चुनावी चहलपहल कम, मतदाता निराश- प्रतिनिधि / प्रदेशसभा निर्वाचन २०७९ - कान्तिपुर समाचार

चुनावी चहलपहल कम, मतदाता निराश

मधेस ब्युरो

जनकपुर — अघिल्ला निर्वाचनमा उम्मेदवारले गरेको वाचा पूरा नभएको र मधेसका एजेन्डा ओझेलमा परेको भन्दै मतदाता निराश हुँदा यसपालि मधेसमा चुनावी चहलपहल कम छ । राजनीतिक दल र उम्मेदवारले मनोमानी गठबन्धन गरेका कारण पनि निर्वाचनप्रति मतदातामा उत्साह छैन ।


सिरहाका सहरी र ग्रामीण क्षेत्रमा चुनावी रौनक छैन । लहान नगरपालिका–१० का ८३ वर्षीय शतिसचन्द्र यादवले उम्मेदवारलाई मतदान गर्नेबारे कमै छलफल भएको बताए । उनले उम्मेदवारसमेत आफूसँग भोट माग्न नआएको गुनासो पोखे । सर्लाहीका उम्मेदवारहरूले प्रचारप्रसारसहित चुनावी कार्यक्रम गरिरहे पनि मतदाता भने उत्साहित छैनन् । कतै मुद्दा सम्बोधन नभएको त कतै भ्रष्टाचार मौलाएको भन्दै मतदाता निराश भएका हुन् । विगतमा मधेसका मुद्दा लिएर निर्वाचित सांसदले केही गर्न नसकेको र फेरि तिनै उम्मेदवार बनेको स्थानीय बताउँछन् ।

सर्लाहीमा अधिकांश धान भित्र्याउने चटारोमा छन् । मल, बीउ र मूल्यको जहिल्यै समस्या खेप्दै आएका किसान आफ्नो समस्या समाधान नगरेकाले निर्वाचनप्रति चासो नरहेको बताउँछन् । ‘यो पटक मतदान गर्न जान मन लागेको छैन,’ सिरसियाका उपेन्द्र रायले भने, ‘मल, बीउ र मूल्यका लागि जहिल्यै संघर्ष गर्दै आएका छौं, तर प्रतिनिधिले समाधान गर्न सकेका छैनन् ।’ दलहरूको मनलाग्दी गठबन्धनले पनि मतदाता निराश भएका छन् । एक दलको पकड बलियो भएको क्षेत्रमा गठबन्धनका नाममा अर्को दलका नेता उम्मेदवार बन्दा कार्यकर्ता तथा मतदातामा उत्साह हराएको हो । कतिपय दलमा बाहिरका व्यक्ति एकै पटक राजनीतिमा होमिँदा पनि उत्साह घटेको कार्यकर्ताको भनाइ छ ।

२०१५ सालदेखि निर्वाचन हेर्दै आएका ७६ वर्षका पूर्वशिक्षक गोकुल शर्मा यसपटकको निर्वाचनमा उत्साह नभएको बताउँछन् । ‘यस्तो सुनसान कुनै निर्वाचन थिएन,’ उनले भने । राजनीतिक दल र उम्मेदवारले मनोमानी गठबन्धन गरेका कारण जनतामा उत्साह नदेखिएको शर्माको अनुमान छ । ‘जनताको भोट दिने इच्छा एकातिर हुन्छ, नेताले अर्को दल, अर्को उम्मेदवारलाई भोट हाल भनिरहेका छन्,’ शर्माले भने । महोत्तरी–१ बाट प्रतिनिधिसभा उम्मेदवार गिरिराजमणि पोखरेल पनि निर्वाचनको माहोल सेलाएको स्वीकार्छन् । माहोल सेलाउनुको कारण भने गठबन्धन र निर्वाचन प्रणाली भएको उनले बताए । स्थानीय मुद्दा र स्थानीय सरकारसँग जनता प्रत्यक्ष जोडिएको तर केन्द्रसँग सिधा नजोडिएकाले पालिका निर्वाचनमा भन्दा यस निर्वाचनमा माहोल सेलाएको उनको भनाइ छ ।

