झोरमा बालमैत्री पार्क

सीमा तामाङ

काठमाडौँ — टोखा नगरपालिकाले झोरमा प्राकृतिक झरनालाई संरक्षण गर्दै बालमैत्री पार्क र शौचालय निर्माण कार्य सुरु गरेको छ । नगरपालिकाले बौडेश्वर महादेव मन्दिर परियोजनाअन्तर्गत पहिलो चरणमा बालमैत्री पार्क र शौचालय निर्माण कार्य थालनी गरेको हो ।

करिब ३ हजार वर्ग किलोमिटर क्षेत्रफलमा बन्ने बालमैत्री पार्कमा बालबालिकालाई लक्षित गरी पिङ, चिप्लेटीलगायत अन्य संरचना निर्माण गरिने जनाएको छ । ६० वर्ग किलोमिटर प्लिन्थ एरिया अर्थात् क्षेत्रफलमा एकतल्ले पुरुष तथा महिलाशौचालय निर्माण हुने छ ।

बालमैत्री नगरपालिका घोषणा गर्ने अवधारण राखिएकाले नगरपालिकाको वडा नम्बर १ झोरमा पहिलो प्राथमिकता बालमैत्री पार्कलाई दिइएको नगरपालिकाका उपप्रमुख ज्ञानमाया डंगोलले बताइन् । । ‘१० वर्षे योजना अन्तर्गत विभिन्न पार्क निर्माण गरिने छ,’ उनले भनिन्, ‘पहिलो चरणमा बालमैत्री पार्क र शौचालय निर्माण गरे पनि चरणबद्व रूपमा झोलुगें पुल, युवा/युवती मैत्री पार्क, झरना बग्ने ढुंगालाई महादेवको स्वरूप दिइने छ ।’

उनका अनुसार टोखा नगरपालिकाअन्तर्गत रहेका पर्यटकीय स्थल अध्ययन गर्दा पुरानो पर्यटकीय क्षेत्र र प्राकृतिक झरना भएकाले झोरलाई प्राथमिकता दिएको हो । वडा १ को झोरमा रहेको झरनालाई संरक्षण गर्दै अन्य वडालाई पनि निरन्तरता दिने उनले बताइन् ।

हाल निःशुल्क आवतजावत गर्न सकिए पनि पार्क निर्माणको काम सकिएपछि टिकटको व्यवस्था गर्ने नगरपालिकाले जनाएको छ । संघीय सरकारको विशेष अनुदान र काठमाडौं महानगरको नगर नगर साझेदारी कार्यक्रमअन्तर्गत नगरपालिकाले पार्क तथा शौचालय निर्माणका लागि ३ करोड ८५ लाख रुपैयाँ विनियोजन गरेको छ । पहिलो चरणको निर्माणका लागि २ करोड ७७ लाख रुपैयाँ (करबाहेक) शृखंला निर्माण सेवा कम्पनीलाई ठेक्का दिइएको नगरपालिकाका इन्जिनियर रूद्र आचार्यले बताए ।

उक्त कम्पनीले बालमैत्री पार्क र शौचालय निर्माण गर्ने उनले बताए । ‘चालु आर्थिक वर्षमा पार्क र शौचालय निर्माण कार्य सक्ने गरी काम सुरु गरिसकेको छ,’ उनले भने । सम्पूर्ण परियोजनाअन्तर्गत झरनामा रहेको ढुंगालाई महादेवको मूर्ति बनाउने, युवायुवतीमैत्री पार्क, पिकनिक स्पोर्ट, चारैतिरका दृश्य हेर्नका लागि झोलुगें पुल, रक क्लाइम्बिङ निर्माण गरिने छ । जुन परियोजन सक्नका लागि ८ वर्ष लाग्ने छ ।

सम्पूर्ण परियोजनाका लागि करिब ३० करोड बजेट अनुमान गरिएको उनले बताए । हाल वर्षायाममा मात्र झरना आउने भएकाले बाह्रै महिना झरना झर्नका लागि थप अध्ययन गरिँदै छ ।

