अन्तर्राष्ट्रिय उडानले आजदेखि तेल नपाउने- अर्थ / वाणिज्य - कान्तिपुर समाचार
कान्तिपुर वेबसाईट
AdvertisementAdvertisement

अन्तर्राष्ट्रिय उडानले आजदेखि तेल नपाउने

सुरज कुँवर

काठमाडौं — नेपाललाई बाँकी विश्वसँग दैनिक जोड्ने अन्तर्राष्ट्रिय उडानले मंगलबार मध्याह्नदेखि हवाई इन्धन नपाउने भएका छन् । १४ वटा मुलुकका २६ विमान कम्पनीले नेपाल उडान भर्छन् । यी वायु सेवा कम्पनीलाई आयल निगमको एयरपोर्ट डिपोले मंगलबार मध्याह्नदेखि लागू हुने गरी इन्धन नेपालबाहिरबाटै भरेर आउन भनेको छ ।

‘अन्तर्राष्ट्रिय उडानले आज दिउँसोदेखि हवाई इन्धन नपाउने भएका छन्,’ अन्तर्राष्ट्रिय उडान भर्ने अपरेटरहरूको संस्था एयरलायन्स अपरेसन कमिटी–नेपाल (एओसी–एन) का अध्यक्ष भरत श्रेष्ठले भने । उनका अनुसार नेपालमा इन्धन अभाव भएको कारण देखाउँदै निगमले अन्तर्राष्ट्रिय विमान कम्पनीहरूलाई बाहिरबाटै तेल भरेर आउन अनुरोध गरेको हो ।

काठमाडौंमा तेल आपूर्ति सहज नभएसम्म अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरूले भारतको लखनउ, दिल्ली, बंगलादेशबाट तेल भर्ने छन् । यसलाई उड्डयनको भाषामा टेक्निकल ल्यान्डिङ भनिन्छ ।

नेपाल वायु सेवा निगमका एक जना वरिष्ठ पाइलटका अनुसार अन्तर्राष्ट्रिय विमानहरूले टेक्निकल ल्यान्डिङ गर्नुपरेको यो दोस्रो घटना हो । ‘२०४५ सालमा भारतले नाकाबन्दी लगाउँदा पनि अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरूले नेपालमा इन्धन अभाव झेल्नुपरेको थियो,’ ती पाइलटले भने । उनका अनुसार त्यसबेला निगमको बोइङ ७३७ जहाजले ढाकाबाट इन्धन ल्याएर मुलुकभित्र आपूर्ति गरेको थियो ।

नेपालमा उडान भरिरहेका अन्तर्राष्ट्रिय विमान कम्पनीहरूमध्ये मस्कट–काठमाडौं सिधा उडान भर्ने ओमन एयर, फ्लाई दुबईलगायत खाडी मुलुकका अरू २/३ वटा विमानहरूले लखनउ विमानस्थलमा अवतरण गरेर इन्धन मात्रै भर्ने छन्,’ एओसी अध्यक्ष श्रेष्ठले भने ।

त्यसैगरी काठमाडौंलाई युरोपसँग जोड्ने टर्किस एयरलायन्स, इत्तिहादलगायत केही विमान कम्पनीहरूले इन्दिरा गान्धी अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल दिल्लीमा अवतरण गरी तेल भर्ने तालिका मिलाएको एओसी नेपाललाई जानकारी दिएका छन् । त्यस्तै कोरियन, चिनियाँलगायत पूर्वी रुटमा उडान भर्ने जहाजहरूले ढाका बैंककमा तेल हाल्ने तालिका मिलाएका छन् ।

नेपाल वायुसेवा निगमले एयरबसको दाँजोमा इन्धन क्षमता बढी भएको बोइङलाई दिल्ली, बैंग्लोर र मुम्बई उडाउने जनाएको श्रेष्ठले बताए । निगमका बोइङको इन्धन क्षमता ३४ टनसम्म हो भने एयरबसको करिब १९ टन हो । ‘संकट व्यवस्थापन गर्नुपर्ने भएकाले लोडअनुसार बाहिरी मुलुकबाट तेल भरेर ल्याउने सल्लाह भएको छ,’ निगमका प्रवक्ता रामहरि शर्माले भने । त्यसैगरी कतार एयरलायन्सले तेल अभावको समस्या समाधान गर्न वाइड बडी ( ठूलो आकारका विमान) ल्याउने (उडाउने) निर्णय गरेको छ ।