२०५१ सालदेखि मतदान गर्दै आएका सिम्रौनगढ नगरपालिका–८ का ५० वर्षीय शिव राय यादव सोमबार बारीमा आलु रोप्दै भेटिए । उनलाई कचोर्वा बजारमा आइतबार र सोमबार भएको चुनावीसभाको मतलब थिएएन । ‘किन भाषण र प्रचारमा जाने ?,’ उनले भने, ‘एकैचोटि मतदानको दिन मनपर्ने उम्मेदवारलाई भोट दिन्छौं । किन समय खेर फाल्ने ? चुनाव आउने जाने भइरहन्छ । उम्मेदवारले भोट मागिरहन्छन् ।’

धान काट्ने सिजनमा उम्मेदवारहरू घरदैलौ र्गा अधिकांश घरमा मानिस भेटिँदैनन् । केही उम्मेदवार त खेत पनि चहारिरहेका छन् । उम्मेदवार र मतदाताबीच लामो समयसम्मको सम्पर्क नहुनुले पनि चुनावी रौनक छैन । मतदानको मिति नजिकिँदै जाँदा विस्तारै बस्तीमा भोजभतेरको आयोजना हुन थालेपछि कार्यकर्तास्तरमा चुनावी चहलपहल भने बढेको छ । उम्मेदवारका एजेन्डा विकास र राजनीतिसँग जोडिए पनि दैनिक जनजीविकासँग नजोडिएको सप्तरी तोपाका रुपेशकुमार झाले बताए ।

पर्साका गाउँघरमा विगतको निर्वाचनको बेला देखिने उत्साह यसपालि छैन । ‘उम्मेदवारले गर्ने घरदैलोबाहेक वडामा कुनै चुनावी चहलपहल देखिएको छैन,’ वीरगन्ज–२५ का रमेश पटेल भन्छन्, ‘पहिलाको चुनावजस्तो सरगर्मी देखिएको छैन ।’ पर्साको पोखरिया निवासी राजेन्द्र सिंहका अनुसार ठूला दलहरूले माथिबाटै गठबन्धन गरी उम्मेदवार तय गरेकाले मतादातामाझ चुनावी चर्चा हुन सकेको छैन । ‘उम्मेदवार नभएका पार्टीका नेता र कार्यकर्तालाई चुनाव लागेको छैन,’ उनी भन्छन्, ‘गठबन्धनका उम्मेदवारले बोलाएको बेला टिकट नपाएका दलका नेता तथा कार्यकर्ता जानेबाहेकका गतिविधि खासै गरेका छैनन् ।’

हाल धेरैजसो उम्मेदवार कुनै न कुनै गठबन्धनबाट चुनावमा उठेका छन्, जसले गर्दा टिकट नपाउने दलका संगठित कार्यकर्ताले खासै चासो दिएका छैनन् । ‘एकल प्रतिस्पर्धा भएको भए सबै दलका उम्मेदवार हुन्थे, आफ्ना उम्मेदवार र पार्टीलाई जिताउन कार्यकर्ता परिचालित हुन्थे,’ सिंह भन्छन्, ‘यसपालि त गठबन्धन गरेर मतदाता र कार्यकर्तालाई जबर्जस्ती अर्को दलको उम्मेदवारलाई मत हाल्ने वातावरण मिलाइएको छ ।’ पर्साकै महुवनका प्रमोद यादवका अनुसार गठबन्धनका कारण अधिकांश क्षेत्रमा दुई ‘हेभिवेट’ उम्मेदवार छन् । त्यसमा अधिकांश उम्मेदवार पटकपटक ‘टेस्टेड’ भइसकेका छन् । ‘जितेर जाने उम्मेदवारले पनि केही विकास गर्न सक्दैन भन्ने जनतालाई थाहा छ, त्यही भएर पनि चुनावप्रति उति उत्साह छैन,’ उनले भने ।