झोरमा बन्ने सम्पूर्ण संरचनाको डिजाइन भने पारागन इन्जिनियरिङ कन्सल्टेन्सी एन्ड रिसर्च सेन्टर प्राइभेट लिमिटेडले बनाएको हो । झोरमा हाल अन्य संरचनाहरू नभए पनि प्राकृतिक झरनाले गर्दा वर्षायाममा पर्यटकको घुइँचो लाग्छ । साउन महिनामा व्रतालुहरूको, बाल चतुर्दशी र बैकुण्ठ चतुर्दशीमा बत्ती बाल्नेको भीडसँगै मेला लाग्ने गरेको बौडेश्वर माध्यमिक विद्यालयका प्रधानाध्यापक उत्तमप्रसाद अधिकारीले बताए । हाल उक्त ठाउँमा सवारीसाधनको पहुँच कम भए पनि आन्तरिक पर्यटकको घुइँचो लाग्छ । वर्षायाममा झरना झरे पनि झरनाको माथि खानेपानीको मुहानभएकाले हिउँदमा नझर्ने उनको भनाइ छ ।

झोरस्थित श्रीकृष्ण बरूणेश्वर महादेवको मन्दिर एउटा गुफा मात्र नभई अहिले पर्यटकीय स्थल नै बनेको छ । अप्रभंश भएपछि हाल स्थानीयले यस मन्दिरलाई बौडेश्वर एवं वन महादेव भनेर चिनिन्छ । मन्दिरसँगै महादेवको गुफा, झरना र ठुल्ठूला ढुंगाले झोरको महिमा बढाएको छ ।

बौडेश्वर क्षेत्रलाई आदिम कालदेखि नै धार्मिक स्थलको रूपमा लिइँदै आएको छ । स्वस्थानी व्रत कथाको १२औँ अध्यायमा उल्लेख भएअनुसार सतीदेवीको मृत शरीरलाई महादेवले बोकी हिँड्दै गर्दा उनको बायाँ स्तन पतन भई भुवनेश्वरी देवी भुवनमायोगिनी श्रीकृष्ण बरुणेश्वर महादेवको उत्पत्ति भएको जनश्रुति छ । उक्त स्थलमा आई नरनारीहरूले तपस्या गर्न थालेको र उनीहरूले मागेको कुरा पूरा हुँदै गएको जनविश्वासरहेको प्रधानाध्यापक अधिकारीले बताए ।

प्रकाशित : श्रावण २९, २०७६ ११:४६
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

ठूला परियोजना कार्यान्वयनमा जोड

प्रदेशसभा बैठक
कान्तिपुर संवाददाता

मोरङ — प्रदेश १ का आन्तरिक मामिला तथा कानुन मन्त्री हिक्मतकुमार कार्कीले लगानीकर्ताले परियोजना लिने र झोलामा लिई सिरानीमा राखेर सुत्ने परम्परा तोड्ने गरी कानुनी व्यवस्था गर्न लागेको बताएका छन्  । सार्वजनिक, निजी साझेदारी तथा लगानी प्राधिकरणका सम्बन्धमा व्यवस्था गर्न बनेको विधेयक २०७६ माथिको छलफलमा सांसदले उठाएको प्रश्नको मंगलबार जवाफ दिने क्रममा उनले यस्तो बताएका हुन्  ।

‘लगानीकर्ताको लगानी सुरक्षा गर्न सरकारले कुनै कसर बाँकी राख्दैन,’ उनले भने, ‘यो विधेयकमार्फत मेघा प्रोजेक्ट कार्यान्वयन गरिने भएकाले मझौला र साना परियोजनाको विषय छैन र यसका लागि छुट्टै कानुनी व्यवस्था गरेर अघि बढछौं ।’ ५० करोडभन्दा बढीको लगानीका लागि छुट्टै व्यवस्था गर्नुपर्ने सांसदको प्रश्नमा उनले एकद्वार प्रणालीबाट व्यवस्थापन गर्न विधेयकमा व्यवस्था गरिएको र लगानीसम्बन्धी विनियममा यी यस्ता विषय समेटिने बताए ।

