बन्दरगाहमा थेग्नै नसकिने चाप- अर्थ / वाणिज्य - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

बन्दरगाहमा थेग्नै नसकिने चाप

कन्टेनर, बोराबन्द सामान तथा फलामसमेत बन्दरगाहबाट बाहिरिने क्रम कम भएपछि समस्या
शंकर आचार्य

पर्सा — आयातित मालवस्तु बाहिरिने क्रम घटेपछि वीरगन्जस्थित सिर्सिया सुक्खा बन्दरगाह थेग्नै नसकिने अवस्थामा पुगेको छ । लकडाउनका कारण भारतबाट रेलमा आयात हुने कन्टेनर, बोराबन्द सामान तथा फलामसमेत बन्दरगाहबाट बाहिरिने क्रम अत्यन्त कम भएकाले समस्या आएको हो।

तेस्रो मुलुक तथा भारतबाट आयात हुने मालवस्तु दैनिकजसो तीन/चारवटा रेलवे र्‍याकबाट आउने गरेको तर त्यसै अनुपातमा सुक्खा बन्दरगाहबाट नबाहिरिएकाले समस्या बढेको बन्दरगाह सञ्चालक कम्पनी हिमालयन टर्मिनल्सका सीईओ विष्णुकान्त चौधरी बताउँछन् । ‘अहिले हामी थेग्नै नसक्ने अवस्थामा छौं । बन्दरगाहको यार्डका सबै कुनाकाप्चासमेत भरिएका छन्, यार्डको मूल गेटसम्मै पनि कन्टेनरका चाङ लागिसकेका छन्,’ उनले भने, ‘१० वटा कन्टेनर एक लाइनमा राखेर तिनमाथि चारवटासम्म कन्टेनर राख्दा पनि ठाउँ छैन ।’

मंगलबार साँझसम्म बन्दरगाहको यार्डमा ३ हजार २ सय ४ मालवस्तु बोकेका र २ सय ६९ खाली कन्टेनर छन् । बन्दरगाहको यार्डबाट आयातकर्ताले गन्तव्यतर्फ लगेका ५ सय ३४ कन्टेनर बन्दरगाहमा फिर्ता आउने क्रममा छन् । यसबाहेक ११ बाइलेटरल कन्टेनर पनि यार्डमा छन् ।

भारतबाट वीरगन्जका लागि हिँडेका १८ वटा रेलवे र्‍याकमा ९० वटाका दरले १ हजार ६ सय २० कन्टेनर तीन/चार दिनभित्रै बन्दरगाहमा थपिँदै छन् । यसबाहेक भारतको विशाखापट्टनम बन्दरगाहमा वीरगन्ज आउन ४ हजार मालवाहक कन्टेनर प्रतीक्षामा छन् । कोलकाता बन्दरगाहमा पनि करिब ३ सय कन्टेनर तयार छन् ।

टर्मिनल्सले जटिल परिस्थितिमा सीमित जनशक्ति र मेसिनरीको उपयोगबाट हालसम्म जेनतेजन बन्दरगाह सञ्चालन गरे पनि अब यस्तो दबाब थेगेर काम गर्न नसक्ने अवस्था रहेको चौधरी बताउँछन् । ‘बन्दरगाहको यार्डको क्षमता १ हजार ५ सय कन्टेनर मात्र हो,’ उनले भने, ‘लकडाउन सुरु भएदेखि मंगलबारसम्म हामीले ७१ र्‍याकमा ६ हजार ३ सय ९० मालवाहक कन्टेनर ल्याइसक्यौं, बीसीएन कार्गो र फलामका गरी थप १७ वटा रेलवे र्‍याक मालवस्तु आएका छन्, अब हामी चाप थेग्न सक्ने अवस्थामा छैनौं ।’ सरकार एवं सम्बद्ध निकाय समयमै सचेत हुनुपर्‍यो, केही दिनका लागि मालवस्तु आयात रोक्नुपरे पनि त्यो निर्णय तत्कालै गर्नुपर्ने उनको भनाइ छ ।

लकडाउनका कारण कतिपय आयातकर्ताले आफ्ना मालवस्तु गन्तव्यतर्फ लैजान सकेका छैनन् । कतिपय आयातकर्ताको उद्योग व्यवसाय पनि बन्द छ । यस्तो अवस्थामा उद्योगीहरु मालवस्तु आफ्नो व्यावसायिक प्रतिष्ठानमा लग्नुभन्दा सुक्खा बन्दरगाहको यार्डमै राख्न चाहन्छन् । त्यसमाथि टर्मिनल्सले चैत २८ देखि ह्यान्डलिङ चार्जबाहेक पार्किङ शुल्क, गोदाम भाडा, ओपन यार्ड शुल्क आदि नलिने घोषणा गरेपछि आयाकर्ताले आफ्नो मालवस्तु जाँचपास गराई लैजान छाडेका छन् ।

गत साता बिग्रिएका टर्मिनल्सका दुई रिचस्टेकर उपकरण मर्मत गरी शनिबारदेखि चारैवटाले काम गरे पनि चाप नघटेको चौधरीले बताए । बन्दरगाहस्थित भन्सार कार्यालय प्रमुख उमेश श्रेष्ठ पनि आयातित मालवस्तु थपिने क्रम जारी रहेकाले बन्दरगाहको यार्डले थेग्नै नसक्ने अवस्था आएको बताउँछन् । ‘अब यार्डमा कतै ठाउँ खाली छैन,’ उनले भने, ‘यार्डमा उत्तरतर्फ रहेको करिब दुई सय मिटर लामो र ५० मिटर चौडा वृक्षरोपणस्थल हटाउनुको विकल्प छैन, सम्बन्धित निकायलाई मैले यसबारे पत्र पठाइसकेको छु, त्यहाँ यार्ड बनाउँदा थप एक हजार कन्टेनर राख्न सकिन्छ ।’