रौतहट दुर्गाभगवती गाउँपालिका ५ बडहर्वाका देवनाथ सहनीले चुनावलाई उत्सवको रूपमा लिँदै आएका नेता, उम्मेदवारहरूका लागि ठूलो झट्का भएको सुनाए । ‘चुनावको यत्रो माहोल छ । तर अहिले नेताको अघिपछि कार्यकर्ताहरू एकदम कम छन्,’ उनले भने, ‘विस्तारै नेताप्रति मतदाताको भरोसा कम हुँदै गएको छ । चुनावमा वाचा गरेर पूरा नगर्ने र झूटो आश्वासन दिने शैलीमा परिवर्तन नआएकाले चुनावमा भीडभाड हुन छाडेको छ ।’

अवधेशकुमार झा (सप्तरी), भरतजर्घा मगर (सिरहा), सन्तोष सिंह (धनुषा), सुनिता बराल (महोत्तरी), ओमप्रकाश ठाकुर (सर्लाही), शिव पुरी (रौतहट) लक्ष्मी साह (बारा) र भूषण यादव (वीरगन्ज)

प्रकाशित : कार्तिक ३०, २०७९ १०:२०
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

रातारात दल बदल्दै मनोनयन

प्रतिनिधिसभामा श्रीमान्–श्रीमती, प्रदेशसभामा दाजुभाइ उम्मेदवार
मधेस ब्युरो

जनकपुर — जनता समाजवादी पार्टी (जसपा) का मधेस प्रदेश उपाध्यक्ष शेषनारायण यादवले आइतबार दिउँसो कांग्रेसमा प्रवेश गरेर प्रदेशसभा सदस्यमा उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् । धनुषा–४(क) मा जसपाबाट टिकट नपाएपछि रुष्ट बनेका उनलाई कांग्रेसका सहमहामन्त्री महेन्द्र यादवले पार्टी प्रवेश गराएर प्रदेशसभाको टिकट थमाइदिएका हुन् ।प्रदेश सांसद रहिसकेका पर्साका प्रह्लाद गिरी लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टी परित्याग गरेर एक महिनाअघि एमालेमा प्रवेश गरेका थिए ।

आइतबार उनले एकीकृत समाजवादीबाट पर्सा–३(ख) मा प्रदेशसभा सदस्यका लागि उम्मेदवारी दिएका छन् । जसपा छाडेर आइतबार बिहान एमाले प्रवेश गरेका लक्ष्मी महतोले महोत्तरी–१ बाट प्रतिनिधिसभा सदस्यमा उम्मेदवारी दिएका छन् । मधेस आन्दोलनका क्रममा सशस्त्र प्रहरीका असई थमन विक हत्या प्रकरणका अभियुक्त महतोले वारेस मिथिलेशप्रसाद यादवमार्फत मनोनयन दर्ता गराएका हुन् ।

एमाले मधेस प्रदेशका निवर्तमान सचेतक किशोरी साह आइतबार नै जनमत पार्टी प्रवेश गर्दै उम्मेदवार बनेका छन् । साहले जनमत पार्टीबाट प्रदेशसभाका लागि धनुषा–१(क) बाट मनोनयन दर्ता गराएका हुन् । एमाले–जसपा तालमेलमा धनुषा–१(क) जसपाको भागमा परेपछि उनले पार्टी फेरेका हुन् । लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टीले टिकट नदिएपछि सुरिता साहले महोत्तरी–२(ख) बाट स्वतन्त्र उम्मेदवारी दिएकी छन् ।