इन्धनका लागि हुने टेक्निकल ल्यान्डिङले अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरूको खर्च बढाउने छ । ‘यात्रु/कार्गो घटाउनुपर्नेछ यो भनेको आर्थिक रूपमा घाटा बेहोर्नु हो,’ अध्यक्ष श्रेष्ठले भने, ‘तेल भर्न जहाज अवतरण गर्दा ल्यान्डिङ/पार्किङको शुल्क पनि थपिने भयो ।’ विमान कम्पनीहरूले हालको खर्चमा ३० देखि ४० प्रतिशत थप खर्च बढ्ने भनेका छन् । हाल नेपालमा दैनिक आउने र जाने गरी ५० देखि ६० वटा अन्तर्राष्ट्रिय उडान भइरहेका छन् ।

यसैबीच आन्तरिक उडानका लागि भने एक महिनासम्मलाई इन्धनको व्यवस्था मिलाउने निगमले बताएको छ । ‘आन्तरिक उडान भर्ने विमान र हेलिकप्टर कम्पनीहरूसँग आइतबार बैठक भएको थियो,’ तारा एयरका म्यानेजर भीमराज राईले भने, ‘निगमले हामीलाई महिना दिनसम्मका लागि पुग्ने इन्धन रहेको जानकारी गराएको छ ।’

 

प्रकाशित : आश्विन १२, २०७२ ०८:२७
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्

चिनियाँ नाका खुलाउन पहल

- प्रधानमन्त्रीद्वारा सम्बन्धित निकायहरूलाई निर्देशन
- एमाओवादी अध्यक्षद्वारा चिनियाँ राजदूतलाई निवासमै बोलाएर सहयोगको आग्रह
चन्द्रशेखर अधिकारी

काठमाडौं — भारतको अघोषित नाकाबन्दीका कारण दक्षिणी सीमामा अत्यावश्यक सामग्री आपूर्ति रोकिएपछि सरकार र राजनीतिक दलहरूले उत्तरतर्फको नाकालाई महत्त्व दिँदै सुचारु गराउन

