खसीबोका खोज्दै घरघर

ठाकुरसिंह थारू

(बर्दिया) — चाडपर्व सुरु भएसँगै व्यवसायीहरू घरमै पुगेर खसीबोका किन्न थालेपछि किसानले राम्रो मूल्य पाएका छन् । माग अधिक भएपछि व्यवसायीले पहिलेभन्दा बढी मूल्यमा खरिद गर्न थालेका हुन् । त्यसको प्रत्यक्ष फाइदा किसानलाई पुगेको छ ।

जिउँदो खसी प्रतिकिलो ४८० रुपैयाँसम्म पुगेको छ । यसअघि जिउँदो खसी प्रतिकिलो ४३० रुपैयाँसम्म थियो । मूल्य बढ्ने क्रम अझै जारी छ ।

पूजाका लागि बोकाको मूल्य पनि किसानले मागेजस्तै पाएका छन् । तौलेरभन्दा पनि आफैंले तोकेरै बोका बिक्री गर्न पाएकामा किसान खुसी छन् । व्यवसायीहरू खसीबोका खोज्दै घरघर पुगिरहेका छन् । ‘दसैं सुरु भएपछि व्यापारी खसीबोका किन्न घरमै आउँछन् । हामीले मागेको पैसा दिन्छन्,’ किसान राजु चौधरीले भने, ‘चाडपर्व अघिपछि व्यापारीले मागेको मूल्यमा बिक्री गर्छौं । अहिले हामीले मूल्य तय गरिरहेका छौं ।’ सरकारले भारतबाट खसीबोका आयात गर्न रोक लगाएपछि माग बढेको हो ।

काठमाडौं, पोखरालगायत सहरको माग धान्नका लागि व्यवसायीहरू बर्दियाका किसानको घरमा पुगिरहेका छन् । बर्दियामा व्यावसायिक बाख्रापालनसँगै किसानले घरमै एक–दुईवटा पाल्ने गरेका छन् । बाख्रा बिक्रीले उनीहरूले आय आर्जनमा सहयोग पुुगेको छ । खासगरी एक–दुईवटा खसीबोका पाल्ने किसानले चाडपर्वका बेला बिक्री गर्छन् । ‘चाडपर्वका बेला राम्रो मूल्य पाइने भएकाले पालेरै राख्छौं । दसैं र तिहारका बेला बिक्री गरेर आम्दानी गर्छौं,’ किसान प्रेम चौधरीले भने, ‘दुई–तीनवटा खसीबोका पाल्नेले पनि राम्रो पैसा कमाउन सक्छन् ।’

बर्दियाको बाँसगढी, गुलरिया, बारबर्दिया, ठाकुरबाबा, राजापुर, मधुवन नगरपालिका एवं बढैयाताल र गेरुवा गाउँपालिकामा व्यावसायिक बाख्रापालन गरिएको छ । गुलरिया नगरपालिकामा मात्रै २५ हजारभन्दा बढी खसीबोका रहेका छन् । जिल्ला पशु सेवा समन्वय कार्यालय गुलरियाका प्राविधिक भरत देवकोटाले बर्दियाको कालिका र गुलरियाको तुलसीपुरमा खसीबोका खरिद केन्द्र रहेको बताए । किसानले उत्पादन गरेको सहकारीले खरिद गरेर एकमुष्ठ रूपमा काठमाडौं, पोखरालगायत सहरमा पठाउने गरिएको छ । दैनिक एक सयभन्दा बढी खसीबोका बर्दियाबाट बाहिरी जिल्लाका लागि पठाउने गरिएको उनले बताए । ‘बर्दियामा खसीबोका उत्पादन राम्रो छ । त्यसैले बाहिरी जिल्लाका लागि पनि पठाउन सहज छ,’ उनले भने, ‘तर, मुलुकका विभिन्न सहरबाट हुने माग भने धान्न सकिँदैन ।’

भारतबाट आयात हुँदा यहाँका किसानले उत्पादन गरेका खसीबोका व्यवसायीको नजरमा कमै पर्ने गरेका थिए । घरघरमै पुगेर संकलन गर्नुपर्ने बाध्यता र कम तौल भएका कारण व्यवसायीहरू नेपाली उत्पादन कमै खरिद गर्थे । चाडपर्वका बेला माग बढेपछि व्यवसायीले भारतको महाराष्ट्र, कानपुर, लखिमपुर, गोरखपुर र लखनउ क्षेत्रबाट जमुनापारी, तोतापरी र देशी जातका खसीबोका किनेर ल्याउने गरेका थिए । खसीबोकाको स्वास्थ्य परीक्षणका लागि पशु चिकित्सक नहुँदा किसानलाई समस्या भएको छ । स्वास्थ्य परीक्षण नगराएसम्म अर्को जिल्लामा खसीबोका लैजान रोक लगाइएको छ । जिल्लास्थित पशु सेवा समन्वय कार्यालयमा समेत चिकित्सक छैनन् । बाँसगढी नगरपालिकाका पशु रोग चिकित्सकबाट स्वास्थ्य परीक्षण गराउन टाढाबाट जानुपर्ने बाध्यता रहेको व्यवसायीले बताए ।