जसपासित गठबन्धन गरेकामा रुष्ट बनेको एमाले नेता प्रभु साहले पार्टीले दिएको टिकट पन्छाएर स्वतन्त्र उम्मेदवारी दिएका छन् । उनले रौतहट–३ बाट प्रतिनिधिसभाका लागि उम्मेदवारी दिएका हुन् । साहले जनताको चाहनाअनुसार आफूले स्वतन्त्रमा उम्मेदवारी दिएको बताए । उनकै समूहका कुन्दन कुशवाहाले पनि प्रदेशसभा सदस्यमा स्वतन्त्र उम्मेदवारी दिएका छन् । रौतहट–१ मा पूर्वप्रदेश सांसद बाबुलाल साह र रौतहट–४(क) मा पूर्वप्रदेश सांसद धनलाल ठोकरले पनि स्वतन्त्र उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् ।

लोसपा नेता एकवाल मियाँले एमालेमा प्रवेश गरेर प्रतिनिधिसभा सदस्यका लागि बारा–४ मा उम्मेदवारी दिएका छन् । उक्त क्षेत्रमा एमाले–जसपा गठबन्धन छ । कांग्रेस नेता लालबाबु सिंह लोसपाबाट प्रतिनिधिसभाका लागि बारा–३ मा उम्मेदवार बनेका छन् । उनी रातारात कांग्रेस परित्याग गरी लोसपा प्रवेश गरेका हुन् । जसपाका कलैया नगर अध्यक्ष शिवनाथ पटेलले हाम्रो नेपाली पार्टीमा प्रवेश गरी बारा–३(क) बाट प्रदेशसभाका लागि उम्मेदवारी दिएका हुन् । बारा–१(ख) मा मधेस प्रदेशका निवर्तमान सभामुख सरोज यादवले लोसपा परित्याग गरी जसपाबाट उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् ।

गठबन्धनका कारण टिकटबाट वञ्चित भएपछि स्वतन्त्र उम्मेदवारी दिने नेता थुप्रै छन् । जसपाकी पूर्वप्रदेश सांसद करिमा बेगमले पर्सा–२(क) बाट स्वतन्त्र उम्मेदवारी दिएकी छन् । जसपाकै पूर्वप्रदेश सांसद जन्नत अन्सारी पर्सा–१(क) बाट स्वतन्त्र उम्मेदवार बनेका छन् । जसपाकै नेता मुकेश द्विवेदी पर्सा–२(ख) मा स्वतन्त्र रूपमा उठेका छन् । यस्तै, पर्सा कांग्रेसका नेता अजयकुमार द्विवेदीले क्षेत्र नं. १ मा स्वतन्त्र उम्मेदवारी दिएका छन् । द्विवेदीले दाबी गरेको पर्सा–१ मा सत्ता गठबन्धनबाट लोसपाका लक्ष्मणलाल कर्ण उम्मेदवार बनेका छन् । लोसपा नेता शशिकपुर मियाँ पर्सा–१(ख) बाट स्वतन्त्र उम्मेदवार बनेका छन् । कांग्रेसका युवा नेता सुधीर पटेलले पनि पर्सा–१(क) बाट प्रदेशसभाका लागि स्वतन्त्र उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् ।

एमालेका सचिव रघुवीर महासेठले धनुषा–४ र उनकी श्रीमती जुली महतोले धनुषा–३ बाट प्रतिनिधिसभा सदस्यमा मनोनयन दर्ता गराएका छन् । महासेठ ०७४ को निर्वाचनमा धनुषा–४ बाट निर्वाचित भएका थिए भने महतो एमालेबाट समानुपातिक सांसद थिइन् । महासेठले मनोनयन गरेको क्षेत्रमा सत्ता गठबन्धनबाट कांग्रेसका सहमहामन्त्री महेन्द्र यादवले उम्मेदवारी दिएका छन् । महतोको मुख्य प्रतिस्पर्धा सत्ता गठबन्धनबाट उम्मेदवारी दिएका लोसपाका नेता अनिल झासँग हुने भएको छ ।

