ताजाकोट पुगे चिकित्सक, रोग पहिचान हुन ३ दिन लाग्ने

कलेन्द्र सेजुवाल, जयबहादुर रोकाया

सुर्खेत र हुम्ला — मौसमी रुघाखोकीले प्रभावित हुम्लाको ताजाकोटमा सुर्खेत र मुगुबाट चार चिकित्सकसहितको टोली पुगेको छ । चिकित्सकले बिरामीमा देखिएको लक्षण–चिहनका आधारमा इन्फ्लुएन्जा भए पनि कुन किसिमको हो भन्ने यकिन गर्न तीन दिन लाग्ने जनाएका छन् ।

हुम्लाको ताजाकोटस्थित मैला स्वास्थ्य चौकीमा बिरामी जाँच्दै चिकित्सक । तस्बिर सौजन्य : श्याम आचार्य
ZenTravel

प्रभावित क्षेत्रमा आइतबार बिहान पुगेका कर्णाली प्रदेश अस्पतालका फिजिसियन केएन पौडेलले सोमबार बिहान ५ जना बिरामीको खकारको नमुना (थ्रोट स्वाब) लिने जानकारी दिए । ‘भोलि (सोमबार) बिहानै नमुना लिएर पर्सि सुर्खेत फर्किंन्छौं,’ उनले भने, ‘सुर्खेतमा प्रयोगशाला परीक्षणपछि मात्र कुन समस्या हो भन्न सकिन्छ ।’ स्वाबको नमुना लिएको २४ घण्टाभित्र प्रयोगशाला परीक्षण गरिसक्नुपर्ने भएकाले सोमबार मात्र नमुना लिन लागिएको उनले बताए ।

आइतबार बिहान सेनाको हेलिकप्टरबाट प्रदेश अस्पतालका चिकित्सकहरू पौडेल, टेकराज भट्टराई, केशव अधिकारी र अन्य स्वास्थ्यकर्मी औषधिसहित ताजाकोट पुगेका थिए । मुगुको रातामाटा प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्रका डा. मनोज तिमिल्सिना पैदलमार्गबाट आइतबार बिहान प्रभावित क्षेत्र पुगेका थिए ।

चारै जना डाक्टरले आइतबार दिनभर मैला स्वास्थ्य चौकीमा बसेर उपचार गरे । डा. पौडेलका अनुसार पहिलो दिन १ सय ३२ बिरामीको उपचार गरिएको छ । ‘सिकिस्त बिरामी कोही पनि आएनन्, सामान्य रुघाखोकी लागेका बिरामी उपचारपछि घर फर्किसके,’ उनले भने, ‘अधिकांशमा मौसमी रुघाखोकी (इन्फ्लुएन्जा) देखियो, कुन प्रकारको हो भन्ने ल्याब टेस्टपछि मात्र थाहा होला ।’

गाउँमै गएर थप बिरामीको उपचार र प्रयोगशाला परीक्षणपछि ताजाकोटमा देखिएको स्वास्थ्य समस्या महामारी हो/होइन भन्न सकिने उनले बताए । प्रभावित क्षेत्रमा पुगेका प्रदेश स्वास्थ्य निर्देशनालयका र्‍यापिट रेस्पोन्स टिम (आरआरटी) फोकलपर्सन श्याम आचार्यका अनुसार उपचारका लागि आउनेमा बालबालिका र वृद्धवृद्धाको संख्या अधिक छ । १५ वर्षमुनिका २७ बालबालिका र ५० वर्षमाथिका ५६ वृद्धवृद्धा उपचारका लागि स्वास्थ्य चौकी आएका उनले बताए ।

यिनीहरूमध्ये सबैभन्दा बढी ३५ जनामा रुघाखोकी र सबैभन्दा कम ६ जनामा झाडापखाला देखिएको आचार्यको भनाइ छ । पेटसम्बन्धी (ग्यास्ट्रो) का ३१, हाड जोर्नीका १२ र अन्य स्वास्थ्य समस्याका ३६ बिरामी आएका उनले बताए । प्रकोपबाट सबैभन्दा बढी ताजाकोट–१, डाँडागाउँ र जिमाना प्रभावित भएका छन् ।