लोकसेवा आयोगमा संशोधन प्रस्ताव
प्रदेश लोकसेवा आयोग सम्बन्धमा व्यवस्था गर्न बनेको विधेयक २०७६ मा सांसदले संशोधन प्रस्ताव दर्त्ता गराएका छन् । सांसदले संशोधन प्रस्ताव दर्त्ता गराएपछि मन्त्री कार्कीले उक्त विधेयक दफाबार छलफलका लागि सुशासन तथा योजना समितिमा पठाउन गरेको प्रस्ताव एक मतले पारित भएको थियो । सांसद बिमल कार्की, प्रमुख प्रतिपक्षी दलका सचेतक सुयर्माराज राई, नवोदिता चौधरी, शिबनारायण गनगाई, सर्वध्वज साँबा, तुलसीप्रसाद न्यौपाने, मोहनकुमार खड्का, सावित्राकुमारी रेग्मीलगायतले संशोधन प्रस्ताव दर्ता गराएका थिए ।

विश्वविद्यालय विधेयकमा छलफल
मनमोहन प्राविधिक विश्वविद्यालय सम्बन्धमा व्यवस्था गर्न बनेको विधेयक २०७६ माथि मंगलबारबाट छलफल सुरु भएको छ । सांसद रामबहादुर मगरले प्राविधिक विश्वविद्यालयको परिकल्पना समयसापेक्ष र उपयुक्त रहेको तर त्यसमा भेटेरिनरी, कृषि, व्यवस्थापनलगायत अभाव खड्किएका विषयहरूको पठनपाठनको व्यवस्थापन गर्न आग्रह गरे ।

यस्तै, प्रमुख प्रतिपक्षी दलका सचेतक सूयर्माराज राईले सरकारले काम गर्नेभन्दा पनि कार्यकर्तालाई जागिर खुवाउने किसिमको विधेयक मात्रै ल्याउने गरेको आरोप लगाए । यो विधेयकले व्यवस्था गर्न लागेको संरचनाले मुलुकलाई के दिन्छ भन्ने कुरो प्रस्ट भएर ल्याउन उनको आग्रह थियो । सांसद लोकप्रसाद संग्रौलाले मुलुकमा अभाव खड्किएको विषयसमेटिएर विश्वविद्यालय खोलिनुपर्ने बताए । ‘विधेयकमा राष्ट्रियसभा, प्रतिनिधिसभा, प्रदेश र स्थानीय तहका जनप्रतिनिधिलाई समेत पदाधिकारीमा राख्ने व्यवस्था गरेको छ,’ उनले भने, ‘यो कतिको व्यावहारिक हुन्छ त्यतातिर पनि हेर्नु जरुरी छ ।’

‘सरकारको आँखा खुलोस्’
प्रमुख प्रतिपक्षी दल कांग्रेसका प्रमुख सचेतक केदार कार्कीले प्रदेश सरकारले कहिलेसम्म आँखा बन्द गरेर चल्ने भन्दै प्रश्न गरे । ‘प्रदेश सरकारले सबै जातजाति, धर्म, संस्कृतिको संरक्षण र संबर्द्धन गर्नुपर्ने हो,’ उनले भने, ‘तर मुस्लिमको चाड बकरइदमा प्रदेश सरकारले बिदा नदिएर अन्याय गरको छ ।’

सांसद मो. ताहिर मियाँले प्रदेश २ र ५ सरकारले बकरिद पर्वको अबसरमा बिदा दियो तर यहाँका सरकारले त्यो आवश्यक नसम्झिनु खेदजनक विषय भएको गुनासो पोखे । सरकारले सबै जातजातिको धर्म, संस्कृतिको संरक्षण र संवर्द्धनका लागि काम गर्न उनले ध्यानाकषृण गराए ।

सांसद चुमनारायण तबदारले बुढीगंगा ४ मा रहेको तेलिया खोलाको बाँध निर्माणका लागि प्रदेश सरकारको ध्यानाकर्षण गराएका छन् । उनले उक्र बाँधको पानीले ७०/८० हेक्टर खेत सिँचाइ हुने गरेकाले त्यसका लागि सरकारको ध्यान जानु आवश्यक रहको बताए ।

उनले बुढीगंगा ४ मा रहेको तर गत बर्ष सरकारले वडा ५ मा बजेट उपलब्ध गराएकोले बाँध निर्माण को काम हुन नसकेको ध्यानाकर्षण गराए । उनले बुढीगंगा ६ र ७ र सुन्दरहैंचा २, ३ र ४ नम्बर वडामा रहेको विद्युत्को समस्या समाधानका लागि समेत सरकारको ध्यानाकर्षण गराए ।

प्रकाशित : श्रावण २९, २०७६ ११:४४
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्