प्रकाशित : आश्विन १६, २०७६ ०९:३१
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

यू–१९ केसीको काँधमा

कान्तिपुर संवाददाता

काठमाडौँ — अखिल नेपाल फुटबल संघ (एन्फा) ले थ्रीस्टार क्लबका मेघराज केसीलाई एएफसी यू–१९ च्याम्पियनसिप छनोटमा नेपाली टिमको मुख्य प्रशिक्षकमा बुधबार नियुक्त गरेको छ ।

यसअघि प्राविधिक समितिको सोमबार सम्पन्न बैठकले भने छिरिङ लोब्साङ गुरुङलाई मुख्य प्रशिक्षक, अनन्तराज थापालाई सहायक प्रशिक्षक र उज्ज्वल मानन्धरलाई गोलकिपिङ कोचका लागि सिफारिस गर्ने निर्णय गरेको थियो । ‘प्राविधिक समितिले दुईटा नाम पठाएको थियो, त्यसमध्ये एउटामा निर्णय गरिएको हो,’ एन्फाका प्रवक्ता किरण राईले दाबी गरे । एन्फा कार्यसमिति वा आकस्मिक समितिको बैठकबिना गरिएको निर्णयबारे उनले भने, ‘प्रशिक्षकको नियुक्ति दैनिक प्रशासिनक काम हो । उपलब्ध पदाधिकारीको उपस्थितिमा सचिवालयले नियुक्ति गरेको हो ।’ नेपाली युवा टिमले साफ यू–१८ च्याम्पियनसिपको सुरुका दुवै संस्करणको उपाधि जितेको थियो ।

गत साता हल्चोकमा सम्पन्न तेस्रो संस्करणमा भने जितविहीन रहेको नेपाली टिम समूह चरणबाटै बाहिरिएपछि मुख्य प्रशिक्षक चेतनारायण श्रेष्ठसहित सुनोज श्रेष्ठ (सहायक प्रशिक्षक) र छन्नुराम चौधरी (गोलकिपिङ कोच) ले राजीनामा दिएका थिए । त्यसैले एएफसी यू–१९ च्याम्पियनसिप छनोटका लागि थ्रीस्टार क्लबका प्रशिक्षक मेघराज केसीलाई नियुक्ति गरिएको हो । सहायक प्रशिक्षक र गोलकिपिङ कोचको नियुक्ति चाँडै गर्ने पनि एन्फाले जनाएको छ ।

नेपालले यू–१९ छनोटको समूह ‘डी’ मा यूएईसँगै आयोजक इरान र किर्गिस्तानविरुद्ध नोभेम्बर ६–१० सम्म प्रतिस्पर्धा गर्नेछ । छनोटबाट ११ समूहका विजेतासँगै उपविजेतामध्ये उत्कृष्ट ४ वा ५ टिमले सन् २०२० अक्टोबरमा उज्वेकिस्तानमा हुने एएफसी यू–१९ च्याम्पियनसिप खेल्ने अवसर पाउनेछन् । ‘टिमको तयारी दसैंपछि हुनेछ,’ प्रशिक्षक केसीले भने, ‘एन्फाको लक्ष्यअनुसार नतिजा हात पार्ने कोसिस गर्नेछु ।’ उनले क्लबसँगको सहमतिमै यू–१९ टिमको जिम्मेवारी लिएको पनि बताए ।

राष्ट्रिय टिममा इंग्लिस प्रिमियर लिग क्लब टोटेनहमका पूर्वकप्तान ग्राहम रोबर्ट्सले सम्हालेको बेला साढे दुई वर्ष सहायक प्रशिक्षक रहेका केसीले यू–१९ टिममा राजुकाजी शाक्यको सहायक भएर पनि काम गरेका थिए । उनले सम्हालेको यू–१४ टिमले दुईपल्ट सुब्रतो मुखर्जी कप जितेको थियो ।

प्रकाशित : आश्विन १६, २०७६ ०९:२९
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्