स्वास्थ्य चौकी टाढा पर्ने भएकाले आइतबार यी दुवै गाउँबाट बिरामी आएनन् । त्यसैले सोमबार गाउँमै गएर उपचार गर्ने योजना बनाइएको फोकलपर्सन आचार्यले बताए । उनका अनुसार आइतबार वडा २ अन्तर्गत पर्ने मैला, तोलीबाडा र खटिकबाडा तथा वडा ३ अन्तर्गत पर्ने थापागाउँका बिरामी मात्र आए ।

चैत अन्तिम सातादेखि मौसमी रुघाखोकीको प्रकोप देखिए पनि धेरै ढिलो मात्र समस्या बाहिर आएको थियो । शनिबारसम्म ९ जनाको मृत्यु भएको जानकारी पाउनेबित्तिकै कर्णाली प्रदेश सरकारले तुरुन्त उपचारको प्रबन्ध गरेको थियो । सामाजिक विकासमन्त्री दल रावलले संघीय सरकारसँग समन्वय गरी हेलिकप्टरबाट औषधि र चिकित्सक पठाइएको जानकारी दिए ।

‘हामीले समस्याबारे जानकारी पाउनेबित्तिकै संघीय सरकारको समन्वयमा छिट्टै टोली पठाउन सक्यौं,’ हुम्ला सदरमुकाम सिमकोटमा रहेका उनले भने ।प्रदेश स्वास्थ्य निर्देशनालयकी निर्देशक डा. रीता भण्डारीले सुर्खेतबाट गएको टोली तीन–चार दिन प्रभावित क्षेत्रमा बस्ने बताइन् ।

प्रकाशित : वैशाख १६, २०७६ ०७:१९
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

कर्णाली विकासमा चीनको चासो, हिल्सा–जमुनाह द्रूतमार्गको हवाई सर्भे

कलेन्द्र सेजुवाल, जयबहादुर रोकाया

सुर्खेत,हुम्ला — प्रधानमन्त्री केपी ओलीको असार पहिलो साता सम्पन्न चीन भ्रमणमा भएको एक महत्वपूर्ण सहमति थियो, कर्णाली आर्थिक करिडोर विकासका लागि चीनले संभाव्य सहयोग गराउने ।

हिल्सा-जमुनाह द्रूतमार्गको हवाई सर्भेका क्रममा नेपाली र चिनियाँ टोली हिल्सामा । तस्बिर : नेकपाका नेता दल रावलको फेसबुकबाट

त्यसअघि वैशाख १ गते रारामा बसेको कर्णाली प्रदेश सरकारको मन्त्रिपरिषद बैठकले हिल्सा-जमुनाह द्रूतमार्ग निर्माणका लागि सम्भाव्यता अध्ययन गर्ने निर्णय गरेको थियो।

प्रदेश र संघीय सरकारको यही प्राथमिकतामा चीन सरकारले पनि चासो दिएको छ। चिनियाँ सीमावर्ती क्षेत्र हुम्लाको हिल्सा र भारतीय सीमावर्ती क्षेत्र बाँकेको जमुनाह जोड्ने ५ सय ३० किलोमिटर सडक निर्माण गर्न अहिले चीन सरकारले सम्भाव्यता अध्ययन थालेको छ। ‘चीन सरकारले कर्णाली प्रदेशभित्र विकासका थुप्रै काम गर्ने सकारात्मक चासो देखाएको छ,’ प्रदेश सरकारको तर्फबाट उक्त काममा संलग्न प्रदेश सांसद धर्मराज रेग्मीले भने,‘अहिलेसम्म ठोस रुपमा उक्त सडकमा मात्र काम सुरु भएको छ।’

तस्बिर सौजन्य : नेकपाका नेता दल रावलको फेसबुकबाट ।

चीन सरकारको स्वामित्वमा रहेको चाइना रेलवे इरवान इन्जिनियरिङ कम्पनीको प्राविधिक टोलीले मंगलबार पहिलोपटक यही सडकका लागि हवाई सर्भेक्षण गरेको छ। टोलीमा १३ सदस्य छन्। सांसद रेग्मीका अनुसार ६ महिनादेखि एक वर्षसम्म यो टोलीले प्रारम्भिक सर्वेक्षण सक्ने छ।

