

डिभिजन वन कार्यालयका प्रमुख पूर्णेश्वर सुवेदीसहितको टोली निरीक्षणमा गएपछि कारबाहीमा परिने र जेल बस्नुपर्छ भन्ने त्रासले गाउँले घर छाडेर हिँडेका हुन् । ‘वन कर्मचारीकै मिलेमतोमा टाठाबाठाले रूख काटे तर गाउँले कारबाहीमा परिने त्रासले गाउँ छाडेर हिँडे,’ तालदेवी सामुदायिक वनका पूर्वअध्यक्ष चक्रपाणि तिमिल्सिनाले भने, ‘बाठा जोगिन्छन् । सोझा गाउँले फस्न सक्ने अवस्था रह्यो ।’

पूर्वी नवलपरासीको विनयीत्रिवेणी गाउँपालिका– ५ स्थित ताल्देवी सामुदायिक वनमा पदाधिकारीकै मिलेमतोमा काटिएका रूख ।तस्बिर : नारायण शर्मा/कान्तिपुर

खकरा मगर समुदायको बस्ती हो । उनीहरू दिउँसो सपरिवार छिमेकका गाउँमा गएर लुक्ने र रात परेपछि घर फर्कने गरेको बुझिएको उनले बताए ।

डिभिजन वन कार्यालयका कर्मचारीको संलग्नताबिना स्थानीयले मात्रै यति धेरै रूख काट्ने हिम्मत नगर्ने सामुदायिक वन उपभोक्ता समिति जिल्ला अध्यक्ष ठाकुर पाण्डे बताउँछन् । ‘कतै कुरा नमिलेपछि बल्ल वन कर्मचारी अनुगमनमा गएको हुनुपर्छ,’ उनले भने, ‘सयभन्दा बढी रूख काटिएको ३६ दिनसम्म डिभिजन वन कार्यालयले थाहा नपाउने भन्ने हुँदै हुँदैन ।’

आर्थिक लेनदेनमा कुरा नमिलेपछि बल्ल वन डिभिजन कार्यालयले चासो देखाएको उनको दाबी छ । ‘वन कटान भएको क्षेत्रमै सब–सेक्टर कार्यालय छ । त्यसमा ५ कर्मचारी छन् । उनीहरूले फँडानी भएको ३६ दिनसम्म चालै नपाउने भन्ने हुन्न,’ उनले भने ।

रूख फँडानीमा वन समूह अध्यक्ष जीसी, वडाध्यक्ष झेडीमगर र अन्य केही पदाधिकारीको मिलेमतो रहेको नजिकका गाउँले बताउँछन् ।

१४ वर्षअघि उक्त वन समुदायलाई हस्तान्तरण गरिएको थियो । ४ सय ९१ हेक्टरमा फैलिएको वन संरक्षण गर्दै आएका स्थानीयले रूखहरू हुर्काउनुपर्छ भन्दै हालसम्म ढलापडा पनि निकाल्न कार्ययोजना बनाएका थिएनन् । कटान भएको वन र खकरा गाउँ कावासोतीबाट ६६ किमि पश्चिम–उत्तर तथा होङ्सी सिमेन्ट कारखाना रहेको सर्दीबाट ५ किमि उत्तरमा पर्छ । खकरा खोलाको दाहिने किनारमा रहेको कच्ची सडकसँगैको दायाँतर्फ अधिकांश रूख काटिएको छ । वडाध्यक्ष झेडीमगरकै भाइको जेसीभी रूख पल्टाउन प्रयोग भएको नजिकका गाउँले बताउँछन् ।

वडाध्यक्ष झेडीमगर भने फँडानीमा आफ्नो संलग्नता नभएको बताउँछन् । ‘गाउँलेले विद्युतीकरणका लागि बजेट जुटाउन काटेको भन्ने शंका छ । बुझदै छु,’ उनले भने, ‘रातारात बाहिरबाट आएकाले काटेको भन्ने पनि हल्ला छ ।’ वन समितिका सचिव जयबहादुर बाह्रघरे र सदस्य हुमबहादुर दर्जी हरेक दिन रूख काटिएको स्थानबाट सर्दिबजार आउजाउ गर्छन् । त्यत्रा रूख काटिँदा नकाट भनेको नसुनिनु र वन कार्यालयमा पनि जानकारी नदिइएकाले स्थानीयले कर्मचारी र वन पदाधिकारीको मिलेमतोको आशंका गरेका हुन् ।

सबडिभिजन वन कार्यालय सर्दीका प्रमुख अमृत ज्ञवालीले अरू गाउँलेले जानकारी दिएपछि निरीक्षणमा जाँदा फँडानी भएको भेटिएको बताए । रूख टुक्राटुक्रा पारेर केही बिक्री गरिसकेको देखिएको छ । वन फँडानीको अनुसन्धान सुरु गरेको जनाएको डिभिजन वन कार्यालयले संलग्नको खोजी भइरहेको दाबी गरेको छ ।

गाउँपालिका अध्यक्ष डम्बर जीसीले काठ कटान गरिएको जानकारी पाएपछि आफू स्थलगत निरीक्षणमा जाँदा अनियमितता भेटेको र त्यसो गर्न नदिन गाउँलेलाई सम्झाएको दाबी गरे । डिभिजन वन अधिकृत पूर्णेश्वर सुवेदीले अनुसन्धान थालिएकाले दोषीलाई कारबाहीगरिने बताए ।

प्रकाशित : श्रावण ३०, २०७६ ०७:०९
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्