प्रकाशित : वैशाख १८, २०७७ ०८:०३
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

आइसीपीबाट कोरोना फैलिने जोखिम  

शंकर आचार्य

पर्सा — मालवस्तु आयात हुने मुलुकको मुख्य नाका वीरगन्जस्थित एकीकृत सुरक्षा जाँच चौकी (आइसीपी) बाट कोरोना संक्रमण भित्रिने खतरा उच्च रहेको छ । भारतमा तीव्र रुपमा कोरोना संक्रमितको संख्या बढी रहेको र उसका अधिकांश राज्यमा संक्रमित देखा परिरहेको सन्दर्भमा दैनिक ठूलो सख्ंयामा भारतीय चालक आउने गरेको यो नाकामा कोरोना संक्रमणलाई लिएर आवश्यक सर्तकता नअनाइदा संक्रमण भित्रिने जोखिम उच्च छ ।


आइसीपीको दक्षिणी गेटमा २ साताअघि हेल्थ डेस्क स्थापना गरिएको छ । त्यहाँ २ स्वास्थ्यकर्मीले पालैपालो ड्युटी दिन्छन् । तर उनीहरुसँग मास्क, पन्जा र ह्यान्ड सेनिटाइजर तथा ज्वरो नाप्ने थर्मल गन बाहेक केही छैन । हेल्थ असिस्टेन्ट अनिशकान्त कुशवाहा एक सहकर्मीका साथ बिहान–बेलुका पालैपालो ड्युटी गरी रहेको बताउँछन् । ‘यहाँ हामीसँग थर्मल गनबाहेक केही उपकरण छैन, भारतबाट आउने चालकहरुको ज्वरो नाप्छौं, साबुन पानीले हात धुन लगाउँछौं,’ उनले भने, ‘अरु त परै जाओस् सर्जिलक मास्कसमेत छैन, वीरगन्ज महानगरपालिकाको कार्यालय तथा आइसीपी दुवैले यसबारे चासो लिएका छैनन, हामीलाई कम्तीमा एन ९५ मास्क चाहियो ।’

मूल गेटमा राखिएको हात धुने पानी सक्किँदा पनि पानी फेरि ल्याइदिने कोही नहुने गरेको उनले बताए । भारतबाट भित्रिने मालवाहक सवारी साधनलाई सेनिटाइज गर्न २ वटा पम्पिङ्ग मेसिन रहे पनि त्यसमध्ये एउटा बिग्रिएको उनले बताए । ‘यहाँ त अत्यन्तै जोखिम भयो,’ कुशवाहा भन्छन्, ‘यो नाकामा गम्भीरतापूर्वक ध्यान दिइएन भने भारतबाट सहजै कोरोना भित्रिन्छ ।’ भारतको बिहार, झारखण्ड, महाराष्ट्र, पन्जाव, पश्चिम बंगाल लगायत थुप्रै राज्यबाट मालवाहक सवारी साधन यो भन्सारमा दैनिक आउने गरेका छन् ।

आइसीपी सञ्‍चालक इन्टर मोडल यातायात विकास समिति प्रमुख कमल ज्ञवालीले श्रोत र साधनले भ्याएसम्म भारतबाट आउने मालवाहक सवारी साधनका चालकबाट कोरोना रोग भित्रिन नदिन सक्दो प्रयास गरिएको दाबी गर्छन् । ‘हामी पहिले चालकहरुलाई साबुन पानीले हात धुन लगाउँछौं, त्यसपछि उनीहरुको ज्वरो नाप्छौं,’ उनले भने, ‘त्यसपछि सवारी साधनको चक्कामा ब्लिचिङ्ग पाउडर छर्कन्छौं, अनि मात्र सवारी साधन नेपाल छिर्छ ।’

कर्मचारीहरु पनि मास्क र पन्जा लगाएर सर्तकतापूर्वक काम गरी रहेको उनले बताए । हाल आइसीपीमा भारतबाट दैनिक जसो १ सय ५० देखि १ सय ७५ मालवाहक सवारी भित्रिरहेका छन् । एक सवारीमा एक चालक, आइसीपी तथा भन्सार कर्मचारी, भन्सार एजेन्टहरु, सुरक्षा गार्डहरु समेत गरी दैनिक ३ सयदेखि ४ मानिस आइसीपीमा हुन्छन् । ‘भारतबाट हुने मालवस्तुको आयात र त्यहाँबाट आउने सवारी चालकहरु, कर्मचारी लगायत सम्पूर्णको उपस्थिति हेर्दा तुलनात्मक रुपमा सुरक्षाको व्यवस्था कम रहेको हामीले पनि अनुभूति गरेका छौं,’ उनले भने, ‘तर हाम्रो स्रोत र साधनले भ्याएसम्म हामीले प्रयास गरी रहेका छौं, मुलुककै मुख्य नाका भएकाले सरकारले यसलाई अझ व्यवस्थित बनाउन सुविधा थप्नु पर्ने त हो ।’

प्रकाशित : चैत्र ३०, २०७६ १६:५३
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
×