नेपाल र चीनबीच सम्पन्न ‘बेल्ट एन्ड रोड इनिसिएटिभ’ सम्बन्धी समझदारी कार्यान्वयनको हिसाबले पनि यो सडक चीन सरकारको स्वभाविक चासोमा पर्छ। दुई सरकारबीच हिमालय वारपार बहुआयामिक सम्पर्क (ट्रान्स हिमालयन मल्टी डाइमेन्सनल कनेक्टिभिटी नेटवर्क) को बृहत्तर फ्रेमवर्कभित्र रही रेल्वे, सडक, बन्दरगाह, हवाईमार्ग, सञ्चारजस्ता क्षेत्रमा काम गर्ने सहमति भएको छ।

कर्णाली प्रदेश सरकारले आफ्नो पहिलो नीति तथा कार्यक्रममै हिल्सा(जमुनाह द्रूतमार्गलाई प्राथमिकतामा राखेको थियो। सोही आधारमा गत असोजमा मुख्यमन्त्री महेन्द्रबहादुर शाहीले चीन भ्रमण क्रममा द्रूतमार्ग निर्माणका लागि चिनियाँ सरकारी टोलीसँग प्रारम्भीक समझदारी गरेका थिए। पछिल्लो समय संघीय सरकारले चिनियाँ कम्पनीलाई सर्भे गर्न स्वीकृति दिएपछि कर्णालीवासीको दू्रतमार्ग निर्माण सपनाको ढोका खुलेको हो। ‘हिल्सा नाका हिन्दु र बौद्धमार्गीका लागि भर्जिन क्षेत्र पनि हो,’ हुम्लाबाट प्रदेशसभामा निर्वाचित जीवनबहादुर शाहीले भने,‘यसले चीन र भारतलाई जोड्नुका साथै नेपालको आर्थिक समृद्धिमा पनि टेवा पुर्‍याउँछ।’

मंगलबार हिल्सा-जमुनाह द्रूतमार्गको हवाई सर्भेपछि मुख्यमन्त्री शाहीले यो सडक रणनीतिक महत्वको हुनु कर्णालीवासीका लागि ‘लाइफलाइन’ हुने विश्वास व्यक्त गरे। यो सडक खुलेसँगै कर्णाली प्रदेश चीन र भारतसँग जोडिई दोहोरो लाभ लिन सफल हुने उनको विश्वास छ।

हवाई क्षेत्रमा चासो
चीन सरकारले द्रूतमार्गका साथै कर्णाली प्रदेशको हवाई क्षेत्रमा पनि सहयोगको बचन दिएको छ। यसका लागि प्रारम्भीक चरणमा असोजमा चिनियाँ सरकारको स्वामित्वमा रहेको नर्थवेष्ट सिभिल एभिएसनले सम्भाव्यताबारे छलफल गरी फर्केको छ।

कर्णाली प्रदेशमा क्षेत्रीय स्तरको अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल निर्माण गर्न नेपाल सरकारले लामो समयदेखि पहल गरे पनि सम्भव भएको छैन। छिन्चुको मदानेचौरमा विमानस्थल निर्माणका लागि प्रस्ताव गरिएको छ। पछिल्लो समय कर्णाली सरकारको आग्रहमा चीन सरकारले चासो देखाएपछि स्थानीयमा आशा जागेको हो।

मुख्यमन्त्री शाहीका अनुसार चिनियाँ पक्षले सुर्खेत विमानस्थलको स्तरोन्नति र मदानेचौरमा क्षेत्रीय अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल निर्माणमा प्रतिबद्धता जनाएको छ। ‘संघीय सरकारमार्फत चीन सरकारको लगानी कर्णाली भित्र्याउन हामीले वातावरण निर्माण गरेका छौँ,’ शाहीले भने, ‘नेपाल सरकारले कर्णालीको विकासमा देखाएको चासोले अहिले चिनियाँ सरकार पनि आकर्षित छ।’

यसका साथै मुख्यमन्त्री शाहीले आफ्नो चीन भ्रमणमा प्रदेश सरकारले ‘कर्णाली एयर’को नाममा आफ्नै दुईवटा जहाज सञ्चालन गर्ने र त्यसमा चीन सरकारले सहयोगको प्रतिबद्धता जनाएको बताए।

प्रकाशित : कार्तिक २८, २०७५ १८:५२
पूरा पढ्नुहोस्
ADVERTISEMENT
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
ADVERTISEMENT
×