कागजमा जग्गैजग्गा, कहाँ छ पत्तो छैन

खोज्दै खाद्य संस्थानका कर्मचारी 
आनन्द गौतम

ताप्लेजुङ — नेपाल खाद्य संस्थान जग्गाको हिसाबले सबैभन्दा धनी छ । गाउँदेखि सहरसम्म जग्गैजग्गा छ तर संस्थाको नाममा रहेको जग्गा कहाँ छ, पत्तो छैन । कागजी स्रेस्ताअनुसार मालपोतमा राजस्व बुझाउने काम भने खाद्य संस्थाको जिल्ला कार्यालयले गर्दै आएको छ ।

जिल्ला मालपोत कार्यालयको तथ्यांकअनुसार सदरमुकाम फुङलिङमा मात्रै ३ रोपनी १ आना २ पैसा १ दाम जग्गा छ । यहाँ खाद्य संस्थानको गोदाम घर र कार्यालय पनि छ । भवनको माथिल्लोपट्टि राजमार्गसम्मै खाली जग्गा छ ।

यहाँ कर्मचारीले बेलाबेलामा मकै लगाउने गरेका छन् । १५७५ नम्बरको एउटै कित्ता रहेको स्रेस्तामा उल्लेख छ ।
मैवा खोला गाउँपालिकामा २ वटा कित्ता छन् । ३७१ कित्ताको २ रोपनी १४ आना ३ पैसा २ दाम र ३६९ नम्बरको कित्तामा ११ आना ३ पैसा ३ दाम जग्गा रहेको कार्यालयले जनाएको छ ।

सबैभन्दा बढी जग्गा आठराई त्रिवेणी गाउँपालिका ३ हाङपाङमा छ । यहाँ ६ कित्ता जग्गा रहेको खाद्यले जनायो । ७८ नम्बर कित्तामा १४ रोपनी १३ आना २ दाम, २१३ नम्बर कित्तामा ९ रोपनी १ दाम २ पैसा, २१४ नम्बर कित्तामा ५ रोपनी ९ आना, ८९ नम्बर कित्तामा १२ रोपनी ८ आना २ पैसा २ दाम, ११५ नम्बर कित्तामा ११ रोपनी १५ आना ३ पैसा २ दाम र ४४२ नम्बर कित्तामा ११ रोपनी १४ आना ३ पैसा जग्गा रहेको स्रेस्तामा उल्लेख छ ।

यो गाउँपालिकाभरमा मात्रै ६५ रोपनी जग्गा भएको कार्यालयलाई पूर्ण जग्गाको विवरण भने पत्तो छैन । ‘म सरुवा भएर आएपछि जग्गा कहाँ छ र कसले भोगचलन गरिरहेको छ भनेर खोजी सुरु गरेकी छु,’ कार्यालय प्रमुख तुलमाया लुंवाले भनिन्, ‘अहिलेसम्म सदरमुकाम बाहिर हाङपाङ र सावादिनको केही जग्गा पत्ता लागेको छ ।’ बाँकी खोजी भइरहेको उनले बताइन् । यसअघिका कार्यालय प्रमुखले मालपोतमा तिरो तिर्ने काम मात्रै गर्दै आएका थिए ।
लुंवाका अनुसार जसको जग्गा खाद्यको नाममा आएको हो उसैले भोगचलन गर्दै आएको पाइएको छ । लुंवा आफू पनि स्थलगत रूपमै हेर्न सबैतिर नपुगेको तर कसले उपभोग गरेको छ भनेर खोजी गरेको बताउँछिन् । खाद्य राष्ट्रिय आपूर्ति कम्पनीमा रूपान्तरण भएपछि जग्गाको खोजीलाई तीव्रता दिएको हो ।

सप्तरी सरुवा भएर गएका यसअघिका कार्यालय प्रमुखले जग्गा हेर्न जाँदा नापी नै लिएर जानुपर्ने तर त्यो आदेश माथिबाट नभएकाले तिरोमात्रै तिर्ने गरेको बताउने गरेका थिए । खाद्यको जग्गा फक्तालुङ गाउँपालिकाको वडा ३ लिङखिमको सिंवा बजारमा २ आना ४ पैसा २ दाम देखिएको छ ।

यहाँ पहिला खाद्यको गोदाम र कार्यालय पनि थियो । यो जग्गामा भवन पनि छ । तर हेरचाह र स्याहार सम्भार नहुँदा जीर्ण अवस्थामा छ । खाद्यले सदरमुकाम बाहिरका सबै कार्यालय बन्द गरिसकेको छ । वडा १ खेजेनिममा चार कित्ता जग्गा छ ।