पहल थालेका छन् ।

प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालाले परराष्ट्र, गृह र अर्थ मन्त्रालयलाई उत्तरी दुवै नाका सुचारु गर्न निर्देशन दिएका छन् भने एमाओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहालले चिनियाँ राजदूत उ छुन्थाईलाई निवासमै बोलाएर चीनबाट अत्यावश्यक सामग्री ल्याउनका लागि नाका खुलाउन सहयोगका लागि आग्रह गरेका छन् । अन्य राजनीतिक दलका नेताहरूले पनि चिनियाँ राजदूतलाई केही दिनदेखि यस्तै सहयोगको आग्रह गरिरहेका छन् ।
चिनियाँ राजदूत छुन्थाईले सीमा नाका सुचारु गर्न चिनियाँ पक्ष अग्रसर रहेको जानकारी दिएका छन् ।
दाहालसँगको भेटमा र चीनको ६६ औं स्थापना दिवसका अवसरमा आयोजित कार्यक्रममा उपस्थित नेपाली नेता तथा अधिकारीहरूलाई चिनियाँ राजदूतले नेपालको स्थायित्व र विकासका लागि सहयोग गर्ने बताएका हुन् ।
उत्तरी नाका जोड्ने दुवै सडकमा भूकम्पसँगै आएका पहिरोका कारण गाडी सञ्चालन हुन नसक्दा चीनबाट आयात हुने सामान पनि भारतबाट ल्याउनुपर्ने बाध्यता छ । भूकम्पअघि पनि चीनबाट नेपाल भित्रने ६० प्रतिशतभन्दा बढी सामान भारतको बाटो भएर आउने गरेको सरकारी तथ्यांकले देखाउँछ ।
सरकारले यसअघि चिनियाँ नाकालाई व्यवस्थित गर्ने, ठूलो बनाउने र नियमित गर्नेतर्फ खासै चासो दिएको थिएन ।
चिनियाँ नाकालाई सरकारले कुनै विकल्पका रूपमा नराखेका कारण अहिले समस्या पर्दा उपयोग गर्न समेत असहज भएको हो । गत वैशाखमा गएको भूकम्पपछि चीनको पुरानो कोदारी र नयाँ केरुङ दुवै नाका अवरुद्ध छन् । नाका सुचारु गर्न सरकारले वास्ता नगर्दा चिनियाँ पक्षले पनि खासै चासो दिएका थिएनन् । भारतको अघोषित नाकाबन्दीसँगै अहिले समस्या परेपछि सरकार तातेको अधिकारीहरू बताउँछन् ।
तिब्बतका लागि नेपाली महावाणिज्य दूत हरिप्रसाद बस्यालले अध्यागमन र भन्सार कार्यालय सुचारु गर्ने काम भइरहेको बताए । ‘दुवै पक्षले पहल नगर्दा नाका खोल्न ढिलाइ भएको हो । दुवैतर्फको भन्सार, अध्यागमन र सुरक्षा व्यवस्था व्यवस्थित नभइसकेकाले सुचारु हुन नसकेको हो,’ उनले टेलिफोनमा कान्तिपुरसँग भने ।
नेपालको तर्फबाट भन्सार, इमिग्रेसन र सीमा सुरक्षा कार्यालय राखेमा नाका सुचारुका लागि समस्या नभएको चिनियाँ अधिकारी बताउँछन् । त्यसमा सरकारको उदासीनताको कारण यस्तो अवस्था आएको परराष्ट्रका उच्चअधिकारीले बताए पनि भन्सार विभागका प्रमुख शिशिर ढुंगानाले त्यसको व्यवस्थापन भइसकेको र नेपालका तर्फबाट भन्सार तथा अध्यागमनलगायतमा अब समस्या नरहेको बताए । चीनले आफ्नो तर्फबाट नाकामा टेन्ट राखेर भए पनि भन्सार र अध्यागमन सुचारु गर्ने बताएको ती अधिकारीले जानकारी दिए ।
स्थापना दिवस कार्यक्रममा चिनियाँ राजदूतले सीमा नाका सुचारु गर्न पनि चिनियाँ पक्ष अग्रसर रहेको बताए ।
चीनले कोदारी नाकालाई स्तरोन्नति गर्ने बताए पनि काम अघि बढ्न सकेको छैन । झन्डै दुई दशकको प्रतीक्षापछि केही महिनाअघि औपचारिक रूपमा खुला गरिएको केरुङ नाका पनि भूकम्पको मारमा परेको छ । चीनले आफ्नो तर्फको भौगोलिक अवस्थाका कारण केरुङ नाकालाई नै विकास गर्न खोजेको छ । चिनियाँ पक्षले नेपालतर्फ पनि ठूलो बाटो बनाएर त्यो नाका राम्ररी सञ्चालनमा ल्याउन सकिने बताएको परराष्ट्रका अधिकारीहरू बताउँछन् ।
प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालाले परराष्ट्र, अर्थ र गृह मन्त्रालयलाई नाका सुचारु गर्न निर्देशन दिँदै समस्या कहाँ परेको हो, त्यो सुल्झाउन भनेका छन् । नेपाल–भारत सीमामा समस्या भएर भारतको ‘अघोषित नाकाबन्दी’ पछि सरकार र दलहरूले चिनियाँ नाकालाई महत्त्व दिँदै खुलाउने पहल सुरु गरेका हुन् ।
नेपालका सुरक्षाकर्मीहरूसँग मिलेर चीनले कोदारी नाकाभन्दा नेपाल तर्फको सडक खुला गरेर त्यहाँ नाकामा रहेको कन्टेनर पठाएका थिए । तर, पुन: पहिरो गएर कोदार लोकमार्गमा यातायात अवरुद्ध छ । बाटो नै खुले पनि दुवै तर्फको सरकारी संयन्त्र सीमामा औपचारिक रूपमा नबस्दा समस्या उत्पन्न हुनेछ । यो विषयमा कूटनीतिक पहल गर्न परराष्ट्रमन्त्री महेन्द्रबहादुर पाण्डे काठाडौंमा छैनन् भने प्रधानमन्त्रीका परराष्ट्र सल्लाहकार डा. दिनेश भट्टराई, परराष्ट्र सचिव शंकरदास बैरागी लगायत कोही पनि नभएकाले समस्या परेको अधिकारीहरू बताउँछन् । सल्लाहकार उपप्रधानमन्त्रीसँग फर्किन यहाँबाट निर्देशन गए पनि परराष्ट्रमन्त्री भने वासिङटन डीसी र सचिव जेनेभा जानेछन् ।
एमाओवादी अध्यक्ष दाहालले चिनियाँ राजदूत छुन्थाईलाई निवासमै बोलाएर भारतले गरिरहेको वर्तमान अवस्थाबारे जानकारी रहेकै उल्लेख गर्दै सहयोगका लागि आग्रह गरेको उनी निकट स्रोतले बतायो । त्यसलगत्तै राजदूत छुन्थाई अर्थ मन्त्रालयको छलफलमा पुगेका थिए । उनले त्यहाँ पनि सहयोगको प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका थिए । चिनियाँ राजदूतले अन्य नेताहरूसँग पनि भेटवार्ता गरिरहेका छन् । उनले प्रधानमन्त्री कोइराला, एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओली लगायतलाई केही दिनदेखि भेटिरहेका छन् ।

प्रकाशित : आश्विन १२, २०७२ ०८:२६
पूरा पढ्नुहोस्
प्रतिक्रिया
पठाउनुहोस्
x
×