झा ०७४ को निर्वाचनमा रौतहट–१ बाट विजयी भएका थिए । त्यहाँ एकीकृत समाजवादीका अध्यक्ष माधवकुमार नेपाल उठेका कारण उनी धनुषा आएका हुन् । धनुषा–३ मा यसअघिको निर्वाचनमा लोसपाकै राजेन्द्र महतो विजयी भएका थिए । २०४३ को राष्ट्रिय पञ्चायत चुनावमा धनुषाबाट हेमबहादुर मल्ल र उनकी पत्नी शारदा मल्ल विजयी भएका थिए । ‘शेरे धनुषा’ ले कहलिएका हेमबहादुरको पञ्चायतकालमा धनुषाको राजनीतिमा दबदबा थियो ।

जसपाबाट धनुषामा प्रदेशसभा सदस्यका लागि दाजुभाइले मनोनयन दर्ता गराएका छन् । जसपाका जितेन्द्र यादव धनुषा–३(क) बाट र उनका दाजु शैलेन्द्र धनुषा–२(क) बाट उम्मेदवार बनेका छन् । शैलेन्द्र जसपाका पूर्वप्रदेश सांसद हुन् भने जितेन्द्र मुख्यमन्त्री लालबाबु राउतका प्रमुख स्वकीय सचिव हुन् ।

दल बदले, टिकट पाएनन्

यसअघिको निर्वाचनमा तत्कालीन संघीय समाजवादी फोरम नेपालबाट पर्साको प्रदेश निर्वाचन क्षेत्र नं. ३ (ख) मा निर्वाचित प्रह्लाद गिरी हालै एमाले प्रवेश गरेका थिए । एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीसँग टीका लगाएर पार्टी परिवर्तन गरेका उनले आगामी मंसिर ४ को निर्वाचनमा टिकट पाउने आश्वासन पाएका थिए । तर, जनता समाजवादी पार्टी (जसपा) सँग तालमेल भएपछि एमालेले उक्त क्षेत्र जसपाका लागि छाडेको छ । अन्तिम समयमा एमालेबाट टिकट नपाएपछि गिरीले नेकपा एकीकृत समाजवादीबाट उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् ।

जसपाका केन्द्रीय सदस्य वीरेन्द्र यादव दुई महिना अगाडि मात्र पार्टी परित्याग गरी माओवादी केन्द्र प्रवेश गरे । उनले पनि प्रदेशसभा निर्वाचनमा टिकट पाउने आश्वासन पाएका थिए । तर, सत्तारूढ गठबन्धनको भागबन्डामा उक्त क्षेत्र कांग्रेसको भागमा परेको छ । यादवले प्रदेशसभाका लागि स्वतन्त्र उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन् । जसपाकी मधेस प्रदेश सांसद अञ्जु यादव असोज पहिलो साता जनकपुरमा आयोजित एक कार्यक्रममा एमाले प्रवेश गरिन् । पार्टी अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले यादवलगायत नेतालाई टीका लगाएर पार्टीमा स्वागत गरेका थिए । यादवका श्रीमान् डा. अनुज यादवले पर्साको निर्वाचन क्षेत्र नं. २ (ख) बाट टिकट पाउने आशा राखेर सांसद यादवले पार्टी प्रवेश गरेकी थिइन् । उक्त निर्वाचन क्षेत्रमा एमालेले हरिराम कुर्मीलाई टिकट दिएको छ ।

– अवधेश झा (सप्तरी), सन्तोष सिंह (धनुषा), श्यामसुन्दर शशि (जनकपुर), सुनिता बराल (महोत्तरी), ओमप्रकाश ठाकुर (सर्लाही), शिव पुरी (रौतहट), लक्ष्मी साह (बारा), भूषण यादव (वीरगन्ज) र शंकर आचार्य (पर्सा)


प्रकाशित : आश्विन २४, २०७९ ०७:५१
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×