६८ नम्बर कित्तामा २४ रोपनी ८ आना ३१ पैसा, ७५ नम्बर कित्तामा ३ रोपनी १ आना २ दाम ३ पैसा, ३३६ नम्बर कित्तामा ४ रोपनी ६ आना ३ पैसा २ दाम र १३४ नम्बर कित्तामा ११ रोपनी २ आना जग्गा रहेको स्रेस्तामा उल्लेख छ ।

जिल्लामा यातायातको सुविधा हुनुअघिसम्म खाद्यले मात्रै चामल ल्याउने र ठेकदारमार्फत बिक्री गर्ने गरेका थिए । ठेक्का लिनुअघि ठेकदारले खाद्यान्नमा आफ्नो जग्गा धितो राख्नुपर्थ्यो । त्यही धितो राखेको जग्गा उकास्न नसकेपछि धेरै लिलाम गरिएको कर्मचारी बताउँछन् । लिलाम गरेपछि कर्मचारी ती जग्गा हेर्न भने गएका छैनन् ।

प्रकाशित : जेष्ठ १५, २०७६ ०८:२२
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

एक दिनमै ट्रान्सक्रिप्ट घोषणामै सीमित

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — एक वर्षअघि त्रिभुवन विश्वविद्यालयले २४ घण्टाभिक्रै विद्यार्थीले ट्रान्सत्रिप्ट लिन सक्ने व्यवस्था मिलाएको घोषणा गरेको थियो ।

उपकुलपति तीर्थराज खनियाँले शिक्षाशास्क्रका मनोजकुमार सिंहलाई ट्रान्सत्रिप्ट दिँदै ‘अब एक दिनमै जसले पनि लिन सक्ने’ उद्घोष गरे । तर अहिले पनि ट्रान्सक्रिप्ट लिन कम्तीमा एक साता पर्खनैपर्ने बाध्यता रहेको विद्यार्थीको गुनासो छ ।

नयाँ व्यवस्थाबारे समाचार पढेपछि ट्रान्सक्रिप्ट लिन गएका शिक्षा संकायका विद्यार्थी सुमित चन्द मलिकले पुरानै चलनअनुसार कुर्नुपर्‍यो । ‘समाचारलाई गलत भनौं कि विश्वविद्यालयको घोषणालाई ?’ उनले भने, ‘जसलाई गलत भने पनि मर्कामा त हामी विद्यार्थी नै पर्छौं ।’ आफूले बुझाएको विवरणमा कुनै गल्ती नभए पनि ट्रान्सक्रिप्ट लिन १० दिन लागेको उनको गुनासो छ ।

शिक्षाशास्त्रकै सुरेश परियारलाई ट्रान्सक्रिप्ट लिन एक महिना लाग्यो । रजिस्ट्रेसन नम्बर र नामको हिज्जे गलत पर्न गएकाले सच्याएर लिन खोज्दा ढिलाइ हुन पुग्यो । ‘त्रिवि कर्मचारीले गर्ने काम गलत हुन्छ तर दुःख हामीले भोग्नुपर्छ,’ उनी भन्छन्, ‘फर्म भर्दा नाम सही हुन्छ तर रजिस्ट्रेसन कार्ड आउँदा अक्षर नै गलत हुन्छ ।’

ट्रान्सक्रिप्टका लागि गल्ती सच्याउन गोप्य शाखामा गएर फर्म भर्नुपर्ने, पैसा तिर्नुपर्ने भनी उनले गुनासो गरे । त्यस्तै, विज्ञानका विद्यार्थी मोहनकृष्ण कर्माचार्यले प्रमाणपत्रका लागि चैत मसान्तमा फर्म बुझाएका थिए तर जेठमा पनि पाउन सकेका छैनन् । उनका अनुसार फर्म बुझाउँदा नै एक महिनापछि आउनू भनिएको थियो ।

परीक्षा नियन्त्रण कार्यालय भने उपकुलपति खनियाँले भनेझैं एकै दिनमा ट्रान्सक्रिप्ट दिन सक्ने क्षमता त्रिविसँग भएको दाबी गर्छ । परीक्षा नियन्त्रक पुष्पराज जोशीका अनुसार शिक्षा र मानविकी संकायका विद्यार्थीले अहिले पनि एक दिनमै ट्रान्सक्रिप्ट लिन सक्छन् । ‘अन्य संकायका विद्यार्थीले पनि एक दिनमै लिन सक्ने व्यवस्था गर्दै छौं,’ उनले भने ।

प्रकाशित : जेष्ठ १५, २०७६ ०८:२१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्